Sygn. akt: KIO 99/24
WYROK
z dnia 29 stycznia 2024 roku
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca: Justyna Tomkowska
Protokolantka:
Klaudia Kwadrans
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2024 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej
Izby Odwoławczej w dniu 8 stycznia 2024 roku przez wykonawcę „Mobilis” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z
siedzibą w Warszawie (Odwołujący)
w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego – Gminę Wrocław z siedzibą we Wrocławiu
orzeka:
1.
Umarza postępowanie odwoławcze w zakresie zarzutów 2, 5, 7, 8, 9, 10, 12 i 13
w części uwzględnionych przez Zamawiającego;
2.
Umarza postępowanie odwoławcze w zakresie zarzutów 3, 4, 9, 10, 12 w części
wycofanych przez Odwołującego;
3.
Uwzględnia w części odwołanie w zakresie zarzutów 1 i 6 odwołania i nakazuje
Zamawiającemu zmianę zapisów SWZ, postanowień umownych i pozostałych dokumentów postępowania, w sposób, z
którego wynikać będzie, że rozpoczęcie realizacji przewozów na liniach objętych zamówieniem nastąpi po upływie 11
miesięcy od daty zawarcia umowy, którą zawiera się na kolejne 72 miesiące;
4.
Oddala odwołanie w pozostałym zakresie;
5. kosztami postępowania obciąża Odwołującego – „Mobilis” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z
siedzibą w Warszawie i Zamawiającego - Gminę Wrocław z siedzibą we Wrocławiu, w następujący sposób:
5.1. zalicza w poczet kosztów postępowania kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnastu tysięcy złotych zero
groszy) uiszczoną przez Odwołującego - „Mobilis” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Warszawie tytułem wpisu od odwołania, a także kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero
groszy) poniesioną przez Odwołującego „Mobilis” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Warszawie o tytułem wynagrodzenia pełnomocnika;
5.2. zasądza od Zamawiającego – Gminy Wrocław z siedzibą we Wrocławiu na rzecz Odwołującego - „Mobilis”
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie kwotę 6 200 zł 00 gr (słownie: sześć tysięcy
dwustu złotych 00/100 groszy) stanowiącą uzasadnione koszty Strony poniesione tytułem części wpisu oraz
wynagrodzenia pełnomocnika.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie -Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:
Sygn. akt KIO 99/24
UZASADNIENIE
Zamawiający: Gmina Wrocław z siedzibą we Wrocławiu, prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego
pn. „Świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego organizowanego przez Gminę Wrocław na terenie
Wrocławia oraz Gmin Wisznia Mała, Długołęka i Czernica”. Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w
Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod numerem S251/2023-00794826-2023 w dniu 29 grudnia 2023 roku.
W dniu 8 stycznia 2024 roku do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w Warszawie odwołanie złożył również wykonawca
„Mobilis” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie (dalej jako „Odwołujący” lub „Mobilis”).
Odwołanie złożono wobec treści Specyfikacji Warunków Zamówienia („SWZ”) w zakresie:
(1) Specyfikacji Warunków Zamówienia:
(a) Dział VI SWZ [Termin wykonania zamówienia];
(b) Dział VIII pkt 4 lit. a) SWZ [Warunki udziału w postępowaniu];
(c) Dział IX pkt 10 SWZ [Wykaz podmiotowych środków dowodowych];
(d) Dział XIV pkt 1 SWZ [Sposób oraz termin składania i otwarcia ofert];
(2) Projektu Umowy (załącznik nr 1 do SWZ):
(a) § 2 [Tabor] ust. 3 Projektu Umowy;
(b) § 5 [Termin wykonania zamówienia] ust. 1 i 2 Projektu Umowy;
(c) § 6 [Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy] ust. 5.4 Projektu Umowy;
(d) § 6 [Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy] ust. 5.6 Projektu Umowy;
(e) § 7 [Kary umowne] ust. 2 Projektu Umowy
(f) § 7 [Kary umowne] ust. 14 Projektu Umowy
(3) Załącznika nr 7 do Projektu Umowy [Zasady naliczenia i wielkość kar umownych] w szczególności
odniesieniu do postanowienia o treści: „W przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania postanowień
Umowy przez Wykonawcę, Zamawiający ma prawo naliczenia kar umownych.”; pkt. 2.2.; pkt. 2.7.; pkt. 3.2.; pkt.
4.5.; pkt. 4.6.; pkt. 4.10.; pkt. 4.11.; pkt. 4.12.; pkt. 5.6. oraz pkt. 5.12.;
(4) Załącznika nr 8 do Projektu Umowy [Stawki wynagrodzenia];
(5) Załącznika nr 9 do Projektu Umowy [Zasady waloryzacji wynagrodzenia].
Zamawiającemu zarzucono naruszenie następujących przepisów Pzp:
(1) art. 99 ust. 1 Pzp w zw. z art. 433 ust. 3 Pzp w zw. z art. 353(1) KC w zw. z art. 354 § 1 KC. poprzez
wprowadzenie do projektowanych postanowień umowy obowiązku wykonania czynności nieznanych w dniu
składania oferty z tym zastrzeżeniem,
że wykonawca zobowiązany będzie je wykonać bez dodatkowego wynagrodzenia, co prowadzi do sytuacji, w której opis
przedmiotu zamówienia jest niejasny, nieprecyzyjny i niejednoznaczny, a w konsekwencji – niezgodny z przepisami Pzp;
(2) art. 134 ust. 1 pkt 6 Pzp poprzez określenie wewnętrznie sprzecznych terminów rozpoczęcia realizacji
przedmiotu zamówienia przy jednoczesnym wskazaniu przez Zamawiającego daty sztywnej rozpoczęcia realizacji
zamówienia (1 stycznia 2025 r.), co znajduje odzwierciedlenie w § 5 ust. 1 i 2 Projektu Umowy oraz Dziale VI SWZ;
(3) art. 112 ust. 1 Pzp w zw. z art. 112 ust. 2 pkt 4 Pzp w zw. z art. 116 ust. 1 Pzp w zw. z art. 16 Pzp w zw. z §
9 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie
podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający
od wykonawcy (Dz.U. z 2020 r. poz. 2415, ze zmianami) („Rozporządzenie dokumentowe”) poprzez określenie
warunku udziału w postępowaniu określonego w Dziale VIII pkt 4 lit. a) SWZ w sposób nieproporcjonalny do
przedmiotu zamówienia, nadmierny i uniemożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania
zamówienia oraz niezgodny z Rozporządzeniem dokumentowym, tj. poprzez postawienie wymogu, zgodnie z
którym wykonawcy są zobligowani do posiadania doświadczenia w wykonaniu co najmniej jednego zamówienia
polegającego na świadczeniu usługi transportu zbiorowego w ramach przewozów regularnych (w rozumieniu art. 4
pkt 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym) o łącznej wielkości pracy przewozowej nie
mniejszej niż: dla Zadania 1 - 500 000 wozokilometrów, dla Zadania 2 – 500 000 wozokilometrów, dla Zadania 3 –
500 000 wozokilometrów, dla Zadania 4 – 250 000 wozokilometrów, co uniemożliwia wykazanie się przez
wykonawców doświadczeniem wynikającym z zamówienia wykonywanego na dzień składania ofert, gdy
tymczasem uprawnienia takie wynika z treści Rozporządzenia dokumentowego;
(4) § 4 ust. 1-3 Rozporządzenia dokumentowego poprzez narzucenie – w Dziale IX pkt. 10 SWZ – także na
wykonawcę mającego siedzibę lub miejsce zamieszczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obowiązku
złożenia w zakresie osób, o których mowa w art. 108 ust. 1 pkt 2 Pzp, które mają miejsce zamieszkania poza
granicami Rzeczypospolitej Polskiej – zamiast informacji z Krajowego Rejestru Karnego, o której mowa w § 2 ust.
1 pkt 1 Rozporządzenia dokumentowego – informacji z odpowiedniego rejestru, takiego jak rejestr sądowy, albo, w
przypadku braku takiego rejestru, inny równoważny dokument wydany przez właściwy organ sądowy lub
administracyjny kraju, w którym miejsce zamieszkania ma osoba, której dotyczy informacja albo dokument, w
zakresie, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, podczas gdy Rozporządzenie dokumentowe wymaga złożenia
podmiotowych środków dowodowych z krajów innych niż Rzeczpospolita Polska odnoszących się do osób, o
których
mowa w art. 108 ust. 1 pkt 2 Pzp, wyłącznie w przypadku wykonawców mających siedzibę lub miejsce zamieszkania
poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej;
(5) art. 134 ust. 1 pkt 15 Pzp w zw. z art. 138 Pzp w zw. z art. 133 ust. 1 Pzp poprzez wyznaczenie zbyt
krótkiego terminu składania ofert, uniemożliwiającego prawidłowe przygotowanie i oszacowanie oferty,
nieuwzględniającego złożoności i skomplikowania przedmiotu zamówienia, ani faktu nieprzekazania wykonawcom
wszystkich kluczowych informacji, co w konsekwencji oznacza brak respektowania zasady proporcjonalności,
przejrzystości i uczciwej konkurencji;
(6) art. 353(1) KC, jak i art. 483 KC w zw. z 439 ust. 1 Pzp w zw. z art. 433 pkt 2 Pzp
w zw. z art. 8 ust. 1 Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 Pzp poprzez ukształtowanie stosunku prawnego (umowy) w sposób
sprzeczny z jego właściwością oraz zasadami współżycia społecznego, prowadzący do nadużycia przez
Zamawiającego jego podmiotowego prawa poprzez rażące wykorzystanie dominującej pozycji „organizatora przetargu”,
w tym wprowadzenie do projektowanych postanowień umowy i jego załączników postanowień w sposób rażąco
naruszający równowagę kontraktową stron, przerzucający na wykonawców niemożliwe do oszacowania ryzyka
kontraktowe, w tym wynikające z okoliczności niezależnych od wykonawcy, przewidujące obowiązki wykonania przez
wykonawców czynności nieznanych w dniu składania oferty z tym zastrzeżeniem, że wykonawca zobowiązany będzie je
wykonać bez dodatkowego wynagrodzenia, poprzez niejasne, nieprecyzyjne, niejednoznaczne lub rażąco niekorzystne
dla wykonawców postanowienia umowy, a co za tym idzie w sposób niezgodny z przepisami Pzp, sprzeciwiając się tym
samym naturze stosunku zobowiązaniowego; co znalazło odzwierciedlenie w szczególności w:
(a) w załączniku nr 7 [Zasady naliczania i wielkość kar umownych] do Projektu Umowy poprzez (m.in.):
- wprowadzenie wygórowanych wysokości kar umownych (łączna kara umowna);
- brak możliwości określenia na podstawie udostępnionego projektu wysokości kary umownej;
- pośrednio także: brak wskazania jasnego i zamkniętego katalogu zobowiązań, których ewentualne naruszenie
miałoby wiązać się z możliwości naliczenia kary umownej; jak i
-
możliwość wystąpienia niedopuszczalnej kumulacji kary umownej;
(b) formularzu ofertowym/formularzu cenowym oraz w załączniku nr 8 [Stawki wynagrodzenia] do Projektu
Umowy poprzez m.in.:
-
odstąpienie od zastosowania arbitralnego mnożnika służącego do określenia ceny
wozokilometra i wozogodziny taboru innego rodzaju niż C,
-
wprowadzenie obowiązku podania odrębnej stawki dla każdego rodzaju autobusu
przewidzianego do realizacji Umowy,
-
urealnienie wysokości wynagrodzenia w przypadku stwierdzenia uchybienia poprzez
zmianę wskazanych w załączniku nr 8 wartości obniżenia i przyjęcie wartości obniżenia od 0.85 do 0.97 (wyrażonej w
ułamku dziesiętnym),
-
rewizję stawek obniżenia proporcjonalnie do skali i zakresu uchybienia oraz jego
faktycznego wpływu na świadczoną usługę,
-
braku jednoznacznego wskazania, że za jedno uchybienie grozi jedna sankcja
(eliminacja możliwości wielokrotnego karania za jedno uchybienie),
-
wprowadzenie jednoznacznej regulacji wyłączającej możliwość obniżenia
wynagrodzenia w przypadku, gdy zamówienie jest realizowane należycie,
-
przewidzenia możliwości złożenia wyjaśnień przez wykonawcę i odstąpienia przez
Zamawiającego od nałożenia kary umownej;
(c) w załączniku nr 9 [Zasady waloryzacji wynagrodzenia] do Projektu Umowy poprzez m.in.:
-
wprowadzenie odrębnych wzorów waloryzacyjnych dla każdego rodzaju taboru,
tj. odmienny dla autobusów elektrycznych (jako autobusów zeroemisyjnych), a inny dla autobusów o napędzie
konwencjonalnym (spalinowym; diesel),
-
usunięcie maksymalnego wskaźnika waloryzacji stawki za jeden wozokilometr
w danym roku, tj. limitu rocznej waloryzacji – w celu umożliwienia pokrycia faktycznych kosztów ponoszonych na bieżąco
przez wykonawcę przy realizacji Zamówienia w ich rzeczywistej wartości;
-
objęcie waloryzacją całej (100%) stawki jednostkowej za wozokilometr;
-
doprecyzowanie wskaźnika inflacji („Wi”), tj. wskaźnika cen towarów i usług
konsumpcyjnych w danym okresie odniesienia, w tym jednoznacznie wskazanie sposobu obliczenia wartości Wi;
-
waloryzację on line, tj. ze skutkiem w okresie, w którym nastąpiła zmiana czynników
uwzględnionych w formule waloryzacyjnej;
-
wskazanie, że w przypadku, gdyby wskaźnik Ww (wskaźnik zmiany wynagrodzeń)
osiągnął wartość niższą od „1” przyjmuje się wówczas wartość tego wskaźnika Ww na poziomie „1” );
- doprecyzowanie w zakresie częstotliwości dokonywania waloryzacji stawek jednostkowych za wozokilometr,
bez konieczności składania wniosków wykonawcy w tym zakresie;
a w konsekwencji powyższych
(7) art. 16 pkt 1-3 Pzp poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej
konkurencji, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości.
Mobilis wnosił o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu zmianę postanowień SWZ, Projektu Umowy
oraz załączników do Projektu Umowy w następujący sposób:
(1) SWZ:
(a) w odniesieniu do Działu VI SWZ poprzez nadanie mu następującego brzmienia: „Termin realizacji przedmiotu
umowy: przez kolejne 72 miesiące przypadające po upływie 12 miesięcy od daty zawarcia Umowy”;
(b) w odniesieniu do Działu VIII pkt 4 lit. a) SWZ poprzez nadanie mu następującego brzmienia:
„Zamawiający stwierdzi, iż Wykonawca spełnił warunek udziału w postępowaniu: a) w zakresie zdolności technicznej lub
zawodowej, jeśli wykaże on, że: wykonał, a w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych – wykonuje, w
okresie ostatnich 3 lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym
okresie, co najmniej jedno (1) zamówienie polegające na świadczeniu przez co najmniej 12 kolejnych miesięcy (w
ramach jednego kontraktu) usługi transportu zbiorowego w ramach przewozów regularnych (w rozumieniu art. 4 pkt. 7
ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 z późniejszymi zmianami) o
łącznej wielkości pracy przewozowej nie mniejszej niż: dla Zadania 1 500 000 wozokilometrów; dla Zadania 2 500 000
wozokilometrów; dla Zadania 3 500 000
wozokilometrów; dla zadania 4 250 000 wozokilometrów”;
(c) w odniesieniu do Działu IX pkt 10 SWZ poprzez nadanie mu następującego brzmienia:
„Jeżeli Wykonawca ma siedzibę lub miejsce zamieszkania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej składa dokumenty
zgodnie z § 4 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy
i Technologii z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub
oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy (Dz. U. z 2023 r., poz. 1824)”;
(d) w odniesieniu do Działu XIV pkt 1 SWZ poprzez przedłużenie terminu składania ofert do dnia 1 kwietnia 2024
roku;
(2) w zakresie postanowień w Projekcie Umowy:
(a) w odniesieniu do § 2 [Tabor] ust. 3 Projektu Umowy nadanie mu następującego brzmienia:
„W przypadku zmian w przepisach prawa dotyczących wymagań dla autobusów objętych Umową, Wykonawca
zobowiązany jest dostosować tabor do tych wymogów, z uwzględnieniem zdania następnego. Strony ustalą warunki i
zakres zmian, o których mowa w zdaniu poprzedzającym poprzez określenie terminów na dostosowanie taboru, zakresu
dostosowania oraz wysokości dodatkowego wynagrodzenia Wykonawcy związanego
z wykonaniem prac dostosowawczych w drodze zawarcia stosownego aneksu zmieniającego postanowienia Umowy”;
(b) w odniesieniu do § 5 [Terminy] ust. 1 i 2 Projektu Umowy nadanie im następującego brzmienia:
„1. Umowa zostaje zawarta na okres od daty jej zawarcia do dnia upływu kolejnych 72 miesięcy (przypadających
po dacie rozpoczęcia realizacji przewozów zgodnie z ust. 2 poniżej).
2. Wykonawca zobowiązuje się do rozpoczęcia realizacji przewozów na liniach objętych zamówieniem po upływie
12 miesięcy od daty zawarcia Umowy.”
