Art. 160. p.o.ś. Zakaz wprowadzenia substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla środowiska

1. Zabronione jest, z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie i przepisach odrębnych, wprowadzanie do obrotu lub ponowne wykorzystanie substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla środowiska.

2. Substancjami stwarzającymi szczególne zagrożenie dla środowiska są w szczególności:

1) azbest;

2) PCB.

3. Minister właściwy do spraw klimatu może określić, w drodze rozporządzenia, inne – poza azbestem i PCB – substancje stwarzające szczególne zagrożenie dla środowiska, kierując się koniecznością ograniczania ryzyka wystąpienia szkód w środowisku.

4. W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 3, zostaną ustalone:

1) oznaczenie numeryczne substancji, pozwalające na jednoznaczną jej identyfikację;

2) nazwa substancji.

Komentarz do Art. 160. poś

Art. 160 ustawy Prawo ochrony środowiska stanowi kluczowy element polskiego systemu prawnego w zakresie ochrony środowiska, mający na celu zapobieganie wprowadzaniu do obrotu oraz ponownemu wykorzystaniu substancji, które mogą stanowić szczególne zagrożenie dla środowiska. Przepis ten jest istotny z kilku powodów, które warto omówić w kontekście jego zastosowania i interpretacji.

Zakaz wprowadzania do obrotu i ponownego wykorzystania

Przepis wprowadza generalny zakaz wprowadzania do obrotu oraz ponownego wykorzystania substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla środowiska. Wyjątki od tego zakazu mogą być określone w ustawie oraz w przepisach odrębnych. Oznacza to, że ustawodawca przewiduje możliwość pewnych odstępstw, jednak muszą one być wyraźnie określone w przepisach prawa. Taka konstrukcja prawna ma na celu zapewnienie elastyczności w regulacjach, jednocześnie chroniąc środowisko przed potencjalnie szkodliwymi substancjami.

Substancje stwarzające szczególne zagrożenie

W przepisie wymienione są dwie konkretne substancje: azbest i PCB (polichlorowane bifenyle). Są to substancje dobrze znane ze swojej szkodliwości dla środowiska i zdrowia ludzkiego. Azbest jest materiałem, który był szeroko stosowany w budownictwie, ale jego włókna mogą powodować poważne choroby układu oddechowego, w tym raka płuc. PCB natomiast są chemikaliami, które były używane w różnych aplikacjach przemysłowych, ale są one trwałe i mogą kumulować się w organizmach żywych, prowadząc do poważnych problemów zdrowotnych.

Kompetencje Ministra właściwego do spraw klimatu

Przepis daje Ministrowi właściwemu do spraw klimatu uprawnienie do określenia, w drodze rozporządzenia, innych substancji, które mogą stwarzać szczególne zagrożenie dla środowiska. Jest to istotne, ponieważ pozwala na elastyczne reagowanie na nowe zagrożenia, które mogą pojawić się w wyniku postępu naukowego i technologicznego. Minister, kierując się koniecznością ograniczania ryzyka wystąpienia szkód w środowisku, może wprowadzić dodatkowe regulacje, co jest ważnym narzędziem w dynamicznie zmieniającym się świecie.

Oznaczenie numeryczne i nazwa substancji

Przepis wymaga, aby substancje stwarzające szczególne zagrożenie były jednoznacznie identyfikowane za pomocą oznaczenia numerycznego oraz nazwy. Jest to kluczowe dla skutecznego egzekwowania przepisów, ponieważ pozwala na precyzyjne określenie, które substancje są objęte zakazem. Taka identyfikacja jest niezbędna dla organów kontrolnych, przedsiębiorców oraz innych podmiotów, które mogą mieć do czynienia z tymi substancjami.

Podsumowanie

Art. 160 ustawy Prawo ochrony środowiska jest przepisem o fundamentalnym znaczeniu dla ochrony środowiska w Polsce. Wprowadza on zakaz wprowadzania do obrotu i ponownego wykorzystania substancji stwarzających szczególne zagrożenie, z możliwością określenia wyjątków w przepisach prawa. Przepis ten uwzględnia zarówno znane substancje, takie jak azbest i PCB, jak i daje możliwość elastycznego reagowania na nowe zagrożenia poprzez uprawnienia Ministra właściwego do spraw klimatu. Jednoznaczna identyfikacja substancji jest kluczowa dla skutecznego egzekwowania tych przepisów.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 647.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.