Sygn. akt: KIO 677/24
WYROK
Warszawa, dnia 18 marca 2024 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący:Jolanta Markowska
Protokolant:
Adam Skowroński
po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 1 marca 2024 r.
przez wykonawcę: Bartbud Sp. z o.o., ul. Gen. S. Kaliskiego 2d,
01-476 Warszawa w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: Rejonowy Zarząd Infrastruktury Zielona
Góra, ul. Bolesława Chrobrego 7, 65-043 Zielona Góra,
przy udziale uczestnika po stronie zamawiającego – wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie:
Konsorcjum w składzie: VIDOM Systemy Zabezpieczeń Sp. z o.o., VIDOM Sp. z o.o. Sp. k. ul. Szczecińska 16, 05300 Mińsk Mazowiecki,
orzeka:
1.oddala odwołanie;
2.kosztami postępowania odwoławczego obciąża wykonawcę: Bartbud Sp. z o.o.,
ul. Gen. S. Kaliskiego 2d, 01-476 Warszawa, i:
2.1zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy
złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę: Bartbud Sp. z o.o., ul. Gen. S. Kaliskiego 2d, 01-476
Warszawa, tytułem wpisu od odwołania,
2.2zasądza kwotę 1 035 zł 00 gr (słownie: jeden tysiąc trzydzieści pięć złotych zero groszy) od wykonawcy:
Bartbud Sp. z o.o., ul. Gen. S. Kaliskiego 2d, 01-476 Warszawana rzecz zamawiającego: Rejonowy
Zarząd Infrastruktury Zielona Góra, ul. Bolesława Chrobrego 7, 65-043 Zielona Góra, stanowiącą koszty
poniesione z tytułu dojazdu na posiedzenie.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodniczący: …………………………
Sygn. akt: KIO 677/24
Uzasadnie nie
Zamawiający, Rejonowy Zarząd Infrastruktury z siedzibą w Zielonej Górze, prowadzi postępowanie o udzielenie
zamówienia publicznego w trybie przetargu ograniczonego w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa państwa na
podstawie przepisów art. 410 ust. 1 w zw. z art. 411 ustawy z dnia 11 a 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z
2023 r. poz. 1605 ze zm.) w przedmiocie: „Opracowanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej na przebudowę i
rozbudowę Składu Potok – I Etap z uwzględnieniem zapotrzebowania na media na potrzeby II Etapu w Potoku”.
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod nr 2023/S 203-638130.
Zamawiający poinformował wykonawców o wyborze oferty najkorzystniejszej w dniu 20 lutego 2024 r.
Wykonawca, Bartbud sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, wniósł odwołanie wobec:
1)czynności wyboru oferty Konsorcjum VIDOM Systemy Zabezpieczeń Sp. z o.o., VIDOM Sp. z o.o. Sp. K. (zwanego
dalej: „Konsorcjum VIDOM”) jako oferty najkorzystniejszej;
2)zaniechania czynności odrzucenia oferty Konsorcjum VIDOM, jako oferty z rażąco niską ceną, z uwagi na
niedostateczne uzasadnienie podanej w ofercie ceny i kosztów;
3)zaniechania sporządzenia uzasadnienia faktycznego do powiadomienia o wyniku postępowania o udzielenie
zamówienia.
Odwołujący zarzucił naruszenie przez Zamawiającego następujących przepisów prawa:
1)art. 239 ust. 1 Pzp, poprzez wybór oferty Konsorcjum VIDOM jako najkorzystniejszej;
2)art. 226 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp, poprzez zaniechanie odrzucenia oferty Konsorcjum VIDOM, jako oferty
z rażąco niską ceną, z uwagi na niedostateczne uzasadnienie podanej w ofercie ceny i kosztów;
3)art. 251 ust. 1 Pzp, poprzez zaniechanie sporządzenia uzasadnienia faktycznego w informacji o wyniku postępowania
o udzielenie zamówienia.
Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu:
1.unieważnienia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty – oferty Konsorcjum VIDOM, jako oferty z rażąco
niską ceną,
2.wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej.
Odwołujący wniósł także o zasądzenie od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kosztów postępowania
odwoławczego.
Odwołujący wyjaśnił, że jest wykonawcą, który złożył ważną i niepodlegającą odrzuceniu ofertę, wykazując się
przy tym największym doświadczeniem w realizacji tego typu zamówień. Jednocześnie, w wyniku naruszenia przez
Zamawiającego powołanych przepisów ustawy Pzp Odwołujący poniósł szkodę w postaci braku możliwości realizacji
przedmiotu umowy i otrzymania z tego tytułu wynagrodzenia.
Odwołujący wskazał, że wezwanie w trybie art. 224 ust. 1 Pzp oznacza dla wykonawcy obowiązek wykazania, że
zaproponowana przez niego cena nie ma charakteru rażąco niskiej. Na wykonawcy ciąży obowiązek wskazania
elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny i sposobu, w jaki dokonano ich kalkulacji, a więc udowodnienia, że
zaproponowana cena nie jest rażąco niska. W przypadku nieudowodnienia, że cena ustalona z uwzględnieniem
okoliczności wymienionych w art. 224 Pzp, potwierdzonych załączonymi dowodami, nie jest rażąco niska, zamawiający
zobowiązany jest do odrzucenia oferty, jako zawierającej rażąco niska cenę. Co więcej, zamawiający zobowiązany jest
do odrzucenia oferty wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie
uzasadniają podanej w ofercie ceny (art. 224 ust. 6 Pzp). W tym aspekcie istotne znaczenie ma również ustawowy
obowiązek złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu. lub ich istotnych części składowych. W treści
przepisu art. 224 ust. 1 Pzp jednoznacznie wskazano, iż „zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia
dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych”, a potwierdzeniem istnienia
powyższego obowiązku jest również art. 224 ust. 6 Pzp, wskazujący na konieczność odrzucenia oferty „jeżeli złożone
wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu”. „Konieczność poparcia
przedstawianych wyjaśnień dowodami ma kluczowe znaczenie dla ich oceny, ponieważ same wyjaśnienia rzadko kiedy
mogą być uznane za w pełni obiektywne, jako składane przez podmiot zainteresowany uzyskaniem zamówienia. Jest to
szczególnie istotne w sytuacji, gdy wykonawca powołuje się na istnienie po jego stronie szczególnie korzystnych
warunków lub posiadanie szczególnych rozwiązań, które wpłynęły na obniżenie ceny. W takiej sytuacji, nie dysponując
dowodami, zamawiający nie jest w stanie dokonać oceny czy okoliczności powodujące obniżenie ceny, na które powołuje
się wykonawca, faktycznie zachodzą.” (Wyrok KIO z dnia 24 sierpnia 2023 r. sygn.. akt KIO 2363/23).
W niniejszym stanie faktycznym wykonawca, powołując się na liczne doświadczenie w realizacji podobnych
zadań i realizacji inwestycji dla podmiotów podległych MON, co jak wskazał, pomogło mu skalkulować konkurencyjną
ofertę, powinien dołączyć stosowne dokumenty potwierdzające twierdzenia w tym zakresie. Do oferty udokumentował
jedynie minimum wymaganego przez zamawiającego doświadczenia w wykonaniu dokumentacji projektowej
określonego typu. Wykonawca do wyjaśnień rażąco niskiej ceny nie dołączył ani jednego dokumentu potwierdzającego
jego doświadczenie. Ponadto, nie dołączył również dokumentów potwierdzających, w jaki sposób dokonał kalkulacji
kosztów i w jaki sposób określił koszt każdej pozycji w przedstawionym do wyjaśnień dokumencie pt. „szczegółowe
wyliczenie kosztów prac projektowych”. Nie przedstawił dokumentów m.in. umów o prace, umów o dzieło, z których
wynikałaby kwota otrzymywanego przez architekta wynagrodzenia. Wykonawca, w swoim zestawieniu kosztów
posługuje się ogólnymi pojęciami, nie wykazując przy tym, jakie pracę mają zostać wykonane w ramach zaproponowanej
ceny. Przedstawione okoliczności, jak też sporządzona kalkulacja są na tyle ogólnie sformułowane, że polemizowanie z
nimi jest bardzo utrudnione. Wiadomym jest, że każdy z wykonawców, kalkulując swoją ofertę, bierze pod uwagę jemu
tylko znane czynniki, które wpływają na sposób świadczenia usługi, często wynikające z doświadczenia w realizacji
takich zamówień, to jednak podkreślenia wymaga, że jeżeli takie elementy wykonawca bierze pod uwagę, to winien
przedstawić, co najmniej, z jakich powodów takie założenia przyjął i jak przekłada się to na możliwość obniżenia ceny. ,
Wykonawca wezwany do złożenia wyjaśnień - powinien był wskazać, a również jak wielokrotnie podnosi się w
orzecznictwie i doktrynie, „udowodnić” (przedkładając odpowiednie dowody), jak możliwe jest zrealizowanie
przedmiotowego zamówienia w sytuacji tak olbrzymich różnic cen w złożonych ofertach oraz kwocie, którą podaje
Zamawiający. Dowodów tych wymagał od wykonawcy w piśmie wzywającym do wyjaśnień rażąco niskiej ceny
Zamawiający. Na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2008 r. V Ca 1784/08
zachowującym wciąż aktualność, co do jakości wyjaśnień, można przyjąć, że samo zestawienie kosztów, w dodatku
fragmentaryczne, powoduje sytuację równoznaczną z tą, jak gdyby wykonawca wezwany w ogóle nie złożył wyjaśnień.