(c) w odniesieniu do postanowienia § 6 [Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy] ust. 5.4 Projektu
Umowy nadanie mu następującego brzmienia:
„5.4. Wykonawca bez uzasadnionej przyczyny przerwał w całości lub w części (co najmniej 35% pracy przewozowej
zaplanowanej w danym dniu) świadczenie usług przewozowych i nie realizuje ich pomimo pisemnego wezwania z 3dniowym terminem do ich podjęcia”;
(d) w odniesieniu do postanowienia § 6 [Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy] ust. 5.6 Projektu
Umowy nadanie mu następującego brzmienia:
„5.6. zaistniały jakiekolwiek przesłanki w sposób trwały uniemożliwiające dalszą realizację Umowy zgodnie z
obowiązującymi przepisami prawa z uwagi na okoliczności leżące wyłącznie po stronie Wykonawcy”;
(e) w odniesieniu do postanowienia § 7 [Kary umowne] ust. 2 Projektu Umowy nadanie mu następującego
brzmienia:
„2. Przed ostateczną decyzją o naliczeniu kary przez Zamawiającego Wykonawca o tym fakcie zostanie powiadomiony
pisemnie. Wykonawca ma prawo odwołania się od nałożonej kary w terminie 5 dni roboczych (za dzień roboczy
Zamawiający uznaje dni robocze przypadające od poniedziałku do piątku) od otrzymania takiej informacji. Zamawiający
rozpatruje odwołanie Wykonawcy w terminie 10 dni roboczych i w tym okresie ma prawo żądania przedstawienia przez
Wykonawcę dodatkowych dokumentów, wyjaśnień w zakresie dozwolonym przez obowiązujące prawo.”;
(f) w odniesieniu do postanowienia § 7 [Kary umowne] ust. 14 Projektu Umowy nadanie
mu następującego brzmienia:
„14 . Łączna wielkość kar umownych z tytułu niewłaściwej realizacji Umowy nie może przekroczyć w danym
okresie rozliczeniowym 10% wartości wynagrodzenia podstawowego za 1 pełny okres rozliczeniowy (suma kar z
Załącznika numer 7 i pomniejszenia wynagrodzenia z Załącznika numer 8).”
(3) w zakresie dokumentów, w których podawana jest stawka wynagrodzenia taboru, tj. formularz cenowy,
formularz ofertowy oraz Załącznik nr 8 [Stawki wynagrodzenia] do
Projektu Umowy – zmianę formularzy (projektów dokumentów) w sposób umożliwiający podanie przez wykonawcę
stawki odrębnie dla każdego typu taboru;
(4) w zakresie Załącznika nr 7 [Zasady naliczania i wielkość kar umownych] do Projektu Umowy poprzez zmianę
postanowień dotyczących zasad naliczania poszczególnych kar umownych w następujący sposób:
(a) w odniesieniu do postanowienia o treści: „W przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania
postanowień Umowy przez Wykonawcę, Zamawiający ma prawo naliczenia kar umownych.” nadanie mu
następującego brzmienia:
„W przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania postanowień Umowy przez Wykonawcę, jeżeli nienależyte
wykonanie bądź niewykonanie było następstwem okoliczności, za które Wykonawca ponosi odpowiedzialność (por. § 7
ust. 4 Umowy), Zamawiający ma prawo naliczenia kar umownych.”;
(b) w odniesieniu do pkt. 2.2. nadanie mu następującego brzmienia:
„2.2. § 5 ust. 3 pkt. 3.5 – za każdy dzień kalendarzowy nieuzasadnionego opóźnienia od dodatkowego terminu
wyznaczonego przez Zamawiającego w okazaniu autobusów spełniających wymagania techniczne bez względu
na liczbę usterek i liczbę autobusów niespełniających wymagań”;
(c) w odniesieniu do pkt. 2.7. nadanie mu następującego brzmienia:
„2.7. Załącznik numer 10 – za odmowę bądź nieuzasadnione opóźnienie ponad 10 dni kalendarzowych od
wyznaczonego terminu dostarczenia poprawnego zapisu z monitoringu (również w sytuacji niewłaściwego ustawienia
kamer) na żądanie Zamawiającego za każdy dzień opóźnienia”;
(d) w odniesieniu do pkt. 3.2. nadanie mu następującego brzmienia:
„3.2. § 3 ust. 3 – za każdy przypadek braku podstawienia 1 autobusu w ramach przewozów specjalnych pomimo
wcześniejszych uzgodnień z Wykonawcą - kara w odniesieniu do jednego autobusu zostanie naliczona 1 raz w
ciągu dnia”;
(e) w odniesieniu do pkt. 4.5. nadanie mu następującego brzmienia:
„4.5 § 3 ust. 6 pkt. 6.13 i pkt. 6.15 - za każdy dzień kalendarzowy, w którym autobus jeździł z niedziałającymi
kasownikami elektronicznymi: z powodu niesprawnej instalacji, o której mowa w Załączniku numer 13 albo z
powodu braku zgłoszenia awarii kasowników elektronicznych lub zgłoszenia awarii do serwisu operatora systemu
URBANCARD i do Zamawiającego po wymaganym terminie”;
(f) w odniesieniu do pkt. 4.6. wykreślenie;
(g) w odniesieniu do pkt. 4.10. nadanie mu następującego brzmienia:
„4.10 Załącznik numer 2 pkt. 1.1-1.3 - za każdy kurs, na którym stwierdzono uchybienie w odniesieniu do jednego
autobusu w tym uruchomienia autobusu testowego bez zgody Zamawiającego (§ 2 ust. 12) lub wymiany autobusu
podstawowego bez poinformowania
Zamawiającego (§ 2 ust. 13) - kara w odniesieniu do jednego autobusu zostanie naliczona 1 raz w ciągu dnia”;
(h) w odniesieniu do pkt. 4.11. nadanie mu następującego brzmienia:
„4.11 Załącznik numer 2 pkt. 1.4. - za każdy kurs, na którym stwierdzono uchybienie w odniesieniu do jednego
autobusu - kara w odniesieniu do jednego autobusu zostanie naliczona 1 raz w ciągu dnia”;
(i) w odniesieniu do pkt. 4.12. nadanie mu następującego brzmienia:
„4.12 Załącznik numer 2 pkt. 1.5 - za każdy kurs, na którym stwierdzono uchybienie w odniesieniu do jednego
autobusu - kara w odniesieniu do jednego autobusu zostanie naliczona 1 raz w ciągu dnia”;
(j) w odniesieniu do pkt. 5.6. nadanie mu następującego brzmienia:
„5.6 § 3 ust. 6 pkt. 6.18 – za brak lub nieuzasadnione opóźnienie odpowiedzi na każdą skargę lub reklamację”;
(k) w odniesieniu do pkt. 5.12. nadanie mu następującego brzmienia:
„5.12 Załącznik numer 10 – za nieuzasadnione opóźnienie od 1 do 9 dni kalendarzowych od wyznaczonego
terminu dostarczenia poprawnego zapisu z monitoringu (również w sytuacji niewłaściwego ustawienia kamer) na
żądanie Zamawiającego – za każdy dzień opóźnienia”;
(5) w zakresie Załącznika nr 9 [Zasady waloryzacji wynagrodzenia] do Projektu Umowy poprzez wprowadzenie
zmian objętych opracowaniem Odwołującego – stanowiącym Załącznik nr 6 do odwołania;
Odwołujący podkreślił, że posiada interes w uzyskaniu zamówienia będącego przedmiotem postępowania oraz może
ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów prawa. Odwołujący (jako przedsiębiorca
działający na rynku usług przewozów autobusowych, świadczący takie usługi m.in. w Warszawie, Krakowie, Wrocławiu i
Bydgoszczy) zamierza złożyć ofertę w postępowaniu w przewidzianym przez Zamawiającego terminie. Naruszenie
przez Zamawiającego wskazanych przepisów skutkować może jednak poniesieniem przez Odwołującego realnej i
faktycznej szkody związanej z realizacją zamówienia w oparciu o opublikowane przez Zamawiającego brzmienie SWZ i
Projektu Umowy.
Odwołanie zostało złożone w ustawowym terminie (10 dni). Do odwołania załączono dowód wniesienia wpisu w
wymaganej wysokości oraz potwierdzenie przekazania odwołania Zamawiającemu.
Na wstępie zauważono, że w prowadzonym postępowaniu świadczenie usług przewozowych ma odbywać się na
wybranych zadaniach na strefowych liniach autobusowych (904, 905, 908, 911, 914, 920, 921, 924, 928, 930, 931, 941,
944, 945, 955, 961, 964), wybranych zadaniach na normalnych liniach autobusowych (100, 108, 115, 120,
121, 147, 150, 151, 315) oraz wybranych zadaniach na specjalnych liniach autobusowych o ile zostaną
uruchomione w trakcie realizacji umowy.
Wykonawca wyłoniony w postępowaniu będzie miał za zadanie nie „tylko” realizowanie usług przewozowych w sposób
nieprzerwany i pewny, ale także zapewnienie dodatkowych świadczeń pośrednio z nimi związanych, tj. zorganizowanie i
wdrożenie na własny koszt systemów:
(a) kontroli punktualności kursowania i jakości usług przewozowych;
(b) monitoringu;
(c)
lokalizacji pojazdów;
(d) zliczania pasażerów;
(e) zasilania Repozytorium Danych ITS informacjami pochodzącymi z autobusów
poprzez interfejs API.
Wykonawca będzie zobowiązany ponadto do utrzymania stałego prawidłowego działania zasilania urządzeń
funkcjonujących w ramach systemu URBANCARD, tj. kasowników oraz jednostek centralnych zgodnie z przedłożoną
dokumentacją techniczną zawartą w Załączniku nr 13 do Umowy.
Zamówienie zostało podzielone przez Zamawiającego na cztery Zadania, przy czym każdy wykonawca może złożyć
ofertę na dowolną liczbę wybranych Zadań.
Przedmiot zamówienia ma być realizowany przez okres 6 lat (tj. od 1 stycznia 2025 roku przez kolejne 72 miesiące lub
do wyczerpania wartości Umowy określonej w § 4 ust. 1 Projektu Umowy).
W ocenie Odwołującego Zamawiający skonstruował szereg postanowień w SWZ oraz w Projekcie Umowy, które
pozostają niezgodne z powszechnie obowiązującymi przepisami. Zamawiający usiłuje wykorzystać swoją pozycję
dominującą w przetargu i wbrew zasadom współżycia społecznego wprowadził do Projektu Umowy postanowienia, które
niezasadnie obciążają wykonawcę rażącym ryzykiem kontraktowym, naruszając tym samym zasadę sprawiedliwości
kontraktowej.
ZARZUTY DOTYCZĄCE POSTANOWIEŃ UMOWNYCH
Zamawiający w treści Projektu Umowy stara się przenieść na wykonawcę szereg ryzyk, za które wykonawca nie będzie
(nie powinien być) de facto odpowiedzialny. Postanowienia umowne przewidują rażącą nierówność stron stosunku
zobowiązaniowego, a także dysproporcję między uprawnieniami stron umowy, co powoduje sprzeczność celu umowy w
szczególności z zasadami współżycia społecznego.
Najbardziej skrajnym przykładem takiego – nieuprawnionego tak w świetle przepisów kodeksu cywilnego jak i Pzp –
zachowania Zamawiającego jest obciążenie Wykonawcy w całości konsekwencjami ewentualnej zmiany prawa
dotyczącej realizowanej Umowy. Zamawiający oczekuje, że konsekwencje takiej zmiany – na które to wykonawcy nie
mają
żadnego wpływu – zostaną w całości przypisane temuż właśnie wykonawcy. Działanie takie jaskrawo pokazuje próbę
nadużycia pozycji kontraktowej przez zamawiającego.
Odwołujący nie zaprzecza, że Zamawiający ma możliwość na podstawie przepisów ustawy Pzp narzucić w pewien
sposób swoje warunki realizacji zamówienia wykonawcom biorącym udział w postępowaniu. Zakres przysługującej
Zamawiającemu swobody nie może jednak naruszać dyrektyw wynikających z m.in. art. 353¹ k.c. czy też 56 k.c.
formujących zasadę swobodnego kształtowania stosunku prawnego pomiędzy stronami, przy czym postanowienia
umowy, zgodnie z tym przepisem, nie mogą pozostawać w sprzeczności z właściwością stosunku, ustawą oraz
zasadami współżycia społecznego.
Zamawiający publiczny, formułując postanowienia umowne, powinien z wyjątkową ostrożnością kształtować zakres praw
i obowiązków stron. Tymczasem Zamawiający oczekuje odpowiedzialności wykonawcy za wszelkie zdarzenia
negatywne, w tym te które nie są zależne od wykonawcy.
Zasada swobody umów, która znajduje zastosowanie do umów o zamówienie publiczne (z racji ich cywilnoprawnego
charakteru) nie może być nadużywana (Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku z dnia 16 sierpnia 2005 roku, Sygn. IV Ca
508/05; a także wyrok KIO z dnia 18 maja 2015 roku, sygn. KIO 897/15 oraz wyrok KIO z dnia 30 października 2017 roku,
sygn. KIO 2163/17).
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia § 2 [Tabor] ust. 3 Projektu Umowy
W odniesieniu do postanowienia § 2 [Tabor] ust. 3 Projektu Umowy, Odwołujący wnosi o zmianę w części postanowienia
poprzez nadanie mu następującej treści:
„W przypadku zmian w przepisach prawa dotyczących wymagań dla autobusów objętych Umową, Wykonawca
zobowiązany jest dostosować tabor do tych wymogów, z zastrzeżeniem zdania następnego. Strony ustalą warunki i
zakres zmian, o których mowa w zdaniu poprzedzającym poprzez określenie terminów na dostosowanie taboru, zakresu
dostosowania oraz wysokości dodatkowego wynagrodzenia Wykonawcy związanego z wykonaniem prac
dostosowawczych w drodze zawarcia stosownego aneksu zmieniającego postanowienia Umowy.”
Obecna regulacja przerzuca na Wykonawców ryzyko ponoszenia wszelkich finansowych skutków potencjalnych zmian
w przepisach prawa powszechnie obowiązującego, dotyczących wymagań dla autobusów objętych Umową w całości.
Dodatkowo, powyższe jest o tyle nadmiernym obciążeniem, że w przypadku Zamówienia, odnosi się do 72miesięcznego (tj. 6-letniego) okresu realizacji usług przewozowych.
Tymczasem, ryzyko zmiany przepisów prawa powinno zostać alokowane po stronie Zamawiającego. Powyższe wynika
z samego charakteru tej postaci ryzyka, która – z wyłączeniem wyjątkowych sytuacji – występuje niezależnie od
wykonawcy.
Odpowiednio, wyjściowym założeniem (zasadą) jest, że tak zamawiający, jak i wykonawca nie mają wpływu na zmiany
w prawie powszechnie obowiązującym. Sytuacja, w której to wykonawca miałby ponosić konsekwencje zaistnienia zmian
w tej sferze stanowi nieuzasadnione, nadmierne rozszerzenie odpowiedzialności wykonawcy za okoliczności leżące w
całości poza wpływem wykonawcy.
Wykonawca nie może być obciążany ryzykiem zmiany przepisów prawa z podobnych względów jak ustawodawca
zakazuje przewidywania w postanowieniach umów odpowiedzialności wykonawcy za opóźnienie, naliczania kar
umownych za zachowanie wykonawcy niezwiązane bezpośrednio lub pośrednio z przedmiotem umowy lub jej
prawidłowym wykonaniem, odpowiedzialności wykonawcy za okoliczności, za które wyłączną odpowiedzialność ponosi
zamawiający, możliwości ograniczenia zakresu zamówienia przez zamawiającego bez wskazania minimalnej wartości
lub wielkości świadczenia stron (por. art. 433 Pzp). Odwołujący przywołał także uzasadnienie Druku nr 3624 Rządowego
projektu obowiązującej ustawy Prawo zamówień publicznych, w odniesieniu do projektu treści art. 433 Pzp [Klauzule
abuzywne] oraz orzecznictwo KIO -wyrok KIO z 18.05.2015 r., sygn. akt KIO 897/15, LEX nr 1746880.
Obowiązkiem zamawiającego jest określenie postanowień umowy w sprawie zamówienia publicznego tak, aby cel
zamówienia publicznego, tj. zaspokojenie określonych potrzeb publicznych, został osiągnięty. W swoim działaniu
zamawiający nie może jednak korzystać z prawa absolutnego, oderwanego od przedmiotu zamówienia, sytuacji
wykonawcy oraz ciążących na nim obowiązków jako drugiej strony stosunku zobowiązaniowego z wykonawcą.
Zabieg zastosowany przez Zamawiającego w obecnym brzmieniu postanowienia umownego wprowadza stan
niepewności co do zakresu uprawnień i obowiązków stron umowy o zamówienie publiczne i jako taki stoi w sprzeczności
z zasadą swobody umów.
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia § 5 ust. 1 i 2 Projektu Umowy oraz
postanowienia w VI Dziale [TERMIN WYKONANIA ZAMÓWIENIA] SWZ
W odniesieniu do postanowienia § 5 [Terminy] ust.1 i 2 Projektu Umowy, Odwołujący wnosił o zmianę w części
postanowienia poprzez nadanie im następującej treści:
„1. Umowa zostaje zawarta na okres od daty jej zawarcia do upływu kolejnych 72 miesięcy (przypadających po
dacie rozpoczęcia realizacji przewozów zgodnie z ust. 2 poniżej).
„2. Wykonawca zobowiązuje się do rozpoczęcia realizacji przewozów na liniach objętych zamówieniem po upływie
12 miesięcy od daty zawarcia Umowy.”
zarazem w odniesieniu do postanowienia w VI Dziale [TERMIN WYKONANIA ZAMÓWIENIA] SWZ poprzez nadanie mu
następującej treści:
„Termin realizacji przedmiotu umowy: kolejne 72 miesiące przypadające po upływie 12 miesięcy od daty zawarcia
Umowy”.
