Art. 227. k.k. Przywłaszczenie funkcji publicznej
Kto, podając się za funkcjonariusza publicznego albo wyzyskując błędne przeświadczenie o tym innej osoby, wykonuje czynność związaną z jego funkcją, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Orzecznictwo
Znaleziono ponad 2 000 orzeczeń dotyczących art. 227 k.k.. Poniżej wybrane sprawy dotyczące przepisu, z krótkim omówieniem.
Wyrok II K 1463/20
- Stan sprawy
- Oskarżonej zarzucono, że dwukrotnie, działając wspólnie i w porozumieniu z inną nieustaloną osobą, podawała się mieszkańcom kamienicy za pracownika powiatowego inspektoratu nadzoru budowlanego oraz wykonywała czynności odpowiadające tej funkcji: oględziny lokali, dokumentację fotograficzną i udzielanie informacji o usunięciu uszkodzeń ścian. Z udostępnionego fragmentu nie wynika, jakie ustalenia faktyczne sąd przyjął za podstawę wyroku.
- Rozstrzygnięcie
- Oskarżona została uniewinniona od obu zarzucanych czynów z art. 227 k.k.; koszty procesu poniósł Skarb Państwa, a oskarżonej przyznano zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
- Uzasadnienie
- W udostępnionym materiale brak uzasadnienia, więc nie da się ustalić, z jakich konkretnie powodów sąd uniewinnił oskarżoną.
Wyrok V Ka 637/17
- Stan sprawy
- Oskarżonemu zarzucono, że podając się za funkcjonariusza Policji i okazując sfałszowaną odznakę policyjną, podjął interwencję wobec innej osoby. Sąd pierwszej instancji uniewinnił go od czynu z art. 227 k.k., a prokurator zaskarżył wyrok, wskazując na błędną ocenę materiału dowodowego i potrzebę rozważenia co najmniej usiłowania tego przestępstwa.
- Rozstrzygnięcie
- Sąd odwoławczy uchylił wyrok uniewinniający i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi rejonowemu.
- Uzasadnienie
- Sąd odwoławczy uznał apelację za zasadną. Wskazał, że usiłowanie z art. 227 k.k. zachodzi wtedy, gdy sprawca, podając się za funkcjonariusza publicznego, ma zamiar wykonać czynność związaną z przywłaszczoną funkcją i podejmuje działania bezpośrednio do tego zmierzające. Nakazał ponownie zbadać ustalenia faktyczne i zamiar sprawcy pod kątem usiłowania. Zaznaczył też, że kwestia wykroczenia nie nadawała się do kontroli odwoławczej z powodu nienależytego uzasadnienia, a z uwagi na zakaz pogarszania sytuacji po uniewinnieniu konieczne było uchylenie wyroku i przekazanie sprawy.
Wyrok II AKa 44/15
- Stan sprawy
- Oskarżony po prawomocnym zakończeniu postępowania upadłościowego nadal występował jako syndyk masy upadłości, choć utracił do tego umocowanie. Zatrzymał księgi, korespondencję i dokumenty upadłego, nie zwrócił nienależnie pobranego wynagrodzenia oraz dalej zarządzał majątkiem przedsiębiorstwa, dokonując nieuzasadnionych wydatków, przelewów na własny rachunek i operacji finansowych na rachunkach bankowych przedsiębiorstwa. Spór w apelacji dotyczył tego, czy działał jako funkcjonariusz publiczny, czy jako osoba bezpodstawnie podająca się za takiego funkcjonariusza.
- Rozstrzygnięcie
- Sąd apelacyjny zmienił wyrok w ten sposób, że zamiast czynu z art. 231 § 2 k.k. przypisał oskarżonemu przestępstwo z art. 227 k.k. w zw. z czynem ciągłym, uznał go za winnego i wymierzył karę roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby; w pozostałej części wyrok utrzymał w mocy.
- Uzasadnienie
- Sąd uznał, że po zakończeniu postępowania upadłościowego oskarżony przestał być syndykiem z mocy prawa i nie miał żadnego umocowania do dalszego zarządu majątkiem ani występowania w tej roli. Od chwili wejścia w życie przepisu zaliczającego syndyka do funkcjonariuszy publicznych, dalsze występowanie przez oskarżonego jako syndyk oznaczało podawanie się za funkcjonariusza publicznego i wykonywanie czynności tej funkcji, co wypełniało art. 227 k.k. Sąd odrzucił argument, że brak licencji syndyka wyklucza taką odpowiedzialność, wskazując, że o statusie syndyka w konkretnym postępowaniu decyduje wyznaczenie do funkcji, a uprawnienia wygasają z chwilą ukończenia postępowania. Podkreślono też, że oskarżony świadomie kontynuował uzurpatorskie działania, wykorzystując brak sprawnego przejęcia majątku przez uprawnione osoby, co nie usprawiedliwiało jego zachowania.
Streszczenia mają charakter informacyjny. Przy ocenie sprawy należy zapoznać się z pełną treścią orzeczenia.
Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 383.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.