To z kolei oznacza, że oferta powinna zostać odrzucona. Powyższe znajduje odzwierciedlenie w linii orzeczniczej Izby,
w tym w wyroku z dnia 9 listopada 2012 r. sygn. akt KIO 2338/12. Wykonawca zatem nie sprostał żądaniu
Zamawiającego z pisma wzywającego do złożenia wyjaśnień w zakresie pkt 4.
Odwołujący podkreślił, że wykonawca przewidział w swojej ofercie w realizacji przedmiotowego zamówienia
pracę tylko jednego architekta i dwóch asystentów. Przy czym, pomimo tak ograniczonego zespołu projektowego, liczbę
roboczomiesięcy pracy nad projektem określił na 14 pomimo. iż Zamawiający termin przekazania dokumentacji
projektowo - kosztorysowej ustalił na 19 miesięcy (pracę objęte prawem opcji określił na 6 miesięcy, pomimo. iż
Zamawiający ustał 10 miesięcy. Wykazanie w „zestawieniu” kosztu pracy jednego architekta i 2 asystentów przez 14
miesięcy zdecydowanie zaniżyło cenę oferty. Wykonawca twierdzi, że jeden architekt ma zaprojektować 16 (opcjonalnie
32) budynków magazynowych. warsztat naprawy i obsługi środków bojowych o pow. 1600 m2, ogrodzenie jednostki o
długości kilku kilometrów, przebudowę wartowni, przebudowę PKTT- jest to obiekt min 100 m2 (w sumie dwadzieścia
obiektów), co oznacza. iż ma sporządzić projekt 1.5 obiektu na miesiąc, z czego jeden o pow. 1600 m 2. Dodatkowo, ta
jedna osoba musi wykonać projekt zagospodarowania terenu dla całego obiektu. Jest to wręcz niewykonalne. Podobna
sytuacja jest w przypadku pozostałych projektantów branżowych.
Zamawiający w wezwaniu do wyjaśnień żądał m.in. przedstawienia kosztów kilkukrotnego przyjazdu (należało
uwzględnić ok. 21 spotkań, według potrzeb Zamawiającego) na spotkania do Zielonej Góry oraz Składu Potok, wykonania
mapy wielkoformatowej dla rozległego terenu o klauzuli zastrzeżonej, wykonanie szczegółowego bilansu elektrycznego
dla budynków magazynowych.
Odwołujący podniósł, że wykonawca nie uwzględnił w wyliczeniach pracy pionu ochrony odpowiedzialnego za
wydawanie dokumentacji zawierającej informacje niejawne. Z wyjaśnień wykonawcy nie jest wiadomym, do której pozycji
zakwalifikowane zostały w/w czynności, jaki jest ich koszt wykonania, i czy w ogóle zostały uwzględnione przez
wykonawcę w zestawieniu.
Odwołujący wskazał, że dla udowodnienia realności ceny nie jest wystarczające złożenie jakichkolwiek dowodów
dokumentujących działalność danego przedsiębiorcy, w tym w ujęciu historycznym, ale konieczne jest przedstawienie
dowodów, które w sposób obiektywny i jednoznaczny mogą zostać uznane za materiał faktycznie potwierdzający
możliwość zaoferowania badanej ceny, a tym samym, możliwość należytego wykonania całości przedmiotu zamówienia
za tę cenę. Natomiast wyjaśnienia ogólnikowe, lakoniczne czy niewiarygodne, a więc takie, które nie wykazują
możliwości wykonawcy do skalkulowania ceny poniżej wartości przedmiotu zamówienia, powinny stanowić podstawę do
odrzucenia oferty, a takie właśnie wyjaśnienia przedstawił wykonawca.
Ponadto, jak wskazano w Opisie Przedmiotu Zamówienia, Skład Potok jest obiektem kategorii l. Zajmuje łącznie
powierzchnię ok. 255 ha, na której rozmieszczonych jest 114 magazynów środków bojowych. Przedmiotowe
postępowanie dotyczy dokumentacji projektowej na kolejne 16 magazynów środków bojowych. Natomiast prace
projektowe dotyczące przedmiotu zamówienia nie mogą zostać zrealizowane w sposób prawidłowy bez konieczności
uwzględnienia w czynnościach projektowych również już istniejącej infrastruktury. Wykonawca nie ujawnił w swoich
wyjaśnieniach, czy przy wyliczaniu kosztów prac projektowych uwzględnił konieczność pracy architekta i innych
projektantów branżowych na całym terenie inwestycji, a nie tylko w zakresie 16 magazynów środków bojowych.
Jak wynika z art. 14 ust. 8 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego
zakresu i formy projektu budowlanego, część opisowa projektu musi zawierać informację o obszarze oddziaływania
obiektu. Przedmiotową informacje w postaci rysunkowej oraz opisu zakresu oddziaływania obiektu wraz z wskazaniem
podstawy prawnej na jakiej został ten obszar wyznaczony przedstawia się w projekcie zagospodarowania terenu. W
przypadku magazynów środków bojowych czynność ta jest tym bardziej konieczna do wykonania z uwagi na składowane
w nich środki, które mogą powodować powstanie stref ograniczonego użytkowania na działkach sąsiednich, co może
oznaczać konieczność przejęcia terenów sąsiadujących na własność. Koszt dokonania tej czynności nie został
uwzględniony w ofercie wykonawcy.
Dodatkowo, wykonawca nie uwzględnił kosztów sporządzenia informacji określonych w S 14 ust 5d w/w
rozporządzenia który stanowi, iż część opisowa projektu musi zawierać informację o charakterze, cechach istniejących i
przewidywanych zagrożeń dla środowiska oraz higieny i zdrowia użytkowników projektowanych obiektów budowlanych i
ich otoczenia w zakresie zgodnym z przepisami odrębnymi. Wykonawca w swoich wyjaśnieniach w żadnej pozycji
zestawienia nie ujawnia czy określając koszt prac nad dokumentacją uwzględniał konieczność wykonania prac również
na otoczeniu lokalizacji 16 magazynów środków bojowych.
Konieczność wykonania prac projektowych na innych terenach przy uwzględnieniu budynków już istniejących
wynika również z rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 5 sierpnia 2021 r. w sprawie obiektów i
pomieszczeń magazynowych do przechowywania, które szczegółowe określa wymagania dla pomieszczeń, w których
są przechowywane materiały wybuchowe, broń, amunicja oraz wyroby i technologia o przeznaczeniu wojskowym lub
policyjnym, w tym warunki lokalizacyjne i niezbędne zabezpieczenie techniczne tych pomieszczeń oraz ich
zabezpieczenie przed dostępem osób nieuprawnionych wraz z zapewnieniem kontroli i ewidencjonowania dostępu do
tych pomieszczeń materiałów wybuchowych, broni, amunicji oraz wyrobów i technologii o przeznaczeniu wojskowym lub
policyjnym. Wymagania w zakresie lokalizacji oraz warunków technicznych obiektu magazynowego, w którym są
przechowywane materiały wybuchowe i amunicja zaklasyfikowane do podklasy 1.11 1.5 oraz do klas 31 4.1, a także
dopuszczalnej ilości materiałów wybuchowych przechowywanych w takim obiekcie określa załącznik nr 1 do
rozporządzenia. Nakłada on na wykonawcę szereg czynności i obowiązków, które należy wykonać w celu prawidłowego
zrealizowani przedmiotu zamówienia. Wykonawca również nie wyjaśnił, czy zakres prac wynikających z rozporządzenia
i ich koszty zostały uwzględnione w cenie oferty. Zważywszy natomiast, iż Odwołujący, przygotowując ofertę w
niniejszym postępowaniu zwrócił się do Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia z siedzibą w Zielonce o wycenę
analiz i symulacji niezbędnych do wykonania zgodnie z przedmiotowym rozporządzeniem czynności w związku z
ewentualną realizacją przedmiotu zamówienia, w odpowiedzi uzyskał informację, iż jest to koszt 1.500.000,00 zł. przy
uwzględnieniu również istniejących już magazynów, to wysoce prawdopodobne jest, iż wykonawca nie uwzględnił w
swojej ofercie kosztu realizacji powyższych obowiązków. Odwołujący, jako dowód, złożył pismo z dnia 29 stycznia 2024
r. Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia z siedzibą w Zielonce.