Odwołujący zauważył przede wszystkim, że przywołane postanowienia Projektu Umowy oraz SWZ nie są ze sobą
spójne w zakresie daty rozpoczęcia świadczenia usług przewozów (realizacji Zamówienia). I tak:
(a) z treści SWZ wynika, że rozpoczęcie realizacji przewozów nastąpi w określonej dacie dziennej, tj. od dnia 1
stycznia 2025 roku,
(b) tymczasem, z § 5 [Terminy] ust. 2 Projektu Umowy wynika natomiast, że rozpoczęcie realizacji przewozów
nastąpi do 11 miesięcy od dnia zawarcia umowy, ale nie wcześniej niż od 1 stycznia 2025 roku, zaś z § 5
[Terminy] ust. 1 Projektu Umowy nie wynika jaki jest cały okres trwania Umowy i jaki on konkretnie uwzględnia
(obejmuje) okres przypadający pomiędzy samą datą zawarcia Umowy a datą rozpoczęcia realizacji usług
przewozowych stanowiących przedmiot Umowy.
W przypadku przyjęcia, że wiążące są postanowienia SWZ [tzn. „do 11 miesięcy od dnia zawarcia umowy ale nie
wcześniej niż od 1 stycznia 2025 roku”], to nie powinno być sztywnej daty rozpoczęcia realizacji zamówienia. Powyższe
bierze pod uwagę w szczególności:
(a) możliwość wystąpienia nieprzewidywalnych zdarzenia (np. przedłużająca się procedura przetargowa,
odwołania do KIO, skargi do Sądu Zamówień Publicznych, itp.) i to mimo tego, że Zamawiający przewidział bardzo
krótki termin na składanie ofert – biorąc pod uwagę nie tylko możliwość wniesienia odwołania wykonawców od
SWZ/projektowanych postanowień umowy, lecz także przewidziane w Pzp terminy na udzielenie przez
Zamawiającego wyjaśnień na pytania wykonawców dot. SWZ;
(b) wyznaczenie przez Zamawiającego bardzo długiego (zarazem maksymalnego w rozumieniu art. 220 ust. 1
pkt 2 Pzp) terminu związania ofert określonego w Dziale XII pkt 1 SWZ [„Wykonawca jest związany ofertą od dnia
upływu terminu składania ofert do dnia 29.05.2024 r.”].
Wskazana w SWZ data rozpoczęcia realizacji Zamówienia (1 stycznia 2025 roku) jest zbyt wczesna, mając na
względzie aktualne standardowe na rynku terminy niezbędne na zamówienie i produkcję autobusów przeznaczonych do
realizacji zamówienia, które wynoszą ok. 12 miesięcy
W przypadku przyjęcia, że wiążące są postanowienia Projektu Umowy [tzn. „do 11 miesięcy od dnia zawarcia umowy ale
nie wcześniej niż od 1 stycznia 2025 roku” (vide § 5 ust. 2 Projektu Umowy) - nie jest jasne jak należy je rozumieć. W
szczególności budzą wątpliwości kwestie:
(a) znaczenia zwrotu: „do 11 miesięcy od dnia zawarcia umowy” (§ 5 ust. 2 Projektu Umowy);
(b) kto (zamawiający czy też wykonawca) jest władny decydować o konkretnej dacie rozpoczęcia realizacji
przewozów (mieszczącej się w przedziale czasowym do 11 miesięcy od dnia zawarcia umowy) (§ 5 ust. 2
Projektu Umowy);
(c) jaki jest konkretnie cały okres trwania Umowy i jaki on konkretnie uwzględnia (obejmuje) okres przypadający
pomiędzy samą datą zawarcia Umowy a datą rozpoczęcia realizacji usług przewozowych stanowiących przedmiot
Umowy(§ 5 ust. 1 Projektu Umowy).
Istnieje więc ryzyko, że usługi przewozów będą musiały być świadczone już np. po kilku miesiącach od podpisania
umowy, a ponadto – nie jest jasne jaki został przewidziany konkretnie okres na realizację usług przewozowych
stanowiących przedmiot zamówienia (a więc okres niezwykle istotny dla wykonawcy – ponieważ za ten okres należeć
się będzie wynagrodzenie danemu wykonawcy).
Powyższe uwagi dotyczą także postanowień Projektu Umowy i SWZ traktujących o: (a) momencie końcowym okresu, na
który Umowa została zawarta, tj. „Umowa zostaje zawarta na okres od daty jej zawarcia do dnia ………… roku lub do
wyczerpania kwoty odpowiadającej wartości Umowy, wskazanej w § 4 ust.1.”
(b) momencie końcowym realizacji przedmiotu Umowy, tj. „Termin realizacji przedmiotu umowy: od 1 stycznia
2025 roku przez kolejne 72 miesiące lub do wyczerpania wartości Umowy określonej w § 4 ust. 1. Umowy” lub
przewidujących, że „lub do wyczerpania wartości Umowy określonej w § 4 ust. 1 Umowy” lub „do wyczerpania
wartości Umowy określonej w § 4 ust. 1 Umowy.”
Wykonawca nie może pozostawać w stanie niepewności nie tylko odnośnie do długości okresu na realizację usług
przewozowych stanowiących przedmiot zamówienia, ale także wartości tego okresu, tj. w jakim okresie przypadnie.
Ponadto, dopuszczenie możliwości zakończenia realizacji Umowy (względnie moment końcowy „zawarcia Umowy”) w
przypadku „wyczerpania” kwoty wartości Umowy, w praktyce stanowi dodatkowy limit waloryzacji wynagrodzenia
Wykonawcy. Postanowienie to może umożliwić Zamawiającemu „obejście” obowiązku waloryzacji stawki za
wozokilometr zgodnie z zasadami waloryzacji wynagrodzenia przewidzianymi w Załączniku nr 9 do Projektu Umowy.
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia § 6 [Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy] ust. 5.4 i 5.6 Projektu
Umowy
W odniesieniu do postanowienia § 6 [Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy] ust. 5.4 i 5.6 Projektu Umowy,
Odwołujący 1 wnosił o zmianę w części postanowienia poprzez nadanie mu następującej treści:
„[5.] Zamawiający może rozwiązać Umowę w trybie natychmiastowym bez jej wypowiedzenia, ze skutkiem na dzień
otrzymania przez Wykonawcę oświadczenia o jej rozwiązaniu w przypadkach, gdy:
[5.4.] Wykonawca bez uzasadnionej przyczyny przerwał w całości lub w części (co najmniej 35% pracy przewozowej
zaplanowanej w danym dniu) świadczenie usług przewozowych i nie realizuje ich pomimo pisemnego wezwania z 3dniowym terminem do ich podjęcia;
[…]
[5.6.] zaistniały jakiekolwiek przesłanki w sposób trwały uniemożliwiające dalszą realizację Umowy zgodnie z
obowiązującymi przepisami prawa z uwagi na okoliczności leżące wyłącznie po stronie Wykonawcy.”
Przywołane postanowienia wprowadzają niepewność w odniesieniu do trwałości stosunku prawnego wynikającego z
umowy. Postanowienie przyznaje Zamawiającemu nadmiernie szerokie uprawnienie do odstąpienia od umowy, tj.
zarazem:
(a) w zakresie trybu rozwiązania umowy przez Zamawiającego, tj. w trybie natychmiastowym bez jej
wypowiedzenia, ze skutkiem na dzień otrzymania przez Wykonawcę oświadczenia o jej rozwiązaniu;
(b) w zakresie przyczyn rozwiązania umowy przez Zamawiającego, które:
(i) w przypadku pkt. 5.4 i pkt. 5.6. – nie uwzględniają charakteru okoliczności, które mogą stanowić przyczynę
zaistnienia przypadków uprawniających do rozwiązania umowy przez Zamawiającego, tj. w szczególności, czy
wykonawca ponosi za nie odpowiedzialność, czy też są w całości niezależne i niezawinione przez wykonawcę lub
obie strony umowy, względnie to zamawiający ponosi za nie odpowiedzialność w całości;
(ii) w przypadku pkt. 5.6 – są wskazane w sposób nieprecyzyjny (zbyt ogólny, za szeroko), w szczególności
poprzez posłużenie się określeniami: „jakiekolwiek [przesłanki]”, „zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa”;
(c) w zakresie możliwości zajęcia stanowiska przez wykonawcę
(i) w przypadku pkt. 5.4 – wykonawca ma zaledwie 2 dni na przedstawienie Zamawiającemu stanowiska w
sprawie przyczyn uzasadniających jednostronne rozwiązanie umowy przez Zamawiającego;
(ii) w przypadku pkt. 5.6. – postanowienie w ogóle nie przewiduje, że Zamawiający zwraca się do wykonawcy o
zajęcie stanowiska w sprawie przyczyn uzasadniających jednostronne rozwiązanie umowy przez Zamawiającego;
powyższe skutkować może tym, że wykonawca w ogóle nie będzie miał możliwości zajęcia stanowiska w sprawie
ww. przyczyn.
Dodatkowo, przewiduje się rozwiązanie przez Zamawiającego (w trybie natychmiastowym bez wypowiedzenia, ze
skutkiem na dzień otrzymania przez Wykonawcę oświadczenia o rozwiązaniu, do umowy (kontraktu) w przedmiocie 6
letniego świadczenia usług przewozowych przez wykonawcę. Powyższe wprowadza nieuzasadnione i zarazem
nadmierne zróżnicowanie sytuacji prawnej i faktycznej stron, na niekorzyść Wykonawcy. Postanowienie wprowadza
także stan niepewności co do sytuacji prawnej i faktycznej stron umowy o zamówienie publiczne.
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia Formularz ofertowy/formularze cenowe (a także inne dokumenty – np. Załącznik nr
8 do Projektu Umowy)
Kolejną grupę wątpliwości rodzi zaproponowany przez Zamawiającego sposób kalkulacji ceny oferty i „budowania”
stawek wynagrodzenia, określony w załączniku nr 8 do Projektu Umowy.
Zamawiający jednocześnie wymaga zastosowania przy realizacji umowy – w zależności od danej części zamówienia
(Zadania) – określonej liczby różnych rodzajów (typów) autobusów o określonym napędzie [typy oznaczone odpowiednio
literami: A, B, C, Ce, D i De], z uwzględnieniem liczby autobusów zeroemisyjnych zgodnie z przepisami ustawy z 11
stycznia 2018 roku o elektromobilności i paliwach alternatywnych (Dz. U. z 2023 roku, poz. 875 ze zm.) określającymi
wymagany procentowo udział autobusów zeroemisyjnych w strukturze pojazdów [§ 2 ust. 2 Projektu Umowy w związku z
Załącznikiem nr 1a do Projektu Umowy].
Przy tym, autobusy te różnią się istotnymi parametrami [określonymi szczegółowo w załączniku nr 2 do Projektu
Umowy], takimi jak m.in.: (a) wymiary [długość];
(b) liczba i układ drzwi [w tym ich umiejscowieniem, rodzajem];
(c) liczba miejsc siedzących/stojących;
(d)
liczba foteli.
Dodatkowo, dokumentacja przewiduje jednocześnie wycenę wozokilometra oraz wozogodziny, które stanowić mają
części składowe wynagrodzenia w danym okresie.
Zamawiający zdecydował się na bezzasadną próbę „uproszczenia” sposobu określenia ceny jednego wozokilometra i
wozogodziny poprzez ograniczenie się jedynie do podania ceny jednego wozokilometra autobusu typu C.
Cena tak wozokilometra, jak i wozogodziny pozostałych rodzajów stosowanego taboru ma zostać wyliczona w oparciu o
arbitralnie przyjęty i wskazany przez Zamawiającego mnożnik będący de facto pochodną ceny jednego wozokilometra
autobusu typu C.
Zasady logiki, doświadczenia życiowego, a także i wiedzy technicznej jasno wskazują, że koszty wozokilometra i
wozogodziny kształtują się odmiennie w zależności od rodzaju taboru i brak jest możliwości przyjęcia jakichkolwiek
standardowych przeliczników, co stara się czynić Zamawiający. Zaproponowane wskaźniki są w całości arbitralne i
istotnie odbiegają od faktycznych kosztów eksploatacji różnorodnego taboru, który będzie stosowany przy realizacji
umowy. Konsekwencją takiego rozwiązania jest jednak zupełne oderwanie się faktycznej wartości wozokilometra i
wozgodziny dla poszczególnych rodzaju autobusów od ceny stosowanej na podstawie Umowy. Zasadniczo uniemożliwia
to również porównanie ofert. Wykonawcy pozostają bowiem zmuszeni do:
(a) wyliczenia faktycznego kosztu wozogodziny i wozokilometra dla każdego z rodzajów stosowanego taboru;
(b) „dopasowanie” stawki dla autobusu typu C w taki sposób aby – stosując arbitralny mnożnik Zamawiającego –
„osiągnąć” faktyczne koszty dla pozostałej części taboru (dla autobusów typu innego niż typ C).
Prowadzi to, w ocenie Mobilis, do zaburzenia stawki wynikającej z mnożnika względem faktycznych kosztów realizacji
zobowiązania przy użyciu konkretnego rodzaju taboru. Każdorazowo – przy takim mechanizmie – zaburzone będą [albo
zaniżone albo zawyżone] wartości dla poszczególnych typów taboru. Mechanizm taki może również prowadzić do
sztucznej alokacji najwyższej ceny każdego wozokilometra i wozogodziny przy tym rodzaju, przy którym wykonywane
będzie najwięcej przewozów.
Obecne podejście powoduje, że stawka nie będzie odpowiadać faktycznym kosztom. Przy obecnym podejściu istnieje
ryzyko spekulacji, waloryzacji nie będzie bowiem w praktyce podlegać faktyczna stawka (w znaczeniu faktycznego
kosztu), co może skutkować istotnym wzrostem kosztów po stronie wykonawcy, bądź po stronie Zamawiającego. W
praktyce stawka do waloryzacji nie będzie więc powiązana z faktycznymi kosztami.
W konsekwencji Odwołujący wnioskował o zmianę tak, by Zamawiający i w konsekwencji wykonawca, podawali stawki
odrębnie dla każdego typu taboru.
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia postanowień w zakresie Stawek wynagrodzenia przewidzianych w Załączniku nr 8
do Projektu Umowy
Kolejnym mechanizmem wprowadzonym przez Zamawiającego w Załączniku nr 8 [Stawki wynagrodzenia], w pkt. 2 i
kolejnych jest zastosowanie obniżenia ceny wozokilometra w sytuacji wystąpienia wskazanych nieprawidłowości [przy
czym sposób ich określenia pozostaje wysoce nieprecyzyjny i pozwala na dowolną i subiektywną ich ocenę przez
Zamawiającego].
Odwołujący wskazał, że sama idea (istota) pkt 2 i kolejnych Załącznika nr 8 do Projektu Umowy, pozostaje dla niego
zrozumiała, jednak:
(a) wskazane tam nieprawidłowości w znacznej części podlegają odrębnemu reżimowi kar umownych [zatem
wykonawca jest de facto „karany” dwa razy za tę samą okoliczność];
(b) przyjęte wartości obniżenia pozostają nieproporcjonalne i nieadekwatne do skali wskazanego i
przewidzianego przez Zamawiającego w Projekcie Umowy (włączając określone załączniki do Projektu Umowy)
uchybienia.
Przykładowo podano sytuację niewłaściwego działania wyświetlacza, która wiąże się z obniżeniem ceny wozokilometra o
25 % (pomnożonej przez liczbę planowanych wozokilometrów dla kursu, na którym zostało stwierdzone uchybienie).
Przyjęte w Projekcie Umowy wskaźniki – od 0.25 do 0.75 pozostają nieproporcjonalne do skali zidentyfikowanych
uchybień. Jednocześnie w swej istocie
wprowadzają one swoistą karę umowną, do tego również za okoliczności w całości niezależne od Wykonawcy.
Konieczne jest zatem:
(a) wyraźne wskazanie, że jedna okoliczność równa się jednej sankcji [obniżenie ceny wozokilometra lub kara
umowna];
(b) urealnienie stopnia obniżonej ceny poprzez podwyższenie wskaźników w ten sposób, aby obniżone stawki
kształtowały się na poziomie od 0.85 do 0.97 wartości wozokilometra.
Kontynuacją wadliwie opracowanej dokumentacji jest pkt 3 Załącznika nr 8 do Projektu Umowy, który to wprost prowadzi
do obniżenia ceny wszystkich wozokilometrów w sytuacji wystąpienia uchybień – nawet jeżeli część kursów była
realizowana bez jakichkolwiek uchybień.
Mechanizm ten sprowadza się do sytuacji, w której – mimo należytego wykonywania przewozu – wynagrodzenie należne
za należycie zrealizowane wozokilometry zostanie obniżone. Zgodnie z pkt 3 Załącznika nr 8 do Projektu Umowy,
wystąpienie uchybień w 30% prowadzi od obniżenia ceny wszystkich [100 %] zrealizowanych tego dnia przewozów.
Powyższe w jaskrawy sposób obrazuje zaburzenie pozycji kontraktowej, naruszenie swobody umów i próbę nadużycia
pozycji kontraktowej przez Zamawiającego.
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia Zasad waloryzacji wynagrodzenia przewidzianych w Załączniku nr 9 do Projektu
Umowy
W odniesieniu do Zasad waloryzacji wynagrodzenia przewidzianych w Załączniku nr 9 do Projektu Umowy, Odwołujący
wnosił o zmianę przedmiotowych postanowień. Wprawdzie Projekt Umowy teoretycznie przewiduje waloryzację
wynagrodzenia, jednak w praktyce, szczegółowe założenia tego mechanizmu osłabiają jego efektywność i sam sens
(istotę) waloryzacji. Obecny mechanizm jest ostatecznie nieadekwatny w stosunku do dzisiejszych realiów rynkowych.
