Rzeczpospolita Polska

Rzeczpospolita Polska to oficjalna nazwa państwa polskiego, używana w przepisach prawa jako określenie państwa, jego terytorium, organów oraz krajowego porządku prawnego. Termin ten oznacza organizację polityczną i prawną obejmującą władze publiczne, jednostki samorządu terytorialnego oraz instytucje wykonujące zadania publiczne.

W przepisach prawa nazwa „Rzeczpospolita Polska” występuje w szczególności w kilku znaczeniach:

• jako państwo działające w stosunkach międzynarodowych, zawierające i wykonujące umowy oraz współpracujące z innymi państwami i organizacjami międzynarodowymi;
• jako obszar, na którym obowiązuje polskie prawo i w obrębie którego polskie organy wykonują swoje kompetencje;
• jako państwo, którego organy prowadzą postępowania, wymieniają informacje z podmiotami zagranicznymi i realizują obowiązki wynikające ze współpracy międzynarodowej;
• jako państwo właściwe do rozpoznawania określonych spraw przez sądy, między innymi wtedy, gdy strona mieszka, przebywa albo ma siedzibę w Polsce;
• jako podmiot wykonujący zadania publiczne w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami, ochrony wód, bezpieczeństwa i administracji.

Określenie to może być używane zamiennie z nazwą Polska, jednak w języku prawnym podkreśla formalny i państwowy charakter danego działania, uprawnienia albo obowiązku. Nie należy utożsamiać go ze Skarbem Państwa. Skarb Państwa jest odrębną konstrukcją prawną, wykorzystywaną przede wszystkim w stosunkach majątkowych państwa, natomiast Rzeczpospolita Polska oznacza państwo jako całość.

Termin pojawia się zarówno w prawie publicznym, w tym administracyjnym, karnym i wodnym, jak i w prawie cywilnym oraz rodzinnym. Może wskazywać miejsce zamieszkania lub siedzibę istotne dla jurysdykcji krajowej, państwo pochodzenia albo państwo przyjmujące w sprawach dotyczących przysposobienia, a także właściwość polskich organów i zakres ich współpracy z zagranicą.