Sygn. akt III Ko 5/13/o
POSTANOWIENIE
Dnia 15 maja 2013 r.
Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział III Karny w składzie:
Przewodniczący: SSO Tomasz Krawczyk
Protokolant: Michał Gruszka
przy udziale Marka Janczyńskiego Prokuratora Prokuratury Okręgowej we Wrocławiu
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 15 maja 2013 r.
wniosku A. K. z dnia 19 grudnia 2012 r.
w przedmiocie odszkodowania z tytułu represji za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.
postanawia
I. umorzyć postępowanie,
II. kosztami postępowania obciążyć Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 19 grudnia 2012 r. (data wpływu) A. K. domagał się na podstawie art. 8 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego zasądzenia kwoty 270.097,46 zł wrazz odsetkami od daty wniesienia żądania tytułem odszkodowania za poniesioną szkodę majątkową oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wobec pozostawania w areszcie od dnia 07 stycznia 1982 r. do dnia 23 lutego 1982 r. i represji za działalność na rzecz niepodłego bytu Państwa Polskiego w okresie od grudnia 1981 r. do co najmniej 1984 r. i dalej.
Wnioskodawca wskazał, że toczyło się już przed tut. Sądem z jego wniosku postępowanie o odszkodowanie i zadośćuczynienie zakończone wyrokiem wydanym w dniu 28 marca 2011 r., sygn. akt III Ko 105/09/o, którym zasądzono na jego rzecz kwotę 25.000 zł. Wnioskodawca podał, że dochodził wówczas zasądzenia na swoją rzecz 25.000 zł, albowiem, obowiązująca w dacie składania wniosku oraz jego rozpatrywania treść art. 8 ust. 1a cytowanej wyżej ustawy, wprowadzała ograniczenie wysokości odszkodowania i zadośćuczynienia łącznie do takiej właśnie kwoty.
W międzyczasie art. 8 ust. 1a został uznany za niezgodny z Konstytucją, a zatem przestało obowiązywać ograniczenie wysokości kwoty możliwej do uzyskania tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia do 25.000 zł.
Wnioskodawca podał, że należne mu odszkodowanie (wyliczone w sposób szczegółowy opisany we wniosku) znacznie przewyższa przyznaną mu na mocy ww. wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 28 marca 2011 r. kwotę 25.000 zł. Koniecznym było zatem wystąpienie z żądaniem zasądzenia „odszkodowania uzupełniającego”, ponad uzyskaną kwotę 25.000 zł.
Sąd zważył, co następuje:
Zdaniem Sądu zaistniała ujemna przesłanka procesowa powodująca konieczność umorzenia postępowania.
Przepis art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. stanowi, że postępowania się nie wszczyna, a wszczęte umarza, gdy postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało prawomocnie zakończone albo wcześniej wszczęte toczy się. Sformułowana w tym przepisie przesłanka powagi rzeczy osądzonej ( res iudicata) zachodzi wówczas, gdy uprzednio zakończone zostało prawomocnie postępowanie co do tego samego czynu tej samej osoby, zaś nowe postępowanie pokrywa się z przedmiotem postępowania w sprawie już zakończonej (pomiędzy poprzednim, zakończonym prawomocnie, i obecnym postępowaniem musi zatem zachodzi
tożsamość przedmiotowo – podmiotowa).
Poprzednio złożonym wnioskiem - z dnia 28 października 2008 r. (data wpływu) - A. K. domagał się zasądzenia kwoty w wysokości 25.000 zł wraz z odsetkami liczonymi od daty zgłoszenia żądania tytułem odszkodowania za poniesioną szkodę majątkową i zadośćuczynienia za doznaną krzywdę z tytułu pozostawania w areszcie od dnia 07 stycznia 1982 r. do dnia 23 lutego 1982 r. Wnioskodawca wskazał, że należne mu odszkodowanie przekracza kwotę 25.000 zł, jednakże ustawodawca w art. 8 ust. 1a ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego ograniczył wysokości kwoty możliwej do uzyskania tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia do 25.000 zł.
Na skutek rozpoznania tego wniosku prawomocnym wyrokiem z dnia 28 marca 2011 r., sygn. akt III Ko 105/09/o, Sąd Okręgowy we Wrocławiu zasądził od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy kwotę 25.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku.
W dacie wydawania ww. wyroku, tj. w dniu 28 marca 2011 r., nie obowiązywał już przepis art. 8 ust. 1a ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. nr 34, poz. 149 ze zm.), ograniczający wysokość odszkodowania za poniesioną szkodę i zadośćuczynienia za doznaną krzywdę do łącznej sumy 25.000 zł. Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 01 marca 2011 r., sygn. akt P 21/09, przepis ten został uznany za niezgodny z art. 64 ust. 2 w zw. z art. 32 ust. 1 i art. 2 oraz z art. 41 ust. 5 w zw. z art. 77 ust. 1 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Nowa regulacja prawna, nie przewidująca już żadnych ograniczeń kwotowych w zakresie wysokości przyznawanego odszkodowania i zadośćuczynienia, obowiązuje od 10 marca 2011 r. Oznacza to, że w dacie wydania wyroku możliwe było rozszerzenie żądania ponad dochodzoną pierwotnie kwotę 25.000 zł, czego wnioskodawca jednak nie uczynił.
W takim stanie rzeczy Sąd, wydając wyrok w dniu 28 marca 2011 r., związany był treścią wniosku z dnia 28 października 2008 r. i nie miał podstaw, aby orzekać ponad zgłoszone w nim żądanie nawet wówczas, gdyby przemawiały za tym okoliczności sprawy i zgromadzony materiał dowodowy.
W przedmiocie żądania wnioskodawcy zgłoszonego w niniejszym postępowaniu zapadło już zatem prawomocne rozstrzygnięcie, a zatem stwierdzić należało zaistnienie przesłanki z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. (powaga rzeczy osądzonej).
Mając na uwadze powyższe, postępowanie należało umorzyć, o czym orzeczono w pkt I sentencji postanowienia.
Na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. Sąd kosztami postępowania obciążył Skarb państwa.