Najistotniejsze zmiany zaproponowane przez Odwołującego zakładają:
(a) wprowadzenie odrębnych wzorów waloryzacyjnych dla każdego rodzaju taboru;
każdy tabor o danym napędzie powinien mieć swój odrębny wzór waloryzacyjny, jako że udział energii w kosztach na
kilometr dla autobusów elektrycznych jest odmienny od udziału kosztów oleju napędowego w kosztach na kilometr dla
autobusów o napędzie konwencjonalnym (spalinowym; diesel) – zaś autobusy o takich właśnie źródłach napędu mogą
być realnie brane pod uwagę przez potencjalnych wykonawców rozważających złożenie oferty (obecnie: jeden wzór
waloryzacyjny dla wszystkich rodzaju taboru);
(b) usunięcie limitu rocznej waloryzacji; usunięty zostanie maksymalny wskaźnik waloryzacji stawki za jeden
wozokilometr w danym roku, w celu umożliwienia pokrycia faktycznych kosztów ponoszonych na bieżąco przez
wykonawcę przy realizacji zamówienia
w ich rzeczywistej wartości (obecnie: limit 12,5% rocznej waloryzacji przy częstotliwości waloryzacji co 6 m-cy);
(c) objęcie waloryzacją całej (100%) stawki jednostkowej za wozokilometr (obecnie: tylko 85% stawki);
(d) doprecyzowanie wskaźnika inflacji („Wi”) (obecnie, wskaźnik inflacji jest opisany nieprecyzyjnie (błędnie)
ponieważ może sugerować, że w przypadku inflacji na poziomie 10% w porównywalnych okresach stawka
Wykonawcy nie uległaby podwyższeniu);
(e) waloryzację on line; waloryzacja będzie odbywała się ze skutkiem do okresu, w którym nastąpiła zmiana
czynników na podstawie których waloryzacja została ustalona poprzez wystawienie faktur rozliczeniowych
(korygujących), które to skorygują wynagrodzenie w oparciu o zwaloryzowane stawki (obecnie: waloryzacja z 6miesięcznym opóźnieniem);
(f) wskazanie, że w przypadku, gdyby wskaźnik Ww (wskaźnik zmiany wynagrodzeń) osiągnął wartość niższą
od „1” przyjmuje się wówczas wartość tego wskaźnika Ww na poziomie „1”; wskaźnik zmiany wynagrodzeń nie
może bowiem działać „w dół”, w szczególności nie sposób sobie chociażby wyobrazić dokonywania przez
wykonawcę -pracodawcę wypowiedzeń zmieniających pracownikom w zakresie zmiany (obniżenia) ich
wynagrodzenia; (obecnie: spadek wskaźnika wynagrodzeń powodujący obniżenie stawki);
(g) doprecyzowanie, że do dnia podpisania umowy stawki jednostkowe za wozokilometr będą waloryzowane w
okresie po upływie każdego trzymiesięcznego okresu, ze skutkiem w okresie w którym nastąpiła zmiana
czynników uwzględnionych w formule waloryzacyjnej przez Zamawiającego nawet przy braku wniosku wykonawcy
– po upływie każdego trzymiesięcznego okresu, z zastrzeżeniem, że pierwsza waloryzacja będzie obejmować
okres zmiany cen oleju napędowego/energii elektrycznej (w zależności od źródła napędu zaoferowanych przez
wykonawcę autobusów), przeciętnych wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw, cen towarów i usług
konsumpcyjnych od 01 stycznia 2024 roku do ostatniego dnia miesiąca poprzedzającego rozpoczęcie świadczenie
usług [okresem bazowym do pierwszej waloryzacji dla zmiany cen oleju napędowego/energii elektrycznej (w
zależności od źródła napędu zaoferowanych przez wykonawcę autobusów) oraz przeciętnych wynagrodzeń w
sektorze przedsiębiorstw byłby okres od 01 lipca 2023 roku do 31 grudnia 2023 roku] (obecnie przykładowo,
zgodnie z Załącznikiem nr 9 do Projektu Umowy, waloryzacja następować ma co 6 miesięcy, począwszy od
upływu pierwszych 6 miesięcy od momentu otwarcia ofert [warto przy tym zwrócić uwagę, że w tym okresie –
zwłaszcza w przypadku przedłużającego się postępowania - może jeszcze nie być zawartej umowy pomiędzy
Zamawiającym oraz wykonawcą] i będzie dokonywana na wniosek operatora).
Istota wskazanego sposobu modyfikacji postanowień Projektu Umowy pozwala na bieżące przywracanie
ekwiwalentności świadczeń w oparciu o jasne i klarowne przesłanki, uwzględniające zarazem dotychczasowe elementy
mechanizmu opracowanego przez Zamawiającego.
Doświadczenia zdarzeń ostatnich lat, tj. w szczególności wystąpienie i utrzymywanie się stanu epidemii w latach 20202023, zbrojna inwazja Federacji Rosyjskiej na terytorium Ukrainy dająca początek pełnowymiarowej wojnie
konwencjonalnej tuż za naszą wschodnią granicą, zrewidowały i zredefiniowały pojęcie stabilności i pewności obrotu
prawnego. Dezaktualizacji ulegają kolejne sztywne mechanizmy umowne, tj. górne limity zmian wynagrodzenia
umownego zastrzegane dotychczas w kontraktach. Klauzule te ustępują obecnie na rzecz rozwiązań elastycznych, które
w adekwatny sposób reagują na coraz szybciej zmieniającą się rzeczywistość geopolityczną. Powyższe dotyczy w
pierwszej kolejności kontraktów, których realizację zaplanowano co najmniej kilka lat. Zaprojektowany przez
Zamawiającego mechanizm waloryzacyjny skrępowany górnym limitem rocznej waloryzacji stanowi najwyraźniej kalkę
dotychczasowych schematów umownych, która nie pasuje do dzisiejszej rzeczywistości – tym bardziej realiów
niedającej się przewidzieć przyszłości.
Propozycja uwzględnia także stanowisko Prezesa UZP wskazujące na potrzebę faktycznego „wyrównywania”
świadczeń, zachwianych na skutek wystąpienia nieprzewidywalnych okoliczności. Wprowadzenie zaproponowanej
formuły waloryzacyjnej, pozwala również na zachowanie pełnej przejrzystości co do sposobu i zasad waloryzacji Umowy
.
Zaproponowany mechanizm waloryzacji pozwoli na bezzwłoczne dostosowywanie wskaźników do faktycznej sytuacji
rynkowej, w tym ewentualnej sytuacji konieczności wykonywania świadczeń w czasie, gdy mogą wystąpić zagrożenia
powstaniem rażącej straty po stronie wykonawcy.
Z uwagi na zakres i poziom szczegółowości proponowanych przez Odwołującego zmian, Odwołujący złożył propozycję
modyfikacji w formie odrębnego dokumentu – załącznika do odwołania [Załącznik nr 6 do odwołania], który stanowiłby
nowy Załącznik nr 9 do Projektu Umowy. Metodyka opracowania Odwołującego 1 jest analogiczna do zastosowanej
przez Zamawiającego przy sporządzaniu „Zasad waloryzacji wynagrodzenia” przewidzianych w obecnym Załączniku nr 9
do Projektu Umowy.
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia § 7 [Kary umowne] ust. 2 i 14 Projektu Umowy oraz Zasad naliczania i wielkości
kar umownych przewidzianych w Załączniku nr 7 do Projektu Umowy
W odniesieniu do postanowienia § 7 [Kary umowne] ust. 2 Projektu Umowy, Odwołujący wnosił o zmianę w części ww.
postanowienia poprzez nadanie mu następującej treści:
„2. Przed ostateczną decyzją o naliczeniu kary przez Zamawiającego Wykonawca o tym fakcie zostanie powiadomiony
pisemnie. Wykonawca ma prawo odwołania się od nałożonej kary w terminie 5 dni roboczych (za dzień roboczy
Zamawiający uznaje dni robocze przypadające od poniedziałku do piątku) od otrzymania takiej informacji. Zamawiający
rozpatruje odwołanie Wykonawcy w terminie 10 dni roboczych i w tym okresie ma prawo żądania przedstawienia przez
Wykonawcę dodatkowych dokumentów, wyjaśnień w zakresie dozwolonym przez obowiązujące prawo.”
Przywołane postanowienie przewiduje nadmiernie krótki czas dla wykonawcy na zajęcie merytorycznego stanowiska w
odwołaniu od nałożonej przez Zamawiającego kary umownej, tj. 3 dni robocze. Brak jest uzasadnienia tak faktycznego,
jak i prawnego dla takiego rozwiązania. Wydłużenie okresu do co najmniej 5 dni roboczych zarazem:
(a) umożliwi wykonawcy sformułowanie rzetelnej odpowiedzi na zastrzeżenia Zamawiającego odnośnie do
należytego wykonywania umowy i – w przypadku uznania argumentacji wykonawcy – pozwoli wykonawcy na
uniknięcie bezpodstawnie bądź niezasadnie naliczonej kary umownej; a ponadto
(b) nie wiąże się dla Zamawiającego z nadmiernymi negatywnymi konsekwencjami, w rzeczywistości – co
najwyżej – odsunie w czasie moment ostatecznego naliczenia kary umownej i dokonania jej zapłaty przez
wykonawcę o – zaledwie – dwa dni robocze.
W odniesieniu do postanowienia § 7 [Kary umowne] ust. 14 Projektu Umowy, Odwołujący wnosi o zmianę w części
postanowienia poprzez nadanie mu następującej treści:
„14 . Łączna wielkość kar umownych z tytułu niewłaściwej realizacji Umowy nie może przekroczyć w danym
okresie rozliczeniowym 10% wartości wynagrodzenia podstawowego za 1 pełny okres rozliczeniowy (suma kar z
Załącznika numer 7 i pomniejszenia wynagrodzenia z Załącznika numer 8).”
Łączna wielkość obecnie przewidywana kar umownych jest nieproporcjonalnie wysoka w stosunku do wartości
wynagrodzenia podstawowego wykonawcy za 1 pełny okres rozliczeniowy. Postanowienie to zaburza równowagę
kontraktową Stron. Powyższe bierze pod uwagę, że w § 6 ust. 5 Projektu Umowy zastrzeżono prawo dochodzenia
odszkodowania uzupełniającego do wysokości faktycznie poniesionej szkody na ogólnych zasadach określonych
przepisami Kodeksu Cywilnego.
W odniesieniu do zasad naliczania i wielkość kar umownych przewidzianych
w Załączniku nr 7 do Projektu Umowy, Odwołujący wnosił o zmianę w części tychże zasad w sposób zaproponowany w
zestawieniu tabelarycznym.
Obecna treść
W przypadku niewykonania lub nienależytego
wykonania postanowień Umowy przez
Wykonawcę, Zamawiający ma prawo
naliczenia kar umownych.
Kary te wynoszą:
2. 5 000 zł za niewywiązywanie się z
. obowiązków określonych w umowie:
2.2. 2.2. § 5 ust. 3 pkt. 3.5 – za każdy dzień
kalendarzowy opóźnienia od dodatkowego
terminu wyznaczonego przez Zamawiającego
w okazaniu autobusów spełniających
wymagania techniczne bez względu na liczbę
usterek i liczbę autobusów niespełniających
wymagań;
Wnioskowana treść
W przypadku niewykonania lub nienależytego
wykonania postanowień Umowy przez Wykonawcę,
jeżeli nienależyte wykonanie bądź niewykonanie było
następstwem okoliczności, za które Wykonawca
ponosi odpowiedzialność (por. § 7 ust. 4 Umowy),
Zamawiający ma prawo naliczenia kar umownych.
Kary te wynoszą:
2.2. § 5 ust. 3 pkt. 3.5 – za każdy dzień kalendarzowy
nieuzasadnionego opóźnienia od dodatkowego
terminu wyznaczonego przez Zamawiającego w
okazaniu autobusów spełniających wymagania
techniczne bez względu na liczbę usterek i liczbę
autobusów niespełniających wymagań;
Uzasadnienie
Doprecyzowanie postanowienie,
które wprost koresponduje z § 7
ust. 4 Umowy i usuwa ewentualne
wątpliwości interpretacyjne
– w tym w związku z relacjami
regulacji ogólnej i szczególnej.
Nie dotyczy – przywołanie
porządkowe.
Ujednolicenie w zakresie
kwalifikacji
rodzaju
uchybienia – w odniesieniu do
kwalifikacji „opóźnienia” użytej w
pkt. 2.6. („nieuzasadnione
opóźnienie”).
Ujednolicenie pojęć służy
doprecyzowaniu, że
również w tym –
analogicznym gatunkowo
2.6. 2.6. Załącznik numer 6 – za odmowę bądź
nieuzasadnione opóźnienie we
wprowadzeniu zmian w rozkładzie jazdy
przekazanym przez Zamawiającego za każdy
dzień opóźnienia;
2.7. 2.7. Załącznik numer 10 – za odmowę bądź
opóźnienie ponad 10 dni kalendarzowych od
wyznaczonego terminu dostarczenia
poprawnego zapisu z monitoringu (również w
sytuacji niewłaściwego
przypadku – uchybienie w postaci
„opóźnienia” odnosi się do
„nieuzasadnionego” opóźnienia
(por. pkt. 2.6.)
Nie dotyczy – przywołanie
porządkowe.
2.7. Załącznik numer 10 – za odmowę bądź
nieuzasadnione opóźnienie ponad 10 dni
kalendarzowych od wyznaczonego terminu
dostarczenia poprawnego zapisu z monitoringu
Ujednolicenie w zakresie
kwalifikacji rodzaju uchybienia – w
odniesieniu do kwalifikacji
„opóźnienia” użytej w pkt. 2.6.
(„nieuzasadnione opóźnienie”).
(również w sytuacji niewłaściwego ustawienia kamer) Ujednolicenie pojęć służy
na żądanie
doprecyzowaniu, że również w tym –
ustawienia kamer) Zamawiającego za każdy dzień analogicznym gatunkowo przypadku – uchybienie w postaci „opóźnienia” odnosi
na żądanie
opóźnienia;
się do „nieuzasadnionego” opóźnienia (por. pkt. 2.6.) Zmiana zakłada
uzupełnienie o kwantyfikator, tj. „mnożnik” w oparciu o który kara umowna we
wskazanej kwocie (5 000 zł) może zostać naliczona, tj. „za każdy dzień
Zamawiającego;
opóźnienia”. Doprecyzowanie eliminuje potencjalne wątpliwości interpretacyjne
niedopuszczalne w przypadku obowiązku zastrzegania kary umownej w
„określonej sumie” (por. art. 483 § 1 k.c. in fine), zarazem koresponduje z
analogicznymi uregulowaniami w obrębię Załącznika nr 7.
3.
3. 2 000 zł za
niewywiązywanie się
z obowiązków
określonych w
umowie:
3.2. 3.2. § 3 ust. 3 – za
każdy przypadek
braku podstawienia
1 autobusu w
ramach przewozów
specjalnych pomimo
wcześniejszych
uzgodnień z
Wykonawcą;
4. 4. 1 000 zł za
niewywiązywanie się
z obowiązków
określonych w
umowie:
Nie dotyczy – przywołanie porządkowe.
3.2. § 3 ust. 3 – za każdy
przypadek braku podstawienia 1
autobusu w ramach przewozów
specjalnych pomimo
wcześniejszych uzgodnień z
Wykonawcą - kara w
odniesieniu do jednego
autobusu zostanie naliczona 1
raz w ciągu dnia;
Zmiana zakłada dookreślenie kwantyfikatora, tj. „mnożnika” w oparciu o który kara
umowna we wskazanej kwocie (2 000 zł) może zostać naliczona, tj. „kara w
odniesieniu do jednego autobusu zostanie naliczona 1 raz w ciągu dnia”.
Doprecyzowanie eliminuje potencjalne wątpliwości interpretacyjne
niedopuszczalne w przypadku obowiązku zastrzegania kary umownej w
„określonej sumie” (por. art. 483 § 1 k.c. in fine), zarazem koresponduje z
analogicznymi uregulowaniami w obrębię Załącznika nr 7.
Nie dotyczy – przywołanie porządkowe.
4.5. 4.5 § 3 ust. 6 pkt. 6.13 - za 4.5 § 3 ust. 6 pkt. 6.13 i pkt. 6.15-za każdy dzień
każdy dzień kalendarzowy,
w którym autobus jeździł z
niedziałającymi
kasownikami
elektronicznymi z powodu
niesprawnej instalacji, o
której mowa w Załączniku
numer 13;
kalendarzowy, w którym autobus jeździł z
niedziałającymi kasownikami elektronicznymi: z
powodu niesprawnej instalacji, o której mowa w
Załączniku numer 13 albo z powodu braku zgłoszenia
awarii kasowników elektronicznych lub zgłoszenia
awarii do serwisu operatora systemu URBANCARD i
do Zamawiającego po wymaganym terminie;
Zestawienie ze sobą pkt.
4.5. oraz 4.6. ujawnia niedopuszczalną kumulację
kary umownej zastrzeżonej za ten sam przypadek
niewykonania lub nienależytego wykonania
zobowiązana przez wykonawcę.
Należy uznać, że zastrzeżenie kary umownej w obu
przypadkach sankcjonuje ten sam sposób
naruszenia zobowiązania przez wykonawcę, tj.
poprzez brak zapewnienia autobusu jeżdżącego z
działającymi kasownikami elektronicznymi.
Kwestia tego jaka była przyczyna powyższego, tj. czy
kasownik elektroniczny w autobusie nie działał w
konsekwencji niesprawnej instalacji, o której mowa w
Załączniku numer 13 czy też wskutek braku
zgłoszenia awarii kasowników elektronicznych lub
zgłoszenia awarii do serwisu operatora systemu
URBANCARD i do Zamawiającego po wymaganym
terminie – stanowi kwestię wtórną.
Nie jest dopuszczalne kumulowanie kary umownej
przewidzianej za nienależyte wykonanie zobowiązania
z karą umowną za niewykonanie tego samego
zobowiązania (wyrok SN z dnia 28 stycznia 2011 r., I
CSK 315/10, OSNC-ZD 2011, nr D, poz. 85).
