Sygn. akt: KIO 628/24
WYROK
Warszawa, dnia 12 marca 2024 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Anna Wojciechowska
Protokolant:
Piotr Cegłowski
po rozpoznaniu na rozprawie w Warszawie w dniu 12 marca 2024 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej w dniu 26 lutego 2024 r. przez wykonawcę A. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Projekt
i Realizacja A. J. z siedzibą w Poznaniu w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Gminę Września orzeka:
1. Uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty,
powtórzenie czynności badania i oceny ofert, w tym odrzucenie oferty wykonawcy KOSŁOM K. sp. jawna z
siedzibą we Wrześni na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy pzp, jako zawierającej
rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia.
2. Kosztami postępowania obciąża zamawiającego Gminę Września i
2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć
tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę A. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod
firmą Projekt i Realizacja A. J. z siedzibą w Poznaniu tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr
(słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) tytułem wynagrodzenia pełnomocnika odwołującego.
2.2. zasądza od zamawiającego Gminy Września na rzecz wykonawcy A. J. prowadzącego działalność
gospodarczą pod firmą Projekt i Realizacja A. J. z siedzibą w Poznaniu kwotę 13 600 zł 00 gr (słownie:
trzynaście tysięcy sześćset złotych zero groszy) stanowiącą uzasadnione koszty strony poniesione tytułem
wpisu od odwołania oraz wynagrodzenia pełnomocnika.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za
pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie -Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodniczący: …………………………..
Sygn. akt KIO 628/24
Uzasadnienie
Zamawiający – Gmina Września - prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie podstawowym
bez negocjacji na podstawie art. 275 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (tekst
jednolity Dz. U. 2021 r., poz. 1129 z późn. zm. – dalej „ustawa pzp”), pn. „Odtworzenie 2-óch mostków w zabytkowym
parku im. marszałka Józefa Piłsudskiego we Wrześni w ramach Rządowego Programu Odbudowy Zabytków (nr
postępowania ZP-271/12/WIK-RI/2024). Ogłoszenie o zamówieniu opublikowane zostało w Biuletynie Zamówień
Publicznych w dniu 11 stycznia 2024 r., za numerem 2024/BZP 00029598/01.
W dniu 26 lutego 2024 r. odwołanie wniósł wykonawca A. J. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Projekt i
Realizacja A. J. z siedzibą w Poznaniu – dalej Odwołujący. Odwołujący wniósł odwołanie wobec zaniechania odrzucenia
oferty złożonej przez wykonawcę KOSŁOM K. sp. jawna (zwanego również „KOSŁOM”) - jako zawierającej rażąco niską
cenę.
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy pzp na skutek zaniechania odrzucenia
oferty KOSŁOM jako zawierającej rażąco niską cenę.
Odwołujący w oparciu o wyżej wskazane zarzuty wniósł o uwzględnienie odwołania, jak również nakazanie
Zamawiającemu unieważnienia czynności polegającej na wyborze oferty KOSŁOM jako najkorzystniejszej w
postępowaniu, ze względu na to, że oferta ta zawiera rażąco niską cenę.
Odwołujący uzasadniając zarzuty odwołania wskazał, że przedmiotem niniejszego zamówienia są roboty budowlane,
polegające na odtworzeniu 2-óch mostków w zabytkowym parku im. marszałka Józefa Piłsudskiego we Wrześni według
dokumentacji projektowej, przedmiarów robót oraz specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót budowlanych
przekazanych przez Zamawiającego wraz z SWZ. W zakres przedmiotu zamówienia wchodzi rozbiórka dwóch mostków
z odtworzeniem i zachowaniem wymiarów oraz architektury jak również rozbudowa o fragment stalowej konstrukcji,
zmniejszającej pochylenie najazdu ze względów bezpieczeństwa użytkowników. W ramach inwestycji zaplanowano
m.in. wymianę nawierzchni, balustrad i poręczy oraz wymianę konstrukcji stalowej uwzględniającej zmniejszenie
istniejących spadków.
Odwołujący wskazał, że na sfinansowanie przedmiotowego zamówienia Zamawiający przeznaczył kwotę 390.000,00 zł
brutto. W przedmiotowym postępowaniu ofertę złożyło 4-ech wykonawców:
1) KOSŁOM K. sp. jawna na kwotę 389.077,54 zł brutto
2) Projekt i Realizacja A. J. na kwotę 485.798,64 zł brutto
3) DETAL MOSTY P. W., K. G. s.c. na kwotę 922.489,47 zł brutto
4) STRABAG sp. z o.o. na kwotę 971.012,43 zł brutto
Średnia arytmetyczna cen wszystkich złożonych ofert wyniosła w niniejszym postępowaniu 692.094,52 zł brutto. W myśl
przepisów ustawy pzp (art. 224 ust. 2 pkt 1) Zamawiający zobligowany był na gruncie niniejszego postępowania wezwać
do złożenia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny każdego wykonawcę, którego oferta opiewała na cenę brutto niższą
niż 484.466,16 zł. Tym samym w dniu 9 lutego 2024 r. Zamawiający wezwał wykonawcę KOSŁOM do złożenia wyjaśnień
w zakresie rażąco niskiej ceny.
W dniu 14 lutego 2024 r. wykonawca KOSŁOM złożył wyjaśnienia, które w ocenie Odwołującego w żaden sposób nie
obaliły domniemania rażąco niskiej ceny. Tym samym wykonawca KOSŁOM nie sprostał spoczywającemu na nim
ciężarowi dowodowemu wykazania, że zaoferowana przez niego cena nie jest ceną rażąco niską.
Lakoniczność wyjaśnień, brak merytoryki i opisu założeń cenowych, brak dowodów:
Odwołujący podniósł, że wykonawca KOSŁOM w żadnym zdaniu złożonych przez siebie wyjaśnień nie opisał
szczegółowo sposobu skalkulowania przez siebie ceny. Wykonawca ten nie udzielił żadnej merytorycznej informacji co
do tego, jakie szczegółowe założenia przyjął przy skalkulowaniu ceny i jakie okoliczności pozwoliły mu na przyjęcie
takich, a nie innych cen, ujętych w złożonym przez niego kosztorysie ofertowym. Wykonawca poprzestał jedynie na
deklaracjach i zapewnieniach, że cena została skalkulowana prawidłowo i wystąpiły okoliczności, umożliwiające mu
przyjęcie możliwie niskich cen składowych (czynniki organizacyjne, bliskość miejsca, w którym inwestycja ma być
realizowana itp.) Zamawiający w treści wystosowanego wezwania do złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny wymagał,
aby wykonawca nie tylko skonkretyzował (opisał) czynniki, które umożliwiły mu obniżenie ceny, ale również, aby wykazał
wpływ danego czynnika na obniżenie ceny (wyjaśnił, w jakim stopniu dany czynnik wpłynął na obniżenie ceny).
Tymczasem wykonawca KOSŁOM nawet nie podjął próby rozwinięcia przytoczonego wątku dot. okoliczności
organizacyjnych, które wpłynęły na obniżenie ceny. Wykonawca wspomina
o bliskości inwestycji względem przedsiębiorstwa wykonawcy, lecz w żaden sposób nie wyjaśnia, jakie oszczędności
okoliczność ta generuje. Wspomina również o odpowiedniej liczbie zatrudnionych pracowników, ale nie wiadomo – ilu
tych pracowników jest faktycznie zatrudnionych, w jakim wymiarze czasu pracy, na jakich stanowiskach i za jakim
konkretnym wynagrodzeniem, jakie czynności będą wykonywać przy realizacji zamówienia, jaka została przyjęta
czasochłonność i koszty pracy przy wycenie przedmiotowego zadania inwestycyjnego. W tym zakresie wykonawca
poprzestaje jedynie na zapewnieniu, że przestrzega przepisów prawa dot. minimalnego wynagrodzenia za pracę i
minimalnej stawki godzinowej zlecenia. Wykonawca wspomina również o obniżeniu kosztów kooperacji, skróceniu
łańcucha dostaw i wyeliminowaniu pośrednictwa – ale znowu nie wykazuje, w jaki sposób osiągnął powyższe
uwarunkowania i jak okoliczności te wpłynęły na skalkulowanie ceny (stopień obniżenia ceny). Odwołujący wskazał dalej,
że Wykonawca nie wykazał również w swoich wyjaśnieniach, jaki jest jego zysk w realizacji przedmiotowego
zamówienia. A przecież zgodnie z utrwalonym orzecznictwem KIO właśnie ten element determinuje uznanie, czy
Zamawiający ma do czynienia z ceną rynkową, czy też nie. W tym zakresie wykonawca poprzestaje jedynie na
wskazaniu, że realizacja zamówienia zapewnia mu „satysfakcjonujący” zysk. Nie bez znaczenia jest również to, że
wbrew wymogom wynikającym z wezwania do złożenia wyjaśnień rnc, wykonawca KOSŁOM nie załączył do swoich
wyjaśnień żadnych dowodów – żadnych ofert dostawców, podwykonawców, ofert materiałowych, z których wynikałoby,
że przyjęta przez wykonawcę kalkulacja odpowiada realiom rynkowym i znajduje potwierdzenie w konkretnych ofertach
handlowych, uzyskanych na potrzeby realizacji niniejszego zamówienia. Trudno zatem zdaniem Odwołującego uznać,
że wykonawca dochował jakiejkolwiek staranności w celu wykazania realnego charakteru zaproponowanej przez siebie
ceny. Podkreślił, że na gruncie niniejszego postępowania wystąpiły skrajne rozbieżności cenowe w złożonych ofertach, a
oferta KOSŁOM pozostaje ponad 2,5 krotnie niższa od oferty z najdroższą ceną. W tych okolicznościach oczywistym
jest, że do obalenia domniemania rażąco niskiej ceny nie mogą wystarczyć lakoniczne i ogólnikowe twierdzenia,
przypominające bardziej formę reklamy przedsiębiorcy, aniżeli rzeczowe i konkretne wyjaśnienia sposobu skalkulowania
ceny. Dla oceny przesłanek rażąco niskiej ceny bez znaczenia pozostają same gołosłowne zapewnienia, że wykonawcę
cechuje wysoki poziom staranności i profesjonalizmu – zwłaszcza jeśli nie znajduje to odzwierciedlenia w merytoryce
samych wyjaśnień rażąco niskiej ceny. Zamawiający powinien dysponować jednoznacznymi dowodami, z których
wynikać będzie, że tak niski poziom skalkulowania ceny znajduje swoje oparcie w dostępnych temu wykonawcy
szczególnie sprzyjających warunkach realizacji, i że cena ta gwarantuje prawidłowe
wykonanie zamówienia w pełnym zakresie, zgodnie z wymaganiami SWZ i bez uszczerbku dla jakości prac. Takie
wyjaśnienia, jakie przedstawił wykonawca KOSŁOM, w żaden sposób nie obalają domniemania rażąco niskiej ceny, które
do domniemanie Zamawiający zobligowany był przyjąć zgodnie z przepisami ustawy pzp przy ocenie oferty tego
wykonawcy. W przedstawionych wyjaśnieniach brakuje podstawowej merytoryki, szczegółowych wyliczeń i dowodów,
które mogłyby w sposób niebudzący wątpliwości przekonać, że wykonawca KOSŁOM prawidłowo skalkulował cenę.
