Art. 1119. k.p.c. Kaucja aktoryczna

Powód, który nie ma miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu albo siedziby w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, jest obowiązany na żądanie pozwanego złożyć kaucję na zabezpieczenie kosztów procesu.

Komentarz do Art. 1119. kpc

Art. 1119 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) wprowadza obowiązek złożenia kaucji na zabezpieczenie kosztów procesu przez powoda, który nie ma miejsca zamieszkania, zwykłego pobytu ani siedziby w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej. Przepis ten ma na celu ochronę interesów pozwanego, który w przypadku przegranej powoda może mieć trudności z odzyskaniem kosztów procesu od osoby zamieszkałej poza granicami Polski i Unii Europejskiej.

Komentarz do art. 1119 k.p.c.:

Cel przepisu: Art. 1119 k.p.c. ma na celu zabezpieczenie interesów pozwanego w sytuacji, gdy powód pochodzi z kraju, w którym egzekucja kosztów procesu może być utrudniona lub niemożliwa. Przepis ten ma zapobiegać sytuacjom, w których pozwany ponosi koszty procesu, a następnie nie jest w stanie ich odzyskać od powoda.
Zakres zastosowania: Przepis dotyczy powodów, którzy nie mają miejsca zamieszkania, zwykłego pobytu ani siedziby w Polsce lub w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej. Oznacza to, że obywatele państw trzecich, którzy nie mają stałego miejsca zamieszkania w UE, są zobowiązani do złożenia kaucji na żądanie pozwanego.
Procedura: Pozwany może zażądać złożenia kaucji na zabezpieczenie kosztów procesu. W praktyce oznacza to, że pozwany składa wniosek do sądu, który rozpatruje sprawę. Sąd, po zbadaniu wniosku, może zobowiązać powoda do złożenia odpowiedniej kaucji.
Wysokość kaucji: Przepis nie precyzuje wysokości kaucji, pozostawiając tę kwestię do uznania sądu. Sąd powinien jednak uwzględnić przewidywane koszty procesu oraz możliwości finansowe powoda.
Skutki niezłożenia kaucji: Jeśli powód nie złoży kaucji w wyznaczonym terminie, sąd może zawiesić postępowanie. W skrajnych przypadkach, gdy powód uporczywie nie spełnia tego obowiązku, sąd może nawet umorzyć postępowanie.
Wyjątki: Przepis nie ma zastosowania do powodów mających miejsce zamieszkania, zwykły pobyt lub siedzibę w państwach członkowskich UE, co wynika z zasady wzajemnego uznawania orzeczeń sądowych w ramach Unii Europejskiej oraz ułatwień w egzekucji tych orzeczeń.
Znaczenie praktyczne: Art. 1119 k.p.c. ma istotne znaczenie praktyczne, zwłaszcza w sprawach międzynarodowych, gdzie powód pochodzi z kraju o niskiej przewidywalności egzekucji kosztów sądowych. Przepis ten chroni pozwanego przed ryzykiem ponoszenia nieodzyskanych kosztów procesu.

Podsumowując, art. 1119 k.p.c. jest ważnym narzędziem ochrony interesów pozwanego w procesach z udziałem powodów spoza UE. Przepis ten wprowadza mechanizm zabezpieczający, który ma na celu zapewnienie, że pozwany nie zostanie obciążony kosztami procesu w sytuacji, gdy powód nie będzie w stanie ich pokryć.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

miejsce zamieszkania

zwykły pobyt

siedziba firmy

żądanie pozwanego

koszty procesu

Art. 1117. kpc Art. 1120. kpc