Art. 48. u.f.p. Lokowanie wolnych środków

Brzmienie obowiązuje od 27 maja 2026 r. Zmieniono: ust. 4a. Podstawa: Ustawa z dnia 17 kwietnia 2026 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw – Dz.U. 2026 poz. 635.

Zmiana uchwalona, wejdzie w życie po ogłoszeniu ustawy zmieniającej. Zmiana obejmie: ust. 4a. Podstawa: Ustawa o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw.

Zobacz zapowiedziane brzmienie

Ten tekst jeszcze nie obowiązuje. Zacznie obowiązywać po ogłoszeniu ustawy zmieniającej.

4a. Bank Gospodarstwa Krajowego dokonuje lokat wolnych środków funduszy utworzonych, powierzonych lub przekazanych temu bankowi na podstawie odrębnych ustaw, w formie depozytu u Ministra Finansów. Przepisy ust. 3 i ust. 4 zdanie pierwsze stosuje się odpowiednio.

1. Jednostki sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 9 pkt 2, 8 i 11, samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej, dla których podmiotem tworzącym jest jednostka samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury oraz samorządowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, z wyłączeniem wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej, mogą dokonywać lokat wolnych środków, z wyjątkiem środków pochodzących z dotacji z budżetu:

1) w skarbowych papierach wartościowych;

2) w obligacjach emitowanych przez jednostki samorządu terytorialnego;

3) na rachunkach bankowych w bankach mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

4) w formie depozytu u Ministra Finansów.

1a. Samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej, dla których podmiotem tworzącym jest jednostka samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury oraz samorządowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, z wyłączeniem wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej, mogą dokonywać lokat wolnych środków, z wyjątkiem środków pochodzących z dotacji z budżetu, także w formie depozytu u jednostki samorządu terytorialnego.

1b. Jednostki sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 9 pkt 11, mogą dokonywać lokat wolnych środków w sposób, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, na okres nie dłuższy niż 3 dni. Ograniczenie w zakresie terminu lokowania, o którym mowa w zdaniu pierwszym, nie dotyczy środków w walutach obcych.

2. Jednostki sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 9 pkt 5, 6, 9 i 12, samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej, dla których podmiotem tworzącym jest minister, centralny organ administracji rządowej, wojewoda lub uczelnia medyczna, państwowe instytucje kultury, państwowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, oraz wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej dokonują lokat wolnych środków, z wyjątkiem środków pochodzących z dotacji z budżetu, w formie depozytu u Ministra Finansów.

3. Obowiązek określony w ust. 2 obejmuje wolne środki jednostki sektora finansów publicznych znajdujące się w jej dyspozycji, które nie są wydatkowane w określonym dniu na wykonywanie zadań oraz funkcjonowanie danej jednostki.

4. Wolne środki, o których mowa w ust. 3, nie obejmują środków w walutach obcych. Środki te mogą być lokowane w sposób, o którym mowa w ust. 1 pkt 3.

5. Wolne środki agencji płatniczych będące środkami, o których mowa w art. 208 ust. 2, oraz środki przeznaczone na współfinansowanie realizacji zadań finansowanych z udziałem tych środków nie są objęte obowiązkiem lokowania w formie depozytu u Ministra Finansów. Środki te mogą być lokowane w sposób określony w ust. 1.

Komentarz do Art. 48. ufp

Art. 48 ustawy o finansach publicznych reguluje zasady lokowania wolnych środków przez jednostki sektora finansów publicznych oraz inne podmioty określone w ustawie. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych ustępów tego artykułu.

Ustęp 1

Jednostki sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 9 pkt 2, 8 i 11, samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej (SPZOZ), dla których podmiotem tworzącym jest jednostka samorządu terytorialnego (JST), samorządowe instytucje kultury oraz samorządowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, z wyłączeniem wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej, mogą lokować wolne środki w:

Skarbowych papierach wartościowych,
Obligacjach emitowanych przez JST,
Na rachunkach bankowych w bankach mających siedzibę na terytorium RP,
W formie depozytu u Ministra Finansów.

Warto zaznaczyć, że lokowanie środków pochodzących z dotacji z budżetu jest wyłączone z tej możliwości.

Ustęp 2

SPZOZ, samorządowe instytucje kultury oraz samorządowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, mogą dodatkowo lokować wolne środki w formie depozytu u JST. Jest to rozszerzenie możliwości lokowania środków, które nie dotyczy innych jednostek wymienionych w ust. 1.

Ustęp 3

Jednostki sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 9 pkt 11, mogą lokować wolne środki na rachunkach bankowych (ust. 1 pkt 3) na okres nie dłuższy niż 3 dni. Ograniczenie to nie dotyczy środków w walutach obcych, co daje większą elastyczność w zarządzaniu środkami w różnych walutach.

Ustęp 4

Jednostki sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 9 pkt 5, 6, 9 i 12, SPZOZ, dla których podmiotem tworzącym jest minister, centralny organ administracji rządowej, wojewoda lub uczelnia medyczna, państwowe instytucje kultury, państwowe osoby prawne, o których mowa w art. 9 pkt 14, oraz wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, mają obowiązek lokowania wolnych środków w formie depozytu u Ministra Finansów. Wyjątkiem są środki pochodzące z dotacji z budżetu.

Ustęp 5

Obowiązek lokowania wolnych środków dotyczy środków, które nie są wydatkowane w określonym dniu na wykonywanie zadań oraz funkcjonowanie danej jednostki. Jest to istotne, ponieważ środki te muszą być dostępne na bieżące potrzeby jednostki.

Ustęp 6

Wolne środki, o których mowa w ust. 3, nie obejmują środków w walutach obcych. Środki te mogą być lokowane na rachunkach bankowych (ust. 1 pkt 3), co daje jednostkom większą elastyczność w zarządzaniu środkami w walutach obcych.

Ustęp 7

Wolne środki agencji płatniczych, o których mowa w art. 208 ust. 2, oraz środki przeznaczone na współfinansowanie realizacji zadań finansowanych z udziałem tych środków, nie są objęte obowiązkiem lokowania w formie depozytu u Ministra Finansów. Mogą być lokowane w sposób określony w ust. 1, co daje agencjom płatniczym większą swobodę w zarządzaniu tymi środkami.

Podsumowanie

Art. 48 ustawy o finansach publicznych precyzyjnie określa zasady lokowania wolnych środków przez różne jednostki sektora finansów publicznych oraz inne podmioty. Przepisy te mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa i efektywności zarządzania środkami publicznymi, jednocześnie dając pewną elastyczność w przypadku środków w walutach obcych oraz środków agencji płatniczych.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 1483.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

jednostka sektora

publiczne zakłady