Odwołujący wręcz zauważa, że po otrzymaniu wyjaśnień rażąco niskiej ceny wiedza Zamawiającego co do tego, jak
wykonawca ten skalkulował swoją cenę, w żaden sposób nie jest większa aniżeli sprzed wezwania do złożenia
wyjaśnień. Powołał się na wyrok KIO 490/23 z dnia 9 marca 2023 r.
Rażąco niska wycena prac związanych z odtworzeniem i przebudową mostów:
Odwołujący zwrócił uwagę na brak jakichkolwiek wyjaśnień ze strony Wykonawcy KOSMOŁ, w zakresie wyceny cz. 3
przedmiaru (Główne prace związane z odtworzeniem i przebudową mostów), która to część obejmowała obiektywnie
zdecydowanie najbardziej kosztotwórczy zakres prac z całego zamówienia, a w przypadku wykonawcy KOSŁOM
wycena właśnie tej części została istotnie zaniżona w porównaniu z wszystkimi pozostałymi wykonawcami, którzy złożyli
swoje oferty w postępowaniu. Wycena tego zakresu została skalkulowana przez Wykonawcę KOSŁOM na łączną kwotę
226.839,40 zł netto - podczas gdy wycena Odwołującego opiewała na wartość 328.416,00 zł netto (co ważne – w
większości pozostałych zakresów prac, gdzie czynnikiem decydującymi o wysokości ceny nie był materiał, lecz
robocizna i maszynogodzina – to oferta Odwołującego była najkorzystniejsza). Odwołujący zauważył, że KOSŁOM podał
cenę za wytworzenie konstrukcji, ocynkowanie ogniowe, malowanie wraz dostawą i montażem na poziomie 17,30 zł
netto/kg (suma ceny jednostkowej z pozycji 24 kosztorysu – wykonanie konstrukcji oraz poz. 26 kosztorysu –
pomalowanie konstrukcji. Pozycję 25 KOSŁOM wycenił na 15 000 zł/T, poz. 26 - na 2 300,00 zł /T, co daje razem 17 300
zł/T, tj. 17,30 zł/kg). Zdaniem Odwołującego taką cenę w aktualnych realiach rynkowych trudno uzyskać nawet na
konstrukcje stalowe bez jakichkolwiek wymagań jakościowych, a już na pewno nie sposób takiej ceny uzyskać w
przypadku konstrukcji na kładkę stalową wykonaną w klasie EXC3, przeznaczoną do użytku publicznego, która jest
wymagana na gruncie niniejszego zamówienia. Sam koszt wytworzenia takiej konstrukcji, ocynkowania ogniowego do
grubości 120 mikronów oraz pomalowania do grubości 240 mikronów (zgodnie z wymaganiami) bez transportu i
wbudowania to – zgodnie z wiedzą Odwołującego i przeprowadzoną przez niego
analizą rynkową – koszt minimum 19,90 zł/kg. Zdaniem Odwołującego nawet gdyby możliwe było pospawanie konstrukcji
w dowolny sposób, to pozostaje jeszcze kwestia zabezpieczenia antykorozyjnego. Na gruncie niniejszego postępowania
(zgodnie z dokumentacją projektową) Zamawiający wymaga ocynku ogniowego, a następnie warstwy 240 mikronów
powłoki malarskiej. Ocynk ogniowy, żeby miał jakikolwiek sens technologiczny – musi być wykonany na całości
konstrukcji. Niestety w Polsce jest tylko kilka wanien cynkowych, w których można zanurzyć tak długą konstrukcję, jak
kładka stalowa przewidziana na potrzeby niniejszego postępowania (14,84 mb) i z pewnością żadna z nich nie należy do
KOSŁOM. Cynkownia o takich możliwościach, położona najbliżej Wrześni, znajduje się w Koninie. Aby sprostać
wymogom opisu przedmiotu zamówienia wykonawca powinien zawieźć konstrukcję do ocynku właśnie tam lub do innej
wyspecjalizowanej cynkowni w kraju. Powyższe generuje daleko idące koszty – zwłaszcza że do przewiezienia kładki
konieczny jest wyspecjalizowany transport drogowy (długość ponad 12 mb) po ocynkowaniu na malowanie, a następnie
po malowaniu na plac budowy. Koszt każdej takiej mobilizacji to ok. 4 tys. zł netto. Tymczasem wycena wykonawcy
KOSŁOM jest na tak skrajnie niskim poziomie, że budzi daleko idące wątpliwości co do tego, czy wykonawca ten w ogóle
uwzględnił opisane wyżej koszty ocynku i związanego z tym transportu. A jeżeli tak – to na nierealnie niskim poziomie.
Zdaniem Odwołującego wycena zaproponowana przez KOSŁOM najpewniej pomija również szereg innych istotnych
kwestii, warunkujących prawidłowe skalkulowanie ceny zamówienia w zakresie konstrukcji stalowych. A mianowicie w
dniu 24 stycznia 2024 r. Zamawiający udzieloną odpowiedzią na zapytanie jednego z wykonawców potwierdził, że
wymaga od wyłonionego wykonawcy sporządzenia dokumentacji wykonawczej na konstrukcję stalową. Tym samym
oczywistym pozostaje, że ten zakres prac należało skalkulować w cenie ofertowej. Zgodnie z wiedzą Odwołującego –
cena takiej dokumentacji przygotowanej przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami to minimum 12 000,00 zł netto (+ 3
500,00 zł netto projekt warsztatowy). Tymczasem skrajnie niska wycena zakresu prac, związanych z konstrukcją
stalową, przedstawiona przez KOSŁOM wskazuje, że zakres ten mógł zostać pominięty, a jeżeli został wyceniony – to
na niewiarygodnie niskim poziomie. Bardzo ważnym wymogiem postawionym przez Zamawiającego i mającym wpływ
na wycenę- jest klasa konstrukcji oraz wymóg zgodności zamówienia z normami. Konstrukcja stalowa, jaką jest kładka
stalowa, podlega - zgodnie z informacją udzieloną przez Zamawiającego (odpowiedź z dnia 19 stycznia 2024 r.) - pod
klasę wykonania konstrukcji EXC3, co wiąże się z określonym reżimem technologicznym przy wykonywaniu (plan
spawania, zapewnienie kontroli jakości na zakładzie, ocena zgodności itp.). Klasa wykonania konstrukcji daje gwarancję,
że zakład ją wykonujący
posiada wdrożone plany kontroli jakości, konstrukcja jest wykonywana przez uprawnionych spawaczy i zostały
przeprowadzone oceny badania spoin spawalniczych przed wydaniem produktu do użytku. Zgodnie z PN-EN 1090-1
produkcja powinna odbywać się w zakładach, w których zakładowa kontrola produkcji (ZKP) jest certyfikowana przez
jednostkę notyfikowaną. Jednostka ta wydaje certyfikat zgodności, który uprawnia zakład do produkcji wyrobów stalowych
określonych klas wykonania zgodnie z PN – EN 1090-2. To z kolei ma oczywiście wpływ na cenę konstrukcji.
Niedopuszczalne jest bowiem wykonywanie konstrukcji w warunkach „chałupniczych” bez jakiejkolwiek gwarancji jakości.
