Art. 182. k.k. Zanieczyszczenie środowiska w znacznych rozmiarach

Orzecznictwo

Znaleziono ponad 2 000 orzeczeń dotyczących art. 182 k.k.. Poniżej wybrane sprawy dotyczące przepisu, z krótkim omówieniem.

1. Uzasadnienie II K 223/24

   24 lutego 2026

   Stan sprawy

   Ustalono, że kilka formalnie odrębnych hodowli świń było w rzeczywistości jednym wspólnie prowadzonym przedsięwzięciem o bardzo dużej skali, z fikcyjnym podziałem służącym obejściu wymogów środowiskowych. W związku z produkcją znacznych ilości gnojowicy oskarżeni wylewali ją na pola w nadmiernych ilościach, także po dozwolonym terminie, podczas deszczu, po opadach i na zamarznięty grunt, a niekiedy bezpośrednio do rowów, lasu, na drogi i do kanalizacji burzowej. Powodowało to spływ do rowów, cieków i stawów, znaczące zanieczyszczenie wód, śnięcie ryb i śmierć innych organizmów wodnych, skażenie ziemi bakteriami coli i pasożytami oraz długotrwałe emisje amoniaku i siarkowodoru. Fetor docierał do pobliskich posesji i wywoływał u mieszkańców dolegliwości zdrowotne oraz realne zagrożenie dla zdrowia. Materiał wskazuje też na wieloletnie skargi mieszkańców i wcześniejsze sankcje za naruszenia środowiskowe i wodne.

   Rozstrzygnięcie

   Z przytoczonego fragmentu wynika, że sąd przyjął sprawstwo oskarżonych i ustalił realizację zachowań skutkujących zanieczyszczeniem środowiska w znacznych rozmiarach. Fragment nie zawiera jednak sentencji wyroku ani nie pozwala dokładnie ustalić treści rozstrzygnięcia co do winy, kwalifikacji prawnej i kar.

   Uzasadnienie

   Sąd oparł ustalenia na dokumentacji kontroli, decyzjach administracyjnych, opinii biegłego, badaniach bakteriologicznych, zeznaniach licznych świadków oraz materiałach fotograficznych i nagraniach. Za kluczowe uznał, że formalny rozdział hodowli był pozorny, skala produkcji gnojowicy przekraczała możliwości legalnego zagospodarowania, a sposób jej usuwania powodował rzeczywiste zanieczyszczenie wód i powierzchni ziemi oraz uciążliwości zapachowe zagrażające zdrowiu ludzi. Dodatkowo znaczenie miały wyniki kontroli organów publicznych oraz wcześniejsze prawomocne ukarania związane z tą działalnością, potwierdzające powtarzalność i świadomość naruszeń.

   Pełna treść orzeczenia i uzasadnienia

2. Uzasadnienie IV Ka 409/23

   29 września 2023

   Stan sprawy

   Sprawa dotyczyła wprowadzenia ścieków do kanalizacji miejskiej, skąd trafiły do oczyszczalni ścieków. Oskarżenie zakładało, że ścieki następnie przedostały się do rzeki, a według prokuratora także doprowadziły do zanieczyszczenia powietrza. Ustalono jednak, że zawyżone parametry ścieków wykryto na wejściu do oczyszczalni, zastosowano dodatkowe zabiegi technologiczne i ścieki opuszczające oczyszczalnię spełniały normy dopuszczające ich wprowadzenie do środowiska. Nie stwierdzono przekroczeń w ściekach odprowadzanych do rzeki ani dowodów zanieczyszczenia samej rzeki. Co do powietrza, materiał wskazywał jedynie na odczuwalny fetor, bez badań potwierdzających przekroczenie norm jakości powietrza.

   Rozstrzygnięcie

   Sąd odwoławczy uznał za zasadne zarzuty obrońcy kwestionujące przypisanie czynu z art. 182 § 1 k.k. i za oczywiście bezzasadne zarzuty prokuratora dotyczące dodatkowego zanieczyszczenia powietrza. Przyjął, że nie doszło do zanieczyszczenia środowiska w rozumieniu art. 182 § 1 k.k., a zachowanie mogło wyczerpywać znamiona innego przestępstwa pozakodeksowego dotyczącego wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych.