Odwołujący podniósł, że Zamawiający jednoznacznie wskazał, iż wykonawcy muszą „przewidzieć wszystkie
towarzyszące usługi niezbędne dla prawidłowego, zgodnego ze sztuką budowlaną wykonania przedmiotu umowy”.
Zamawiający, mimo uruchomienia procedury wyjaśnienia ceny oferty, nie uzyskał od wykonawcy informacji
pozwalających na ocenę możliwości prawidłowej realizacji przedmiotu zamówienia za określoną kwotę. Ceny ofertowe
wykonawcy nie odzwierciedlają ceny, za które możliwe jest zrealizowanie zamówienia, zgodnie z warunkami zamówienia
i odrębnymi przepisami prawa.
Przepisy ustawy Pzp wskazują jednoznacznie, że obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej
ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy, który złożył ofertę z ceną budzącą wątpliwości. Jak słusznie podkreśla się w
orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej „w przepisie mowa jest o „wykazaniu”, czyli udowodnieniu, że cena nie jest
rażąco niska. Tym samym, wyjaśnienia wykonawcy nie mogą stanowić jedynie formalnej odpowiedzi na wezwanie
zamawiającego, zawierającej ogólne informacje o działalności wykonawcy lub deklaracje co do realizacji zamówienia za
zaoferowaną cenę, niepoparte stosownymi dowodami. Wyjaśnienia wykonawcy muszą być na tyle konkretne i
szczegółowe, aby na ich podstawie zamawiający był w stanie dowiedzieć się, jakie okoliczności właściwe wzywanemu
do wyjaśnień wykonawcy, spowodowały obniżenie ceny jego oferty, w jaki sposób okoliczności te spowodowały obniżenie
ceny i jakich oszczędności wykonawca mógł dzięki nim dokonać.” (tak: wyrok KIO z dnia 9 września 2022 r. sygn. akt
KIO 2200/22).
W niniejszym postępowaniu nie sposób ustalić jakie czynności do wykonania zostały uwzględnione i jaki został
określony ich koszt.
Odwołujący podniósł, że Zamawiający zaniechał również obowiązku sporządzenia uzasadnienia wyboru
najkorzystniejszej oferty. Zamawiający, przekazując wykonawcom informację w zakresie określonym w art. 253 ust. 1
Pzp, zobowiązany jest podać uzasadnienie faktyczne i prawne dla poszczególnych dokonanych czynności. W informacji
tej powinny być wskazane okoliczności faktyczne i podstawa prawna, uzasadniające prawidłowość dokonanych
czynności, dotyczących wyboru najkorzystniejszej oferty oraz punktacji przyznanej poszczególnym ofertom w każdym
kryterium oceny ofert i łącznej punktacji, a także odrzucenia poszczególnych ofert. Dopełnienie tego obowiązku ma
istotne znaczenie z punktu widzenia realizacji ogólnych zasad prowadzenia postępowania, w szczególności - zasady
jawności i przejrzystości postępowania, ale również prawa do korzystania przez wykonawców ze środków ochrony
prawnej. Wskazanie podstawy prawnej i przyczyn faktycznych podjętych czynności warunkuje zakres wnoszenia i
rozpoznania środków ochrony prawnej. Powołanie okoliczności faktycznych powinno być dokonane w sposób jasny i
niebudzący wątpliwości czego zamawiający nie wykonał.
Wykonawcy wspólnie ubiegający się o zamówienie – Konsorcjum VIDOM Systemy Zabezpieczeń Sp. z o.o.,
VIDOM Sp. z o.o. Sp.K. z siedzibą w Mińsku Mazowieckim - zgłosili przystąpienie do postępowania odwoławczego, po
stronie Zamawiającego, wnosząc o oddalenie odwołania.
Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie – pismem z dnia 13 marca 2024 r. - wniósł o oddalenie odwołania i
orzeczenie o kosztach postępowania na rzecz Zamawiającego.
Zamawiający wskazał, że Rejonowy Zarząd Infrastruktury w Zielonej Górze jest jednostką wojskową w rozumieniu
art. 2 pkt. 12 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny oraz jednostką budżetową w rozumieniu art. 11 ustawy
z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Szef Zarządu, jako kierownik jednostki budżetowej, w rozumieniu
ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, jest uprawniony do reprezentowania Skarbu Państwa w
odniesieniu do nabytego i powierzonego Zarządowi mienia Skarbu Państwa i w zakresie zadań Zarządu. Zgodnie ze
Statutem Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Zielonej Górze, obszarem działania Zarządu jest terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej. Do głównych zadań Zarządu należy m.in.:
-planowanie oraz realizacja inwestycji budowlanych i remontów nieruchomości w zasobie nieruchomości wojskowych
znajdujących się w rejonie odpowiedzialności Zarządu,
-zabezpieczenie infrastruktury dla wojsk biorących udział w operacjach połączonych na obszarze działania Zarządu.
1. Ad. zarzut naruszenia art. 239 ust. 1, art. 226 ust. 1 pkt 8 zw. z art. 224 ust. 6 Pzp:
Przedmiotem zamówienia jest opracowanie dokumentacji projektowo — kosztorysowej na przebudowę i
rozbudowę Składu Potok - I Etap z uwzględnieniem zapotrzebowania na media na potrzeby Il Etapu. Szczegółowy
zakres przedmiotu zamówienia określony został w Załączniku 1 do Zaproszenia do złożenia oferty (pismo nr 4505/2023 z
dnia 20.12.2023 r.) Opis przedmiotu zamówienia. Celem inwestycji jest zwiększenie możliwości gromadzenia i
przechowywania środków bojowych w 100% naliczonych zapasów normatywnych. Utrzymanie odpowiednich ilości
zapasów operacyjnych i strategicznych jest niezbędne dla jednostek wojskowych znajdujących się w zachodniej części
kraju. Skład Potok jest jednym z większych składów środków bojowych w Siłach Zbrojnych RP, dlatego jego przebudowa
i rozbudowa jest kluczowa i niezbędna. Aby spełnić wymagane potrzeby należy docelowo wybudować ogółem 32 budynki
magazynowe (w tym zamówienie podstawowe: 16 budynków, zamówienie objęte prawem opcji: 16 budynków),
wybudować warsztat naprawy i obsługi środków bojowych oraz m.in. naprawić drogi, poszerzyć podjazdy do istniejących
magazynów, rozbudować wojskową bocznicę kolejową nr 713, zabezpieczyć dostawy energii elektrycznej, wykonać
instalację alarmową i oświetleniową. Zgodnie z zapisami OPZ do obowiązków wykonawcy należy:
1.wykonanie inwentaryzacji niezbędnej do celów projektowych,
2.opracowanie koncepcji funkcjonalno — przestrzennej,
3.opracowanie dokumentacji projektowo — kosztorysowej wraz z uzyskaniem niezbędnych decyzji administracyjnych w
celu realizacji zamówienia.
W OPZ zaznaczono, iż przy wykonaniu opracowania należy zwrócić szczególną uwagę na zasady określone w:
1.innych wytycznych w sprawie zasad i zakresu prowadzenia prac typizacyjnych w budownictwie służącym obronności
państwa, realizowanych na terenach zamkniętych;
2.„Wytycznych w sprawie poprawy bezpieczeństwa energetycznego, efektywności energetycznej obiektów,
uwzględniających ochronę środowiska w komórkach i jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony
Narodowej lub przez niego nadzorowanych", które zostały wprowadzone do użytku Decyzją MON nr 6/SZ/Dl z dnia
19.12.2019 r.;
3.Prawie budowlanym;
4.obowiązujących warunkach technicznych, normach i rozporządzeniach.
