Art. 524. k.p.c. Wznowienie postępowania

§ 1. Uczestnik postępowania może żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, jednakże wznowienie postępowania nie jest dopuszczalne, jeżeli postanowienie kończące postępowanie może być zmienione lub uchylone.

§ 2. Zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać wznowienia postępowania, jeżeli postanowienie to narusza jego prawa. W takim wypadku stosuje się przepisy o wznowieniu postępowania z powodu pozbawienia możności działania.

Komentarz do Art. 524. kpc

Art. 524 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) reguluje instytucję wznowienia postępowania w sprawach cywilnych, które zakończyły się prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy. Przepis ten wprowadza istotne ograniczenia i warunki, które muszą być spełnione, aby wznowienie postępowania było dopuszczalne.

Komentarz do Art. 524 k.p.c.

1. Prawo do żądania wznowienia postępowania przez uczestnika postępowania

Pierwsza część przepisu wskazuje, że uczestnik postępowania może żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy. Jest to istotne, ponieważ wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, który umożliwia ponowne rozpatrzenie sprawy, mimo że została ona już prawomocnie zakończona.

2. Ograniczenie dopuszczalności wznowienia postępowania

Przepis wprowadza jednak ważne ograniczenie: wznowienie postępowania nie jest dopuszczalne, jeżeli postanowienie kończące postępowanie może być zmienione lub uchylone w inny sposób. Oznacza to, że wznowienie postępowania jest środkiem ostatecznym, który może być zastosowany tylko wtedy, gdy nie ma innych dostępnych środków prawnych do zmiany lub uchylenia prawomocnego postanowienia.

3. Prawo do żądania wznowienia postępowania przez zainteresowanego, który nie był uczestnikiem postępowania

Druga część przepisu odnosi się do sytuacji, w której osoba zainteresowana, która nie była uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać wznowienia postępowania. Warunkiem jest, aby postanowienie to naruszało jej prawa. Jest to istotne zabezpieczenie praw osób trzecich, które mogłyby być dotknięte skutkami prawomocnego postanowienia, mimo że nie brały udziału w postępowaniu.

4. Stosowanie przepisów o wznowieniu postępowania z powodu pozbawienia możności działania

W przypadku, gdy zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania, żąda wznowienia postępowania, stosuje się przepisy o wznowieniu postępowania z powodu pozbawienia możności działania. Oznacza to, że przepisy te będą miały zastosowanie analogiczne, co zapewnia spójność i jednolitość procedury wznowienia postępowania.

Podsumowanie

Art. 524 k.p.c. wprowadza mechanizmy ochrony praw uczestników postępowania oraz osób trzecich, które mogą być dotknięte skutkami prawomocnych postanowień sądowych. Przepis ten zapewnia możliwość wznowienia postępowania w sytuacjach wyjątkowych, jednocześnie wprowadzając istotne ograniczenia, aby zapobiec nadużywaniu tego środka prawnego. Wznowienie postępowania jest zatem środkiem nadzwyczajnym, który może być zastosowany tylko wtedy, gdy inne środki prawne są niedostępne lub niewystarczające.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2023 r. poz. 1550.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

uczestnik postępowania

wznowienie postępowania

prawomocne postanowienie

istota sprawy

zakończone postępowanie

zmiana postanowienia

uchylenie postanowienia

naruszenie praw

możność działania

przepisy prawa

Art. 523.Art. 525.