Profesjonalny charakter działalności prowadzonej przez wykonawcę, zakres jego odpowiedzialności za bezpieczeństwo i
wytrzymałość dostarczonej kładki, a także przeznaczenie konstrukcji do użytku publicznego - w sposób oczywisty
determinuje potrzebę zapewnienia konstrukcji od certyfikowanego zakładu. Wykonawca gwarantuje również wykonanie
zamówienia zgodnie ze sztuką budowlaną i wszelkimi normami (par. 8 ust. 1 wzoru umowy – „Do obowiązków
wykonawcy należy w szczególności (…) 1. Wykonanie przedmiotu mowy określonego w par. 1 niniejszej umowy,
zgodnie z dokumentacją budowlaną stanowiącą załącznik do specyfikacji warunków zamówienia i zgodnie z
obowiązującymi normami, zasadami wiedzy i sztuki budowlanej, wytycznymi i zaleceniami, uzgodnionymi do wykonania
w czasie budowy zgodnie z przepisami przeciwpożarowymi”. A zgodnie z Normą Europejską EN-1090-1:2009 + A1:2011
dot. wykonania konstrukcji stalowych i aluminiowych – każdy producent powinien przedłożyć po wykonaniu konstrukcji
deklarację właściwości użytkowych, a do tej deklaracji załączyć – certyfikat zakładowej kontroli produkcji wydany przez
jednostkę notyfikowaną (dział ZA.2 Atestacja zgodności elementów konstrukcyjnych ze stali lub aluminium). Wycena
konstrukcji stalowych musi powyższe uwzględniać – tymczasem wycena KOSŁOM budzi pod tym względem poważne
zastrzeżenia. Według wiedzy Odwołującego najniższa rynkowa wycena wykonania takiej konstrukcji bez kosztów
wykonania projektu wykonawczego, warsztatowego, ceny dostawy i wbudowania opiewa na kwotę 19.90 zł netto/kg.
Tymczasem wykonawca KOSŁOM zaoferował stawkę 17,30 zł netto/kg za wykonanie, zabezpieczenie antykorozyjne,
dostawę i wbudowanie konstrukcji stalowej - co przy konieczności zachowania reżimu wynikającego z norm i wymaganej
klasy konstrukcji - wydaje się być całkowicie nierealne. Odwołujący podniósł dalej, że poważne zastrzeżenia budzi
również wycena obudowy kładki drewnem. Zgodnie z wymogami opisu przedmiotu zamówienia Zamawiający w zakresie
wykonania mostów wymagał zastosowania modrzewia syberyjskiego, choć do wykonania balustrady dopuścił
Zamawiający również zastosowanie innego materiału – tj. modrzewia europejskiego w klasie C24 oraz dębiny w klasie
C24 (drewno suszone oraz heblowane). Powyższe dopuszczenie nie dotyczyło jednak desek
pomostowych, lecz balustrady. Wynika to z udzielonych przez Zamawiający odpowiedzi do przetargu z dnia 19 stycznia
2024 r. oraz 24 stycznia 2024 r. Odwołujący nie zetknął się z ceną za m3 drewna modrzewiowego europejskiego w
klasie C24 suszonego i heblowanego poniżej 4 300,00 zł netto za 1m3. Tymczasem wykonawca KOSŁOM w złożonym
kosztorysie ofertowym przedstawia wycenę prac związanych z obudową drewnem często poniżej ceny zakupu samego
materiału. Na przykład poz. 27 kosztorysu (która bez udziału pozycji nr 28 stanowi ok.15% ilości materiału niezbędnego
na obudowę kładki drewnem) za kwotę 4000,00 zł/ m3 albo poz. nr 32 kosztorysu (która bez udziału pozycji nr 28
kosztorysu stanowi ok.20% materiału niezbędnego na obudowę kładki drewnem) za kwotę 700,00 zł/m3. Podobnie za
nierealną uznaje Odwołujący wycenę prac związanych z ułożeniem desek na pomost. Średnia cenowa z ofert rynkowych
na zakup i dostawę ryflowanych i impregnowanych desek tarasowych z modrzewia syberyjskiego gr. 45mm, jakimi
dysponuje Odwołujący, daje przedział ok. 6400 zł/m3. Tymczasem wykonawca KOSŁOM bez kosztów dostawy, zakupu
łączników oraz całej robocizny związanej z wbudowaniem wycenił prace z tym związane na poziomie 6.000,00 zł/ m3
(pozycja 28 kosztorysu - ułożenie chodnika mostu z desek tarasowych). Z wyjaśnień rażąco niskiej ceny złożonych
przez KOSŁOM nie wynika, by wykonawca ten dysponował jakimikolwiek ofertami, umożliwiającymi wykonanie tych prac
po tak zaniżonych cenach. Również wycena prac związanych z ułożeniem asfaltu budzi daleko idące wątpliwości.
Najtańsza rynkowa cena wykonania asfaltu o grubości 5 cm dla tak małego zakresu, jaki jest przewidziany w
przedmiotowym zamówieniu, to rząd ok. 250,00 zł netto/m2. Tymczasem KOSŁOM zaoferował cenę 33 zł/m3, co jest w
ocenie Odwołującego zupełnie niewiarygodne. Odwołujący zakłada, że ze strony KOSŁOM mogło dojść doszło do
pomyłki z podbudową z kruszywa. Podana przez KOSŁOM cena za wykonanie asfaltu jest zupełnie nierealna.
W ocenie Odwołującego zaoferowana przez KOSŁOM cena jest rażąco niska, nie dająca gwarancji prawidłowego
wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami postępowania. Cena ta, biorąc pod uwagę jej rażąco niski
charakter, zapewne nie uwzględnia wszystkich istotnych wymogów związanych z realizacją zamówienia, jak wykonanie
projektu konstrukcji, cynkowanie ogniowe w całości (tylko w częściach), potrzeba wykonania konstrukcji w
certyfikowanym zakładzie z wdrożonym planem jakości. Dodatkowo zaoferowana cena jest zupełnie niewspółmierna do
rynkowych stawek za wymagane w niniejszym zamówieniu materiały. Zdaniem Odwołującego przedstawiona wycena
obudowy kładki nie wskazuje na wykonanie jej z wymaganego modrzewia, lecz z tańszego drewna (np. sosny, której
cena to ok. 700,00 zł netto/m3). Swoimi wyjaśnieniami wykonawca w żaden sposób nie udowodnił, że jest w stanie przy
tak niskiej cenie sprostać wymogom
opisu przedmiotu zamówienia. To z kolei determinuje uznanie, że mamy do czynienia nie tylko nieprawidłową wyceną
oferty – tj. nierynkową i poniżej kosztów wykonania zamówienia, nie gwarantującą wykonania zamówienia zgodnie z
wszystkimi wymogami, normami i zgodnie ze sztuką budowlaną. Tym samym oferta ta podlega odrzuceniu.
Odwołujący zauważył, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem KIO – umożliwienie wykonawcy złożenia
uzupełniających wyjaśnień rażąco niskiej ceny jest swoistym przywilejem, który to przywilej nie może być stosowany
wobec wykonawców, którzy nie dołożyli należytej staranności i nie przedstawili szczegółowych informacji w pierwotnych
wyjaśnieniach. Dodatkowe pytania ze strony Zamawiającego mogą być zadane w sytuacji, w której wykonawca wyjaśnił
w sposób szczegółowy szereg założeń, a pozostają do wyjaśnienia jakieś drobne wątpliwości/elementy na tle podanych
informacji, wymagających doprecyzowania. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia na gruncie niniejszej sprawy.
Wykonawca KOSŁOM zaniechał bowiem podania jakichkolwiek szczegółowych i merytorycznych informacji, które
mogłyby być podstawą dalszych wyjaśnień. Nie ma zatem „substratu”/przedmiotu wyjaśnień, które mogłyby być dalej
rozwijane. Tym samym KOSŁOM nie zasłużył na przywilej składania uzupełniających wyjaśnień, zwłaszcza że należało
spodziewać się od tego wykonawcy większego zaangażowania i staranności w wyjaśnieniu sposobu skalkulowania ceny
– biorąc pod uwagę skrajnie rozbieżności w cenach złożonych w postępowaniu ofert i oczywiste wątpliwości
Zamawiającego na tym tle. Jakakolwiek dodatkowa szansa na złożenie uzupełniających wyjaśnień stanowiłaby de facto
szansę złożenia przez KOSŁOM zupełnie nowych informacji, wcześniej nie podanych. To z kolei stanowiłoby naruszenie
zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Potwierdza to również orzecznictwo KIO – np. wyrok z
dnia 3 kwietnia 2023 r. (KIO 780/23).
W dniu 7 marca 2024 r. Zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie, w której wniósł o oddalenie wniesionego odwołania
w całości. W złożonej odpowiedzi oraz na rozprawie przedstawił uzasadnienie faktyczne i prawne swojego stanowiska.
Izba ustaliła, co następuje:
Izba ustaliła, że odwołanie czyni zadość wymogom proceduralnym zdefiniowanym w Dziale IX ustawy z dnia 11 września
2019 r. - Prawo zamówień publicznych, tj. odwołanie nie zawiera braków formalnych oraz został uiszczony od niego
wpis. Izba ustaliła, że nie
zaistniały przesłanki określone w art. 528 ustawy pzp, które skutkowałyby odrzuceniem odwołania.
