Nieruchomość rolna

Nieruchomość rolna to, w rozumieniu Kodeksu cywilnego, nieruchomość wykorzystywana albo mogąca być wykorzystywana do prowadzenia działalności wytwórczej w rolnictwie. Obejmuje ona działalność roślinną, zwierzęcą, ogrodniczą, sadowniczą i rybną. O zakwalifikowaniu nieruchomości jako rolnej decyduje więc jej rzeczywiste lub potencjalne przeznaczenie gospodarcze, a nie tylko sposób oznaczenia w dokumentach lub aktualny sposób użytkowania.

Pojęcie to ma znaczenie między innymi przy:

• obrocie nieruchomościami i ocenie skutków ich zbycia,
• zniesieniu współwłasności oraz rozliczeniach między współwłaścicielami,
• egzekucji z nieruchomości, w tym przy ustalaniu szczególnych zasad dotyczących nieruchomości rolnych,
• gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa,
• wycenie nieruchomości,
• stosowaniu przepisów o niektórych świadczeniach społecznych.

Nieruchomość rolna może obejmować grunty o różnej jakości i sposobie użytkowania, na przykład grunty orne, sady, łąki, pastwiska, grunty pod stawami lub inne grunty służące działalności rolniczej. Przy wycenie znaczenie mają między innymi powierzchnia, klasy bonitacyjne użytków, lokalne warunki, okręg podatkowy oraz cechy wpływające na wartość. Jeżeli brak jest wystarczających danych z transakcji rynkowych, może być stosowana metoda wskaźników szacunkowych gruntów, wymagająca uzasadnienia w operacie szacunkowym.

Kwalifikacja jako nieruchomość rolna może powodować zastosowanie szczególnych regulacji, odmiennych od zasad dotyczących innych nieruchomości. Dotyczy to zwłaszcza ograniczeń i rozliczeń związanych ze zbyciem, przepisów egzekucyjnych oraz niektórych warunków przyznawania lub wypłaty świadczeń. Sam fakt, że nieruchomość nie jest aktualnie użytkowana rolniczo, nie wyklucza jej rolnego charakteru, jeżeli może służyć działalności wytwórczej w rolnictwie.