Kara umowna może być naliczana tylko jeden raz za
jeden przypadek niewykonania lub nienależytego
wykonania zobowiązana polegającego na tym
samym: autobus jeździł z niedziałającymi
kasownikami elektronicznymi.
4.6
4.6 § 3 ust. 6 pkt. 6.15
– za każdy dzień
kalendarzowy, w
którym autobus jeździł
z niesprawnymi
kasownikami
elektronicznymi z
powodu braku
zgłoszenia awarii
kasowników
elektronicznych lub
zgłoszenia awarii do
serwisu operatora
systemu URBANCARD
i do
Zamawiającego po
wymaganym terminie;
4.6 § 3 ust. 6 pkt. 6.15 – za każdy dzień
Konsekwencja zmiany w pkt. 4.5.
kalendarzowy, w którym autobus jeździł z
niesprawnymi kasownikami
elektronicznymi z powodu braku
zgłoszenia awarii kasowników
elektronicznych lub zgłoszenia awarii do
serwisu operatora systemu
URBANCARD i do Zamawiającego po
wymaganym terminie;
4.10. 4.10 Załącznik numer 4.10 Załącznik numer 2 pkt. 1.11.3 - za
2 pkt. 1.11.3 - za każdy każdy kurs, na którym stwierdzono
kurs, na którym
uchybienie w odniesieniu do jednego
autobusu w tym uruchomienia autobusu
testowego bez zgody Zamawiającego (§
stwierdzono
2 ust. 12) lub wymiany autobusu
uchybienie w
podstawowego bez poinformowania
odniesieniu do
jednego autobusu w Zamawiającego (§ 2 ust. 13) - kara w
odniesieniu do jednego autobusu
tym uruchomienia
zostanie naliczona 1 raz w ciągu dnia
autobusu
testowego
zgody
Zmiana zakłada dookreślenie kwantyfikatora, tj. „mnożnika” w oparciu
o który kara umowna we wskazanej kwocie (2 000 zł) może zostać
naliczona, tj. „kara w odniesieniu do jednego autobusu zostanie
naliczona 1 raz w ciągu dnia”. Doprecyzowanie eliminuje potencjalne
wątpliwości interpretacyjne niedopuszczalne w przypadku obowiązku
zastrzegania kary umownej w „określonej sumie” (por. art. 483 § 1
k.c. in fine), zarazem koresponduje z analogicznymi uregulowaniami
w obrębię Załącznika nr 7.
bez
Zamawiającego (§ 2
ust. 12) lub
wymiany autobusu
podstawowego bez
poinformowania
Zamawiającego (§ 2
ust. 13)
4.11. 4.11 Załącznik numer
2 pkt. 1.4. -za każdy
kurs, na którym
stwierdzono
uchybienie w
odniesieniu do
jednego autobusu;
4.11 Załącznik numer 2 pkt. 1.4. -za każdy Uzasadnienie jw.
kurs, na którym stwierdzono uchybienie w
odniesieniu do jednego autobusu -kara
w odniesieniu do jednego autobusu
zostanie naliczona 1 raz w ciągu dnia;
4.12. 4.12 Załącznik numer 2 pkt. 1.5 -za każdy 4.12 Załącznik numer 2 pkt. 1.5 -za każdy
kurs, na którym stwierdzono uchybienie kurs, na którym stwierdzono uchybienie w
w odniesieniu do jednego autobusu;
odniesieniu do jednego autobusu -kara w
odniesieniu do jednego autobusu zostanie
naliczona 1 raz w ciągu dnia;
5. 5. 500 zł za niewywiązywanie się z
obowiązków określonych w:
5.6 5.6 § 3 ust. 6 pkt. 6.18 – za brak lub
5.6 § 3 ust. 6 pkt. 6.18 – za brak lub
przekroczenie terminu odpowiedzi na
nieuzasadnione opóźnienie odpowiedzi na
każdą skargę lub reklamację;
każdą skargę lub reklamację;
Uzasadnienie jw.
Nie dotyczy – przywołanie porządkowe.
Ujednolicenie w zakresie rodzaju uchybienia,
którego istota zawiera się w pojęciu „opóźnienie”.
Nieuzasadnione jest użycie w tym miejscu
określenia „przekroczenie terminu” jeżeli w istocie
stanowi synonim pojęcia znanego w języku
prawniczym jako „opóźnienie”.
5.12 5.12 Załącznik numer 10 – za opóźnienie 5.12 Załącznik numer 10 – za
W stosunku do kwalifikacji „opóźnienia” użytej w
od 1 do 9 dni kalendarzowych od
nieuzasadnione opóźnienie od 1 do 9 dni pkt. 2.6. („nieuzasadnione opóźnienie”)
wyznaczonego terminu dostarczenia
kalendarzowych od wyznaczonego terminu ujednolicenie pojęć powinno obejmować także
poprawnego zapisu z monitoringu
dostarczenia poprawnego zapisu z
doprecyzowanie, że również w tym –
(również w sytuacji niewłaściwego
monitoringu (również w sytuacji
analogicznym gatunkowo przypadku – pojęcie
ustawienia kamer) na żądanie
niewłaściwego ustawienia kamer) na
„przekroczenie terminu” powinno zostać
Zamawiającego – za każdy dzień
żądanie Zamawiającego – za każdy dzień doprecyzowane jako „nieuzasadnione” (por. pkt.
opóźnienia;
opóźnienia;
2.6.)
Zaproponowane przez Odwołującego zmiany wynikają z dwóch zasadniczych
motywacji – w odniesieniu do poszczególnych postanowień:
(a) doprecyzowanie pojęć w celu zapobieżenia ewentualnym wątpliwościom interpretacyjnym / wykładni – w tym
w związku z relacjami regulacji ogólnych i szczególnych; w tym poprzez ujednolicenie pojęć;
(b) wyeliminowanie (przez redukcję) postanowień przewidujących niedopuszczalną kumulację kary umownej
zastrzeżonej za ten sam przypadek niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązana przez wykonawcę.
Obecna regulacja zasad naliczania i wielkość kar umownych przewidziana w Załączniku nr 7 do Projektu Umowy jest
nieprecyzyjna, co prowadzi do wątpliwości interpretacyjnych / wykładni. Brak precyzji polega m.in. na:
(a) niejednolitości pojęć, tj. nieumotywowane posługiwanie się pojęciami raz to „nieuzasadnionego opóźnienia”
(pkt. 2.6.), raz to „opóźnienia” (pkt. 2.7.) w sytuacji, gdzie mamy do czynienia z analogicznymi przypadkami
uchybień zobowiązań umownych;
(b) braku użycia kwantyfikatora (tj. „mnożnika”) w oparciu, o który kara umowna we wskazanej kwocie może
zostać naliczona, tj. „za każdy dzień opóźnienia” (pkt. 2.7.) bądź braku dostatecznego dookreślenia kwantyfikatora,
tj. „kara w odniesieniu do jednego autobusu zostanie naliczona 1 raz w ciągu dnia” (pkt. 3.2.)
Tymczasem art. 483 § 1 KC wymaga, aby kara umowna była zastrzeżona w „określonej sumie pieniężnej”. Przepis ten
ma charakter imperatywny, przy czym w jego ramach, jak i w ramach dyspozytywnej normy art. 484 § 1 KC
ustawodawca pozostawia stronom znaczny zakres swobody kształtowania poszczególnych elementów kary.
Określoność sumy kary umownej pozostaje jednak wymogiem konstrukcyjnym takiego postanowienia.
Zgodnie z jednolitym poglądem orzecznictwa z art. 483 § 1 KC wynika, że wysokość kary umownej musi być „określona”
w treści umowy. Dodatkowo kara ta powinna być w chwili zastrzegania wyrażona kwotowo. Nie rodzi to jednak
konieczności podania konkretnej sumy pieniężnej stanowiącej karę umowną. Strony mogą więc określić wysokość kary
pośrednio, poprzez wskazanie podstaw (kryteriów) jej określenia; karę oznaczyć można więc poprzez podanie konkretnej
kwoty, ale również w jakimś ułamku lub procencie w odniesieniu do wartości świadczenia głównego.
Momentem właściwym do oceny, czy suma pieniężna została należycie określona, jest chwila zastrzegania kary
(zawierania umowy). Kara umowna skonstruowana w taki sposób, że nie daje się „określić”, jak nakazuje art. 483 § 1 KC,
ale również ab initio nie chroni interesu wierzyciela w zakresie przewyższającym wartość zabezpieczanego
świadczenia, co nie sposób uznać za dopuszczalne.
Po drugie, obecna regulacja zasad naliczania i wielkość kar umownych przewidziana w Załączniku nr 7 do Projektu
Umowy częściowo umożliwia niedopuszczalną kumulację kary umownej zastrzeżonej za ten sam przypadek
niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązana przez wykonawcę.
Powyższe dotyczy pkt. 4.5 oraz pkt. 4.6., które sankcjonuje ten sam sposób naruszenia zobowiązania przez wykonawcę
polegający na braku zapewnienia autobusu jeżdżącego z działającymi kasownikami elektronicznymi. Przywołane
postanowienia różnią się jedynie – wtórnymi – szczegółowymi przyczynami przypadku naruszenia zobowiązania, tj.:
(a) przypadek nr 1, gdy kasowniki elektroniczne nie działają w konsekwencji niesprawnej instalacji, o której mowa
w Załączniku numer 13;
(b) przypadek nr 1, gdy kasowniki elektroniczne nie działają wskutek braku zgłoszenia awarii kasowników
elektronicznych lub zgłoszenia awarii do serwisu operatora systemu URBANCARD i do Zamawiającego po
wymaganym terminie.
Tymczasem zgodnie z zasadą ogólną kara umowna może być naliczana tylko jeden raz za jeden przypadek
niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązana polegającego na tym samym: autobus jeździł z niedziałającymi
kasownikami elektronicznymi (por. w szczególności wyrok SN z dnia 28 stycznia 2011 r., I CSK 315/10, OSNC-ZD 2011,
nr D, poz. 85).)
W ocenie Mobilis aktualna regulacja całościowa kar umownych pozostaje częściowo wadliwa, czego konsekwencje
stanowią:
(a) wprowadzenie wygórowanych wysokości kar umownych (łączna kara umowna);
(b) brak możliwości określenia na podstawie udostępnionego projektu wysokości kary umownej;
(c) pośrednio także: brak wskazania jasnego i zamkniętego katalogu zobowiązań, których ewentualne naruszenie
miałoby wiązać się z możliwością naliczenia kary umownej; jak i
(d) możliwość wystąpienia niedopuszczalnej kumulacji kary umownej co jest niezgodne z regulacją ustawową
instytucji kary umownej.
W ocenie Odwołującego Zamawiający:
(a) przekroczył granicę dopuszczalnej swobody umów przewidzianej w art. 353(1) KC; w tym założenia
ustawowe instytucji kary umownej z art. 483 KC;
(b) nadużył przysługującego mu prawa podmiotowego do samodzielnego kształtowania warunków umowy;
(c) naruszył art. 433 pkt. 2 Pzp zakazujący przewidywania w postanowieniach umów w sprawie zamówienia
publicznego (m.in.) naliczania kar umownych za zachowanie wykonawcy niezwiązane bezpośrednio lub pośrednio
z przedmiotem umowy lub jej prawidłowym wykonaniem.
ZARZUTY DOTYCZĄCE TREŚCI SWZ
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia postanowienia w Dziale VIII [WARUNKI UDZIAŁU W POSTĘPOWANIU] pkt. 4 lit. a)
SWZ
W Dziale VIII pkt. 4 lit. a) SWZ Zamawiający postawił warunek udziału w zakresie zdolności technicznej lub zawodowego
o następującej treści:
„4. Zamawiający stwierdzi, iż Wykonawca spełnił warunek udziału w postępowaniu:
a) w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej, jeśli wykaże on, że: w okresie ostatnich 3 lat przed upływem
terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie, wykonał co najmniej
j'edno (1) zamówienia polegające na świadczeniu przez co najmniej 12 kolejnych miesięcy (w ramach jednego
kontraktu) usługi
transportu zbiorowego w ramach przewozów regularnych (w rozumieniu art. 4 pkt. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o
transporcie drogowym - Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 z późniejszymi zmianami) o łącznej wielkości pracy przewozowej nie
mniejszej niż:
dla Zadania 1 500 000 wozokilometrów dla Zadania 2 500 000 wozokilometrów dla Zadania 3 500 000 wozokilometrów dla
zadania 4 250 000 wozokilometrów UWAGA: W przypadku gdy Wykonawca składa ofertę na więcej niż 1 Zadanie, musi
wykazać łączną wielkość pracy przewozowej odpowiednią dla liczby zadań na które składa ofertę.”
Literalne brzmienie postanowienia wskazuje, iż aby wykazać spełnienie warunku udziału w postępowaniu, Wykonawca
może się posłużyć wyłącznie wykonanym (zrealizowanym) zamówieniem [zakończoną umową], a nie – także –
zamówieniem wykonywanym przez wykonawcę (według stanu na dzień składania ofert w postępowaniu).
Powołując się na art. 112 ust. 1 Pzp zauważyć należy, że ustawodawca wprost nakreślił, że zamawiający, określając
warunki udziału w postępowaniu winien uczynić to w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz
umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako
minimalne poziomy zdolności. Wskazany w tym przepisie „minimalny poziom zdolności” odczytywać należy w
kontekście proporcjonalności warunku. Przy czym proporcjonalność ta nie oznacza relacji 1:1 w kontekście wartości
zamówienia, lecz określenie takiego poziomu wymogu, który, pozostając w odpowiedniej proporcji do przedmiotu
zamówienia, wyznacza jednocześnie poziom, którego spełnienie gwarantuje zamawiającemu, że zamówienie zostanie
zrealizowane przez podmiot zdolny do podjęcia się tego zadania.
Fundamentalnym obowiązkiem każdego zamawiającego na etapie formułowania treści warunków udziału jest zatem
ustalenie takiego ich poziomu, który zapewni prawidłowość wydatkowania środków publicznych. Wymóg ten generuje
oczywisty wniosek, iż każdy warunek udziału stanowi pewne ograniczenie konkurencji. Ograniczenie to korzysta z
ochrony prawnej, jednak jedynie tak długo, jak nie prowadzi do nieuzasadnionego i nadmiernego wpływu na
konkurencyjność postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. A zatem drugim obowiązkiem zamawiającego jest
troska o zapewnienie potencjalnym wykonawcom dostępu do zamówienia. Warunki udziału w postępowaniu nie mogą
być nadmierne i nie mogą prowadzić do niezasadnego ograniczania konkurencji w przetargu. Zamawiający, decydując
się na jakiekolwiek uszczegółowienie warunku udziału w postępowaniu, doprowadza do ograniczenia kręgu wykonawców
mogących ubiegać się o udzielenie zamówienia.
Odwołujący zwrócił uwagę, iż wskazany warunek udziału, (poza tym, iż jest niezgodny z Rozporządzeniem
dokumentowym), pozostaje niespójnym z innym postanowieniem dokumentacji przetargowej, a mianowicie z Działem IX
pkt 6 lit. j) SWZ dot. wykazu podmiotowych środków dowodowych. W treści przywołanego postanowienia SWZ,
Zamawiający wskazał bowiem, że wymaga od wykonawcy złożenia konkretnych dowodów potwierdzających spełnienie
warunków udziału oraz brak podstaw do wykluczenia, w tym „Wykazu usług (wzór stanowi Załącznik nr 4 do SWZ)
wykonanych, a w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych również wykonywanych, w okresie ostatnich 3
lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wraz z
podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których usługi zostały wykonane lub są
wykonywane, oraz załączeniem dowodów określających czy te usługi zostały wykonane lub są wykonywane należycie,
przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz
którego usługi zostały wykonane, a w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych są wykonywane, a jeżeli
Wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów – oświadczenie Wykonawcy;
w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych nadal wykonywanych referencje bądź inne dokumenty
potwierdzające ich należyte wykonywanie powinny być wystawione w okresie ostatnich 3 miesięcy.”. Przywołane
postanowienie stanowi (prawidłowe) wdrożenie do dokumentacji postępowania regulacji z Rozporządzenia
dokumentowego.
Z treści więc postanowienia Działu IX pkt 6 lit. j) SWZ jednoznacznie wynika, iż w ramach wypełniania podmiotowego
środka dowodowego w postaci wykazu usług wykonawca może posłużyć się także zamówieniem (umową), które jest
wykonywane (tj. nie zostało zakończone na dzień składania ofert). Tymczasem treść warunku udziału – określona w
Dziale VIII pkt. 4 lit. a) SWZ - wskazuje, iż wykonawcy nie mogą posłużyć się, w celu spełnienia analizowanego warunku
udziału, zadaniem które choć swoim zakresem odpowiada wszystkim wytycznym Zamawiającego, to jednak nie zostało
ukończonego (wykonane) na moment składania ofert w tym postępowaniu.
Aktualne brzmienie warunku udziału (stosownie do Działu VIII pkt. 4 lit. a) SWZ) nie tylko więc pozostaje wewnętrznie
sprzeczne z innymi postanowieniami SWZ, ale również znacząco odbiega od dyspozycji § 9 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia
dokumentowego, zgodnie z którym w celu potwierdzenia spełniania przez wykonawcę warunków udziału w postępowania
zamawiający może, w zależności od charakteru, znaczenia, przeznaczenia lub zakresu robót budowlanych, dostaw lub
usług, żądać podmiotowego środka dowodowego w postaci „wykazu dostaw lub usług wykonanych, a w przypadku
świadczeń powtarzających się lub ciągłych również wykonywanych, w okresie ostatnich 3 lat, a jeżeli okres prowadzenia
działalności jest krótszy - w tym okresie, wraz z podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na
rzecz których dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane, oraz załączeniem dowodów określających, czy
te dostawy lub usługi zostały wykonane lub są wykonywane należycie, przy czym dowodami, o których mowa, są
referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego
dostawy lub usługi zostały wykonane, a w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych są wykonywane, a jeżeli
wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów - oświadczenie wykonawcy; w
przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych nadal wykonywanych referencje bądź inne dokumenty
potwierdzające ich należyte wykonywanie powinny być wystawione w okresie ostatnich 3 miesięcy;”. Nie sposób nie
dostrzec, iż przywołany przepis Rozporządzenia dokumentowego pozostaje zbieżny (i słusznie) z przywołanym już
wyżej postanowieniem Działu IX pkt 6 lit. j) SWZ, które odnosi się do wykazu usług wypełnianego w tym postępowaniu.