Izba stwierdziła, że Odwołujący wykazał przesłanki dla wniesienia odwołania określone w art. 505 ust. 1 i 2 ustawy pzp, tj.
posiadanie interesu w uzyskaniu danego zamówienia oraz możliwości poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez
Zamawiającego przepisów ustawy pzp.
Izba stwierdziła, że w terminie wynikającym z art. 525 ust. 1 ustawy pzp do postępowania odwoławczego nie zgłosił
przystąpienia żaden wykonawca.
Izba postanowiła dopuścić dowody z dokumentacji przedmiotowego postępowania, odwołanie wraz z załącznikami,
odpowiedź na odwołanie wraz z załącznikami oraz dowody złożone przez Odwołującego na rozprawie.
Na podstawie tych dokumentów, jak również biorąc pod uwagę oświadczenia, stanowiska i dowody złożone przez strony
w trakcie posiedzenia i rozprawy, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła:
Odwołanie zasługiwało na uwzględnienie.
W zakresie podniesionych zarzutów Izba ustaliła następujący stan faktyczny:
Wartość szacunkowa zamówienia zgodnie z protokołem postępowania wynosiła: 323.445,26 zł i została ustalona w dniu
9 stycznia 2024 r. na podstawie kosztorysu inwestorskiego.
Kosztorys inwestorski (Norma STANDARD Wersja: 5.13.300.10 Nr seryjny: 6085):
POZIOM CEN: IV kwartał 2023 Stawka roboczogodziny 40,10 zł
NARZUTY Koszty zakupu [Kz] 6,2% materiały wykonawcy, Koszty pośrednie [Kp] 65,8% (R+S), Zysk [Z] 11,2%
(R+S+Kp(R+S)), VAT [V] 23%(R+M+S+U+Kp(R+S)+Z(R+S))
Zamawiający zgodnie z informacją z dnia 25 stycznia 2024 r. zamierzał przeznaczyć 390.000,00 zł brutto na realizację
zamówienia.
Zgodnie z SWZ:
„XII. Opis sposobu obliczenia ceny. (…) 2. Cena podana w ofercie powinna obejmować wszystkie koszty i składniki
związane z wykonaniem zamówienia (…) 4. Cena winna zawierać wszystkie koszty związane z realizacją zadania
wynikające wprost z przedmiaru robót, dokumentacji budowlanej i STWiOR, jak również następujące koszty: wszelkie
roboty przygotowawcze, porządkowe, przywrócenia terenu do stanu pierwotnego, związane
z wywozem i składowaniem materiałów, projektu organizacji placu budowy wraz z jego organizacją i późniejszą
likwidacją oraz koszty związane z obsługą geodezyjną zadania w tym dokumentacji powykonawczej, koszty poboru
energii elektrycznej i wody zużytej w trakcie realizacji zadania oraz koszty ubezpieczenia budowy i robót z tytułu szkód,
które mogą zaistnieć w związku za zdarzeniami losowymi, odpowiedzialności cywilnej oraz następstw nieszczęśliwych
wypadków, dotyczących pracowników i osób trzecich, które to wypadki mogą powstać w związku z prowadzonymi
robotami budowlanymi, a w tym z ruchem pojazdów mechanicznych oraz innych zobowiązań wynikających z umowy. 5.
Cenę za wykonanie poszczególnych rodzajów robót należy przedstawić w kosztorysie ofertowym dołączonym do oferty
wg załączonego przedmiaru - arkuszu kalkulacyjnego (sporządzony w programie kosztorysowym Wykonawcy, arkuszu
kalkulacyjnym), a ogólną wartość netto należy przenieść do tabeli „Formularza oferty" stanowiącego załącznik do
niniejszej specyfikacji istotnych warunków zamówienia.”
Zgodnie z załącznikiem nr 2 do SWZ – projekt umowy:
„Wynagrodzenie: § 7
1. Wysokość wynagrodzenia należnego Wykonawcy zostanie obliczona na podstawie prac rzeczywiście wykonanych, w
oparciu o ceny jednostkowe podane przez Wykonawcę w kosztorysie ofertowym, zgodnie z obmiarem w oparciu o
kosztorys powykonawczy (wynagrodzenie kosztorysowe). 2. Wartość ofertowa wskazana przez Wykonawcę w
kosztorysie ofertowym wynosi …………... zł brutto (słownie: ……………..) i określona jest na podstawie kosztorysu
ofertowego (wypełnionego przedmiaru stanowiącego załącznik do SWZ) stanowiącego zestawienie planowanych prac i
przewidzianych kosztów. 3. Po zakończeniu robót zostanie wykonany obmiar robót. Jeżeli wyniki wykonanego obmiaru
będą odbiegały od przedmiaru przyjętego w postępowaniu, wartość robót określonych w ust. 1 zostanie zmieniona w
oparciu o ilość robót otrzymanych w wyniku ich obmiaru oraz jednostkowych cen robót podanych w kosztorysie
ofertowym. W przypadku zaistnienia takich okoliczności ustala się, że roboty zostaną rozliczone w oparciu o ceny
jednostkowe podane w kosztorysie ofertowym (załącznik do oferty przetargowej). Do ceny otrzymanej przez
przemnożenie scalonych jednostkowych cen robót przez faktycznie wykonane ich ilości zostanie naliczony podatek
VAT.”
Pytania i odpowiedzi Zamawiającego z dnia 19 stycznia 2024 r.:
„Pytanie 1: Czy Zamawiający wymaga wykonania konstrukcji stalowej zgodnie z normą PN-EN 1090 w klasie wykonania
konstrukcji (zgodnie z normą) EXC3?
Odpowiedź: Zamawiający wymaga wykonania konstrukcji stalowej zgodnie z normą PN-EN 1090 w klasie wykonania
konstrukcji (zgodnie z normą) EXC3. (…)
Pytanie 3: Czy zamawiający potwierdza, że konstrukcja stalowa pojedynczej kładki powinna być poddana ocynkowi
ogniowemu o grubości warstwy min. 70-80 μm jako jeden cały element, a także dostarczona na miejsce wbudowania w
całości?
Odpowiedź: Zamawiający informuje, iż elementy stalowe powinny być zabezpieczone antykorozyjnie. Zabezpieczenie
antykorozyjnie powinno być wykonane w formie ocynku ogniowego. Malowanie elementów powinno odbyć się w
warunkach warsztatowych. Grubość warstwy ocynku powinna wynosić min. 70-80 μm (powłoka ogniowa cynkowa),
natomiast grubość warstw malarskich powinna wynosić min. 240 μm. Zamawiający nie dopuszcza malowania
elementów na budowie. Cała konstrukcja stalowa mostu winna zostać wykonana jako nowa, zabezpieczona
antykorozyjnie i powinna zostać dostarczona na miejsce montażu w całości. (…)
Pytanie 6: Czy do wykonania balustrad zamawiający dopuszcza zastosowanie drewna z modrzewia europejskiego w
klasie C24? Modrzew syberyjski jest bardzo trudno dostępny i prawie niemożliwy do uzyskania. Pytanie nie dotyczy
desek pomostowych opisanych w projekcie jako wykonane z modrzewia syberyjskiego. Deski pomostowe są dostępne i
ich dostawa nie będzie stanowiła problemu.
Odpowiedź: Zamawiający dopuszcza zastosowanie innego drewna niż modrzew syberyjski tj. dębina w klasie C24.”
Pytania i odpowiedzi Zamawiającego z dnia 24 stycznia 2024 r.:
„Pytanie 1: W toku postępowania ZP-271 /53/ WIK-RI / 2023 dotyczącego tego samego zadania co obecne postępowanie
ZP-271 /12/ WIK-RI / 2024 Zamawiający dopuścił zastosowanie drewna z modrzewia europejskiego w klasie C24 na
wykonanie balustrady mostów. Czy mając na względzie brak zmiany sytuacji na rynku materiału od zeszłego roku
(embargo na towary z Rosji), a co za tym idzie brak dostępności modrzewia syberyjskiego w klasie C24 Zamawiający
jest skłonny ponownie dopuścić modrzew europejski jako materiał do wbudowania na balustrady mostów? Brak
możliwości pozyskania modrzewia syberyskiego z legalnego źródła sprawia, że jego rzadka dostępność na rynku
polskim w sposób rażący zawyża jego właściwą cenę. Biorąc pod uwagę fakt, że poprzednie postępowanie dla tego
samego zadania zostało umorzone przez Zamawiającego z uwagi na brak wystarczających środków na realizację
zadania uprzejmie prosimy o rozważenie propozycji Wykonawcy.
Odpowiedź: Zamawiający dopuszcza zastosowanie innego drewna niż modrzew syberyjski tj. modrzew europejski w
klasie C24 lub dębina w klasie C24 (drewno suszone oraz heblowane).
Pytanie 2: Czy Zamawiający wymaga, aby zakład produkcyjny dostarczający konstrukcję stalową posiadał odpowiednią
certyfikację umożliwiającą jej wykonywanie konstrukcji w klasie EXC3?
Odpowiedź: Zamawiający nie wymaga, aby zakład produkcyjny dostarczający konstrukcję stalową posiadał certyfikację
umożliwiającą jej wykonywanie konstrukcji w klasie EXC3.
