Tekst druku sejmowego nr 2649-003

ZWIĄZEK POWIATÓW POLSKICH

ASSOCIATION OF POLISH COUNTIES

(member of Council of European Municipalities and Regions)

Siedziba: Pałac Kultury i Nauki, 27 piętro, 00-901 Warszawa, Płac Defilad 1, skr. poczt. 7, tel. 22 656 63 34, fax 22 656 63 33

Adres de korespondencji: 33-303 Nowy Sącz, skr. poczt. 87, tel. 18 477 86 00, fax 18 477 86 11, e-mail: biuro©zpp.pl, www.zpp.pl

ZARZĄD

PREZES

Andrzej Płonka

POWIAT BIELSKI (woj. śląskie)

WICEPREZESI

Jan Grabkowski |

POWIAT POZNAŃSKI

Jerzy Kolarz

POWIAT BUSKI

Adam Krzysztoń

POWIAT ŁAŃCUCKI

Krzysztof Lis

POWIAT SZCZECINECKI

Andrzej Nowicki

POWIAT PISKI

Andrzej Potępa

POWIAT BRZESKI

Sławomir Snarski POWIAT BIELSKI (woj. podlaskie)

Zbigniew Szumski ,

POWIAT ŚWIEBODZIŃSKI

CZŁONKOWIE

Artur Adamski

POWIAT PŁOŃSKI

Sebastian Burdzy

POWIAT ŚREDZKI

Robert Godek |

POWIAT STRZYŻOÓWSKI

Mirosław Graczyk

POWIAT TORUŃSKI

Ewa Janczar

MIASTO NA PRAWACH POWIATU

m.st. WARSZAWA

Jan Kaluszkiewicz

POWIAT CIECHANOWSKI

Janusz Mielczarek

POWIAT ŁĘCZYCKI

Artur Pizoń

POWIAT JANOWSKI

Radosław Roszkowski

POWIAT PRUDNICKI

Piatr Rzeszotarski

POWIAT SIERPECKI

Marek Szczepański

POWIAT CHOJNICKI

Waldemar Trelka

POWIAT RADOMSKI

KOMISJA REWIZYJNA

PRZEWODNICZĄCY

Andrzej Szymanek

POWIAT WIERUSZOWSKI

Z-CA PRZEWODNICZĄCEGO

Artur Maruszczak

POWIAT KĘDZIERZYŃSKO-KOZIELSKI

Bogdan Zieliński

POWIAT WYSOKOMAZOWIECKI

CZŁONKOWIE

Piotr Babicki

POWIAT STARACHOWICKI

Leszek Bajon

POWIAT SŁUBICKI

Artur Bieliński

POWIAT ZGORZELECKI

Zdzisław Gamański

POWIAT CHEŁMIŃSKI

Sebastian Szaleniec

POWIAT BĘDZIŃSKI

Dariusz Szustek

POWIAT ŁUKOWSKI

DYREKTOR BIURA

Rudolf Borusiewicz

ZWIĄZEK

POWIATÓW

= / POLSKICH

Do druku nr 2649

Or.A.0531/193/26 Warszawa, 11 czerwca 2026 roku

Szanowny Pan Dariusz Salamończyk

Zastępca Szefa Kancelarii Sejmu

Szanowny Panie Ministrze,

w nawiązaniu do korespondencji z 26 maja 2025 r. w sprawie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o samorządzie gminnym (W/17/088/2026)

przedkładam opinię Związku Powiatów Polskich da przedmiotowego projektu.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że sołectwa czy dzielnice (osiedla) są zgodnie z art. 35 i następnej ustawy o samorządzie gminnym jedynie jednostką pomocniczą nie zaś kolejną jednostką samorządu terytorialnego. Stanowią one część większej struktury jaką jest gmina. Jak sama nazwa wskazuje podmioty takie mają pomocniczy charakter, wykonują zadania gminy im powierzone i działają w ramach podmiotowości prawnej gminy. Konkretne sołectwo czy dzielnica (osiedle) i jego organy są w pełni podporządkowane organom gminy na

zasadach uregulowanych w statutach.

W związku z powyższym, a także opierając się na konstytucyjnej zasadzie samodzielności jednostek samorządu terytorialnego Związek Powiatów Polskich uważa, że kwestia prawa wybieralności czy wygaszenia mandatu do wskazanych organów powinna pozostawać w gestii gmin, w ramach których

dane jednostki pomocnicze są tworzone.

Projektodawcy zwracają uwagę na konieczność nowelizacji przepisów ustawowych w związku z brakiem jednolitości w orzecznictwie sądowym ipoglądach literatury w zakresie dopuszczalności statutowego regulowania możliwości wygaszenia mandatu członka organu uchwałodawczego jednostki pomocniczej. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że w uUupoważnieniu do określania zasad wyborów organów jednostki pomocniczej mieści się kompetencja do określania pewnych kwestii związanych

z czynnym i biernym prawem wyborczym, za wyjątkiem jednakże tych, które

sze,

N, POWIATÓW

POLSKICH

bezpośrednio wpływają na zakres publicznych praw podmiotowych obywateli, bo w tym zakresie - jak zawsze w przypadku ingerencji w sferę praw i obowiązków obywateli - konieczne jest szczegółowe i wyraźnie upoważnienie ustawowe (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 grudnia 2023 r. Ill SA/Kr 1223/23).

Projektodawcy w uzasadnieniu ani w deklarowanych skutkach regulacji nie wskazują co prawda na skalę zjawiska będącego przedmiotem regulacji tj. zasiadania w organach jednostek pomocniczych gminy prawomocnie skazanych przestępców, ale nawet jeżeli przyjąć, że jest ona na tyle znaczna, że wymaga interwencji ustawodawcy, to wydaje się, że najbardziej racjonalnym rozwiązaniem byłoby przyznanie gminie kompetencji ustawowej do określania w statucie kwestii biernego prawa wyborczego w sołectwach czy dzielnicach (osiedlach) i zasad wygaszania mandatów.

Niniejsza propozycja wychodzi na przeciw przedstawionym przez projektodawców wątpliwościom sądów administracyjnych, a także stanowi poszanowanie wewnętrznego ustroju i zasad funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego. Związek Powiatów Polskich opowiada się za pozostawieniem społeczności lokalnej podejmowania decyzji o działalności jednostek, które reprezentują mieszkańców w stopniu dla nich najbliższym.

Z poważaniem

oo KK n

SEJM

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Tłoczono z polecenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej