Przejdź do treści

Orzecznictwo

Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 21 października 2025 r., sygn. KIO 3667/25

Sąd
Krajowa Izba Odwoławcza
Data
Sygnatura
KIO 3667/25
Rodzaj
Wyrok

Sędzia: Aneta Mlącka

Treść orzeczenia

Sygn. akt: KIO 3667/25

Warszawa, 21 października 2025 roku

WYROK

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodnicząca:Aneta Mlącka

Protokolant:

Mikołaj Kraska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2025 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa

Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 29 sierpnia 2025 roku przez Odwołującego Bielskie Przedsiębiorstwo Budownictwa

Przemysłowego S.A. (ul. gen. M.B. 27, 43-300 Bielsko – Biała) w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego

AQUA S.A. (ul. 1 Maja 23, 43-300 Bielsko – Biała)

orzeka:

1.oddala odwołanie,

2.kosztami postępowania obciąża Odwołującego Bielskie Przedsiębiorstwo Budownictwa Przemysłowego S.A. (ul. gen.

M.B. 27, 43-300 Bielsko – Biała) i

3. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 20000 zł 00 gr (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych

zero groszy) uiszczoną przez Odwołującego Bielskie Przedsiębiorstwo Budownictwa Przemysłowego S.A. (ul. gen.

M.B. 27, 43-300 Bielsko – Biała) tytułem wpisu od odwołania.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby

Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodnicząca: ….……………………………

Sygn. akt: KIO 3667/25

UZASADNIENIE

Zamawiający AQUA S.A. prowadzi postępowanieo udzielenie zamówienia publicznego trybie podstawowym pod nazwą

„Budowa parku edukacji ekologicznej „AQUA".

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane 28 sierpnia 2024 roku w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej Dz.U.

S: 167/2024 pod numerem: 516128-2024.

Odwołujący Bielskie Przedsiębiorstwo Budownictwa Przemysłowego S.A. wniósł odwołanie wobec czynności

Zamawiającego polegającej na unieważnieniu postępowania, mimo iż brak było ku temu podstaw prawnych, to jest w

przedmiotowej sprawie nie doszło do ziszczenia się przesłanek opisanych w art. 255 pkt 3 ustawy Prawo zamówień

publicznych, w szczególności Zamawiający poprzez podjęte przez siebie działania doprowadził do sytuacji, w której nie

miał możliwości zwiększenia kwoty przeznaczonej na sfinansowanie zamówienia, co skutkowało unieważnieniem

Postępowania, a tym samym zaniechaniem zawarcia z Odwołującym umowy w sprawie realizacji zamówienia, w

każdym zaś wypadku było to działanie przedwczesne, bowiem Zamawiający nie rozważył możliwości zwiększenia kwoty

na sfinansowanie zamówienia w perspektywie następnych lat budżetowych, w których miała być realizowana

przedmiotowa inwestycja.

Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych, tj.:

- art. 255 pkt 3 ustawy Prawo zamówień publicznych w zw. z art. 5 k.c., w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Prawo zamówień

publicznych poprzez niezasadne unieważnienie postępowania, w sytuacji, w której Zamawiający pomimo znajomości

treści i wartości oferty Odwołującego, uprzednio wybranej jako najkorzystniejsza - podejmował czynności zmierzające do

zawarcia umowy, w tym kierował do Odwołującego pismo jednoznacznie przewidujące jej podpisanie, czym faktycznie

potwierdził dokonanie podwyższenia kwoty przeznaczonej na sfinansowanie zamówienia, a tym samym powołał się w

sposób pozorny na przesłankę unieważnienia z art. 255 pkt 3 ustawy Prawo zamówień publicznych, w każdym wypadku

unieważnienie postępowania było przedwczesne, bowiem Zamawiający nie rozważył możliwości zwiększenia kwoty na

sfinansowanie zamówienia w perspektywie następnych lat budżetowych , w których miała być realizowana przedmiotowa

inwestycja ,

a w konsekwencji

- art. 16 ustawy Prawo zamówień publicznych poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niezapewniający

zachowania uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności unieważnienia

postępowania w całości, utrzymania w mocy wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej, zawarcia z

Odwołującym umowy w sprawie realizacji zamówienia.

08 kwietnia 2025 roku Zamawiający opublikował informację o wyborze oferty Odwołującego jako oferty najkorzystniejszej.

23 czerwca 2025 roku Zamawiający zwrócił się do Odwołującego z pismem w sprawie potwierdzenia chęci zawarcia

umowy na warunkach złożonej oferty, a Odwołujący w piśmie z dnia 24 czerwca 2025 roku potwierdził gotowość

zawarcia umowy. Zdaniem Odwołującego, celem Zamawiającego (poprzez jego działania) było zwarcie umowy. Jak

wskazał Odwołujący: „mając na uwadze samorządowy charakter Zamawiającego oraz podwyższony miernik

zachowania staranności przy wydatkowaniu środków publicznych wystosowanie takiej deklaracji nie byłoby możliwe,

gdyby Zamawiający nie dysponował środkami niezbędnymi do realizacji zamówienia - w odmiennym bowiem wypadku

Zamawiający od samego początku informowałby (w sposób spójny i transparentny) o konieczności uprzedniego

podwyższenia kwoty na sfinansowanie Zamówienia - przed składaniem deklaracji co do jej zawarcia.”