Pytanie 3: Zgodnie z PN konstrukcja stalowa dla kładek wymaga wykonania projektu konstrukcji w stopniu
szczegółowości co najmniej projektu wykonawczego. Dokumentacja konstrukcji przedłożona przez Zamawiającego nie
obejmuje takiego zakresu i szczegółowości. Inwentaryzacja starych elementów mostu nie jest tym samym co projekt
wykonawczy konstrukcji i może ona stanowić jedynie podstawę do sporządzenia dokumentacji wykonawczej. Czy wobec
tego Wykonawca ma uwzględnić w zakresie swojej oferty wykonanie projektu wykonawczego i warsztatowego
konstrukcji stalowej?
Odpowiedź: Zamawiający informuje, że wyłoniony wykonawca przedstawi dokumentację wykonawczą na konstrukcje
stalową, która zostanie przedstawia do akceptacji projektanta. Projekt warsztatowy konstrukcji stalowej nie jest
wymagany przez Zamawiającego.”
Zgodnie z informacją z otwarcia ofert z dnia 26 stycznia 2026 r. oferty złożyli:
1. STRABAG Sp. z o.o. ul. Parzniewska 10, 05-800 Pruszków, 971 012,43 zł
2. Projekt i Realizacja A. J. ul. Św. Marcin 29/8, 61-806 Poznań, 485 798,64 zł
3. DETAL MOSTY P. W., K. G. s.c., Biertowice 26, 32-440 Sułkowice, 922 489,47 zł
4. KOSŁOM K. Sp. jawna ul. Gen. Sikorskiego 36, 62-300 Września, 389 077,54 zł
Pismem z dnia 9 lutego 2024 r. Zamawiający na podstawie art. 224 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 1 ustawy pzp zwrócił się do
Wykonawcy KOSŁOM o udzielenie wyjaśnień w tym złożenia dowodów dotyczących wyliczenia ceny: „W toku badania
oferty Zamawiający stwierdził, iż Państwa oferta jest niższa o ponad 30% od średniej arytmetycznej cen wszystkich
złożonych ofert. Średnia arytmetyczna cen wszystkich złożonych ofert wynosi: 692.094,52 złotych brutto. Wartość od
jakiej Zamawiający zobowiązany jest do badania oferty pod kątem rażąco niskiej ceny to: 484.466,16 złotych. Wartość
Państwa oferty wynosi 389.077,54 zł brutto, a więc jest niższa od wartości wskazanej powyżej od jakiej Zamawiający
zobowiązany jest do badania oferty pod kątem nisko rażącej ceny. W związku z powyższym, Zamawiający na
podstawie art. 224 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo zamówień publicznych wzywa do złożenia wyjaśnień, w tym
złożenia dowodów dotyczących wyliczenia ceny. W przypadku robót budowlanych Zamawiający zobowiązany jest żądać
na podstawie art. 224 ust. 4 ustawy wyjaśnień co najmniej w zakresie określonym w art. 224 ust. 3 pkt 4 i 6 tj. wyjaśnienia
winny zawierać informacje dotyczące:
- zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być
niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie
przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz.
2207) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie;
- zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w
którym realizowane jest zamówienie.
Ocena wyjaśnień dokonywana przez Zamawiającego ma na celu ustalenie czy cena została skalkulowana rzetelnie i czy
Wykonawca będzie w stanie zrealizować przedmiotowe zamówienie. Wykonawca powinien wykazać, co spowodowało
możliwość obniżenia ceny oraz w jakim stopniu dzięki wskazanym czynnikom cena została obniżona.”
W dniu 14 lutego 2024 r. Wykonawca KOSŁOM złożył wyjaśnienia: „informuję, że kosztorys ofertowy został wykonany
poprawnie, gdzie uwzględniono zmiany wynikające z pierwszego unieważnionego postępowania, w którym nasza oferta
była niższa o blisko 55 tys. złotych brutto. Należy zauważyć, że oferta kolejnego wykonawcy Projekt i Realizacja A. J., ul.
Św. Marcin 29/8, 61-806 Poznań, który składał ofertę również w pierwszym przetargu obniżył swoją cenę o blisko 20 tys.
złotych. Z uwagi na powyższe wykonawca wyjaśnia: Zaoferowana przeze mnie w przetargu organizowanym cena
gwarantuje należytą realizację całego zamówienia, oraz w pełni uwzględnia wszelkie niezbędne do tego elementy. W
kwestii podniesionych przez zamawiającego aspektów dotyczących zastosowanych rozwiązań technicznych, wyjątkowo
korzystnych warunków dostaw, usług albo związanych z realizacją robót budowlanych, pragnę wskazać, że czynnikiem
decydującym o niskiej cenie ofertowej są okoliczności organizacyjne, które powodują obniżenie kosztów logistycznych,
bo inwestycja znajduję się w bliskości naszego przedsiębiorstwa, odpowiednia liczba zatrudnionych pracowników,
obniżenie kosztów kooperacji, skrócenia łańcucha dostaw i wyeliminowanie pośrednictwa. Kalkulacja ceny oferty została
rzetelnie przygotowana w oparciu o zakres rzeczowy określony w SWZ i dokumentacji, osobistej wizji w terenie oraz
niezbędny sprzęt i materiał do jej wykonania, a także wieloletnie doświadczenie zawodowe. W obecnej sytuacji na rynku,
wykonawcy w tym również My jesteśmy zmuszeni do takiej
kalkulacji ceny, aby pokrywały one poniesione nakłady i dawały minimalny zysk. Nie bez znaczenia pozostaje także
okoliczność, że zastosowane przez nas rozwiązania techniczne, w tym rodzaj użytych materiałów, zbilansowane koszty
pracy urządzeń i technologia robót dają przy tym oszczędności przy realizacji prac z ich wykorzystaniem. Czynności i
roboty przez nas wykonywane cechują się wysokim poziomem profesjonalizmu i staranności, przez co jesteśmy w
stanie zmniejszyć czas niezbędny do oddania obiektu do użytku do zbędnego minimum, bez uszczerbku na jakość i
bezpieczeństwo wykonywanych przez nas prac. Dla realizacji robót korzystamy wyłącznie z materiałów z certyfikatem
CE, spełniających wymagania dyrektyw oraz prawa budowlanego i które dopuszczone są do obrotu na terenie UE.
Stosowane przez nas materiały spełniają zatem wszelkie normy związane z bezpieczeństwem użytkowania, ochroną
zdrowia i ochroną środowiska, a więc w konsekwencji spełniają wymagania zawarte w opisie przedmiotu zamówienia.
Nasze przedsiębiorstwo w pełni respektuje zasady wynagradzania za pracę ustalone w przepisach powszechnie
obowiązujących. Koszty pracy, których wartość została przez nas przyjęta do ustalenia ceny jest równa lub wyższa od
minimalnego wynagrodzenia za pracę lub minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z
dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2018 r. poz. 2177 oraz z 2019 r. poz.
1564) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie. Przy kalkulacji
kosztorysów w ofertach zawsze uwzględniamy konieczność uzyskania prze naszych pracowników wynagrodzenia
odpowiadającego minimalnemu wynagrodzeniu za pracę lub minimalnej stawki godzinowej. Pracownicy otrzymują
zagwarantowane minimum krajowe 4242,00 jak i stawkę godzinową za zlecenie 27,70 zł brutto. W pełni respektujemy
przy tym obowiązek stosowania się do przepisów prawa pracy oraz ubezpieczenia społecznego. Nasi pracowni kierują
się przyjętymi procedurami pozwalającymi na realizację przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. Informuję, że
jako wykonawca nie otrzymuje pomocy publicznej w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących
pomocy publicznej. Odnośnie realizacji obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia
podwykonawcy podkreślam, jak zostało wyżej wskazane, że nie korzystamy z pomocy wykonawców ani
podwykonawców. Pragnę wskazać, iż zaoferowana cena jest realna, wiarygodna i rynkowa, a także w jej ramach
Wykonawca skalkulował zysk. Nasza oferta stanowi realną, choć konkurencyjną cenę rynkową zapewniającą rzetelne
wykonawstwo wraz z osiągnięciem zadowalającego zysku. Oświadczam, iż złożona oferta w pełni odpowiada SWZ i jest
rzetelna, z ceną skalkulowaną na poziomie rynkowym, z założonym zyskiem dla Wykonawcy oraz pozwalającą na
należyte wykonanie zamówienia, zgodnie z wymaganiami Zamawiającego.”
Dowody Odwołujący:
- kosztorys inwestorski – weryfikacyjny oraz kalkulacja szczegółowa cen jednostkowych pozycji z
wyodrębnieniem sprzętu, robocizny, materiałów i zysku. IV kwartał 2023 Stawka roboczogodziny 42,00 zł,
porównanie dwóch kosztorysów wykonanych według tych samych pozycji i przyjętych przez Zamawiającego
pozycji KNR: kosztorysu inwestorskiego Zamawiającego z kosztorysem przygotowanym na bazie KNR
Zamawiającego z uwzględnieniem właściwych cen materiałów i robocizny (opracowanie własne Odwołującego):
Dział 1 różnica: - 5 254,09 zł, Dział 2 różnica: - 3 000,49 zł, Dział 3 różnica: -146 907,26 zł, Dział 4 różnica: 442,58
zł. Łącznie różnica: - 154 719,26 zł.