Postawiony przez Zamawiającego warunek udziału pozostaje niezgodny z przepisami powszechnie obowiązującymi, a
mianowicie z Rozporządzeniem dokumentowym, albowiem uniemożliwia wykonawcom przedstawienie (posłużenie się)
zamówień, które są – nadal -realizowane na dzień składania ofert. Ograniczenie w takiej postaci skutkuje
nieuprawnionym ograniczaniem konkurencyjności, a to z kolei świadczy o naruszeniu przepisów Pzp w zakresie
proporcjonalności warunków udziału w postępowaniu względem przedmiotu zamówienia.
Odwołujący wnosił o zmianę brzmienia kwestionowanego warunku udziału poprzez dostosowanie jego treści do
brzmienia § 9 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia dokumentowego, tj. poprzez umożliwienie wykonawcom wykazania się
zamówieniami, które są wykonywane (tj. na dzień składania ofert w postępowaniu nie zostały zakończone).
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia postanowienia w Dziale IX [WYKAZ PODMIOTOWYCH ŚRODKÓW
DOWODOWYCH] pkt. 10 SWZ
W Dziale IX [WYKAZ PODMIOTOWYCH ŚRODKÓW DOWODOWYCH] pkt. 10 SWZ, Zamawiający wskazał, iż
wymaga od wykonawcy złożenia podmiotowych środków dowodowych w zakresie osób, których miejsce zamieszkania
znajduje się poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej::
„10. Jeżeli Wykonawca ma siedzibę lub miejsce zamieszkania, lub miejsce zamieszkania ma osoba której dokument
dotyczy, poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej składa dokumenty zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rozwoju,
Pracy i Technologii z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów
lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy (Dz.U. z 2023 r., poz. 1824).”
Przywołane postanowienie Działu IX pkt 10 SWZ (w jego obecnym brzmieniu) jest wadliwe i niezgodne z powszechnie
obowiązującymi przepisami.
Postanowienie SWZ pozostaje niezgodne z § 4 Rozporządzenia dokumentowego, ponieważ błędnie sugeruje, że
dotyczy ono także osób mających miejsce zamieszkania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej będących członkami
zarządu, rady nadzorczej lub
prokurentami wykonawcy nawet wówczas, gdy taki wykonawca ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Treść § 4 Rozporządzenia dokumentowego dotyczy wyłącznie wykonawców mających siedzibę lub miejsce
zamieszkania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, i nie dotyczy tym samym wykonawców z siedzibą na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej nawet wówczas gdy członkowie zarządu, rady nadzorczej lub prokurenci takiego wykonawcy
(tj. wykonawcy z siedzibą w Polsce) mają miejsce zamieszkania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Wynika to
wprost z § 4 ust. 1 Rozporządzenia dokumentowego, gdzie nie sposób znaleźć sformułowania użytego przez
Zamawiającego odnoszącego się do osób zamieszkujących poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Wskazany
paragraf jednoznacznie rozstrzyga, że badaniu podlega wykonawca, który ma siedzibę poza granicami RP, nie zaś
osoba wchodząca w skład jego (tzn. wykonawcy) struktur zarządczych lub nadzorczych mieszkająca poza granicami
RP [w powyższym kontekście należy także zauważyć, że § 4 ust. 3 Rozporządzenia dokumentowego - poprzez użyte w
nim sformułowanie: „(…) nie wydaje się dokumentów, o których mowa w ust. 1 (…)” - wyraźnie odsyła do § 4 ust. 1
Rozporządzenia dokumentowego, co także potwierdza, że § 4 ust. 3 stanowi jedynie uszczegółowienie regulacji zawartej
w § 4 ust. 1 Rozporządzenia dokumentowego, który to przepis (jak cały paragraf 4) dotyczy wyłącznie wykonawców
mających siedzibę lub miejsce zamieszkania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej]. Nieuprawionym jest zatem
rozciąganie obowiązku złożenia dokumentów podmiotowych bezpośrednio na członków organów zarządzających lub
nadzorczych. Kwestionowane przez Odwołującego 1 postanowienie SWZ wypacza nie tylko literalną treść przepisów
Rozporządzenia dokumentowego, ale również rażąco odbiega od celowościowej wykładni przepisów Rozporządzenia
dokumentowego, w ślad za którą w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego podlega Wykonawca.
Najprawdopodobniej Zamawiający wadliwie zinterpretował przeprowadzoną w ostatnim czasie nowelizację § 4
Rozporządzenia dokumentowego i niesłusznie przyjął, że treść tego przepisu znajduje zastosowane także do
zamieszkałych poza granicami RP członków organów wykonawców mających siedzibę na terytorium RP, jak również
pomija, że badaniu podmiotowemu w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego podlega ściśle Wykonawca.
Sformułowany przez Zamawiającego wymóg generuje również dodatkowe (nadmierne i nieuzasadnione) obciążenie dla
wykonawców chcących ubiegać się o zamówienie, albowiem generuje obowiązek pozyskania dokumentów, które z
punktu widzenia prowadzonego na terenie RP postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, nie mają znaczenia
przy ocenie podmiotowej zdolności Wykonawcy do realizacji przedmiotu zamówienia (a także jego rzetelności).
Uzasadnienie w zakresie zaskarżenia postanowienia w ziale XIV [SPOSÓB ORAZ TERMIN SKŁADANIA I OTWARCIA
OFERT] pkt. 1 SWZ
Zgodnie z Działem XIV pkt 1 SWZ termin składania ofert w postępowaniu przypada na dzień 31 stycznia 2024 roku. W
tym kontekście znamiennym jest przy tym wyznaczenie przez Zamawiającego bardzo długiego (zarazem maksymalnego
w rozumieniu art. 220 ust. 1 pkt 2 Pzp) terminu związania ofert określonego w Dziale XII pkt 1 SWZ [„Wykonawca jest
związany ofertą od dnia upływu terminu składania ofert do dnia 29.05.2024 r.”].
Zgodnie z art. 138 ust. 1 Pzp, termin składania ofert nie może być krótszy niż 35 dni od dnia przekazania ogłoszenia o
zamówieniu Urzędowi Publikacji Unii Europejskiej. Zasadą jest, aby Zamawiający wyznaczając termin składania ofert
uwzględnił złożoność i specyfikę przedmiotu zamówienia oraz czas niezbędny do ich przygotowania i złożenia. Zbyt
krótki termin składania ofert może stanowić o naruszeniu podstawowej zasady proporcjonalności. W doktrynie wskazuje,
się również, iż:
„[i]m bardziej skomplikowane w realizacji jest zamówienie, czyli przedsięwzięcia, które zamawiający zamierza zlecić do
wykonania, tym dłuższy jest czas potrzebny na przygotowanie się przez wykonawcę do wzięcia udziału w postępowaniu.
Wykonawca powinien mieć czas na dokładne zapoznanie się ze wszystkimi wymaganiami zamawiającego,
sprawdzenia, czy spełnia warunki udziału w postępowaniu, przygotowanie do złożenia wymaganych dokumentów, ale też
czas na nawiązanie relacji z potencjalnymi konsorcjantami, podwykonawcami czy dostawcami. Nierealne jest bowiem
oczekiwanie, że w każdym przypadku wykonawca będzie mógł bez odpowiedniego przygotowania złożyć ofertę.”
Mając na względzie aktualny termin składania ofert, który przypada na 31 stycznia 2024 r., wykonawcy mają 34 dni
(wliczając w to dzień ogłoszenia zamówienia, tj. 29 grudnia 2023 r.), na zapoznanie się z całą dokumentacją
przetargową. Termin ten pozostaje nie tylko więc krótki, ale przede wszystkim – termin ten nie odpowiada (zerojedynkowo) wymogom postawionym przez ustawodawcę w art. 138 ust. 1 Pzp. Choć przepis art. 138 ust. 1 Pzp mówi, iż
termin składania ofert nie może być krótszy niż 35 dni od dnia przekazania ogłoszenia o zamówienia Urzędowi Publikacji
Unii Europejskiej (przekazanie nastąpiło w dniu 28 grudnia 2023 r.), to wobec obliczenia terminu składania ofert stosuje
się art. 111 § 2 KC. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie,
nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Zatem przy obliczaniu terminu składania
ofert nie uwzględnia się dnia, w którym ogłoszenie o zamówieniu zostało przekazane do publikacji Urzędowi Publikacji
UE. W związku z powyższym, ustalony przez Zamawiającego termin składania ofert jest niezgodny z art. 138 ust. 1 Pzp,
albowiem jest krótszy niż 35 dni.
Postępowanie wszczęte zostało 29 grudnia 2023 r., czyli w okresie noworocznym i jednocześnie urlopowym (w styczniu
w wielu województwach trwają ferie zimowe; wolne ustawowo były również 1 stycznia oraz 6 stycznia). Wykonawca
musi w tym terminie skalkulować swoją ofertę – w sposób rzetelny, niebudzący wątpliwości. Aby natomiast móc
prawidłowo skalkulować ofertę – decydując jednocześnie czy zamierza ją złożyć na jedno lub na większą liczbę zadań, a
jeżeli tak na jakie konkretnie zadania (każde bowiem z 4 zadań ma swoją specyfikę rzutującą na kalkulacje oferty) wykonawca sam musi najpierw uzyskać oferty od:
(a) dostawców autobusów, gdzie wszyscy wiodący producenci są dużymi, międzynarodowymi korporacjami i
przy tej wartości kontraktu i/lub kontraktów [uwzględniając podział zamówienia na 4 części (Zadania)]
przygotowanie oferty może zająć ponad miesiąc i to licząc dopiero od momentu kiedy zostaną wyjaśnione wszelkie
wątpliwości techniczne związane z autobusami wymaganymi przez Zamawiającego do realizacji zamówienia (co
zaś w praktyce wiąże się z oczekiwaniem producentów autobusów na udzielenie w tym zakresie przez
Zamawiającego odpowiedzi na techniczne pytania dot. SWZ),
(b) instytucji bankowych i finansowych – gdzie przy tej wartości inwestycji, będzie to wniosek rozpatrywany na
najwyższym poziomie organizacji, co może zająć nawet kilka miesięcy od dnia otrzymania ofert od producentów
autobusów;
(c) dostawców paliw i energii elektrycznej oraz dostawców rozwiązań technologicznych umożliwiających
zasilanie pojazdów.
Powyższe oferty powinny podlegać negocjacjom w celu uzyskania optymalnej ceny i warunków zakupu. Negocjacje takie
prowadzi się z reguły z kilkoma partnerami i związku z tym wymaga to dodatkowego czasu.
Z uwagi na konieczność dokładnego rozpoznania przedmiotu zamówienia i umożliwienia wykonawcom przygotowania
rzetelnej i prawidłowo skalkulowanej oferty, koniecznym jest przedłużenie terminu składania ofert.
Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron postępowania odwoławczego, na podstawie zgromadzonego w sprawie
materiału dowodowego oraz oświadczeń, a także stanowisk Stron postępowania, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i
zważyła, co następuje:
Izba ustaliła, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania, odwołanie nie zawierało
braków formalnych i mogło zostać rozpoznane merytorycznie.
Izba ustaliła, że Wykonawca wnoszący odwołanie wykazał interes w korzystaniu ze środków ochrony prawnej.
Do postępowania odwoławczego nie zgłoszono przystąpień po żadnej ze Stron.
Zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie, w której częściowo uwzględnił zarzuty odwołania, w pozostałym zakresie
wnosząc o ich oddalenie.
Zarzut nr 1 – Termin wykonania zamówienia – Dział VI SWZ.
Zamawiający nie przychylił się do wniosku Wykonawcy. W odpowiedzi na zapytania Oferentów Wykonawca
doprecyzował ten termin (Odpowiedzi na pytania z 3 i 4 stycznia, odpowiedź na Pytanie nr 2). Termin realizacji
zamówienia określony w SWZ należy czytać łącznie z zapisami projektu umowy: Zgodnie z zapisami § 5 ust 1 i 2
Projektu umowy i Zapisami Działu VI SWZ Wykonawca zobowiązuje się do rozpoczęcia realizacji przewozów na liniach
objętych zamówieniem do 11 miesięcy od dnia zawarcia umowy ale nie wcześniej niż od 1 stycznia 2025 roku, przez
okres 72 miesięcy lub do wyczerpania wartości Umowy określonej w § 4 ust. 1.
Zarzut nr 2 – Warunki udziału w postępowaniu – Dział VIII pkt 4 lit a) SWZ.
Zamawiający uwzględnił zarzut w kwestii usług również wykonywanych. Jak wynika z postanowień dokumentacji Dział IX
pkt 6 lit. j) SWZ, Zamawiający wymaga złożenia „Wykazu usług (wzór stanowi Załącznik nr 4 do SWZ) wykonanych, a w
przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych również wykonywanych, w okresie ostatnich 3 lat przed upływem
terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wraz z podaniem ich
wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których usługi zostały wykonane lub są wykonywane, oraz
załączeniem dowodów określających czy te usługi zostały wykonane lub są wykonywane należycie, przy czym
dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego usługi
zostały wykonane, a w przypadku świadczeń powtarzających się lub ciągłych są wykonywane, a jeżeli Wykonawca z
przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów – oświadczenie Wykonawcy; w przypadku
świadczeń powtarzających się lub ciągłych nadal wykonywanych referencje bądź inne dokumenty potwierdzające ich
należyte wykonywanie powinny być wystawione w okresie ostatnich 3 miesięcy.” Intencją Zamawiającego był warunek
wykazania usług wykonanych i wykonywanych, zgodnie z regulacją Rozporządzenia dokumentowego, na co wskazuje
zapis w dziale dotyczącym podmiotowych środków dowodowych. Zapis warunku udziału w postępowaniu wymaga
modyfikacji.
Zamawiający zobowiązuje się do zmiany wskazanej przez Odwołującego, w zakresie doprecyzowania warunku udziału
w postępowaniu określonego w Dziale VIII pkt 4 lit. a).
Prawidłowe brzmienie warunku udziału: „w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej, jeśli wykaże on, że: w okresie
ostatnich 3 lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym
okresie, wykonał lub wykonuje co najmniej jedno (1) zamówienia polegające na świadczeniu przez co najmniej 12
kolejnych miesięcy (w ramach jednego kontraktu) usługi transportu zbiorowego w ramach przewozów regularnych (w
rozumieniu art. 4 pkt. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r.
o transporcie drogowym - Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 z późniejszymi zmianami) o łącznej wielkości pracy przewozowej
nie mniejszej niż: dla Zadania 1 500 000 wozokilometrów
dla Zadania 2 500 000 wozokilometrów
dla Zadania 3 500 000 wozokilometrów
dla zadania 4 250 000 wozokilometrów
UWAGA: W przypadku gdy Wykonawca składa ofertę na więcej niż 1 Zadanie, musi wykazać łączną wielkość pracy
przewozowej odpowiednią dla liczby zadań na które składa ofertę.”
Zarzut nr 3 – Wykaz podmiotowych środków dowodowych.
Zamawiający podtrzymuje treść zapisu Działu IX pkt 10 SWZ: „Jeżeli Wykonawca ma siedzibę lub miejsce
zamieszkania, lub miejsce zamieszkania ma osoba której dokument dotyczy, poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej
składa dokumenty zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 23 grudnia 2020 r. w
sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać
zamawiający od wykonawcy (Dz.U. z 2023r., poz. 1824).”
Zamawiający powyższym zapisem, nie narzuca na Wykonawcę mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej obowiązku złożenia w zakresie osób, o których mowa w art. 108 ust 1 pkt 2 Pzp, które mają miejsce
zamieszkania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej informacji z odpowiedniego rejestru, takiego jak rejestr sądowy,
albo w przypadku braku takiego rejestru, innego równoważnego dokumentu. Intencją Zamawiającego, zgodnie z
przywołanym Rozporządzeniem, jest wymaganie środków dowodowych z krajów innych niż Rzeczpospolita Polska
odnoszących się do osób, o których mowa w art. 108 ust 1 pkt 2 Pzp, wyłącznie w przypadku Wykonawców mających
siedzibę i miejsce zamieszkania poza granicami Polski. W żadnym z zapisów SWZ Zamawiający nie wymagał innych
dokumentów, niż te, które wymagane są zgodnie z Rozporządzeniem. Gdyby Odwołujący 1 w tej kwestii skierował
pytanie do Zamawiającego, otrzymałby odpowiedź potwierdzającą właściwą interpretację przepisów przez
Zamawiającego. Nie można zgodzić się, z zarzutem błędnego interpretowania zapisów rozporządzenia przez
Zamawiającego, gdyż na obecnym etapie Zamawiający nie badał dokumentów. Treść zapisu Działu IX pkt 10 SWZ
odnosi się do Rozporządzenia. Nawet w sytuacji błędnego brzmienia
zapisu w SWZ, Zamawiający nie miałby uprawnienia do wezwania Wykonawcy do złożenia innych dokumentów, niż te,
które nakazuje Rozporządzenie.
Zarzut nr 4 – dotyczy terminu
Zamawiający nie przychylił się do wniosku Wykonawcy.
