Art. 391. k.p.c. Odpowiednie stosowanie; cofnięcie środka odwoławczego

§ 1. Jeżeli nie ma szczególnych przepisów o postępowaniu przed sądem drugiej instancji, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Przepisy art. 194-196 i 198 nie mają zastosowania.

§ 2. W razie cofnięcia apelacji sąd drugiej instancji umarza postępowanie apelacyjne i orzeka o kosztach jak przy cofnięciu pozwu. Gdy cofnięcie apelacji nastąpiło przed sądem pierwszej instancji, postępowanie umarza sąd pierwszej instancji.

Komentarz do Art. 391. kpc

Art. 391 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) reguluje zasady postępowania przed sądem drugiej instancji w sytuacjach, gdy brak jest szczególnych przepisów dotyczących tego postępowania. Przepis ten ma na celu uzupełnienie luk prawnych i zapewnienie spójności procedury sądowej.

Zastosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji

Pierwsza część art. 391 k.p.c. stanowi, że w przypadku braku szczególnych przepisów dotyczących postępowania przed sądem drugiej instancji, stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Oznacza to, że przepisy dotyczące postępowania przed sądem pierwszej instancji mogą być stosowane mutatis mutandis, czyli z odpowiednimi zmianami, do postępowania apelacyjnego. Jest to mechanizm mający na celu zapewnienie ciągłości i jednolitości procedury sądowej.

Wyłączenie przepisów art. 194-196 i 198 k.p.c.

Art. 391 k.p.c. wyraźnie wyłącza stosowanie przepisów art. 194-196 oraz art. 198 k.p.c. w postępowaniu apelacyjnym. Przepisy te dotyczą m.in. przystąpienia do sprawy osób trzecich oraz zmiany stron postępowania. Wyłączenie tych przepisów ma na celu uproszczenie i przyspieszenie postępowania apelacyjnego, które z natury rzeczy powinno być bardziej skoncentrowane na kontroli prawidłowości orzeczenia sądu pierwszej instancji, a nie na wprowadzaniu nowych uczestników postępowania.

Cofnięcie apelacji

Kolejna część art. 391 k.p.c. reguluje procedurę w przypadku cofnięcia apelacji. Jeżeli apelacja zostanie cofnięta, sąd drugiej instancji umarza postępowanie apelacyjne i orzeka o kosztach jak przy cofnięciu pozwu. Jest to analogiczne do sytuacji, gdy powód cofa pozew przed sądem pierwszej instancji. Cofnięcie apelacji oznacza, że strona rezygnuje z dalszego dochodzenia swoich roszczeń w postępowaniu apelacyjnym, co skutkuje zakończeniem tego postępowania.

Cofnięcie apelacji przed sądem pierwszej instancji

Ostatnia część art. 391 k.p.c. przewiduje, że jeżeli cofnięcie apelacji nastąpiło przed sądem pierwszej instancji, to sąd ten umarza postępowanie. Jest to sytuacja, w której strona decyduje się na cofnięcie apelacji jeszcze przed przekazaniem sprawy do sądu drugiej instancji. W takim przypadku sąd pierwszej instancji ma kompetencję do umorzenia postępowania apelacyjnego.

Podsumowanie

Art. 391 k.p.c. pełni istotną rolę w zapewnieniu spójności i efektywności postępowania apelacyjnego. Przepis ten umożliwia stosowanie odpowiednich regulacji z postępowania przed sądem pierwszej instancji, wyłącza niektóre przepisy, które mogłyby komplikować postępowanie apelacyjne, oraz precyzuje procedurę w przypadku cofnięcia apelacji. Dzięki temu postępowanie apelacyjne jest bardziej przewidywalne i zrozumiałe dla stron, co sprzyja realizacji zasad sprawiedliwości proceduralnej.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2023 r. poz. 1550.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

postępowanie apelacyjne

sąd druga instancja

sąd pierwsza instancja

cofnięcie apelacji

umorzenie postępowania

przepisy postępowania

postępowanie sądowe

koszty postępowania

Art. 390.Art. 391¹.