21 lipca 2025 roku Odwołujący zwrócił się do Zamawiającego o wyznaczenie terminu podpisania umowy dotyczącej

realizacji przedmiotowej inwestycji. Wobec braku reakcji ze strony Zamawiającego, Odwołujący 6 sierpnia 2025 roku

wezwał Zamawiającego do wskazania miejsca i terminu zawarcia umowy, poinformowania o tym fakcie Odwołującego

oraz do zawarcia umowy.

19 sierpnia 2025 r. Zamawiający poinformował wykonawców o unieważnieniu postępowania na podstawie art. 255 pkt 3

ustawy Prawo zamówień publicznych, wskazując jako przyczynę brak możliwości zwiększenia kwoty przeznaczonej na

sfinansowanie zamówienia do ceny oferty Odwołującego. Wskazał, że pomimo podejmowanych prób nie uzyskał zgody

kredytowej na dodatkowe finansowanie inwestycji z uwagi na trwający spór właścicielski z akcjonariuszem Veolia Central

& Eastern Europe S.A. oraz związane z nim postępowania sądowe.

W ocenie Odwołującego powodem takiej decyzji Odwołującego nie był spór z akcjonariuszem (który trwa od lat i czego

Zamawiający był świadom przed wszczęciem Postępowania), lecz pisma kierowane przez Odwołującego zmierzające

do wyegzekwowania zawarcia umowy.

Odwołujący powoływał się na konieczność działania przez Zamawiającego w sposób transparentny, przewidywalny i

pozbawiony arbitralności, a w szczególności podejmowania czynności z należytą starannością odpowiadającą

charakterowi i dominującej roli Zamawiającego w postępowaniu.

Zdaniem Odwołującego, decyzja o unieważnieniu postepowania musi zostać poprzedzona szczegółową analizą prawną i

faktyczną, a jej treść powinna być wyczerpująco uzasadniona, tak aby wykonawcy ubiegający się o udzielenie

zamówienia mogli w sposób realny zweryfikować prawidłowość działania Zamawiającego.

Odwołujący powołał się na pismo z 23 czerwca 2025 roku, w którym wezwano Odwołującego do potwierdzenia

gotowości zawarcia umowy na warunkach złożonej oferty i wskazano, że Zamawiający przewiduje podpisanie umowy w

określonym terminie, tj. po upływie terminu na złożenie skargi na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego

w Warszawie Sądu Zamówień Publicznych. Wskazał, żeZamawiający w żadnym z pism kierowanych do Odwołującego

nie powoływał się na brak środków na sfinansowanie zamówienia, w tym dyskusje prowadzone m.in. z bankami lub

akcjonariuszem. Zdaniem Odwołującego, nie ulega wątpliwości, że treść unieważnienia postępowania została

wykreowana z innych przyczyn niż z uwagi na brak środków na sfinansowanie zamówienia.

Odwołujący wskazał także, że od momentu otwarcia oferty, aż do momentu unieważnienia postępowania Zamawiający

nie informował wykonawców (w tym przede wszystkim Odwołującego) o jakichkolwiek problemach dot. finansowania

zamówienia. Zdaniem Odwołującego, jednoznaczna deklaracja (aktywność) Zamawiającego dowodzi, że na wskazanym

etapie dysponował on wolą i realną możliwością zawarcia umowy. W przeciwnym razie nie formułowałby tak

stanowczych oświadczeń wobec Odwołującego.

Zdaniem Odwołującego, o podwyższeniu kwoty na sfinansowanie zamówienia świadczy również, że wybór oferty

Odwołującego nastąpił w dniu 8 kwietnia 2025 roku. Zamawiający od tego momentu nie kwestionował zasadności

podpisania Umowy z uwagi na brak środków.

Jak wskazał Odwołujący, nie sposób zaakceptować twierdzenia, jakoby dopiero w sierpniu 2025 roku Zamawiający

dowiedział się o braku możliwości zwiększenia środków. Skoro wiedział o trwającym sporze właścicielskim i jego

skutkach, a mimo to wzywał Odwołującego do potwierdzenia gotowości zawarcia Umowy, to oznacza, że sam uznawał

kwestię finansowania za rozwiązaną (kierowanie takiego wezwania do Odwołującego byłoby bowiem w innym wypadku

bezcelowe).