Zgodnie z art. 138 ust. 4 ustawy Pzp zamawiający może wyznaczyć termin składania ofert o 5 dni krótszy niż określony
w ust. 1, jeżeli składanie ofert odbywa się w całości przy użyciu środków komunikacji elektronicznej, w sposób określony
w art. 63 ust 1. Zapis Działu XIII pkt 2 SWZ jednoznacznie określa: „Ofertę sporządza się, pod rygorem nieważności, w
postaci elektronicznej opatrzonej kwalifikowanym podpisem elektronicznym i składa się wyłącznie za pośrednictwem
platformy zakupowej .
Zamawiający przekazał ogłoszenie Urzędowi Publikacji Unii Europejskiej 28 grudnia 2023 roku, wyznaczając termin
składania ofert na 31 stycznia 2024, czyli 34 dni. Pełna dokumentacja została zamieszczona na stronie internetowej
Zamawiającego i Platformie zakupowej Smart 29.12.2023r. o godzinie 9:56.
Ponadto Zamawiający informuje, że 17.01.2023r. opublikowane zostało również wstępne ogłoszenie informacyjne, które
zgodnie z art. 138 ust 2 pkt 1) uprawnia do wyznaczenia terminu krótszego niż 35 dni. Z tego przyzwolenia Zamawiający
nie skorzystał, mając na uwadze, że termin 15 dni nie byłby dla Wykonawców wystarczającym na zapoznanie się z pełną
dokumentacją i rzetelne przygotowanie ofert.
Zamawiający podkreślił, że postępowanie jest ponownie wszczętym postępowaniem, na ten sam przedmiot zamówienia
(znak postępowania wcześniejszego ZP/PN/44/2023/WTR, unieważnione w październiku 2023 roku). Znaczna część
dokumentacji aktualnego postępowania nie uległa zmianie w stosunku do dokumentacji poprzedniego postępowania
unieważnionego z powodu braków środków na zwiększenie wartości zamówienia unieważnionego z powodu braków
środków na zwiększenie wartości zamówienia.
Zarzut nr 5 – Tabor
Zamawiający nie przychylił się do wniosku Wykonawcy. W przypadku zmian w przepisach prawa dotyczących wymogów
w zakresie taboru Wykonawca w celu świadczenia usług przewozowych niezależnie od zawartej umowy z
Zamawiającym zobowiązany byłby do poniesienia kosztów z tym związanych. Nieuzasadnione jest powoływanie się na
nieproporcjonalność lub przerzucenie ryzyk z Zamawiającego na Wykonawcę. W ocenie Odwołującego proporcjonalne i
adekwatne jest przyjęcie (zgodnie z proponowanymi zapisami), iż w razie ewentualnych zmian w prawie Zamawiający
zrekompensuje Wykonawcy koszty związane z obligatoryjnym dostosowaniem taboru („prace dostosowawcze”). Takie
zapisy i intencja Odwołującego zmierza do prostej konkluzji,
iż po zakończeniu umowy Wykonawca zostanie wzbogacony o te „prace dostosowawcze”, które i tak musiałby dokonać
w sytuacji, gdyby nie był związany z umową z Zamawiającym. Zarzut nr 6 - Termin wykonania zamówienia - § 5 ust. 1 i 2
Projektu Umowy
Zamawiający nie przychylił się do wniosku Wykonawcy. Przed rozpoczęciem postępowania przetargowego Zamawiający
dokonuje szacunku wielkości niezbędnych środków finansowych na realizację zadania i zabezpiecza te środki w
budżecie i Wieloletniej Prognozie Finansowej. Zabezpieczenie odpowiedniej wielkości środków na dotację dla
Zamawiającego z tytułu współfinansowania realizacji umowy dokonują także Gminy, na terenie których będą kursować
linie objęte umową. W przypadku, gdy ulegną wyczerpaniu środki finansowe przeznaczone na realizację umowy przed
terminem jej zakończenia Zamawiający przewidział możliwość skorzystania z zamówień z wolnej ręki, o których mowa w
art. 241 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp. Są to standardowe zapisy, które Zamawiający zawsze przewiduje w swoich
postępowaniach.
Zarzut nr 7 – Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy - § 6 ust. 5.4.
Zamawiający przychyla się do wniosku Wykonawcy.
Zarzut nr 8 – Umowne prawo odstąpienia i rozwiązania umowy - § 6 ust. 5.6.
Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy. Zmiany przepisów prawa mogą dotyczyć działań leżących po
stronie Zamawiającego lub mieć na nie wpływ. Taki argument zdaniem Zamawiającego narusza równowagę stron na
niekorzyść Zamawiającego.
Zarzut nr 9 - Kary umowne - § 7 ust. 2.
Zamawiający częściowo przychyla się do wniosku Wykonawcy wydłużając termin z 3 do 5 dni roboczych ale pozostawia
w dotychczasowym brzmieniu ostatnie zdanie, gdyż kary procentowe, o których mowa w Załączniku 7 odnoszą się do
procedury wyjaśnień opisanych w Załączniku nr 4.
Zarzut nr 10 - Kary umowne - § 7 ust. 14.
Zamawiający częściowo przychyla się do wniosku Wykonawcy zmieniając z 10% na 15% pułap łącznej wielkości kar
umownych.
Zarzut nr 11 - Formularz cenowy – stawki wynagrodzenia.
Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy. Przedstawiony przez Zamawiającego sposób obliczenia
wartości zamówienia nie uniemożliwia właściwego wyliczenia tej wartości, a tylko łączna wartość zamówienia podlega
porównaniu ofert. Dodatkowo należy zauważyć, że zaproponowane przez Wykonawcę wskazywanie stawki odrębnie dla
każdego typu taboru w ocenie Zamawiającego nie jest konieczne, gdyż nie zawiera on osobnych umów na każdy z typów
taboru lecz na łączną usługę wszystkimi typami autobusów wymaganymi dla danego zadania. Z doświadczeń
Zamawiającego i obserwacji innych postępowań wynika również, że Wykonawcy w swoich ofertach stosują
jednolitą stawkę za wszystkie typy taboru (postępowania Zamawiającego w 2017 roku – Gmina Długołęka i 2019 roku –
Gmina Miękinia) lub stawki te są bardzo do siebie zbliżone (postępowanie MPK Wrocław na wyłonienie podwykonawcy, w
którym Odwołujący również uczestniczył – oferta spółki Arriva). Zamawiający stosuje ten mechanizm w swoich
zamówieniach począwszy od 2020 r. i Wykonawcy byli w stanie właściwie skalkulować ostateczną wartość zamówienia.
Zarzut nr 12 - Kary umowne – Załącznik nr 7
a) Postanowienie - Zamawiający przychyla się do wniosku Wykonawcy
b) pkt 2.2 - Zamawiający przychyla się do wniosku Wykonawcy
c) pkt 2.7 - Zamawiający przychyla się do wniosku Wykonawcy
d) pkt 3.2 - Zamawiający przychyla się do wniosku Wykonawcy
e) pkt 4.5 - Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy - kara nie dotyczy tego samego przypadku,
Niesprawna (niedziałająca) instalacja w pojeździe, której wynikiem jest niedziałający kasownik (brak sprzedaży
biletów), to nie to samo co niewykonanie czynności zgłoszenia awarii kasowników (brak sprzedaży biletów).
Jedynym wspólnym mianownikiem jest brak sprzedaży biletów, czyli brak wpływów do Gminy. Może być wiele
przyczyn niedziałającej instalacji w pojeździe, za którą odpowiedzialny jest producent lub przewoźnik. Natomiast
przyczyną niedziałającego kasownika, którego właścicielem jest operator systemu biletowego, może być
spowodowana awarią tego właśnie systemu. Jeśli zgłoszenie dotyczące niedziałającego kasownika nastąpi w
określonym czasie (najpóźniej do 1 godziny) wówczas kara nie zostanie naliczona.
f) pkt 4.6 - Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy– z przyczyn opisanych w podpunkcie e.
g) pkt 4.10 – Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy. W intencji zapisu Zamawiającego było
naliczanie kary w odniesieniu do jednego kursu a nie jednej kary dla jednego autobusu w ciągu dnia
h) pkt 4.11 - Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy. Realizacja kursów autobusem nie
spełniającym wymogów może doprowadzić do sytuacji, w której osoba o ograniczonej mobilności lub innych
ograniczeniach nie będzie mogła skorzystać z takiego kursu.
i) pkt 4.12 - Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy. Realizacja kursów autobusem nie
spełniającym wymogów może doprowadzić do sytuacji gdy osoba o ograniczonej mobilności lub innych
ograniczeniach nie będą mogły skorzystać z takiego kursu
j) pkt 5.6 - Zamawiający przychyla się do wniosku Wykonawcy
k) pkt 5.12 - Zamawiający przychyla się do wniosku Wykonawcy
Zarzut nr 13 - Obniżenie ceny wozokilometra.
Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy. Wykonawca nie wskazał, które z kar są określone jego zdaniem
w sposób nieproporcjonalny i nieadekwatny do skali wskazanego uchybienia oraz nie zaproponował konkretnych
wskaźników wartości wozokilometra dla danego uchybienia.
Z przeprowadzonych przez Zamawiającego szacunków oraz realizowanych obecnie umów przewozowych z
operatorami obsługującymi obszar będący przedmiotem zamówienia wynika, że sposób naliczania kar opisany w
Załączniku pkt 3 pkt 8 nie powoduje zwiększenia tych kar oraz nie odbiega od wielkości kar naliczanych w sposób
kwotowy w umowach przewozowych zawieranych przez Zamawiającego przed 2023 rokiem. Zmianie ulega tylko sposób
rozliczania kar nakładanych przez Zamawiającego na Wykonawcę. Tak wprowadzony mechanizm pozwala w przypadku
naliczania wybranych kar na Wykonawcę na zmniejszenie wydatkowania środków finansowych i tym samym możliwość
kontynuacji umowy w przypadku zwiększenia wielkości pracy przewozowej w trakcie jej trwania.
Zarzut nr 14 - Zasady waloryzacji wynagrodzenia.
Zamawiający nie przychyla się do wniosku Wykonawcy za wyjątkiem podpunktu d): a) wprowadzenie odrębnych wzorów
waloryzacyjnych dla każdego rodzaju taboru – z wyliczeń przeprowadzonych przez Zamawiającego wynika, że wzrost
przychodu Wykonawcy przy zastosowaniu opisanej w projekcie umowy metody jest porównywalny względem
zaproponowanego rozwiązania przez Wykonawcę i dlatego nie ma potrzeby wprowadzania zmian w pierwotnym wzorze
(mniejszy wskaźnik waloryzacyjny dla wszystkich wozokilometrów spowoduje taki sam efekt sumaryczny jak wyższy
wskaźnik waloryzacyjny dla wozokilometrów dla taboru elektrycznego)
b) usunięcie limitu rocznej waloryzacji – rozwiązanie to nie jest możliwe, gdyż uniemożliwia określenie wielkości
planowanych środków finansowych przeznaczonych w budżecie Zamawiającego na realizację zadania; aktualne
prognozy finansowe, w tym Ankieta Makroekonomiczna NBP oraz unormowanie się cen paliw, nie zakłada
przekroczenia limitu 12,5 % dla wskaźnika waloryzacyjnego.
c) objęcie waloryzacji całej (100%) stawki jednostkowej za wozokilometr – Zamawiający podtrzymuje mnożnik
waloryzacyjny na poziomie 0,85 uznając go za właściwy poziom podziału ryzyka waloryzacyjnego pomiędzy
Wykonawcę a Zamawiającego stosując go we wszystkich umowach począwszy od 2018 roku.
d) doprecyzowanie wskaźnika inflacji (Wi) – Zamawiający koryguje definicję wskaźnika (Wi)– otrzymuje on
brzmienie:
„Wi - półroczny (skumulowany wskaźnik obliczony na podstawie kolejnych 6-miesięcznych wskaźników) wskaźnik
zmiany cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem publikowany
przez Główny Urząd Statystyczny (GUS) na stronie: internetowej: za okres 6 miesięcy (kalendarzowych) poprzedzający
okres opisany powyżej”
e) waloryzacja on line – Zamawiający podtrzymuje obecne zapisy uznając, że cykl 6-miesieczny waloryzacji jest
wystarczający;
f) wskazanie, że w przypadku, gdyby wskaźnik Ww – przytoczony wskaźnik nie odnosi się do wynagrodzeń dla
pracowników a do publikowanego wskaźnika makroekonomicznego, wskaźnik ten jest stosowany we
wcześniejszych postępowaniach Zamawiającego.
g) doprecyzowanie, że do dnia podpisania umowy stawki jednostkowe za wozokilometr będą waloryzowane. –
rolą Zamawiającego nie jest za wszelką cenę zabezpieczania interesów Wykonawcy, w przypadku gdy nie dopełnił
on formalności związanych z wystąpieniem o waloryzację cen jednostkowych na wniosek i w interesie
Zamawiającego nie jest ich samodzielne naliczanie.
Podnoszone przez Odwołującego powody zmian waloryzacyjnych w postaci epidemii na terenie kraju i sytuacji
geopolitycznej na świecie nie powinny wpływać na kształtowanie zasad waloryzacyjnych, gdyż z dotychczasowych
doświadczeń Zamawiającego wynika, że ustawodawca w przypadku takiej konieczności wprowadza mechanizmy
umożliwiające wprowadzenie zmiany w umowie, których Zamawiający ani Wykonawca nie byli w stanie przewidzieć.
Izba ustaliła i zważyła, że:
Na podstawie dokumentacji postępowania Izba ustaliła, że w odwołaniu i odpowiedzi na odwołanie wiernie przytoczono
zapisy dokumentów z postępowania, nie zachodzi potrzeba ich przywoływania ponownie.
Dla celów porządkowych Izba przyjęła numerację zarzutów zastosowaną przez Zamawiającego w odpowiedzi na
odwołanie i w ten sposób odczytywać należy kolejność zarzutów, do których odnosi się sentencja i uzasadnienie
niniejszego orzeczenia.
Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie uwzględnił zarzuty oznaczone jako 2, 7, 9 (w części), 10 (w części), 12 abcdjk.
Następnie na rozprawie Strony postępowania odwoławczego doszły do porozumienia, w wyniku którego Zamawiający
uwzględnił zarzuty 5, 8, 13, zaś Odwołujący oświadczył, że sposób uwzględnienia wyczerpuje żądania przedstawione w
odwołaniu. W tym zakresie Izba umorzyła postępowanie odwoławcze z uwagi na uwzględnienie zarzutów przez
Zamawiającego, co odzwierciedla pkt 1 sentencji.
Odwołujący na posiedzeniu cofnął zarzuty oznaczone jako 3 i 4, 9 (w części nieuwzględnionej), 10 (w części
nieuwzględnionej) oraz 12 (w części nieuwzględnionej). W tym zakresie Izba umorzyła postępowanie odwoławcze z
uwagi na cofnięcie zarzutów przez Odwołującego, co odzwierciedla pkt 2 sentencji orzeczenia.
Wobec powyższego podtrzymane zostały zarzuty oznaczone jako 1, 6, 11 i 14.
Zarzuty 1 i 6 Izba rozpoznała łącznie, jako dotyczące tego samego zagadnienia, mianowicie terminu rozpoczęcia
wykonywania usługi i czasu trwania umowy w sprawie zamówienia publicznego.
W ocenie Izby zarzuty zasługiwały na uwzględnienie w części.
Z § 5 wzoru umowy wynika, że zawarcie umowy nastąpi w określonej dacie dziennej a wykonawca będzie zobowiązany
do rozpoczęcia realizacji przewozów do 11 miesięcy od dnia zawarcia umowy nie wcześniej niż od 1 stycznia 2025 roku.
Z dokumentów postępowania wynika także, że umowa ma być realizowana przez 6 lat, czyli kolejne 72 miesiące.
Odwołujący celnie w odwołaniu i na rozprawie zauważył, iż uregulowania odnoszące się do momentu rozpoczęcia
realizacji przewozów są niespójne w odniesieniu do kolejnych norm czasowych, które wprowadził Zamawiający.
Jednocześnie z przebiegu rozprawy wynikało, że Zamawiający zdaje sobie sprawę, że okresem koniecznym i
minimalnym do przygotowania się przez Wykonawców do świadczenia usług jest co najmniej 11 miesięcy od dnia
zawarcia umowy. Z drugiej strony zapisy wzoru umowy posługując się zapisem „do 11 miesięcy (..) nie wcześniej niż od
1 stycznia 2025 roku” stanowisku i interpretacji przedstawionej przez Zamawiającego na rozprawie, przeczą. Izba
podziela opinię Odwołującego, że użyty zwrot „do 11 miesięcy” można odczytywać jako okres, który może zostać
skrócony, także przez samego Zamawiającego. Tymczasem Zamawiający wskazywał na rozprawie, że jest to dla niego
okres minimalny, którego nie zamierza skracać. Prowadząc rozeznanie rynku Zamawiającemu znane są okoliczności,
że okres 11 miesięcy jest niezbędny do produkcji nowych autobusów, którymi Zamawiający wymaga realizacji usług.
Zamawiający, jak oświadczył na rozprawie, zdaje sobie także sprawę i jest na to przygotowany, że z uwagi na różne
czynniki (choćby trwanie procedury zamówieniowej) rozpoczęcie świadczenia usług może nastąpić później niż 1
stycznia 2025 roku.
Dlatego też Izba uznała, że zapisy dokumentów w postępowaniu wymagają doprecyzowania i nakazała Zamawiającemu
zmianę zapisów SWZ, postanowień umownych i pozostałych dokumentów postępowania, w sposób, z którego wynikać
będzie, że rozpoczęcie realizacji przewozów na liniach objętych zamówieniem nastąpi po upływie 11 miesięcy od daty
zawarcia umowy, którą zawiera się na kolejne 72 miesiące.