- kosztorys inwestorski – wzór oraz kalkulacja szczegółowa cen jednostkowych pozycji z wyodrębnieniem
sprzętu, robocizny, materiałów i zysku. IV kwartał 2023 Stawka roboczogodziny 42,00 zł, porównanie dwóch
kosztorysów dotyczących tego samego zadania: kosztorysu inwestorskiego Zamawiającego z kosztorysem
inwestorskim
(opracowanie własne Odwołującego) z właściwym doborem KNR zgodnie z przepisami, treścią zamówienia oraz
dokumentacją projektową: Dział 1 różnica: - 21 328,25 zł, Dział 2 różnica: - 1 184,77 zł, Dział 3 różnica: - 168 495,57 zł,
Dział 4 różnica: - 1 166,80 zł. Łącznie różnica: - 189 841,79 zł.
- Tabela: porównanie kosztorysu inwestorskiego Zamawiającego z prawidłowo
skalkulowanymi pozycjami kosztorysu inwestorskiego według KNR wybranego przez Zamawiającego: różnica – 146
907,25 zł.
- oferty:
1. oferta EXBUD Konstrukcje na wykonanie i dostawę konstrukcji stalowej kładek, w tym zabezpieczenie
antykorozyjne oraz dokumentacja powykonawcza: 129 000,00 zł netto,
2. oferta Woodmart na modrzew syberyjski: cena za 1m2: 285,00 zł netto, łącznie za 86 m2: 24 510,00 zł netto,
3. faktura pro forma Fullvita R. N.: deska tarasowa modrzew syberyjski cena netto za 1m2: 236,41 zł, za 85,8
m2: 27 798,71 zł brutto, malowanie/impregnacja: 1 480,92 zł brutto,
4. oferta N. M.-P. „PINAT”: deska tarasowa modrzew syberyjski 43x143x3000 cena jednostkowa netto: 39,54 zł,
wartość netto: 23 486,76 zł, impregnacja desek: wartość netto: 3 087,40 zł,
5. oferta DREWANT W. A. wycena tarcica modrzew europejski, ceny na m3 od 4 981,50 zł brutto do 5 473,50 zł
brutto, niecertyfikowana impregnowana: 4 243,50 zł brutto, surowa: 3 997,50 zł brutto.
6. oferta na wykonanie projektu wykonawczego konstrukcji stalowej ATAR M. K.-M. na kwotę 12 000,00 zł netto
po negocjacjach (pierwotna oferta na kwotę 17 000,00 zł netto.
Zgodnie z art. 224 ustawy pzp: „1. Jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco
niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania
przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych
przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub
kosztu, lub ich istotnych części składowych. 2. W przypadku gdy cena całkowita oferty złożonej w terminie jest niższa o
co najmniej 30% od: 1) wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed
wszczęciem postępowania lub średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert niepodlegających odrzuceniu na
podstawie art. 226 ust. 1 pkt 1 i 10, zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, chyba że
rozbieżność wynika z okoliczności oczywistych, które nie wymagają wyjaśnienia; (...) 3. Wyjaśnienia, o których mowa w
ust. 1, mogą dotyczyć w szczególności: 1) zarządzania procesem produkcji, świadczonych usług lub metody budowy; 2)
wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków dostaw, usług albo związanych z realizacją robót
budowlanych; 3) oryginalności dostaw, usług lub robót budowlanych oferowanych przez wykonawcę; 4) zgodności z
przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego
wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10
października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2018 r. poz. 2177 oraz z 2019 r. poz. 1564) lub
przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie; 5) zgodności z prawem w
rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej; 6) zgodności z przepisami z
zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie;
7) zgodności z przepisami z zakresu ochrony środowiska; 8) wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem
wykonania części zamówienia podwykonawcy. 4. W przypadku zamówień na roboty budowlane lub usługi, zamawiający
jest obowiązany żądać wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, co najmniej w zakresie określonym w ust. 3 pkt 4
i 6. 5. Obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy. 6.
Odrzuceniu jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w
wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub
kosztu. (…)”
Artykuł 226 ust. 1 pkt 8 ustawy pzp stanowi: „1. Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli: 8) zawiera rażąco niską cenę lub
koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia.”
W myśl art. 239 ust. 1 ustawy pzp: „Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert
określonych w dokumentach zamówienia.”
Przedmiot sporu w niniejszej sprawie sprowadzał się do odpowiedzi na pytanie, czy Zamawiający prawidłowo ocenił
wyjaśnienia rażąco niskiej ceny złożone w postępowaniu przez wykonawcę KOSŁOM, uznając realność zaoferowanej
ceny. Rozpoznając zarzuty odwołania Izba dokonała analizy treści wyjaśnień rażąco niskiej ceny złożonych na wezwanie
Zamawiającego oraz zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w konsekwencji czego uznała, że złożone
przez wykonawcę KOSŁOM wyjaśnienia nie uzasadniają podanej w ofercie ceny.
W pierwszej kolejności zauważyć należy zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Izby, że za cenę rażąco niską uznaje
się cenę poniżej kosztów własnych wykonawcy, niepozwalającą na wypracowanie zysku. Jest to cena oderwana od
realiów rynkowych i nierzeczywista. Jeśli możliwe jest wykazanie, że za cenę wskazaną w ofercie wykonawca nie będzie
w stanie należycie wykonać zamówienia, to znaczy, że mamy do czynienia z ceną rażąco niską.
Jak wskazano w wyroku z dnia 30 listopada 2021 r.: „Procedura badania i ustalania ceny rażąco niskiej przebiega więc w
taki sposób, że Zamawiający musi umożliwić wykonawcy wykazanie okoliczności, iż zaoferowana przez niego cena jest
ceną realną. Następnie zaś na wykonawcy, zgodnie z art. 224 ust. 5 Pzp, spoczywa obowiązek wykazania, że oferta nie
zawiera rażąco niskiej ceny. Rolą Zamawiającego jest ustalenie i weryfikacja czy czynniki wskazane przez wykonawcę w
ramach wyjaśnień rzeczywiście istnieją, mogą być osiągnięte w ramach realiów rynkowych i na podstawie jakich założeń
wykonawca zakłada realność wystąpienia tych szczególnych czynników i sprzyjających okoliczności. Treść normy art.
224 ust. 5 Pzp nie pozostawia wątpliwości, że to na wykonawcy wezwanym do złożenia wyjaśnień spoczywa obowiązek
wykazania, czy możliwe i realne jest wykonanie zamówienia za określoną w ofercie cenę. Z racji tego, że celem
wyjaśnień jest wzruszenie przyjętego
domniemania, że zaoferowana cena jest ceną rażąco niską, wyjaśnienia takie muszą być konkretne, wyczerpujące i
uzasadniające realność dokonanej przez wykonawcę kalkulacji.”
Niewątpliwie więc istotą procedury wyjaśnień rażąco niskiej ceny jest wykazanie zamawiającemu, że zaoferowana przez
wykonawcę cena gwarantuje należyte wykonanie zamówienia, a założenie niższej ceny wynika z właściwości danego
wykonawcy, zasobów kadrowych, sprzętowych, możliwości organizacyjnych czy też współpracy z określonymi
podmiotami i pozostaje ceną rynkową. Na skutek ich złożenia zamawiający powinien uzyskać pewność, co do
możliwości zrealizowania zamówienia zgodnie z wymaganiami za cenę podaną w ofercie, a także co do tego, że
wątpliwości zamawiającego w zakresie zbyt niskiej ceny były nieuzasadnione. W odpowiedzi na wezwanie wykonawca
powinien w rzetelny i jak najpełniejszy sposób wykazać, również poprzez złożenie dowodów odpowiadających
wyjaśnianym składnikom ceny, że zaoferowane przez niego ceny nie noszą znamion rażąco niskich. Co jednak
kluczowe, wyjaśnienia wykonawcy muszą odpowiadać wezwaniu, szczególnie w sytuacji, gdy zamawiający precyzuje
szczegółowo, jakie elementy ceny budzą jego wątpliwości. W przeciwnym razie nawet obszerne wyjaśnienia, które nie
odnoszą się jednak do kwestionowanych przez zamawiającego cen, nie będą mogły zostać uznane za uzasadniające
ich zaoferowanie na niskim poziomie. Izba podziela w tym zakresie stanowisko przedstawione w wyroku o sygn. akt KIO
3750/21 z dnia 18 stycznia 2022 r.: „(…) ocena wyjaśnień ceny złożonych przez wykonawcę musi odbywać się, w
kontekście wezwania zamawiającego – jego szczegółowości oraz wyrażonych w nim skonkretyzowanych wątpliwości.
Jeżeli Zamawiający wskaże w wezwaniu do wyjaśnień elementy ceny oferty, które jego zdaniem wymagają takich
wyjaśnień to wykonawca zobowiązany jest udzielić wyjaśnień co najmniej w zakresie zakreślonym przez
Zamawiającego. (…) obowiązkiem wykonawcy jest, aby w odpowiedzi na wezwanie wystosowane przez zamawiającego
udzielił wyjaśnień dotyczących okoliczności, które wpłynęły na wysokość zaoferowanej ceny w taki sposób, aby na ich
podstawie możliwe było jednoznaczne ustalenie, że cena oferty (odpowiednio koszt, istotna część składowa) nie jest
ceną rażąco niską. Efektem składanych wyjaśnień ma być stworzenie podstaw do uznania przez zamawiającego, że
podejrzenie dotyczące rażąco niskiej ceny oferty nie było uzasadnione. Podkreślić trzeba, iż nie tylko nieudzielenie
wyjaśnień w wyznaczonym terminie skutkować będzie koniecznością odrzucenia oferty, ale także złożenie takich
wyjaśnień, które nie uzasadniają podanej w ofercie ceny.”