Jak na wstępie zaznaczono, podstawowy zakres rzeczowy zadania obejmuje m.in.: budowę 16 budynków
magazynach środków bojowych ECM 7 bar dla nowych systemów uzbrojenia. Projektowane budynki magazynów mają
charakter powtarzalny i zgodnie z zapisami opisu przedmiotu zamówienia - pkt 1.4.3 OPZ - Zamawiający udostępni do
wykorzystania dokumentację projektową wykonaną na rzecz Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Olsztynie. Adaptacja
projektu polega na dostosowaniu gotowego projektu do wymogów prawa budowlanego odnośnie lokalizacji budynku na
działce i uwzględnia lokalnych warunków klimatycznych i gruntowych. Adaptacja projektu pozwoli wykonawcy na
zaoszczędzenie pieniędzy i czasu na wstępnym etapie inwestycji. Architekt wykonujący adaptację będzie mógł zając się
przystosowaniem projektu do działki i lokalnych warunków, nie będzie musiał poświęcać uwagi aspektom takim, jak
obliczenie konstrukcji, zmiana materiałów budowlanych, zmniejszenie lub zwiększenie poszczególnych pomieszczeń,
zmian nachylenia dachu itd.
W dalszej kolejności Zamawiający zwrócił uwagę na treść warunków udziału w postępowaniu - w rozdziale VII pkt
2 ppkt 4) lit b) SW Z - wykonawcy mieli dysponować na potrzeby realizacji zamówienia osobami zdolnymi do wykonania
zamówienia, w tym m.in. min. po jednej osobie posiadającej uprawnienia budowlane do projektant z branży:
architektonicznej, konstrukcyjno-budowlanej, instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń telekomunikacyjnych,
instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych, instalacyjnej w zakresie sieci,
instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych, drogowej.
W ocenie Zamawiającego zamieszczone w SW Z warunki udziału w postępowaniu w powyższym zakresie,
określone zostały w granicach minimalnych poziomów zdolności do wykonania zamówienia. Zamawiający jednoznacznie
określił w rozdziale VII SWZ liczbę projektantów niezbędnych do wykonania zamówienia.
Zgodnie z wymogami SW Z, Przystępujący na etapie składania wniosków o dopuszczenie do udziału w
postępowaniu oraz w wyjaśnieniach z dnia 09.02.2024r. (wyjaśnienia rażąco niskiej ceny) wskazał, iż dysponuje
odpowiednim potencjałem kadrowym zgodnie z wymogami SW Z. Przystępujący, udzielając wyjaśnień odnośnie ceny
oferty przewidział udział asystentów dla sześciu branż w tym architektonicznej. Według Zamawiającego, zatrudnianie
przez Przystępującego zespołu asystentów i projektantów o odpowiednim doświadczeniu może świadczyć na
oszczędną metodę wykonania zamówienia. Tym samym, doświadczony personel jest w stanie wykonać analogiczne
czynności w krótszym czasie niż personel bez takiego doświadczenia, co w konsekwencji prowadzi do możliwości
zaoferowania niższych kosztów.
Skrócenie czasu wykonania zamówienia przez Przystępującego, w ocenie Zamawiającego, wynika z faktu
zatrudnienia zespole głównych projektantów i asystentów, którzy wykonywali podobne dokumentacje, co przedmiot
zamówienia, czego dowodem jest wykazanie (wyjaśnieniach z dnia 09.02.2024r.) czterech dokumentacji projektowych, z
których dwie zostały zrealizowane i przekazane do użytkowania. Doświadczenie projektantów i asystentów, zdobyte w
trakcie projektowania budynków magazynów środków bojowych podczas poprzednich zadań, może przełożyć się na
jakość i czas wykonania projektu, a co za tym idzie, pozwala zaoferować niższą cenę za wykonanie zadania. Zespół,
który współpracuje ze sobą od dłuższego czasu, operuje wypracowanymi schematami działania, co wpływa na jego
efektywność.
Zgodnie z informacją podaną w formularzu oferty Przystępującego, całe zadanie wykona bez udziału
podwykonawców, dzięki czemu koszty związane z personelem własnym (projektanci i asystenci) są niższe niż w
przypadku konieczności zakupu usług od podwykonawców.
Zamawiający zauważył, że wybór sposobu wykazywania określonych okoliczności w ramach wyjaśnień rażąco
niskiej ceny oferty zawsze należy do wykonawcy składającego wyjaśnienia. Ani w ustawie, ani w orzecznictwie nie
ukształtował się uniwersalny, obowiązujący wykonawców katalog dokumentów wymaganych na poparcie składanych
wyjaśnień. Zawsze decyzja, co do rodzaju przedkładanych dowodów leży po stronie danego wykonawcy. Dlatego, też nie
jest prawidłowe twierdzenie Odwołującego o ogólnikowych i nierzetelnych wyjaśnieniach w zakresie wyliczenia ceny,
niepoparte dowodom na potwierdzenie wyliczeń.
Odnosząc się do zarzutu braku wyceny pracy Pionu Ochrony Informacji Niejawnych Zamawiający wskazał, że
wytwarzanie i przetwarzanie materiałów niejawnych oznaczonych klauzulą „zastrzeżone" może odbywać się w systemie
teleinformatycznym na stanowisku komputerowym, posiadającym akredytację bezpieczeństwa teleinformatycznego.
Materiały zawierające informacje niejawne, oznaczone klauzulą „zastrzeżone", mogą być wytwarzane, przetwarzane i
przechowywane wyłącznie w warunkach zapewniających ochronę przed dostępem osób nieupoważnionych, przy
zastosowaniu środków ochrony fizycznej oraz zachowaniu zasad bezpieczeństwa teleinformatycznego. Zgodnie z
przepisami ustawy o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2023r. poz. 756 z póź. zm.), klauzulę tajności nadaje się w
zależności od stopnia wpływu danej informacji na bezpieczeństwo obywateli oraz całego kraju, przy czym poszczególne
części dokumentu (materiału) mogą być oznaczone różnymi klauzulami tajności. Nadanie dokumentowi (materiałowi)
klauzuli spoczywa na barkach osoby, która jest uprawniona do podpisania dokumentu lub oznaczenia innego niż
dokument materiału. Pion ochrony - to wyodrębniona komórka organizacyjna podległa pełnomocnikowi do spraw ochrony
informacji niejawnych. Pion ochrony odpowiedzialny jest za organizację w jednostce spraw związanych z ochroną
informacji niejawnych. Pion ochrony może być stworzony, ale nie ma takiego obowiązku (zależy to od świadczonych
usług np. wykonawca posiada świadectwo bezpieczeństwa przemysłowego 3 stopnia, co oznacza, że nie przetwarza
żadnych dokumentów i nie posiada systemu teleinformatycznego. Nie ma potrzeby zatrudniania dodatkowych osób ani
tworzenia dodatkowych komórek organizacyjnych, pełnomocnik samodzielnie może wykonywać wszystkie wymagane
czynności).
Główne zadania pionu ochrony w zakresie ochrony teleinformatycznej to: kontrola stanu bezpieczeństwa
teleinformatycznego, zarządzanie ryzykiem bezpieczeństwa informacji niejawnych, w szczególności szacowanie ryzyka,
koordynacja działań w zakresie ochrony, zwłaszcza pomiędzy różnymi komórkami, eksploatacja i konserwacja
systemów ochrony, nadzór nad ochroną kryptograficzną, nadzór nad ochroną elektromagnetyczną. Pion ochrony nie
uczestniczy stricte w opracowaniu dokumentacji projektowej, a jednie kontroluje wytwarzanie i przetwarzanie materiałów
niejawnych oznaczonych klauzulą „zastrzeżone”. Praca pionu ochrony nie generuje aż takich kosztów, aby
Przystępujący musiał je wykazać w swoich wyliczeniach, jak wskazuje to Odwołujący w odwołaniu. Praca pionu wpisuje
się w ogólnozakładowe koszty prowadzenia działalności gospodarcze, które występują zawsze i nie są bezpośrednio
związane z pozyskaniem kolejnego zamówienia. Dlatego, Zamawiający stanowczo zaprzeczył twierdzeniom
Odwołującego i stwierdził, że nieuwzględnienie kosztów pracy pionu ochrony przez wykonawcę w składanych
wyjaśnieniach (tabela — szczegółowe wyliczenia kosztów prac projektowych) nie daje podstaw do twierdzenia, że
Przystępujący nie wykazał, a w konsekwencji nie wyjaśnił, że cena oferty nie jest rażąca.
