Zagrożenie życia

Zagrożenie życia oznacza taki stan, zdarzenie albo sposób działania, który stwarza ryzyko śmierci człowieka. W polskim prawie nie jest to pojęcie o jednym, uniwersalnym znaczeniu i co do zasady nie ma jednej definicji obowiązującej we wszystkich dziedzinach. Jego zakres wynika z treści konkretnego przepisu oraz z okoliczności danej sprawy.

Dla oceny zagrożenia znaczenie mają w szczególności charakter i źródło niebezpieczeństwa, prawdopodobieństwo jego wystąpienia, możliwe skutki, czas trwania oraz możliwość zapobieżenia skutkom. Zagrożenie może być bezpośrednie i aktualne albo wynikać z sytuacji, która przy określonym rozwoju wydarzeń może doprowadzić do śmierci. Nie musi zatem oznaczać, że śmierć jest pewna. Samo hipotetyczne lub całkowicie abstrakcyjne niebezpieczeństwo zwykle nie wystarcza, jeżeli przepis wymaga rzeczywistego zagrożenia.

Pojęcie występuje między innymi w:

• prawie karnym, przy ocenie czynów powodujących niebezpieczeństwo dla życia wielu osób, zanieczyszczenie środowiska albo naruszenie bezpieczeństwa materiałów i urządzeń stwarzających szczególne ryzyko;
• prawie administracyjnym i drogowym, gdzie zagrożenie życia może uzasadniać odmowę wydania, cofnięcie albo zawieszenie zezwolenia, a także przerwanie imprezy lub nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności;
• prawie budowlanym, w związku z poleceniami podejmowanymi w razie niebezpiecznego stanu obiektu lub innych naruszeń mogących zagrażać życiu i zdrowiu;
• prawie ochrony środowiska i Prawie wodnym, gdy działalność, emisje lub określone zdarzenia mogą powodować niebezpieczne skutki dla ludzi;
• prawie karnym wykonawczym, przy ocenie zachowania osoby osadzonej lub objętej dozorem oraz przy doborze środków zabezpieczających.

Zagrożenie życia może występować samodzielnie albo łącznie z zagrożeniem zdrowia, mienia lub bezpieczeństwa ruchu. Jego stwierdzenie może prowadzić do zastosowania środków prewencyjnych, nakazów usunięcia niebezpieczeństwa, ograniczenia określonej działalności, zaostrzenia zabezpieczeń, a w określonych przypadkach również do odpowiedzialności karnej. W postępowaniu organ powinien oceniać je na podstawie konkretnych, ustalonych okoliczności, z uwzględnieniem rodzaju chronionego dobra i celu danego przepisu.