Przenosząc powyższe rozważania na kanwę niniejszej sprawy Izba zwraca w pierwszej kolejności uwagę na treść
wezwania Zamawiającego w zakresie rażąco niskiej ceny. Nie
ulega wątpliwości, że Zamawiający sformułował wezwanie w sposób ogólny, żądając wyjaśnień m.in. w zakresie
zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy i zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia
społecznego. Izba zauważa, że Zamawiający w wezwaniu wskazał także na obowiązek złożenia wyjaśnień, w tym
dowodów dotyczących wyliczenia ceny oraz wykazania co spowodowało możliwość obniżenia ceny i w jakim stopniu
dzięki wskazanym czynnikom cena została obniżona. Co do zasady, ogólne wezwanie, w którym zamawiający nie
precyzuje konkretnych składników ceny, czy też pozycji cenowych, które w jego ocenie wydają się rażąco niskie
uprawnia wykonawcę zobowiązanego do udzielenia wyjaśnień w takim stopniu szczegółowości, który w jego ocenie jest
wystarczający dla wykazania realności ceny. Nie oznacza to jednak, że wykonawca, jak w przedmiotowym
postępowaniu, może złożyć blankietowe, dowolne wyjaśnienia, sprowadzające się wyłącznie do deklaracji o poprawności
kalkulacji ceny ofertowej. Jak już zostało podniesione, nawet w kontekście ogólnego wezwania, wyjaśnienia wykonawcy
powinny być na tyle rzetelne, konkretne i szczegółowe, a także poparte dowodami, aby nie pozostawiały wątpliwości co
do realności ceny. Analiza złożonych przez wykonawcę KOSŁOM wyjaśnień prowadzi do jednoznacznego wniosku, że
Wykonawca tym wymaganiom nie sprostał. Izba zwraca uwagę, że Zamawiający żądał wyjaśnień dotyczących
wyliczenia ceny. W konsekwencji Wykonawca KOSŁOM powinien był przedstawić co najmniej kalkulację
poszczególnych składników ceny, co stanowi istotę wyjaśnień rażąco niskiej ceny. W zależności od specyfiki danego
zamówienia szczegółowa kalkulacja może okazać się wystarczającym dowodem dla stwierdzenia, że zaoferowana cena
odpowiada realiom rynkowym. Niemniej jednak, w przedmiotowym postępowaniu złożenie dowodów dotyczących
składników cenowych było pożądane i nie było utrudnione o czym świadczą liczne oferty na materiały i projekt
wykonawczy konstrukcji stalowej złożone jako dowody przez Odwołującego na posiedzeniu. Wykonawca KOSŁOM
pomimo wezwania Zamawiającego nie przedłożył dowodów dotyczących ceny. Zamawiający żądał również wskazania
co spowodowało i w jakim stopniu możliwość obniżenia ceny. Wyjaśnienia winny zatem przedstawiać poszczególne
składniki cenowe z uwzględnieniem i wykazaniem okoliczności, które pozwoliły Wykonawcy KOSŁOM na zaoferowanie
ich na określonym poziomie. Tymczasem, wyjaśnienia Wykonawcy sprowadzają się do złożenia szeregu oświadczeń,
które przy braku wskazania jakichkolwiek wyliczeń i dowodów pozostają gołosłownymi i nieweryfikowalnymi deklaracjami.
Wykonawca powołuje się na: „okoliczności organizacyjne, które powodują obniżenie kosztów logistycznych, bo
inwestycja znajduję się w bliskości naszego przedsiębiorstwa, odpowiednia liczba zatrudnionych pracowników, obniżenie
kosztów kooperacji, skrócenia łańcucha dostaw i wyeliminowanie pośrednictwa.”
ale nie przedstawia żadnych danych i obliczeń matematycznych, które przedstawiałyby jaki wpływ na cenę ma bliskość
przedsiębiorstwa Wykonawcy względem inwestycji. Wyjaśnienia zapewniają o prawidłowości doboru sprzętu czy
materiałów w odniesieniu do wymagań SWZ, ale nie przedstawiają kosztów z tym związanych, czy ofert, na których
Wykonawca oparł wyliczenie ceny. Wykonawca powołuje się na szczególne rozwiązania techniczne, ale nie pokazuje
oszczędności, które generują względem kosztów pracy, czy użytych materiałów. Jedyny wskaźnik cenowy
zasygnalizowany w wyjaśnieniach to deklaracja o zapewnieniu pracownikom wynagrodzenia na poziomie zgodnym z
przepisami o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, która wobec braku jakichkolwiek dowodów pozostaje wyłącznie
oświadczeniem Wykonawcy. Wyjaśnienia nie zawierają informacji o przyjętych założeniach co do kosztów pracy,
materiałów czy sprzętu, ani nie wykazują zysku, o którym tylko Wykonawca wspomina, że zostanie wypracowany na
minimalnym poziomie. Nie jest wiadome w jaki sposób Wykonawca zbudował cenę ofertową oraz że jest ona
wystarczająca do pokrycia wszystkich kosztów i osiągnięcia zysku. Tak złożone wyjaśnienia nie odpowiadają nawet
ogólnemu wezwaniu Zamawiającego, gdyż Zamawiający nie uzyskał żadnych nowych informacji dotyczących wyliczenia
ceny. Celem instytucji wyjaśnienia rażąco niskiej ceny jest uzyskanie przez zamawiającego pewności przed
podpisaniem umowy, że aspekty dotyczące wynagrodzenia wykonawcy nie wpłyną negatywnie na realizację zamówienia.
Obowiązkiem wykonawcy wezwanego jest więc przedstawienie takich wyjaśnień, które przekonają zamawiającego co do
powodzenia realizacji zamówienia za cenę wskazaną w ofercie poprzez zaakcentowanie okoliczności mających wpływ
na daną wycenę i wykazanie, że te okoliczności są realne i uzasadnione poprzez złożenie dowodów. Zdaniem Izby w
przedmiotowej sprawie Wykonawca KOSŁOM bezsprzecznie nie podołał temu obowiązkowi, co powinno skutkować
odrzuceniem oferty Wykonawcy KOSŁOM jako zawierającej rażąco niską cenę.
Ocenę Izby wyłącznie potwierdzają argumenty Zamawiającego przedstawione w odpowiedzi na odwołanie, które opierają
się na okolicznościach nie wynikających z wyjaśnień Wykonawcy KOSŁOM, a których Zamawiający był świadomy już na
etapie kierowania do Wykonawcy wezwania. Zamawiający podnosił bowiem, że dwóch oferentów znacznie zawyżyło
ceny co zawyżyło średnią arytmetyczną wszystkich złożonych ofert i zdeterminowało ustawowy obowiązek wezwania
Wykonawcy KOSŁOM do wyjaśnień. Zważywszy, że Zamawiający zdecydował o skierowaniu wezwania to okoliczności
te pozostają irrelewantne dla oceny wyjaśnień, która nie powinna zostać przeprowadzona wyłącznie formalnie, w taki
sposób, że samo ich złożenie jest wystarczające dla uznania, że wymóg ustawowy został wypełniony. Ocena wyjaśnień
rażąco niskiej ceny musi dotyczyć
merytoryki, co oznacza, że zamawiający jest zobowiązany zweryfikować, czy wyliczenie ceny, założenia kalkulacyjne
wykonawcy są uzasadnione w świetle okoliczności przywołanych w wyjaśnieniach, i czy złożone dowody urealniają
przyjęty poziom cen. Takiej oceny Zamawiający nawet nie mógł w przedmiotowej sprawie przeprowadzić, ponieważ
wyjaśnienia tych aspektów nie obejmują, co powinno skutkować uznaniem ich za niewystarczające dla wykazania
prawidłowości zaoferowanej ceny. Tymczasem, Zamawiający przyjął wyjaśnienia powołując się na okoliczność, że cena
ofertowa jest na poziomie odpowiadającym wartości wynikającej z kosztorysu inwestorskiego Zamawiającego, którego to
porównania Zamawiający również mógł dokonać jeszcze przed otrzymaniem wyjaśnień. Wyjaśnienia Wykonawcy
KOSŁOM nie wprowadzają bowiem żadnych innych danych niż znane Zamawiającemu na etapie przed ich złożeniem,
co potwierdza ich lakoniczny charakter. W świetle przedłożonych przez Odwołującego dowodów argumentacja
Zamawiającego o prawidłowości wyliczenia ceny przez KOSŁOM w kontekście kosztorysu inwestorskiego również
okazała się chybiona. Izba za Odwołującym zauważa, że największe różnice pomiędzy wyceną wynikającą z kosztorysu
inwestorskiego oraz wyceną wykonawcy KOSŁOM a kalkulacją pozostałych Wykonawców dotyczą Działu 3 kosztorysu:
„Główne prace związane z odtworzeniem i przebudową mostów”, która jest pozycją o najwyższej wartości. Z
przedłożonych przez Odwołującego kalkulacji przedstawiających wycenę szczegółową przy różnych wariantach założeń
co do materiałów, robocizny, uwzględnienia projektu wykonawczego, faktycznych prac wynikających z SWZ wykazywane
niedoszacowanie kosztorysu inwestorskiego oscyluje w granicach 150 000,00 zł – 190 000,00 zł. Izba nie przesądza czy
wyliczenia Odwołującego są prawidłowe (w tym w zakresie narzutów za IV kwartał 2023 wobec braku dowodów na
możliwe do zastosowania stawki wynikające z programu kosztorysowego) niemniej jednak Odwołujący wykazał, także
poprzez złożone oferty, że ceny materiałów mają istotny wpływ na wycenę zamówienia w Dziale 3. Zważywszy, że
kosztorys inwestorski załączony do dokumentacji postępowania i powołany przez Zamawiającego jako dowód na
okoliczność realności kalkulacji zamówienia przez wykonawcę KOSŁOM nie zawiera szczegółowych założeń do wyceny
– rodzajów materiałów, sprzętu to nie może zostać uznany za potwierdzający właściwą wycenę przez wykonawcę
KOSŁOM. Kosztorys nie przedstawia przyjętych przez Zamawiającego założeń, a zatem niemożliwa jest weryfikacja czy
pozycje kosztorysu zostały wycenione zgodnie z wymaganiami Zamawiającego, również zmienionymi na skutek
udzielonych odpowiedzi na pytania wykonawców. Kosztorys nie stanowi więc właściwego materiału porównawczego
uzasadniającego, że wykonawca KOSŁOM kalkulując cenę ofertową uwzględnił wszystkie
wymagania dokumentacji oraz że w świetle zbliżonej wyceny Zamawiającego cena ofertowa tego Wykonawcy jest
realna.