Odnosząc się do zrzutów braku wyceny informacji o obszarze oddziaływania na środowisko oraz
nieuwzględnienia kosztów sporządzenia informacji, o której mowa w § 14 ust. 5 rozrządzenia z dnia 11 września 2020r.
w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. 2020r, poz. 1609) zdaniem Zamawiającego,
Odwołujący mnoży ceny rzekomo nieuwzględnionych przez Przystępującego elementów w sposób sprzeczny z praktyką
wykonywania usług projektowych. Przystępujący w udzielonych wyjaśnieniach z dnia 09.02.2024r. dokonał podziału
przedmiotu zamówienia (dla zamówienia podstawowego oraz zamówienia objętego prawem opcji) na poszczególne
branże, dokumentacje oraz koszty.
Przystępujący wyróżnił następujące branże, opracowania i koszty:
1)architektura wraz z pozostałymi opracowaniami w tym specyfikacjami
2)konstrukcja wraz z pozostałymi opracowaniami w tym specyfikacjami,
3)sieci i instalacje sanitarne wraz z pozostałymi opracowaniami w tym specyfikacjami,
4)sieci i instalacje elektryczne wraz z opracowaniami, przedmiarami robot i kosztorysów inwestorskich,
5)sieci i instalacje teletechniczne wraz z pozostałymi opracowaniami, przedmiarami robot i kosztorysami inwestorskimi,
kosztorysami inwestorskimi, specyfikacjami
6)systemy bezpieczeństwa wraz z pozostałymi opracowaniami, przedmiarami robot i kosztorysami inwestorskimi,
kosztorysami inwestorskimi, specyfikacjami,
7)układy torowe wraz z pozostałymi opracowaniami w tym m.in. przedmiarami robot i' kosztorysami inwestorskimi i
specyfikacjami
8)drogi i nawierzchnie,
9)przedmiary robót,
10)sprawdzenie dokumentacji projektowej
11)koszty dodatkowy opracowań:
1)aktualizacja mapy do celów projektowych,
2)badanie geotechniczne wraz z opracowaniem opinii geotechnicznej
3)inwentaryzacja drzew przeznaczonych do wycinki
4)opracowanie operatu wodnoprawnego,
5)opracowanie raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko,
12) uzgodnienia, dojazdy i inne koszty:
1)konsultacje w zakresie ochrony p. poż. wraz z uzgodnieniem rzeczoznawcą p.poż, oraz opracowanie instrukcji p.poż i
scenariusza
2)koszt uzyskania pozostałych uzgodnień,
3)koszt uzyskania warunków technicznych przyłączenia
4)koszt uzyskania niezbędnych decyzji administracyjnych,
5)koszt prowadzenia nadzoru autorskiego miejscowego
6)koszt prowadzenia nadzoru autorskiego zamiejscowego (pobyty na budowie)
7)koszty objazdów (spotkania koordynacyjne +nadzór autorski)
8)wydruki i oprawa dokumentacji
9)pozostałe opracowania wraz z rezerwą na inne dodatkowe koszty
13) zysk netto: 530.000,00 zł.
Następnie do każdej z branż dokumentacji składających się na przedmiot zamówienia, Przystępujący
przyporządkował właściwych projektantów, asystentów. Co istotne, w zakresie każdej branży określił liczbę
roboczomiesięcy pracy nad dokumentacją, podał wynagrodzenie miesięczne dla personelu zatrudnionego do realizacji
zamówienia, podał również, jaką kwotę przewidział na zabezpieczenie realizacji umowy w odniesieniu do pozostałych
kosztów, oraz określił wysokość zakładanego zysku.
Co istotne Odwołujący nie zakwestionował wysokości wynagrodzenia dla członków zespołu projektowego. Tym
samym przyjąć należy, że Przystępujący w zakresie, w jakim wymagał tego Zamawiający, wykazał zasadność
zaoferowania ceny oferty.
Przystępujący w szczegółowym wyliczeniu kosztów prac projektowych w istocie uwzględnił w swojej wycenie
informacje o obszarze oddziaływania na środowisko oraz uwzględnił koszty sporządzenia informacji, o której mowa w §
14 ust. 5 rozrządzenia z dnia 11 września 2020r.
Zamawiający zwrócił uwagę na specyfikę przedmiotu zamówienia, tj. usługi projektowe. W tego typu usługach na
realizację przedmiotu zamówienia składa się przede wszystkim praca personelu. Wykonawca nie musi przewidywać
zaopatrywania w materiały lub komponenty niezbędne do wykonania zamówienia. Przedmiot umowy realizowany jest
przez ludzi i ich twórczą pracę. W konsekwencji, oczywistym jest, że zdecydowaną większość kosztów, które powinien
ponieść wykonawca stanowić będą koszty zatrudnienia odpowiedniego personelu.
Ponadto, Zamawiający wskazał, że nie istnieje jeden wzorzec wyjaśnień ceny, a już z pewnością nie jest nim
punkt widzenia konkurencyjnego wykonawcy. Zamawiający nie wymagał konkretnego rodzaju dowodów, pozostawiając w
tym zakresie swobodę wykonawcy. Dowody miały mieć wpływ na wycenę oferty i takie też dowody zostały dołączone do
wyjaśnień.
Wynagrodzenie wykonawcy w niniejszym postępowaniu ma charakter ryczałtowy, a Zamawiający nie żądał na
etapie składania ofert przedstawienia obliczeń sposobu kalkulacji ceny. W przypadku wynagrodzenia ryczałtowego
Zamawiającego interesuje wyłącznie globalna cena realizacji zamówienia.
W ocenie Zamawiającego, w przedmiotowym postępowaniu mamy do czynienia z błędną analizą stanu
faktycznego sprawy przez Odwołującego. Przedmiotowe postępowanie dotyczy de facto usługi polegającej na pracy
zespołu projektantów. Wycena wkładu intelektualnego i autorskiego w prace projektowe jest w zasadzie niemierzalna w
aspekcie wartości materialnych, a zatem przypisywanie w tej materii rażąco niskiego kosztu w każdej sytuacji będzie
dotknięte ryzykiem poważnego błędu.
W przypadku kalkulacji ceny za usługi miękkie wykonawca bierze pod uwagę przede wszystkim koszty pracy
osób realizujących ww. usługi, które mogą być znacząco zróżnicowane dla poszczególnych wykonawców ze względu
na specyfikę takich kosztów. Charakterystyczna dla tego typu usług jest rozbieżność w ich wycenie, zależna w znacznej
mierze od trudnych do oceny czynników, jak wycena pracy własnej przez osoby biorące udział w realizacji zamówienia,
czy też czas, jaki jest potrzebny na wykonanie pracy, który może znacząco różnić się w zależności od predyspozycji
osobistych wykonawcy prac. Przykładem tego jest fakt, że o przedmiotowe zamówienie ubiegało się wstępnie pięciu
wykonawców, a zaoferowane ceny kształtowały się od 4.748.538,00 zł do 13.284.000,00 zł. Tak znacząca rozbieżność w
wycenie tych samych usług przez poszczególnych wykonawców potwierdza, że wycena tego typu prac jest bardzo
indywidualna, jest efektem polityki cenowej prowadzonej przez poszczególnych przedsiębiorców i dostępnych im
uwarunkowań. Ww. znacząca rozbieżność pomiędzy zaoferowanymi cenami jest odzwierciedleniem rzeczywistej
konkurencji na rynku.
