Pismo procesowe

Pismo procesowe to pisemne oświadczenie, wniosek albo stanowisko składane w toku postępowania przed sądem lub innym właściwym organem, które służy wywołaniu skutków procesowych albo przedstawieniu informacji istotnych dla sprawy. Termin ten obejmuje zarówno pismo wszczynające postępowanie, jak i pisma składane później, w tym odpowiedzi, wnioski, środki zaskarżenia oraz pisma dotyczące dowodów.

Pismo procesowe może być złożone w postaci papierowej albo, gdy przepisy to przewidują, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Jego forma i wymagania zależą od rodzaju postępowania. W postępowaniu cywilnym pismo powinno co do zasady wskazywać sąd, strony i ich przedstawicieli, rodzaj pisma, treść żądania, twierdzenia o faktach i dowody, a także zawierać podpis oraz wykaz załączników. Pierwsze pismo w sprawie zawiera ponadto dodatkowe informacje pozwalające określić przedmiot sporu i dane stron. W postępowaniu upadłościowym przepisy określają również, które pisma i dokumenty wnosi się za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, a które poza nim.

Najważniejsze cechy pisma procesowego:

• jest związane z konkretnym postępowaniem i kierowane do właściwego organu;
• podlega wymaganiom formalnym, które mogą obejmować także uiszczenie opłaty;
• może zawierać żądanie, zarzuty, wyjaśnienia, twierdzenia faktyczne i wnioski dowodowe;
• wywołuje skutki procesowe tylko wtedy, gdy zostało wniesione w sposób i terminie określonych w przepisach.

Jeżeli pismo nie spełnia wymaganych warunków albo nie zostało opłacone, organ może wezwać do jego poprawienia, uzupełnienia lub opłacenia. Bezskuteczny upływ wyznaczonego terminu może prowadzić do zwrotu pisma, przez co nie wywoła ono przewidzianych skutków. Znaczenie czynności ocenia się przede wszystkim według treści oświadczenia, a pismo skierowane do niewłaściwego organu może podlegać przekazaniu organowi właściwemu.

Pisma procesowe występują między innymi w postępowaniu cywilnym, karnym i upadłościowym, a także w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym. Przepisy mogą odrębnie określać ich rodzaje, sposób składania, liczbę egzemplarzy, zasady doręczania oraz osoby uprawnione do ich sporządzania i podpisywania.