Jednocześnie Izba nie podzieliła argumentacji odwołania, w której kwestionowano limitowanie możliwości świadczenia
usług odnosząc powyższe do wyczerpania kwoty odpowiadającej wartości Umowy.
Zamawiający ma prawo w ocenie Izby określić czas wykonywania usług przez wskazanie wielkości posiadanych
środków, które zabezpieczone zostają w budżecie. Mamy do czynienia z umową, która realizowana będzie przez kilka
lat, wielkość ponoszonych na dane usługi nakładów ujęta została w planach wieloletnich i do tych wartości Zamawiający
może odnieść się w umowie. W tym postępowaniu Izba wzięła również pod uwagę, że umowa realizowana jest przy
współudziale kilku gmin, co oznacza, że koszty ponoszone będą przez różne podmioty sektora finansów publicznych,
które muszą środki na ten cel zabezpieczyć w swoich budżetach.
Zgodnie z art. 433 pkt 4 ustawy Pzp projektowane postanowienia umowy nie mogą przewidywać możliwości
ograniczenia zakresu zamówienia przez zamawiającego bez wskazania minimalnej wartości lub wielkości świadczenia
stron. Do obowiązków zamawiającego należy zdefiniowanie minimalnego zakresu świadczenia na podstawie zawartej
umowy, gwarantującego wykonawcy związane z tym zakresem umowy wynagrodzenie. Zamawiający może przewidzieć
możliwość ograniczenia zakresu świadczenia w pewnych ściśle określonych sytuacjach, jeżeli jednocześnie wskaże
minimalną wielkość lub wartość tego świadczenia. W przedmiotowym postępowaniu Zamawiający zdefiniował minimalny
zakres świadczenia wartością posiadanych środków, co odpowiada gwarantowanemu wynagrodzeniu wykonawcy.
Zarzut 11
Zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie.
W toku rozprawy Zamawiający oświadczył, że jest z jego strony możliwe dokonanie zmiany formularzy postępowania,
tak by wykonawcy mogli przedstawić koszty świadczenia usług stosowanie do rodzaju taboru i typów autobusów.
Jednocześnie Zamawiający oświadczył, że konieczne jest pozostawienie przeliczników określonych w Załączniku nr 8.
Odwołujący na taką propozycję nie przystał.
Jak wynika z odpowiedzi na odwołanie, czemu Odwołujący nie przeczył, przeliczniki proponowane w Załączniku nr 8 są
już przez Zamawiającego stosowane w dotychczas realizowanych umowach. Z doświadczenia Zamawiającego nie
wynika, by miała miejsce sytuacja, w której niemożliwe było właściwe skalkulowanie stawek do oferty. Ponadto, jak
zauważył Zamawiający, w umowie podaje się wartość łącznej usługi realizowanej różnymi typami autobusów.
Odwołujący nie wykazał, by zastosowane przez Zamawiającego przeliczniki miały arbitralny charakter. Twierdzenia te
pozostają niedowiedzione. Niestety z uzasadnienia zarzutu nie wynika, dlaczego takie działanie stanowi nadużycie
prawa Zamawiającego do kształtowania postanowień umownych. Odwołujący w ocenie Izby w żaden sposób zasadności
swoich twierdzeń nie wykazał. Przypomnienia wymaga, iż istota zarzutu polega także na zamieszczeniu w odwołaniu
uzasadnienia faktycznego, które polega na zobrazowaniu, że sytuacja wynikająca z zapisów umowy jest nieadekwatna
do treści przepisów ustawy Pzp czy kodeksu cywilnego. Tych elementów w odwołaniu zabrakło.
Zarzut 14
Izba uznała zarzut za niezasadny.
Zgodnie z art. 439 ust. 1 ustawy Pzp umowa, której przedmiotem są roboty budowlane, dostawy lub usługi, zawarta na
okres dłuższy niż 6 miesięcy, zawiera postanowienia dotyczące zasad wprowadzania zmian wysokości wynagrodzenia
należnego wykonawcy w przypadku zmiany ceny materiałów lub kosztów związanych z realizacją zamówienia.
Dalej z regulacji ustawowej wynika, że w umowie określa się:
1) poziom zmiany ceny materiałów lub kosztów, o których mowa w ust. 1, uprawniający strony umowy do
żądania zmiany wynagrodzenia oraz początkowy termin ustalenia zmiany wynagrodzenia;
2) sposób ustalania zmiany wynagrodzenia:
a) z użyciem odesłania do wskaźnika zmiany ceny materiałów lub kosztów, w szczególności wskaźnika
ogłaszanego w komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego lub
b) przez wskazanie innej podstawy, w szczególności wykazu rodzajów materiałów lub kosztów, w przypadku
których zmiana ceny uprawnia strony umowy do żądania zmiany wynagrodzenia;
3) sposób określenia wpływu zmiany ceny materiałów lub kosztów na koszt wykonania zamówienia oraz
określenie okresów, w których może następować zmiana wynagrodzenia wykonawcy;
4) maksymalną wartość zmiany wynagrodzenia, jaką dopuszcza zamawiający w efekcie zastosowania
postanowień o zasadach wprowadzania zmian wysokości wynagrodzenia.
Z uwag natury ogólnej zauważyć należy, iż w art. 439 ustawy Pzp ustawodawca przewidział przesłanki waloryzacji
umownej, która daje stronom umowy możliwość urealnienia ustalonej w umowie wysokości wynagrodzenia na różne
sposoby.
Ustawodawca zdecydował, że pewne zmiany natury ekonomicznej, gospodarczej, które mogą mieć miejsce w trakcie
wykonywania umowy o zamówienie publiczne zawartej na okres dłuższy niż 12 miesięcy mogą mieć wpływ na
konieczność zmiany wynagrodzenia przewidzianego w realizowanej umowie.
Wprowadzenie do umowy możliwości wystąpienia takiej zmiany uwarunkowane jest określeniem jej reguł, stosowanie do
treści art. 439 ust. 2 ustawy Pzp. Zmiana ma na celu
przywrócenie równowagi ekonomicznej między stronami umowy, która może zostać zachwiana przez różnego rodzaju
zdarzenia, mogące wystąpić nawet przy stabilnie funkcjonującym systemie gospodarczym, a co podyktowane jest
zawieraniem kilkuletnich kontraktów. „Jak trafnie wskazuje się w doktrynie, stosowanie klauzul waloryzacyjnych w
umowie w sprawie zamówienia publicznego pozwala na zachowanie równowagi ekonomicznej stron umowy w stosunku
do stanu na dzień złożenia oferty przez wykonawcę, minimalizując ryzyko pokrzywdzenia obu stron umowy na skutek
zmiany siły nabywczej pieniądza w okresie realizacji zamówienia. Klauzule te zapewniają bowiem konieczną
elastyczność w kształtowaniu kosztów związanych z realizacją zamówienia w dłuższym okresie, umożliwiając
jednocześnie bieżące dostosowanie stosunku zobowiązaniowego łączącego zamawiającego z wykonawcą do zmiany
okoliczności. Obligatoryjne stosowanie klauzul waloryzacyjnych w umowach zawieranych na okres dłuższy niż 12
miesięcy zdejmuje z wykonawcy ciężar zadeklarowania w ofercie niezmiennej ceny, co prowadziło do jednostronnego
obciążenia wykonawcy ryzykiem późniejszej zmiany stosunków gospodarczych. Waloryzacja wynagrodzenia
wykonawcy jest również korzystna dla zamawiających, gdyż umożliwia ponoszenie przez nich rzeczywistych kosztów
wykonania zamówienia, bez wliczania ryzyka ich wzrostu już w cenę oferty. Wreszcie wskazuje się, że stosowanie
klauzul waloryzacyjnych zapobiega również powstawaniu sytuacji, kiedy wykonanie zamówienia przestaje być opłacalne,
a tym samym sprzyja trwałości stosunku umownego, co niewątpliwie jest korzystne dla obu stron umowy [por. M.
Jaworska, Prawo zamówień publicznych. Komentarz, komentarz do art. 439, Warszawa 2021 oraz A. Matusiak,
Waloryzacja umów, Zamówienia Publiczne. Doradca. 2021, nr 9].
Jak wynika z odpowiedzi na odwołanie, Zamawiający ustalił, że „wzrost przychodu Wykonawcy przy zastosowaniu
opisanej w projekcie umowy metody jest porównywalny względem zaproponowanego rozwiązania przez Wykonawcę i
dlatego nie ma potrzeby wprowadzania zmian w pierwotnym wzorze (mniejszy wskaźnik waloryzacyjny dla wszystkich
wozokilometrów spowoduje taki sam efekt sumaryczny jak wyższy wskaźnik waloryzacyjny dla wozokilometrów dla
taboru elektrycznego)”. Odwołujący nie przedstawił dowodu przeciwnego. Dodatkowo, Zamawiający na rozprawie,
wychodząc naprzeciw żądaniom odwołania, oświadczył, że dokona w Załączniku nr 9 zmian procentowego podziału
części składowych w sposób odpowiadający propozycjom Odwołującego, czyli 40%, 30% i 30%. Izba uznała, że zmiana
ta jest wystarczająca, bowiem obrazuje, które elementy składowe mają największy wpływ na zmianę ceny jednostkowej.
To rozwiązanie pozwoli urealnić cenę jednostkową wozokilometra adekwatnie do zmian najczęściej mających miejsce w
przypadku podobnego rodzaju usług. Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie doprecyzował również, że „wskaźnik Ww
nie odnosi się do wynagrodzeń dla pracowników a do publikowanego
wskaźnika makroekonomicznego, wskaźnik ten jest stosowany we wcześniejszych postępowaniach Zamawiającego”.
Co do maksymalnego wskaźnika waloryzacji stawki za jeden wozokilometr i propozycji zniesienia limitu rocznej
waloryzacji, a także objęcia waloryzacją całej stawki za wozokilometr, to dostrzeżenia wymaga, że ustawodawca
dopuścił możliwość wprowadzenia do umowy zapisów, z których wynika maksymalna wartość zmiany wynagrodzenia,
jaką dopuszcza zamawiający w efekcie zastosowania postanowień o zasadach wprowadzania zmian wysokości
wynagrodzenia. Zatem zastosowane przez Zamawiającego w przedmiotowym postępowaniu zapisy nie naruszą zasad
wynikających z ustawy Pzp. Klauzule waloryzacyjne mają służyć dopuszczeniu możliwości zmiany umowy w zakresie
wynagrodzenia w związku ze zmianami cen materiałów i kosztów następującymi już po dacie zawarcia umowy, których
przy dochowaniu należytej staranności nie dało się nawet w przybliżony sposób oszacować i zidentyfikować w
momencie składania oferty. Celem wprowadzenia klauzul waloryzacyjnych nie jest umożliwienie składania wykonawcom
ofert z niskimi cenami, nie gwarantującymi pokrycia kosztów niezbędnych do wykonania przedmiotu zamówienia, a
następnie dopuszczenie z momentem dnia podpisania umowy składania wniosków o waloryzację wynagrodzenia. Jak
wynika z Komentarza UZP do Ustawy Pzp „Uwzględniając, iż zamawiający działają w oparciu o plany finansowe, istotne
j'est ustalenie maksymalnego pułapu wynagrodzenia za realizowane zamówienie publiczne, a tym samym maksymalnej
wartości zmiany wynagrodzenia. Skoro sposób ustalenia maksymalnej wartości zmiany wynagrodzenia dopuszczanej
przez zamawiającego pozostawiono właśnie j'emu, to może on wartość tę ustalić zarówno jako maksymalny procent
liczony od wartości pierwotnego wynagrodzenia, jak i maksymalną kwotę, o którą wynagrodzenie może zostać
powiększone". W przedmiotowym postępowaniu Zamawiający taki limit ustalił na 85%, przy czym Odwołujący nie
przedstawił żadnych dowodów, że limit ten nie jest wystarczający, czy w sposób rażący narusza równowagę stron
stosunku umownego lub choćby, że Zamawiający nadużywa pozycji gospodarza postępowania. Z przebiegu rozprawy, w
ocenie Izby wynika, że Zamawiający, mając świadomość, jakiego rodzaju usługi zamawia oraz że umowa ma charakter
wieloletni, skłonny był do wielu ustępstw i wprowadzenia do dokumentacji postępowania wielu propozycji wynikających z
odwołania. To, że nie zrealizowano wszystkich żądań Odwołującego nie oznacza jeszcze, że przyszły stosunek
umowny został ukształtowany z przekroczeniem zasad i norm wynikających z ustawy Pzp. Zamawiający w odpowiedzi
na odwołanie celnie zaznaczył, że nie jest jego rolą pilnowanie, czy zaszła konieczność dokonania waloryzacji
wynagrodzenia. To obowiązkiem wykonawcy jest wykazanie, że taka zmiana wynagrodzenia jest konieczna, a złożenie
odpowiedniego wniosku przez wykonawcę, pozwoli Zamawiającemu zbadać, czy spełnione zostały wszystkie przesłanki
do waloryzacji
wynagrodzenia. Ponadto, Zamawiający to jednostka sektora finansów publicznych, zatem ustalenie maksymalnej
wartości zmiany wynagrodzenia, jest istotne zwłaszcza z perspektywy prowadzenia gospodarki finansowej przez
Zamawiającego.
W przypadku czasookresu, w którym dochodzić na do waloryzacji wynagrodzenia i propozycji zmiany 6 miesięcy na 3
miesiące, a także umożliwienia waloryzacji de facto z momentem podpisania umowy, to zauważyć należy, iż wykonawca
składając ofertę jest w stanie dokonać szacowania ryzyka wystąpienia zmian mających wpływ na koszty w okresie
początkowym umowy oraz, że może te elementy ująć w cenie ofertowej. Odwołujący jako profesjonalista powinien w
dacie składania oferty uwzględnić bieżącą sytuację rynkową, znane czynniki, które mogą spowodować wzrost kosztów
wykonania przedmiotu zamówienia i takie elementy ująć w cenie ofertowej, wiedząc kiedy nastąpi rozpoczęcie
świadczenia usług i kiedy wystąpi możliwość pierwszej waloryzacji. Odwołujący wywodził, że okres 3 miesięczny jest
najbardziej optymalny, jednakże w zarzutach kierowanych w stosunku do postanowień umownych należy wykazać, że
dany Zamawiający narusza równowagę stron, czy też przekracza uprawnienia wynikające z ustawy Pzp. W
przedmiotowym postępowaniu takich dowodów Izbie nie przedstawiono. Jak stanowi przepis ustawy Pzp zarówno
ustalenie terminu początkowego jest uprawnieniem zamawiającego. Ustawodawca wprost pozostawił sposób regulacji
zamawiającemu. Podobnie sytuacja wygląda w przypadku możliwości ustalenia okresów, w których będzie następować
zmiana wynagrodzenia. Początkowy termin uprawniający do zmiany nie musi nastąpić od razu po podpisaniu umowy,
może być terminem późniejszym, może być także krótszy niż 6 miesięcy. Ważne jest, by zamawiający przysługujących
mu uprawnień nie nadużywał, czyniąc możliwość ubiegania się o waloryzację wynagrodzenia iluzoryczną. Tego zaś Izbie
nie wykazano.
Obowiązkiem zamawiającego jest określenie waloryzacyjnych postanowień umownych w sprawie zamówienia
publicznego tak, aby cel zamówienia publicznego tj. zaspokojenie określonych potrzeb publicznych został osiągnięty, a
jednocześnie ustalone zasady nie naruszały istotnych interesów drugiej strony umowy. Zdaniem Izby Odwołujący nie
wykazał, że w przedmiotowym postępowaniu w przypadku ustalenia zasad waloryzacji wynagrodzenia doszło do tego
rodzaju naruszeń, a Zamawiający przekroczył przysługujące mu uprawnienia, czynić ze swego prawa użytku, który by był
sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego.
Konkludując, zdaniem Izby odwołanie w części zasługiwało na uwzględnienie, co odzwierciedla punkt 3 sentencji
niniejszego orzeczenia. Pozostały zarzuty odwołania okazały się niezasadne, co uwzględnia punkt 4 sentencji
orzeczenia.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 574 oraz art. 557 ustawy Pzp, a także w oparciu
o przepisy § 5 pkt 1 i 2 lit. b oraz § 7 ust. 2 pkt 1 i § 7 ust. 3 pkt 1 i 2 oraz ust. 6 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów
z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania
oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020r., poz. 2437 ze zmianami), orzekając w tym
zakresie o obciążeniu kosztami Zamawiającego w części 1/3 oraz Odwołującego w częściach 2/3 (3 zarzuty
rozpoznawane z odwołania, z czego jeden zarzut został uwzględniony, dwa zarzuty oddalono).
Na koszty postępowania składał się wpis od odwołania uiszczony przez Odwołującego w kwocie 15 000 zł oraz koszty
poniesione przez Odwołującego z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości 3 600,00 zł, ustalone na podstawie
rachunku złożonego do akt sprawy, co łącznie dawało kwotę 18 600,00 zł. Zamawiający wniosków kosztowych nie
składał.
Odwołujący poniósł dotychczas koszty postępowania odwoławczego w wysokości 18 600, 00 zł, tymczasem odpowiadał
za nie jedynie do wysokości 2/3 kwoty kosztów rozliczonych w postępowaniu odwoławczym, czyli kwoty 12 400,00 zł.
Zamawiający winien natomiast ponieść koszty w wysokości 1/3 kwoty rozliczanej, czyli 6 200,00 zł. Należało więc
rozliczyć powyższą różnicę między Stronami.
Izba zasądziła od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kwotę 6 200,00 zł, stanowiącą różnicę pomiędzy kosztami
poniesionymi dotychczas przez Odwołującego a kosztami postępowania, za jakie odpowiadał w świetle jego wyniku.
Przewodnicząca: