Art. 118. kpk Niewłaściwe oznaczenie czynności, niewłaściwe skierowanie pisma

§ 1. Znaczenie czynności procesowej ocenia się według treści złożonego oświadczenia.

§ 2. Niewłaściwe oznaczenie czynności procesowej, a zwłaszcza środka zaskarżenia, nie pozbawia czynności znaczenia prawnego.

§ 3. Pismo w sprawie należącej do właściwości sądu, prokuratora, Policji lub innego organu dochodzenia, skierowane do niewłaściwego organu, przekazuje się właściwemu organowi.

Komentarz do Art. 118. kpk

Art. 118 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.) jest przepisem o fundamentalnym znaczeniu dla praktyki procesowej, który reguluje kwestie związane z oceną czynności procesowych oraz właściwością organów prowadzących postępowanie karne. Przepis ten składa się z trzech kluczowych elementów, które warto omówić szczegółowo.

Znaczenie czynności procesowej według treści oświadczenia: Pierwsza część artykułu stanowi, że znaczenie czynności procesowej ocenia się według treści złożonego oświadczenia. Oznacza to, że dla oceny prawnej czynności procesowej decydujące znaczenie ma jej treść, a nie forma czy nazwa nadana przez stronę. W praktyce oznacza to, że sąd lub inny organ procesowy powinien skupić się na rzeczywistej treści i intencji oświadczenia, a nie na jego formalnym oznaczeniu. Przykładowo, jeżeli strona wnosi pismo, które formalnie nazwane jest „zażaleniem”, ale z jego treści wynika, że jest to apelacja, organ procesowy powinien traktować to pismo jako apelację.
Niewłaściwe oznaczenie czynności procesowej: Druga część artykułu podkreśla, że niewłaściwe oznaczenie czynności procesowej, w tym środka zaskarżenia, nie pozbawia tej czynności znaczenia prawnego. Jest to wyraz zasady formalizmu funkcjonalnego, która zakłada, że błędy formalne nie powinny prowadzić do negatywnych konsekwencji dla strony, jeżeli z treści czynności wynika jej rzeczywisty charakter. Przykładowo, jeżeli strona wnosi środek zaskarżenia, ale błędnie oznacza go jako „zażalenie” zamiast „apelacji”, organ procesowy powinien rozpatrzyć ten środek zgodnie z jego treścią, a nie formalnym oznaczeniem.
Przekazywanie pism do właściwego organu: Trzecia część artykułu dotyczy sytuacji, gdy pismo w sprawie należącej do właściwości sądu, prokuratora, Policji lub innego organu dochodzenia, zostanie skierowane do niewłaściwego organu. W takim przypadku przepis nakłada obowiązek przekazania pisma do właściwego organu. Jest to wyraz zasady ekonomii procesowej i dążenia do zapewnienia sprawności postępowania. Przepis ten ma na celu zapobieżenie sytuacjom, w których strona mogłaby ponieść negatywne konsekwencje z powodu skierowania pisma do niewłaściwego organu. Przykładowo, jeżeli skarga na postanowienie prokuratora zostanie skierowana do sądu zamiast do prokuratury, sąd powinien przekazać skargę do właściwego organu, zamiast ją odrzucać.

Podsumowując, art. 118 k.p.k. jest przepisem, który ma na celu zapewnienie, że czynności procesowe będą oceniane zgodnie z ich rzeczywistą treścią, a nie formalnym oznaczeniem, oraz że pisma skierowane do niewłaściwego organu będą przekazywane do organu właściwego. Przepis ten odzwierciedla dążenie do zapewnienia sprawiedliwości proceduralnej i efektywności postępowania karnego.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 37.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

czynność procesowa

treść oświadczenia

znaczenie prawne

oznaczenie czynności

środek zaskarżenia

pismo procesowe

właściwość organu

organ dochodzenia

przekazanie organowi

sąd

prokurator

Policja

organ dochodzenia.

Art. 117a.Art. 119.