Przechodząc do zarzutów Odwołującego względem wyceny przez wykonawcę KOSŁOM poszczególnych pozycji
kosztorysowych w Dziale 3 wskazania wymaga, że mając na względzie przedstawione przez Odwołującego wyliczenia
oraz oferty na materiały i projekt wykonawczy, wycena wykonawcy KOSŁOM co do poszczególnych pozycji mogłaby
budzić wątpliwości co do uwzględnienia wymagań Zamawiającego w szczególności mając na względzie kosztorysowy
charakter wynagrodzenia przyjęty w projekcie umowy. Odwołujący wskazywał na pozycje dotyczące konstrukcji stalowej,
ocynkowania i projektu wykonawczego konstrukcji, ceny materiałów: drewna czy asfaltu. Izba zauważa jednak, że
Zamawiający nie wzywał wykonawcy KOSŁOM do wyjaśnienia konkretnych pozycji kosztorysowych. Co do zasady, w
sytuacji, gdy zamawiający kieruje do wykonawcy wezwanie do wyjaśnień rażąco niskiej ceny w sposób ogólny, to w
zakresie ewentualnych wątpliwości co do wyceny poszczególnych pozycji kosztorysowych możliwe byłoby skierowanie
do wykonawcy kolejnego wezwania. Warunkiem jednak skorzystania z takiej możliwości jest sytuacja, kiedy w
odpowiedzi na ogólne wezwanie zamawiającego do wyjaśnień wykonawca złoży szczegółowe, rzetelne, konkretne
wyjaśnienia co do kalkulacji ceny wraz z dowodami ją urealniającymi. W przedmiotowej sprawie zważywszy, że
wykonawca KOSŁOM złożył wyjaśnienia lakoniczne, niepoparte dowodami, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Izby
kierowanie kolejnego wezwania do wyjaśnień wyceny podważanych przez Odwołującego pozycji kosztorysowych w
Dziale 3 kosztorysu jest nieuprawnione (tak też w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 8 października 2020 r., sygn.
akt: KIO 2239/20, KIO 2240/20, w którym Izba wskazała, że: „skierowanie powtórnego wezwania do złożenia wyjaśnień
możliwe jest tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach i może dotyczyć wykonawcy, który rzetelnie złożył
pierwsze wyjaśnienia, np. gdy w świetle złożonych wcześniej wyjaśnień pojawiły się u zamawiającego nowe wątpliwości.
Izba w pełni podziela pogląd wyrażony uprzednio m.in. w wyroku z 13 października 2014 r. sygn. akt KIO 2025/14 oraz w
wyroku z 28 lipca 2017 r. sygn. akt 1431/17, że ponowienie wezwania nie może stanowić próby ratowania oferty,
wówczas gdy wykonawca składa wyjaśnienia zbyt ogólne, niekonkretne, nierzeczowe, niepoparte faktami, wykonawca
ma bowiem obowiązek dołożyć wszelkich starań, aby na pierwsze wezwanie zamawiającego rzetelnie wyjaśnić
okoliczności, które uzasadniają wysokość ceny jego oferty. Zamawiający nie może wzywać jednak wykonawcy
kilkakrotnie do uszczegółowienia i skonkretyzowania ogólnikowych twierdzeń podanych wcześniej, prowadziłoby to
bowiem do naruszenia zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, poprzez
sugerowanie wykonawcy, jakie wyjaśnienia powinien ostatecznie złożyć.” Czy też w wyroku KIO 643/21 z dnia 19 marca
2021 r.: „Izba wskazuje, że niezłożenie wystarczających wyjaśnień powinno skutkować odrzuceniem oferty, nie zaś
skierowaniem do wykonawcy kolejnego wezwania do wyjaśnień. Chociaż ustawa nie formułuje wprost takiego zakazu, to
jednak wynika on z przepisów art. 90 ust. 2 i 3 ustawy Pzp w związku z art. 7 ust. 1 ustawy Pzp. Po pierwsze, z
przepisów tych wprost wynika, że niewywiązanie się przez wykonawcę z ciężaru wykazania prawidłowości ceny
aktualizuje obowiązek jej odrzucenia. Po drugie zauważenia wymaga, że dopuszczenie wielokrotnego wzywania do
wyjaśnień może prowadzić do naruszenia zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Gdyby
bowiem przyjąć, że złożenie niewystarczających wyjaśnień powinno skutkować kolejnym wezwaniem, to powstaje
pytanie, ile takich kolejnych szans wykonawca powinien otrzymać i czy prowadzenie procedury wyjaśniającej powinno
trwać tak długo, aż wyjaśnienia będą mogły być uznane za wystarczające. W takiej sytuacji, która daje zamawiającemu
prawo uznaniowego decydowania o tym, ile razy wykonawca otrzyma możliwość uzupełnienia i doprecyzowania swoich
wyjaśnień, powstaje też ryzyko nierównego traktowania wykonawców, poprzez zróżnicowanie ich szans na wykazanie
prawidłowości ceny. W związku z tym w orzecznictwie Izby ukształtowane i trwale prezentowane jest stanowisko,
zgodnie z którym zasadą jest jednokrotne wezwanie do złożenia wyjaśnień dotyczących ceny, a czynność ponownego
wezwania można by uznać za usprawiedliwioną tylko wtedy, gdyby złożone wyjaśnienia, które mogą być uznane za
rzetelne i wiarygodne, dostarczyły określonych informacji powodujących nowe, wymagające usunięcia wątpliwości lub
obejmują kwestie, co do których zamawiający musi się jeszcze ostatecznie upewnić. Nie można jednak oczekiwać
ponownego wezwania do wyjaśnień, jeśli wykonawca w odpowiedzi na pierwsze wezwanie, nie wywiązuje się ze
spoczywającego na nim obowiązku, składając wyjaśnienia ogólne, nieprecyzyjne i gołosłowne – jak to miało miejsce w
niniejszej sprawie.” (podobnie wyrok z dnia 20 stycznia 2021 r., sygn. akt: KIO 3448/20).
Konkludując powyższe Izba stwierdziła, iż wyjaśnienia ceny oferty złożone przez wykonawcę KOSŁOM były ogólnikowe,
nie wyjaśniały sposobu zbudowania ceny ofertowej uniemożliwiając weryfikację prawidłowości przyjętej ceny. Tym
samym Wykonawca nie dołożył należytej staranności w wyjaśnieniu Zamawiającemu sposobu kalkulacji ceny oferty,
przez co nie wykazał, że zaoferowana przez niego cena nie jest ceną rażąco niską. Jednocześnie okoliczności faktyczne
sprawy nie uzasadniały kontynuowania procedury wyjaśnień ceny oferty, co musiało skutkować nakazaniem przez Izbę
odrzucenia oferty
wykonawcy KOSŁOM na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy pzp w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy pzp.
Mając na względzie powyższe orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 575 oraz art. 574
ustawy pzp, a także w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 i 2 lit. b oraz § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów
z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz
wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r., poz. 2437 ze zm.) zaliczając na poczet
niniejszego postępowania odwoławczego koszt wpisu od odwołania uiszczony przez Odwołującego oraz zasądzając od
Zamawiającego na rzecz Odwołującego koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu wpisu od odwołania w
wysokości 10 000,00 zł i wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości 3 600,00 zł na podstawie faktury Vat złożonej przez
Odwołującego na rozprawie.
Przewodniczący: ………………………………