Postanowienie Ts 289/11

460/5/B/2012 POSTANOWIENIE z dnia 23 października 2012 r. Sygn. akt Ts 289/11 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Biernat – przewodniczący Stanisław Rymar – sprawozdawca Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 lipca 2012 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej PKS Tychy Sp. z o.o., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 1 października 2011 r. (data nadania) skarżąca – PKS Tychy Sp. z o.o. (dalej: skarżąca) postawiła zarzut niezgodności art. 299 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.) z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Zdaniem skarżącej zakwestionowany przepis uzależnia przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron od uznania sądu. Stanowi to – w jej opinii – naruszenie określonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji prawa do bezstronnego sądu. Skarżąca uważa, że wbrew temu, co przyjęły orzekające w jej sprawie sądy, nie została wezwana na rozprawę. Twierdzi też, że o wydanym w jej sprawie wyroku dowiedziała się dopiero po upływie kilku miesięcy. Postanowieniem z 12 lipca 2012 r. (doręczonym pełnomocnikowi 23 lipca 2012 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Stwierdził, że zakwestionowany przez skarżącą art. 299 k.p.c. nie był podstawą orzeczenia w sprawie, w związku z którą wniosła ona skargę. Trybunał zwrócił również uwagę na pierwszeństwo dowodu z dokumentu w stosunku do dowodu z zeznań świadków lub przesłuchania stron, jak również na uboczny i subsydiarny charakter ostatniego z nich. Trybunał uznał przy tym, że zarzuty skargi dotyczą płaszczyzny stosowania prawa. W petitum zażalenia z 30 lipca 2012 r. skarżąca zaskarżyła postanowienie Trybunału w całości, wniosła o jego uchylenie oraz nadanie skardze dalszego biegu. Postawiła zarzut przekroczenia „granic uprawnień zawartych w przepisach ustawy o Trybunale Konstytucyjnym wskazujących na możliwość wstępnej oceny skargi”. Jak podkreśliła „w toku wstępnej oceny winno (…) nastąpić wyłącznie zbadanie zagadnień formalnych, a nie merytoryczna ocena zarzutów”. Zdaniem skarżącej Trybunał, orzekając w składzie jednego sędziego, naruszył art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o TK (w zażaleniu określony jako art. 25 ust. 2 ustawy o TK), bowiem „formalne rozpoznanie skargi konstytucyjnej winno nastąpić w pięcioosobowym składzie Trybunału”. W zażaleniu sformułowano również obszerny wywód dotyczący przyjętych w postanowieniu ustaleń odnoszących się do: po pierwsze, pierwszeństwa dowodu z dokumentów przed dowodami z zeznań świadka; po drugie, charakteru dowodu z zeznań świadka oraz po trzecie, niedopuszczalności rozpoznania zarzutów skargi konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 36 ust. 4 w związku z art. 49 ustawy o TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b w związku z art. 36 ust. 6-7 i z art. 49 ustawy o TK). W szczególności bada, czy wydając zaskarżone postanowienie, prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. Znaczy to, że na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał analizuje przede wszystkim te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przyjętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Trybunał w niżej podpisanym składzie stwierdza, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty zażalenia nie podważają podstaw odmowy. Należy bowiem zauważyć, że podstawową, a zarazem samoistną przesłanką odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, było stwierdzenie przez Trybunał, w postanowieniu z 12 lipca 2012 r., że zakwestionowany przepis nie stanowił podstawy żadnego z orzeczeń wydanych w sprawie skarżącej (art. 79 ust. 1 Konstytucji i art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o TK). W zażaleniu na powyższe postanowienie, pomimo jego obszernego uzasadnienia, skarżąca w żaden sposób nie odniosła się do tej przesłanki. Błędne są także zarzuty dotyczące merytorycznego charakteru postanowienia z 12 lipca 2012 r. (w uzasadnieniu zażalenia określonego jako postanowienie z 19 kwietnia 2012 r.), jak również naruszenia art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o TK. Po pierwsze, Trybunał nie ma wątpliwości, że kontrola skargi konstytucyjnej przez pryzmat spełnienia przesłanek jej dopuszczalności nie stanowi merytorycznej oceny tego środka prawnego. Po drugie, skarżąca nie uwzględnia, że powoływany przez nią art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o TK dotyczy etapu merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej w składzie pięciu sędziów. Zagadnienie składu Trybunału Konstytucyjnego na etapie wstępnej kontroli zostało uregulowane w art. 36 ust. 1 w związku z art. 49 ustawy o TK oraz art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o TK; także w § 16 ust. 1 i § 19 ust. 1 Regulaminu Trybunału Konstytucyjnego (uchwała Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 października 2006 r. w sprawie Regulaminu Trybunału Konstytucyjnego, M. P. Nr 72, poz. 720; dalej: regulamin), wydanego na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 16 ust. 1 i art. 40 ustawy o TK. Zgodnie z art. 36 ust. 1 w związku z art. 49 ustawy o TK (oraz w myśl § 16 ust. 1 regulaminu) skargę konstytucyjną, z uwzględnieniem kolejności jej wpływu, prezes Trybunału kieruje do wyznaczonego sędziego Trybunału w celu wstępnego rozpoznania. W świetle powyższych przepisów postanowienie z 12 lipca 2012 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej zostało wydane we właściwym, jednoosobowym składzie. Mając zatem na względzie, że zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, Trybunał Konstytucyjny na podstawie art. 49 w związku z art. 36 ust. 7 ustawy o TK orzekł jak w sentencji.