W ocenie Odwołującego Zamawiający faktycznie podwyższył środki przeznaczone na realizację zamówienia, ponieważ

w relacji z Odwołującym podejmował czynności zmierzające do zawarcia Umowy - w tym wybrał ofertę Odwołującego

jako najkorzystniejszą oraz skierował do niego pismo zawierające jednoznaczną deklarację przewidywania podpisania

umowy. W tych okolicznościach w ocenie Odwołującego, decyzja o unieważnieniu postępowania nosi cechy czynności

pozornej, sprzecznej z zasadą przejrzystości oraz ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa do

unieważnienia postępowania. Zdaniem Odwołującego, czynność unieważnienia nie spełnia przesłanek art. 255 pkt 3

ustawy Prawo zamówień publicznych, albowiem okoliczności, na które powołuje się Zamawiający, były mu najlepiej

znane już wcześniej, a mimo ich występowania podejmował on konsekwentne kroki w celu zawarcia Umowy z

Odwołującym.

Izba ustaliła i zważyła co następuje.

Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 255 pkt 3 ustawy Prawo zamówień publicznych Zamawiający unieważnia postępowanie o udzielenie

zamówienia, jeżeli cena lub koszt najkorzystniejszej oferty lub oferta z najniższą ceną przewyższa kwotę, którą

zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia, chyba że zamawiający może zwiększyć tę kwotę do

ceny lub kosztu najkorzystniejszej oferty. Artykuł ten jest jednoznaczny.

W niniejszym postępowaniu Zamawiający poinformował Wykonawców, że kwota, jaką zamierza przeznaczyć na

realizację zamówienia wynosi 72182550 zł. Odwołujący złożył ofertę z ceną 97332629,31 zł.

Zatem zgodnie z ww. artykułem zachodziły podstawy do unieważnienia postępowania przetargowego, gdyż bezspornie

cena oferty najkorzystniejszej przekraczała kwotę, jaką Zamawiający zamierzał przeznaczyć na realizację zamówienia.

Zacytowany powyżej artykuł przewiduje uprawnienie Zamawiającego do zwiększenia kwoty, jaką Zamawiający zamierzał

przeznaczyć na realizację zamówienia do ceny lub kosztu najkorzystniejszej oferty. Jest to jednak uprawnienie

Zamawiającego. W niniejszym postępowaniu Zamawiający złożył obszerne wyjaśnienia, w których wykazał, że nie mógł

zwiększyć kwoty przeznaczonej na realizację zamówienia z uwagi na okoliczność, że nie uzyskał kredytu, o który

wystąpił jeszcze przed wszczęciem postępowania przetargowego. Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie przedstawił

również obszerna dokumentację na potwierdzenie powyższej okoliczności. Z dokumentacji tej jednoznacznie wynika, że

wbrew twierdzeniom Odwołującego, Zamawiający podejmował rzeczywiste i staranne (a nie pozorne) działania mające

na celu uzyskanie dodatkowego finansowania realizacji inwestycji. Odwołujący nie odniósł się w żaden sposób do

przedstawionych przez Zamawiającego dokumentów. Powyższe oznacza, że Odwołujący nie wykazał zasadności

stanowiska o braku działań Zamawiającego w zakresie pozyskania dodatkowego finansowania realizacji inwestycji, jak

również nie jest zasadne stanowisko Odwołującego o nieprawidłowym, nieuczciwym i nietransparentnym działaniu

Zamawiającego.

Odwołujący powoływał się na treść pisma z 23 czerwca 2025 roku, z którego wynika, że Zamawiający przewiduje

podpisanie umowy po upływie terminu na złożenie skargi na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w

Warszawie. Z pisma tego nie wynika jednak, aby Zamawiający podwyższył kwotę przeznaczoną na sfinansowanie

zamówienia. Zamawiający wyjaśnił, że jedynym powodem wystosowania pisma było ustalenie, czy Odwołujący

potwierdzi chęć zawarcia umowy na warunkach złożonej oferty w postępowaniu. Zamawiający wyjaśnił również, że

oczekiwał na przyznanie kredytu i przedstawił na tę okoliczność dowody. Jak wskazano powyżej, Odwołujący nie

kwestionował tej okoliczności, nie odniósł się w trakcie rozprawy z udziałem stron do przedstawionego przez

Zamawiającego materiału dowodowego. Izba podziela stanowisko Zamawiającego wyrażone w trakcie rozprawy z

udziałem stron, że wbrew stanowisku Odwołującego, Zamawiający nie jest zobowiązany do poszukiwania środków, jak

również nie jest zobowiązany do informowania, jakie czynności podejmuje. W żadnym razie nie można przypisać

Zamawiającemu zarówno braku transparentności działania jak i naruszenia wskazanych w treści odwołania przepisów

prawa.

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 557 oraz art. 574

ustawy z 11.09.2019 r. Prawo zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 oraz § 8 ust. 2 pkt 1) ,

zaliczając w poczet kosztów postępowania uiszczony przez Odwołującego wpis od odwołania.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.

Przewodnicząca:………………………..

Uzasadnienie liczy 13 157 znaków.

Dokument w bazie źródłowej