Art. 492¹. k.c. Skutki uchybienia obowiązkom w zakresie spełnienia świadczenia

Jeżeli strona obowiązana do spełnienia świadczenia oświadczy, że świadczenia tego nie spełni, druga strona może odstąpić od umowy bez wyznaczenia terminu dodatkowego, także przed nadejściem oznaczonego terminu spełnienia świadczenia.

Komentarz do Art. 492¹. kc

Jeżeli druga strona wprost oświadcza, że świadczenia nie spełni, nie trzeba czekać ani wyznaczać jej dodatkowego terminu. Wierzyciel może od razu odstąpić od umowy, nawet zanim nadejdzie umówiony termin spełnienia świadczenia.

Najważniejsze punkty

Przesłanką jest oświadczenie strony zobowiązanej, że świadczenia nie spełni; sama zwłoka czy milczenie to inna sytuacja.
Uprawnienie polega na odstąpieniu od umowy, a więc na jej zniesieniu, a nie tylko na wstrzymaniu własnego świadczenia.
Odpada obowiązek wyznaczenia terminu dodatkowego, który przy zwykłej zwłoce warunkuje odstąpienie.
Odstąpić można także przed nadejściem oznaczonego terminu spełnienia świadczenia, czyli zanim dłużnik w ogóle popadnie w opóźnienie.
Jest to uprawnienie, a nie obowiązek: druga strona może też trwać przy umowie i domagać się jej wykonania.

W praktyce

Ciężar dowodu obciąża odstępującego, bo to on twierdzi, że oświadczenie o odmowie padło. Dlatego znaczenie ma jego jednoznaczność: wypowiedź niepewna albo warunkowa nie zwalnia z normalnej ścieżki wyznaczania terminu dodatkowego.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

spełnienie świadczeniaodstąpienie umowy dodatkowy termindruga strona

termin spełnienia

Art. 492. kc Art. 493. kc