Art. 237^11a. k.p. Konsultacje w zakresie BHP

§ 1. Pracodawca konsultuje z pracownikami lub ich przedstawicielami wszystkie działania związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, w szczególności dotyczące:

1) zmian w organizacji pracy i wyposażeniu stanowisk pracy, wprowadzania nowych procesów technologicznych oraz substancji chemicznych i ich mieszanin, jeżeli mogą one stwarzać zagrożenie dla zdrowia lub życia pracowników;

2) oceny ryzyka zawodowego występującego przy wykonywaniu określonych prac oraz informowania pracowników o tym ryzyku;

3) tworzenia służby bhp lub powierzania wykonywania zadań tej służby innym osobom oraz wyznaczania pracowników do udzielania pierwszej pomocy, a także wykonywania działań w zakresie zwalczania pożarów i ewakuacji pracowników;

4) przydzielania pracownikom środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego;

5) szkolenia pracowników w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 2. Pracownicy lub ich przedstawiciele mogą przedstawiać pracodawcy wnioski w sprawie eliminacji lub ograniczenia zagrożeń zawodowych.

§ 3. Pracodawca zapewnia odpowiednie warunki do przeprowadzania konsultacji, a zwłaszcza zapewnia, aby odbywały się w godzinach pracy. Za czas nieprzepracowany w związku z udziałem w konsultacjach pracownicy lub ich przedstawiciele zachowują prawo do wynagrodzenia.

§ 4. Na umotywowany wniosek pracowników lub ich przedstawicieli dotyczący spraw zagrożenia zdrowia i życia pracowników inspektorzy pracy Państwowej Inspekcji Pracy przeprowadzają kontrole oraz stosują środki prawne przewidziane w przepisach o Państwowej Inspekcji Pracy.

§ 5. U pracodawcy, u którego została powołana komisja bezpieczeństwa i higieny pracy - konsultacje, o których mowa w § 1, mogą być prowadzone w ramach tej komisji, natomiast uprawnienia, o których mowa w § 2 i 4, przysługują pracownikom lub ich przedstawicielom wchodzącym w skład komisji.

§ 6. Pracownicy lub ich przedstawiciele nie mogą ponosić jakichkolwiek niekorzystnych dla nich konsekwencji z tytułu działalności, o której mowa w § 1, 2 i 4. Dotyczy to również pracowników lub ich przedstawicieli, o których mowa w § 5.

Komentarz do Art. 237^11a. kp

Art. 237¹¹a Kodeksu pracy wprowadza istotne regulacje dotyczące konsultacji między pracodawcą a pracownikami w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP). Przepis ten podkreśla znaczenie współpracy i dialogu w celu zapewnienia bezpiecznych warunków pracy oraz minimalizacji ryzyka zawodowego.

Kluczowe elementy artykułu:

Obowiązek konsultacji:
- Pracodawca jest zobowiązany do konsultowania z pracownikami lub ich przedstawicielami wszelkich działań związanych z BHP. Dotyczy to m.in. zmian w organizacji pracy, wprowadzania nowych technologii oraz substancji chemicznych, oceny ryzyka zawodowego, tworzenia służby BHP, przydzielania środków ochrony indywidualnej oraz szkoleń BHP.
Prawo do składania wniosków:
- Pracownicy lub ich przedstawiciele mają prawo przedstawiać pracodawcy wnioski dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń zawodowych. Jest to istotne narzędzie umożliwiające pracownikom aktywne uczestnictwo w kształtowaniu bezpiecznych warunków pracy.
Warunki konsultacji:
- Pracodawca musi zapewnić odpowiednie warunki do przeprowadzania konsultacji, w tym odbywanie się ich w godzinach pracy. Pracownicy uczestniczący w konsultacjach zachowują prawo do wynagrodzenia za czas nieprzepracowany w związku z udziałem w tych konsultacjach.
Kontrole Państwowej Inspekcji Pracy:
- Na umotywowany wniosek pracowników lub ich przedstawicieli, inspektorzy pracy mogą przeprowadzać kontrole oraz stosować środki prawne przewidziane w przepisach o Państwowej Inspekcji Pracy. Jest to mechanizm nadzoru i egzekwowania przepisów BHP.
Komisja BHP:
- U pracodawcy, u którego została powołana komisja BHP, konsultacje mogą być prowadzone w ramach tej komisji. Uprawnienia do składania wniosków i inicjowania kontroli przysługują członkom komisji.
Ochrona przed represjami:
- Pracownicy lub ich przedstawiciele nie mogą ponosić jakichkolwiek niekorzystnych konsekwencji z tytułu działalności związanej z konsultacjami BHP. Ochrona ta dotyczy również członków komisji BHP.

Komentarz:

Art. 237¹¹a Kodeksu pracy jest kluczowym elementem systemu ochrony zdrowia i życia pracowników. Wprowadza on mechanizmy, które mają na celu zapewnienie, że pracodawcy nie tylko przestrzegają przepisów BHP, ale również aktywnie współpracują z pracownikami w celu identyfikacji i eliminacji zagrożeń.

Obowiązek konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami jest wyrazem demokratyzacji procesów zarządzania bezpieczeństwem w miejscu pracy. Pracownicy, jako osoby bezpośrednio narażone na ryzyko zawodowe, mają unikalną perspektywę i wiedzę, która może znacząco przyczynić się do poprawy warunków pracy.

Zapewnienie odpowiednich warunków do przeprowadzania konsultacji, w tym odbywanie się ich w godzinach pracy i zachowanie prawa do wynagrodzenia, jest kluczowe dla efektywności tego procesu. Pracownicy muszą mieć realną możliwość uczestnictwa w konsultacjach bez obawy o utratę wynagrodzenia.

Mechanizm kontroli przez Państwową Inspekcję Pracy na wniosek pracowników lub ich przedstawicieli stanowi dodatkowy środek ochrony, zapewniając, że w przypadku zaniedbań ze strony pracodawcy, możliwe jest podjęcie odpowiednich działań nadzorczych.

Ochrona przed represjami jest niezbędna, aby pracownicy mogli swobodnie wyrażać swoje obawy i uczestniczyć w procesach konsultacyjnych bez obawy o negatywne konsekwencje. Jest to fundamentem skutecznego systemu BHP, który opiera się na zaufaniu i współpracy między pracodawcą a pracownikami.

Podsumowując, art. 237¹¹a Kodeksu pracy stanowi ważny element prawny, który wspiera tworzenie bezpiecznych i zdrowych warunków pracy poprzez aktywną współpracę i dialog między pracodawcą a pracownikami.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2023 r. poz. 1465.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.