Wartość wynagrodzenia za realizację usług opartych na pracy intelektualnej nie zawsze musi stanowić
miarodajną podstawę do stwierdzenia, że cena całkowita oferty zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu
zamówienia. Usługi projektowe należy zaliczyć do tzw. „usług miękkich” (podobnie jak usługi nadzoru inwestorskiego,
usługi inżyniera kontraktu), których zasadniczą pozycję kosztową stanowi praca osób realizujących takie usługi,
uwzględniająca ich kwalifikacje, wykształcenie oraz pozycję na rynku. Usługi projektowe cechują się specyfiką właściwą
dla wszystkich usług opartych na pracy intelektualnej i trudnością w ustaleniu szacunkowej wartości takich usług. W
przypadku usług, których zasadniczą pozycję kosztową stanowi praca osób realizujących takie usługi uwzględniająca ich
kwalifikacje, wykształcenie oraz pozycję na rynku, koszty materiałowe, koszty stałe oraz koszty zewnętrzne dla
świadczącego tego typu usługę oscylują w okolicach kilkunastu procent (niezwykle rzadko przekraczają 20%) ceny
całkowitej. Oznacza to, że wykonawca, kalkulując cenę za tego typu usługi, bierze pod uwagę, po pierwsze, koszty pracy
osób je realizujących, które ze względu na specyfikę tych kosztów mogą być bardzo różne dla poszczególnych
wykonawców. Tego typu kosztów nie da się w sposób jednoznaczny zweryfikować i poddać analizie - poza kosztami
minimalnego wynagrodzenia za pracę (...). Założenie takie jest wynikiem faktu, iż przy kosztach osobowych praca lub
usługa jest warta tyle, na ile wycenia ją osoba je świadcząca. To, bowiem ona wie najlepiej, ile jest warta praca, którą ma
świadczyć. Państwo zaś w tym zakresie poza jej minimalna wartością nie narzuca żadnych średnich stawek lub
kosztów (KIO 1737/16).
2. Ad. zarzut naruszenia art. 253 ust. 1 Pzp.
Zamawiający podniósł, że zarzut powyższy nie polega na prawdzie, ponieważ informacja o wyniku postępowania
(pismo nr 709/2024 z dnia 20.02.2024r.) zawiera zarówno wskazanie podstawy prawnej jak i uzasadnienie faktyczne.
Brak wyodrębnienia w treści zawiadomienia fragmentu tekstu i nie opatrzenie śródtytułem „uzasadnienie faktyczne" nie
oznacza, że uzasadnienie takie nie zostało wskazane, skoro fakt jego zamieszczenia wynika wprost z treści pisma.
Ustawa Pzp nie precyzuje ściśle sposobu, w jaki Zamawiający wypełnia obowiązek informacyjny dotyczący
uzasadnienia faktycznego wyboru najkorzystniejszej oferty, pozwalając zamawiającemu samodzielnie decydować o
treści przekazania tej informacji. Zgodnie z art. 253 ust. 1 Pzp, zamawiający przekazuje informacje podając: nazwę albo
imię i nazwisko, siedzibę albo miejsce zamieszkania, jeżeli jest miejscem wykonywania działalności wykonawcy, którego
ofertę wybrano, oraz nazwy albo imiona i nazwiska, siedziby albo miejsca zamieszkania, jeżeli są miejscami
wykonywania działalności wykonawców, którzy złożyli oferty, a także punktację przyznaną ofertom w każdym kryterium
oceny ofert łączną punktację.
Ustawa Pzp wskazuje również, iż podstawa faktyczna wyboru oferty najkorzystniejszej i odpowiednie ich opisanie jest
ściśle związane z prawem wykonawców do korzystania ze środków ochrony prawnej, gdyż skuteczne podniesienie
zarzutów względem takich czynności jest możliwe jedynie, gdy podstawy faktyczne ich dokonania zostały wykonawcom
wyjaśnione.
Powiadomienie o wyniku postępowania przesłane do wykonawców w dniu 20.04.2024r. spełnia całkowicie
obowiązek informacyjny zamawiającego wskazany w ustawie Pzp. W przedmiotowym powiadomieniu Zamawiający w
jasny sposób sprecyzował podstawę oceny ofert i sposób oceny ofert dla każdego z kryteriów, uzasadniając wybór
najkorzystniejszej oferty. Odsyła do treści zapisów SW Z gdzie szczegółowo i jasno określił w Rozdziale XXIIIOpis
kryteriów oceny ofert dla każdego z kryteriów wraz z podaniem wag tych kryteriów.
Zamawiający podał uzasadnienie faktyczne, spełniając wszystkie obowiązki wynikające z ustawy Pzp w sposób
jasny i jednoznaczny.
Reasumując, Zamawiający wskazał, że wobec wyżej przedstawionych argumentów stwierdzić należy, że nie
zaszły przesłanki naruszenia art. 239 ust. 1, art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6, art. 253 ust. 1 Pzp. Zamawiający
prawidłowo dokonał wyboru najkorzystniejszej oferty oraz podał informację dot. wyniku postepowania.
Krajowa Izba Odwoławcza, uwzględniając dokumentację postępowania, dokumenty zgromadzone w aktach sprawy i
wyjaśnienia złożone przez strony i uczestnika postępowania odwoławczego, ustaliła i zważyła, co następuje:
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Izba stwierdziła, że Odwołujący wykazał posiadanie legitymacji uprawniającej do wniesienia odwołania, stosownie
do dyspozycji art. 505 ust. 1 Pzp.
Wykonawcy wspólnie ubiegający się o zamówienie – Konsorcjum VIDOM Systemy Zabezpieczeń Sp. z o.o.,
VIDOM Sp. z o.o. Sp. K. z siedzibą w Mińsku Mazowieckim – zgodnie z art. 525 ust. 1-3 Pzp, zgłosili przystąpienie do
postępowania odwoławczego, po stronie Zamawiającego, stając się uczestnikiem postępowania odwoławczego.
Zarzut naruszenia art. 226 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp, poprzez zaniechanie odrzucenia oferty Konsorcjum
VIDOM, jako oferty z rażąco niską ceną, z uwagi na niedostateczne uzasadnienie podanej w ofercie ceny i kosztów.
Przedmiotem zamówienia jest opracowanie dokumentacji projektowo — kosztorysowej na przebudowę i
rozbudowę Składu Potok - I Etap z uwzględnieniem zapotrzebowania na media na potrzeby Il Etapu. Szczegółowy
zakres przedmiotu zamówienia został określony w Załączniku 1 do Zaproszenia do złożenia oferty - pismo z dnia
20.12.2023 r. Celem inwestycji jest zwiększenie możliwości gromadzenia i przechowywania środków bojowych w 100%
naliczonych zapasów normatywnych. Utrzymanie odpowiednich ilości zapasów operacyjnych i strategicznych jest
niezbędne dla jednostek wojskowych znajdujących się w zachodniej części kraju. Skład Potok jest jednym z większych
składów środków bojowych w Siłach Zbrojnych RP, dlatego jego przebudowa i rozbudowa jest kluczowa i niezbędna. Aby
spełnić wymagane potrzeby należy docelowo wybudować ogółem 32 budynki magazynowe, w tym 16 budynków
magazynach środków bojowych ECM 7 bar dla nowych systemów uzbrojenia w ramach zamówienia podstawowego i 16
budynków w ramach opcji, wybudować warsztat naprawy i obsługi środków bojowych oraz m.in. naprawić drogi,
poszerzyć podjazdy do istniejących magazynów, rozbudować wojskową bocznicę kolejową nr 713, zabezpieczyć
dostawy energii elektrycznej, wykonać instalację alarmową i oświetleniową.
Zgodnie z OPZ:
„ZAMÓWIENIE PODSTAWOWE – I Etap
Niniejsze postępowanie obejmuje I Etap (16 budynków magazynowych) wraz z obiektami współtowarzyszącymi
zlokalizowanymi na terenie zamkniętym oraz uwzględnieniem zapotrzebowania na media na potrzeby II Etapu
ZAMÓWIENIE OPCJONALNE (POD WARUNKIEM URUCHOMIENIA) – II Etap
Niniejsze postępowanie będzie obejmowało II Etap (16 budynków magazynowych) wraz z infrastrukturą towarzyszącą”.
Zgodnie z postanowieniami OPZ, wykonawca jest zobowiązany do wykonania inwentaryzacji niezbędnej do celów
projektowych, opracowania koncepcji funkcjonalno — przestrzennej, opracowania dokumentacji projektowo —
kosztorysowej wraz z uzyskaniem niezbędnych decyzji administracyjnych w celu realizacji zamówienia. Zamawiający w
OPZ wskazał zasady, które wykonawca musi uwzględnić przy realizacji zamówienia, tj. inne wytyczne w sprawie zasad i
zakresu prowadzenia prac typizacyjnych w budownictwie służącym obronności państwa, realizowanych na terenach
zamkniętych, „Wytyczne w sprawie poprawy bezpieczeństwa energetycznego, efektywności energetycznej obiektów,
uwzględniających ochronę środowiska w komórkach i jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony
Narodowej lub przez niego nadzorowanych", które zostały wprowadzone do użytku Decyzją MON nr 6/SZ/Dl z dnia
19.12.2019 r., Prawa budowlanego, obowiązujących warunków technicznych, norm i rozporządzeń.