   Uzasadnienie

   Sąd wskazał, że art. 182 k.k. chroni środowisko naturalne, a nie sam sztuczny, odizolowany system kanalizacyjny czy zbiorniki oczyszczalni. Odpowiedzialność z tego przepisu wymaga rzeczywistego przedostania się zanieczyszczenia do środowiska, czego nie wykazano. Przeciwnie, zeznania osób kierujących oczyszczalnią, archiwalne pomiary, wyniki kontroli inspekcji oraz opinia biegłego potwierdziły, że ścieki zostały skutecznie zneutralizowane przed odprowadzeniem do rzeki. W zakresie powietrza sąd podkreślił brak badań i brak dowodów na przekroczenie norm, odróżniając uciążliwy zapach od zanieczyszczenia powietrza w rozumieniu art. 182 k.k. Sąd wykluczył także usiłowanie tego przestępstwa, wskazując na brak podstaw do przyjęcia zamiaru zanieczyszczenia środowiska.

   Pełna treść orzeczenia i uzasadnienia

3. Uzasadnienie II K 789/22

   5 czerwca 2023

   Stan sprawy

   Sprawa dotyczyła wspólnego usuwania i składowania odpadów niebezpiecznych pochodzących z farb, lakierów, klejów i podobnych substancji. W jednym z miejsc odpady płynne zdeponowano w wykopie wykonanym po odkuciu betonu w budynku gospodarczym oraz przechowywano w pojemnikach i workach. Biegły stwierdził obecność odpadów niebezpiecznych, w tym toksycznych i szkodliwych pochodnych toluenu, oraz wskazał, że usuwanie ich wprost do gruntu negatywnie wpływało na wody gruntowe i powierzchnię ziemi, zagrażając obniżeniu jakości gleby i wód gruntowych w znacznych rozmiarach. W drugim miejscu odpady niebezpieczne wylano bezpośrednio na powierzchnię gruntu na obszarze około 150 m2; badania wykazały przekroczenia dopuszczalnych wartości w glebie i cieczy, uschnięcie roślinności oraz chemiczną tożsamość próbek z obu miejsc. W odniesieniu do pierwszego miejsca jednocześnie ustalono, że same ujawnione beczki i pojemniki składowane podczas oględzin, osłonięte i ustawione na utwardzonym podłożu, nie stwarzały w tym momencie zagrożenia dla środowiska.

   Rozstrzygnięcie

   Sąd przypisał oskarżonemu czyn z art. 183 § 1 k.k. w zbiegu z art. 182 § 1 k.k. dotyczący składowania i usuwania odpadów oraz zanieczyszczenia wód gruntowych i gleby w jednym miejscu, a także odrębny czyn z art. 182 § 1 k.k. dotyczący zanieczyszczenia wody, powietrza i powierzchni ziemi przez wylanie odpadów na grunt w drugim miejscu. Z uzasadnienia wynika, że sąd uznał sprawstwo wspólne i porozumienie z drugim oskarżonym oraz odrzucił ich wyjaśnienia negujące udział w części zdarzeń.

   Uzasadnienie

   Podstawą były oględziny, kontrole inspekcji, badania laboratoryjne, opinie biegłego z zakresu chemii i inżynierii środowiska, dokumentacja fotograficzna, zeznania świadków oraz częściowe przyznanie się oskarżonych w zakresie jednego z czynów. Sąd za rozstrzygające uznał opinie biegłego wskazujące na rzeczywiste skażenie gruntu i wód gruntowych, obecność substancji niebezpiecznych oraz możliwość obniżenia jakości wody i gleby w znacznych rozmiarach, a przy drugim miejscu także negatywny wpływ na roślinność. Jednocześnie sąd odróżnił samo przechowywanie części odpadów w warunkach chwilowo niezagrażających środowisku od ich zakazanego usuwania do gruntu, które już wywołało skutek środowiskowy.

   Pełna treść orzeczenia i uzasadnienia

Zobacz wszystkie wyniki

Streszczenia mają charakter informacyjny. Przy ocenie sprawy należy zapoznać się z pełną treścią orzeczenia.