Przejdź do treści

Art. 298. k.k. Wyłudzenie odszkodowania

§ 1. Kto, w celu uzyskania odszkodowania z tytułu umowy ubezpieczenia, powoduje zdarzenie będące podstawą do wypłaty takiego odszkodowania, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
§ 2. Nie podlega karze, kto przed wszczęciem postępowania karnego dobrowolnie zapobiegł wypłacie odszkodowania.

Orzecznictwo

Znaleziono 47 orzeczeń dotyczących art. 298 k.k.. Poniżej wybrane sprawy dotyczące przepisu, z krótkim omówieniem.

  1. Wyrok III K 114/19

    Stan sprawy
    Sprawa dotyczyła udziału oskarżonych w zorganizowanej grupie zajmującej się wyłudzaniem odszkodowań komunikacyjnych poprzez pozorowane kolizje, fałszywe zgłoszenia szkód i celowe powodowanie lub rozszerzanie uszkodzeń pojazdów. W opisie czynów wskazano kilka zdarzeń kwalifikowanych z art. 298 § 1 k.k. w zbiegu z oszustwem, obejmujących m.in. fikcyjne kolizje, zgłoszenia nieprawdziwych okoliczności szkód oraz wypłaty świadczeń przez różnych ubezpieczycieli. Z udostępnionego fragmentu wynika treść zarzutów, ale nie wynika pełna treść rozstrzygnięcia co do poszczególnych czynów z art. 298 § 1 k.k.
    Rozstrzygnięcie
    Na podstawie przekazanego fragmentu nie da się ustalić pełnego rozstrzygnięcia co do odpowiedzialności za poszczególne czyny z art. 298 § 1 k.k., ponieważ materiał zawiera głównie opis zarzutów, bez sentencji odnoszącej się do tych czynów.
    Uzasadnienie
    Z materiału wynika model działania polegający na upozorowaniu zdarzeń ubezpieczeniowych albo celowym spowodowaniu uszkodzeń i przedstawieniu ubezpieczycielom fikcyjnych okoliczności w celu uzyskania nienależnych odszkodowań. Nie da się jednak rzetelnie streścić motywów sądu odnoszących się do winy lub uniewinnienia przy czynach z art. 298 § 1 k.k., ponieważ udostępniony tekst nie zawiera odpowiedniej części uzasadnienia ani pełnej sentencji.

    Pełna treść orzeczenia i uzasadnienia

  2. Uzasadnienie IV Ka 527/18

    Stan sprawy
    Oskarżony współuczestniczył w zorganizowaniu fikcyjnej kolizji drogowej dotyczącej ubezpieczonego samochodu, a następnie zgłosił szkodę i żądał wypłaty odszkodowania, podając nieprawdziwe okoliczności zdarzenia. Materiał dowodowy wskazywał, że pojazd został celowo przeznaczony do upozorowanej stłuczki, z udziałem kilku osób, aby stworzyć podstawę do wypłaty świadczenia z umowy ubezpieczenia.
    Rozstrzygnięcie
    Sąd odwoławczy uznał apelację obrońcy za bezzasadną i utrzymał ustalenie sprawstwa oraz winy oskarżonego za czyn z art. 298 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. i art. 11 § 2 k.k.
    Uzasadnienie
    Sąd uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy, a wersja oskarżonego była nielogiczna i sprzeczna z innymi dowodami. Za najbardziej wiarygodne uznano relacje wskazujące, że oskarżony przekazał pojazd do wykorzystania w sfingowanej kolizji i następnie wdrożył procedurę likwidacji szkody. Sąd wyjaśnił też, że art. 298 § 1 k.k. penalizuje samo spowodowanie zdarzenia mającego stanowić podstawę wypłaty odszkodowania, natomiast późniejsze żądanie wypłaty i wprowadzanie ubezpieczyciela w błąd realizuje równocześnie znamiona oszustwa. Dlatego prawidłowa jest kumulatywna kwalifikacja z art. 298 § 1 k.k. i art. 286 § 1 k.k.

    Pełna treść orzeczenia i uzasadnienia

  3. Wyrok VII K 694/14

    Stan sprawy
    Zarzut obejmował upozorowanie kradzieży ubezpieczonego samochodu przez kilka osób w celu uzyskania odszkodowania za rzekomą kradzież. Według oskarżenia pojazd miał zostać zabrany z miejsca postoju, ukryty, a następnie przekazany innym osobom do rozebrania, lecz ubezpieczyciel odmówił wypłaty świadczenia. W toku postępowania ustalono, że współoskarżeni rzeczywiście zabrali pojazd i ukryli go, używając kluczyka uzyskanego w nieustalony sposób.
    Rozstrzygnięcie
    Właściciel pojazdu został uniewinniony od zarzutu usiłowania oszustwa ubezpieczeniowego związanego z art. 298 § 1 k.k. Pozostałych trzech oskarżonych uznano natomiast za winnych kradzieży z włamaniem w kwalifikacji przyjętej przez sąd, a nie czynu ubezpieczeniowego zarzucanego aktem oskarżenia.
    Uzasadnienie
    Sąd uznał, że brak wystarczających podstaw do przyjęcia, iż właściciel działał w porozumieniu z pozostałymi w celu upozorowania kradzieży i wyłudzenia odszkodowania. Jedynym bezpośrednim dowodem obciążającym były wyjaśnienia współoskarżonego, do których należało podchodzić ostrożnie, ponieważ mogły poprawiać jego własną sytuację procesową i zwalniać go z konieczności wyjaśnienia, skąd miał kluczyk. Pozostały materiał nie dał dostatecznego potwierdzenia wersji o zmowie z właścicielem. Wobec trzech pozostałych oskarżonych sąd przyjął natomiast, że udowodniono rzeczywisty zabór pojazdu należącego do właściciela, a nie wspólne działanie z nim dla wyłudzenia odszkodowania.

    Pełna treść orzeczenia i uzasadnienia

Zobacz wszystkie wyniki (47)

Streszczenia mają charakter informacyjny. Przy ocenie sprawy należy zapoznać się z pełną treścią orzeczenia.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 383.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.