Zamawiający przewidział wizję lokalną, przy czym uczestnictwo w wizji nie było obowiązkowe.
Zamawiający ustalił termin zakończenia realizacji przedmiotu umowy „do 21 miesięcy od daty zawarcia umowy, w
tym:
a) zakończenie części projektowej przedmiotu umowy z przekazaniem dokumentacji projektowo - kosztorysowej
Zamawiającemu do 19 miesięcy od daty zawarcia umowy
b) udział w posiedzeniu Komisji Oceny Projektów Inwestycyjnych ze sporządzeniem protokołu z posiedzenia i
zakończenie przedmiotu umowy wraz z dopełnieniem czynności formalno - prawnych w zakresie możliwości
rozpoczęcia robót budowlanych do 21 miesięcy od daty zawarcia umowy.
Termin zakończenia realizacji przedmiotu umowy zostanie wydłużony w przypadku skorzystania przez
Zamawiającego z prawa opcji. Liczony będzie od dnia otrzymania przez Wykonawcę oświadczenia od Zamawiającego o
skorzystaniu z prawa opcji. Zamawiający ustala na wykonanie przedmiotu zamówienia objętego prawem opcji 10
miesięcy.”
Jak wyjaśnił Zamawiający, projektowane budynki magazynów mają charakter powtarzalny i zgodnie z
postanowieniami pkt 1.4.3 OPZ, Zamawiający zobowiązał się udostępnić do wykorzystania przez wykonawcę
dokumentacji projektowej wykonanej na rzecz Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Olsztynie. Adaptacja projektu polega
na dostosowaniu gotowego projektu do wymogów prawa budowlanego odnośnie lokalizacji budynku na działce i
uwzględnia lokalnych warunków klimatycznych i gruntowych. Adaptacja projektu pozwoli wykonawcy na wykorzystanie
obliczeń konstrukcji, zmiany materiałów budowlanych, zmniejszenia lub zwiększenia poszczególnych pomieszczeń,
zmian nachylenia dachu itd.
W rozdziale VII SW Z Zamawiający określił liczbę projektantów niezbędnych do wykonania zamówienia.
Zamawiający w rozdziale VII pkt 2 ppkt 4) lit b) SW Z ustanowił warunek udziału w postępowaniu, zgodnie z którym,
wykonawcy muszą dysponować na potrzeby realizacji zamówienia osobami zdolnymi do wykonania zamówienia, w tym
m.in. min. po jednej osobie posiadającej uprawnienia budowlane do projektowania w specjalnościach (min. po jednej
osobie – projektant, sprawdzający projekt - z uprawnieniami budowlanymi danej branży do projektowania oraz
posiadającej aktualne zaświadczenie potwierdzające przynależność do właściwej Izby Samorządu Zawodowego)
− architektonicznej,
− konstrukcyjno-budowlanej,
− instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń telekomunikacyjnych,
− instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych,
− instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i
kanalizacyjnych,
− drogowej.
W dniu 31 stycznia 2024 r. Zamawiający wezwał Konsorcjum VIDOM do złożenia wyjaśnień, żądając udzielenia
wyjaśnień w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych, wskazując, że zaoferowana przez
wykonawcę cena wydaje się rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia, budzi wątpliwości zamawiającego co
do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia.
Zamawiający określił zakres wyjaśnień przytaczając treść art. 224 ust. 3 Pzp oraz dodatkowo:
-kosztów: kilkukrotnego przyjazdu na spotkania do Zielonej Góry oraz do Składu Potok, wykonania mapy
wielkoformatowej dla rozległego terenu o klauzuli zastrzeżone, wykonania szczegółowego bilansu elektrycznego dla
budynków magazynowych, uzyskania uzgodnień i opinii, wykonania inwentaryzacji zieleni, odbywania nadzorów
autorskich na etapie robót budowlanych;
-potwierdzenia że zaoferowana cena uwzględnia wszelkie koszty, jakie poniesie wykonawca z tytułu należytej oraz
zgodnej z obowiązującymi przepisami realizacji przedmiotu zamówienia obejmującego wszystkie prace i czynności
wynikające ze wzoru umowy i jakiegokolwiek dokumentu załączonego do SWZ.
Pismem z dnia 9 lutego 2024 r. Konsorcjum VIDOM złożyło wyjaśnienia. Wykonawcapotwierdził, że przedmiot
zamówienia został wyceniony zgodnie z SW Z, załącznikami do SW Z oraz odpowiedziami do SW Z, ponadto potwierdził,
że zaproponowana w ofercie cena jest realna i została obliczona właściwie, a także zawiera wszystkie koszty niezbędne
do realizacji przedmiotu zamówienia, w związku z powyższym nie może być uznana za rażąco niską. Wykonawca
wskazał, że zespół projektantów VIDOM posiada wieloletnie doświadczenie w zakresie projektowania magazynów
środków bojowych oraz obiektów magazynowych, warsztatowych i technicznych na rzecz podmiotów podległych MON.
Przedmiotowe doświadczenie znacznie usprawnia proces projektowy i tym samym zapewnia optymalne wykorzystanie
czasu pracy całego zespołu. Wykonawca podkreślił, że doświadczenie projektantów dotyczy w szczególności
konkretnych zadań inwestycyjnych, które pokrywają się z zakresem inwestycji będącej przedmiotem niniejszego
zamówienia. Wskazane zestawienie doświadczeń i realizacji pozwala na zastosowanie oryginalnych rozwiązań, których
działanie wykonawca zweryfikował empirycznie na wykonanych realizacjach. Wykonawca przedstawił szczegółowe
wyliczenia kosztów prac projektowych dla zamówienia podstawowego (Etap I) oraz zamówienia objętego prawem opcji
(Etap II), z których jednoznacznie wynikają wszystkie koszty oraz skalkulowany zysk wykonawcy. Wykonawca
potwierdził, że zaoferowana cena uwzględnia wszelkie koszty, jakie wykonawca poniesie z tytułu należytej oraz zgodnej
z obowiązującymi przepisami realizacji przedmiotu zamówienia obejmującego wszystkie prace i czynności wynikające
ze wzoru umowy oraz wszystkich dokumentów dołączonych do SW Z. Wykonawca potwierdził, że wykonanie zadania za
zaproponowaną w ofercie cenę jest w pełni opłacalne i przyniesie naszej firmie zysk.
Przystępujący przewidział udział w realizacji zamówienia asystentów dla sześciu branż. W przedstawionych
zestawieniach kosztów Przystępujący w każdej branży, dokumentacji składających się na przedmiot zamówienia,
przyporządkował właściwych projektantów, asystentów, wskazując jednocześnie liczbę roboczomiesięcy pracy nad
dokumentacją. Przystępujący wskazał wynagrodzenie miesięczne dla personelu zatrudnionego do realizacji zamówienia,
którego wysokości Odwołujący nie podważał w ramach podniesionego zarzutu.
W ocenie Izby, zatrudnianie przez Przystępującego zespołu asystentów i projektantów o odpowiednim
doświadczeniu niewątpliwie wskazuje na przyjętą przez wykonawcę metodę wykonania zamówienia. Biorąc pod uwagę
doświadczenie personelu w wykonywaniu podobnych dokumentacji do przedmiotu tego zamówienia, należy przyjąć, że
jest on w stanie wykonać analogiczne czynności w krótszym czasie niż personel nieposiadający takiego doświadczenia,
co w konsekwencji wpływa realnie na efektywność pracy i uzasadnia możliwość obniżenia kosztów w wyniku skrócenia
czasu wykonania zamówienia. Jak wynika z oferty Przystępującego, liczbę roboczomiesięcy pracy nad projektem
Przystępujący określił na 14 miesięcy pracy zespołu projektowego w porównaniu do 19 miesięcy przewidzianych przez
Zamawiającego, natomiast prace objęte prawem opcji ww. wykonawca określił na 6 miesięcy, podczas gdy Zamawiający
wskazał 10 miesięcy.
Jak wynika z wyjaśnień złożonych przez Konsorcjum VIDOM, wykonawca zaplanował wykonanie zamówienia bez
udziału podwykonawców, co pozwala na obniżenie kosztów ze względu na brak konieczności zakupu usług od
podwykonawców.
Co do zarzutu braku wyceny pracy Pionu Ochrony Informacji Niejawnych - wytwarzanie i przetwarzanie
materiałów niejawnych oznaczonych klauzulą „zastrzeżone" Izba nie podzieliła wątpliwości Odwołującego, że koszty
pracy tego pionu na potrzeby realizacji zamówienia powinny być odrębnie wyliczone na potrzeby wyjaśnień. Koszty te
stanowią bowiem niewielką tylko część kosztów ogólnych działalności wykonawcy. Odwołujący w szczególności nie
wykazał, że są to koszty, które ważą na ocenę oferty, jako zawierającej cenę skalkulowaną poniżej kosztów realizacji
zamówienia.
Co do braku ujawnienia w wyjaśnieniach, czy przy wyliczaniu kosztów prac projektowych uwzględniono
konieczność pracy architekta i innych projektantów branżowych na całym terenie inwestycji, a nie tylko w zakresie 16
magazynów środków bojowych wskazać należy, że Izba nie stwierdziła podstaw by uznać, że Przystępujący tych prac
nie uwzględnił w cenie oferty. Zauważyć w tym miejscu należy, że to właśnie Przystępujący odbył wizję lokalną w
przedmiotowym postępowaniu, w przeciwieństwie do Odwołującego.
Odwołujący nie wykazał również, że cena oferty Przystępującego nie uwzględnia wyceny informacji o obszarze
oddziaływania na środowisko oraz nie uwzględnia kosztów sporządzenia informacji, o której mowa w § 14 ust. 5
rozrządzenia z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. 2020r,
poz. 1609). Niezależnie od powyższego należy wskazać, że jak wynika z przedstawionych przez Przystępującego
wyjaśnień z dnia 9 lutego 2024 r., ww. wykonawca przyjął rezerwę środków na pozostałe opracowania oraz inne
dodatkowe koszty oraz zysk netto w kwocie 530.000,00 zł, a zatem nawet gdyby rzeczone koszty nie były uwzględnione
w innych pozycjach, to mogą być sfinansowane z przewidzianych przez wykonawcę środków rezerwowych na
opracowania, które nie zostały wyszczególnione w kalkulacji.
Odwołujący twierdził, że „Ceny ofertowe wykonawcy nie odzwierciedlają ceny, za które możliwe jest
zrealizowanie zamówienia zgodnie z warunkami zamówienia i odrębnymi przepisami prawa”, jednak Odwołujący
twierdzenia tego nie udowodnił.
Odwołujący zarzucał, że Przystępujący nie przedstawił dokumentów m.in. umów o pracę, umów o dzieło, z
których wynikałaby kwota otrzymywanego przez architekta wynagrodzenia, jednocześnie jednak Odwołujący nie
zakwestionował wysokości wynagrodzenia personelu wskazanego w wyjaśnieniach.
Co do braku udowodnienia doświadczenia personelu w realizacji podobnych zadań i realizacji inwestycji dla
podmiotów podległych MON, Izba podzieliła stanowisko Zamawiającego, że nie było to konieczne, ponieważ Zamawiający
posiada dostęp do tych informacji, będąc jednostką siostrzaną dla zamawiających we wskazanych przez
Przystępującego zamówieniach.
Fakt, że Odwołujący, przygotowując ofertę w niniejszym postępowaniu, zwrócił się do Wojskowego Instytutu
Technicznego Uzbrojenia z siedzibą w Zielonce o wycenę analiz i symulacji niezbędnych do wykonania zgodnie z
przedmiotowym rozporządzeniem czynności w związku z ewentualną realizacją przedmiotu zamówienia i w odpowiedzi
uzyskał informację, iż jest to koszt rzędu 1.500.000,00 zł, nie dowodzi w żadnym razie braku uwzględnienia w ofercie
Przystępującego kosztów realizacji powyższych obowiązków. Kwota wskazana w piśmie przedstawionym przez
Odwołującego z dnia 29 stycznia 2024 r. Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia jest wynikiem kalkulacji, która
nie ma wprost odniesienia do oferty Przystępującego.
W ocenie Izby, w danym stanie faktycznym nie potwierdziła się opinia Odwołującego, że wyjaśnienia Konsorcjum
VIDOM w zakresie kalkulacji ceny oferty są ogólnikowe i nierzetelne, niepoparte dowodami. Podkreślenia wymaga, że
ustawa Pzp nie definiuje sposobu udzielania wyjaśnień w zakresie ceny oferty. To wykonawca dokonuje wyboru sposobu
przedstawienia wyjaśnień w celu wykazania Zamawiającemu, że zaoferowana przez niego cena nie jest rażąco niska.
Brak jest także wzorcowego katalogu dowodów, które wykonawca powinien przedstawić na potwierdzenie składanych
wyjaśnień. Wyjaśnienia muszą być wiarygodne i przekonujące, muszą pokazywać, że wykonawca rozumie wymagania
dotyczące przedmiotu zamówienia i potrafi im sprostać, że przedstawił ofertę realnie uwzględniającą wszystkie aspekty
przedmiotu zamówienia, a tym samym, że uwzględnił w cenie oferty wszystkie realne i niezbędne koszty pozwalające na
prawidłową realizację przedmiotu zamówienia oraz że jest w stanie osiągnąć zysk. W ocenie Izby, Konsorcjum VIDOM
przedstawiło wyjaśnienia, które w pełni uzasadniają zaoferowaną przez wykonawcę cenę. Izba stwierdziła, że wbrew
stanowisku Odwołującego, wyjaśnienia Przystępującego są rzetelne i wiarygodne, gdyż zawierają konkretne informacje i
wyjaśnienie założeń kosztów przyjętych do wyceny oferty. Przedłożone przez wykonawcę kalkulacje potwierdzają, że
cena oferty nie jest rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia - z przedłożonych wyjaśnień wynika, że
przedstawione kalkulacje pozwalają na realizację zamówienia zgodnie z warunkami SW Z i obowiązującymi przepisami
odrębnymi.
Zarzut naruszenia art. 251 ust. 1 Pzp, poprzez zaniechanie sporządzenia uzasadnienia faktycznego decyzji o wyniku
postępowania o udzielenie zamówienia.
Izba stwierdziła, że Zamawiający sporządził prawidłowo uzasadnienie wyboru najkorzystniejszej oferty, tj. zgodnie
z art. 253 ust. 1 Pzp, który zobowiązuje zamawiającego do podania uzasadnienia faktycznego i prawnego. informacja o
wyniku postępowania (pismo nr 709/2024 z dnia 20.02.2024r.) zawiera zarówno wskazanie podstawy prawnej, jak
również uzasadnienia faktycznego. Zgodnie z art. 253 ust. 1 Pzp, zamawiający przekazuje informację, podając: nazwę
albo imię i nazwisko, siedzibę albo miejsce zamieszkania, jeżeli jest miejscem wykonywania działalności wykonawcy,
którego ofertę wybrano, oraz nazwy albo imiona i nazwiska, siedziby albo miejsca zamieszkania, jeżeli są miejscami
wykonywania działalności wykonawców, którzy złożyli oferty, a także punktację przyznaną ofertom w każdym kryterium
oceny ofert łączną punktację.
Powiadomienie o wyniku postępowania przesłane przez Zamawiającego w przedmiotowym postępowaniu do
wykonawców w dniu 20 lutego 2024 r. wypełnia obowiązek informacyjny ciążący na Zamawiającym, wskazany w ustawie
Pzp. W przedmiotowym powiadomieniu Zamawiający w jasny sposób wskazał podstawę oceny ofert i sposób oceny
ofert w każdym z kryteriów, uzasadniając wybór najkorzystniejszej oferty, zgodnie z postanowieniami Rozdziału XXIII
SWZ.
Zarzut naruszenia art. 239 ust. 1 Pzp, poprzez dokonanie wyboru oferty Konsorcjum VIDOM jako oferty
najkorzystniejszej Izba uznała za niezasadny, wobec niepotwierdzenia się zarzutów dotyczących zaniechania
odrzucenia oferty tego wykonawcy.
Uwzględniając powyższy stan rzeczy, ustalony w toku postępowania, Izba orzekła,
jak w sentencji.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 557 i art. 575 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 1710 ze zm.) oraz § 5 pkt 1 i 2 oraz § 8 ust. 2 pkt 1
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od
odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz.U. z 2020 r. 2437).
Przewodniczący: …………………………