Przejdź do treści

Orzecznictwo

Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 9 października 2025 r., sygn. KIO 3863/25

Sąd
Krajowa Izba Odwoławcza
Data
Sygnatura
KIO 3863/25
Rodzaj
Wyrok

Sędzia: Emil Kuriata

Treść orzeczenia

sygn. akt:KIO 3863/25

KIO 3878/25

WYROK

Warszawa, 09 października 2025 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący:Emil Kuriata

Protokolant:Adam Skowroński

po rozpoznaniu na rozprawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej:

a)12 września 2025 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: RemBud sp. z o.o.,

Vesta Modern sp. z o.o., SejLes Usługi Remontowo-Budowlane P.L. z siedzibą w Suwałkach,

b)14 września 2025 r. przez wykonawcę GILMERA sp. z o.o. z siedzibą w Białymstoku,

w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Miasto Sejny,

orzeka:

KIO 3863/25

1. Oddala odwołanie.

2. Kosztami postępowania obciąża wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: RemBud sp. z

o.o., Vesta Modern sp. z o.o., SejLes Usługi Remontowo-Budowlane P.L. z siedzibą w Suwałkach i:

2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych

zero groszy) uiszczoną przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: RemBud sp. z o.o.,

Vesta Modern sp. z o.o., SejLes Usługi Remontowo-Budowlane P.L. z siedzibą w Suwałkach, tytułem wpisu od

odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez

zamawiającego Miasto Sejny, tytułem wynagrodzenia pełnomocnika,

2.2. zasądza od wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: RemBud sp. z o.o., Vesta Modern

sp. z o.o., SejLes Usługi Remontowo-Budowlane P.L. z siedzibą w Suwałkach na rzeczzamawiającego Miasto

Sejny kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego

Miasto Sejny, stanowiącą koszty postępowania odwoławczego.

KIO 3878/25

1. Oddala odwołanie.

2. Kosztami postępowania obciąża wykonawcę GILMERA sp. z o.o. z siedzibą w Białymstoku i:

2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych

zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę GILMERA sp. z o.o.

​z siedzibą w Białymstoku, tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset

złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego Miasto Sejny, tytułem wynagrodzenia pełnomocnika,

2.2. zasądza od wykonawcy GILMERA sp. z o.o. z siedzibą w Białymstokuna rzecz zamawiającego Miasto Sejny

kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego Miasto

Sejny, stanowiącą koszty postępowania odwoławczego.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby

Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodniczący:…………………………

sygn. akt: KIO 3863/25, KIO 3878/25

Uzasadnienie

Zamawiający – Miasto Sejny - prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, w trybie podstawowym,

pn. „Budowa dwóch osiedli budynków komunalnych dla Miasta Sejny - 17 budynków dwulokalowych”.

KIO 3863/25

12 września 2025 roku, wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: RemBud sp. z o.o., Vesta

Modern sp. z o.o., SejLes Usługi Remontowo-Budowlane P.L. z siedzibą w Suwałkach (dalej Odwołujący”)

wnieśli

odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie:

1.art. 16 PZP (zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców) – przez unieważnienie postępowania

mimo istnienia prawidłowej, najkorzystniejszej oferty złożonej przez Odwołującego;

2.art. 255 pkt 6 PZP w zw. z art. 266 PZP– przez błędne przyjęcie, że postępowanie obarczone jest niemożliwą do

usunięcia wadą, podczas gdy ewentualne błędy

​ w stawkach VAT w ofertach innych wykonawców skutkowały wyłącznie obowiązkiem ich odrzucenia (art. 226

ust. 1 pkt 10 PZP);

3.art. 226 ust. 1 pkt 10 PZP – przez zaniechanie odrzucenia ofert zawierających błąd

​ w obliczeniu ceny polegający na zastosowaniu nieprawidłowej stawki VAT (8% zamiast 23% w zakresie

zagospodarowania terenu);

4.art. 239 ust. 1 PZP – przez brak dokonania wyboru oferty najkorzystniejszej, mimo

​ że oferta Odwołującego spełniała wszystkie wymogi PZP oraz SWZ.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie zamawiającemu dokonanie unieważnienia czynności

unieważnienia Postępowania, dokonania powtórnej czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty

odwołującego, dokonania odrzucenia ofert nieważnych i dokonania wyboru oferty odwołującego jako oferty

najkorzystniejszej.

Jednocześnie odwołujący wniósł o uznanie odwołania za zasadne i orzeczenie zgodnie

​z wnioskami odwołującego, jak też o zasądzenie kosztów postępowania zgodnie z normą prawem przepisaną.

Odwołujący wskazał, że jest wieloletnim uczestnikiem rynku budownictwa w województwie podlaskim. Wykonawca

nie tylko regularnie składa oferty, ale też realizuje roboty budowlane w różnych miejscowościach województwa

podlaskiego. Na skutek błędów zamawiającego, polegających na niewłaściwym unieważnieniu postępowania nie doszło

do wyboru oferty odwołującego, który złożył ofertę niepodlegającą odrzuceniu i jednocześnie najkorzystniejszą. W

związku z tym, w wyniku działania zamawiającego odwołujący utracił możliwość uzyskania przedmiotowego

zamówienia. Nie ulega wątpliwości, iż w ten sposób odwołujący może ponieść szkodę, gdyż nie uzyska przedmiotowego

zamówienia. Mając to na względzie odwołujący spełnia przesłanki określone w art. 505 ust. 1 PZP.

Zamawiający nie złożył pisemnej odpowiedzi na odwołanie.

KIO 3878/25

14 września 2025 roku, wykonawca GILMERA sp. z o.o. z siedzibą w Białymstoku (dalej Odwołujący”)

wniósł

odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie:

1.art. 255 pkt 6 pzp w zw. z art. 16 pkt 1-3 pzp przez unieważnienie postępowania

​ w sytuacji, gdy nie wystąpiły przesłanki unieważnienia,

2.art. 223 ust. 1 pzp w zw. z art. 16 pkt 1-3 pzp przez zaniechanie do wezwania do wyjaśnień treści ofert w

przedmiocie stawki VAT 8%.

Odwołujący wniósł o unieważnienie czynności unieważnienia postępowania oraz nakazanie zamawiającemu

dokonania czynności badania i oceny ofert.

Odwołujący wskazał, że posiada interes we wniesieniu odwołania. W przypadku braku unieważnienia postępowania

odwołujący posiada szansę na pozyskanie przedmiotowego zamówienia. Z zestawienia ofert dostępnego po otwarciu

ofert wynika, że odwołujący złożył ofertę z najkorzystniejszą ceną, która mieści się w kwocie przeznaczonej na realizację

zamówienia. W wyniku naruszenia przepisów ustawy przez zamawiającego, odwołujący został pozbawiony możliwości

uzyskania przedmiotowego zamówienia, co skutkuje szkodą w postaci utraty korzyści, jakie osiągnąłby realizując

zamówienie.

Zamawiający nie złożył pisemnej odpowiedzi na odwołanie.

Izba ustaliła i zważyła, co następuje.

Zamawiający prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego

​z zastosowaniem przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych wymaganych przy procedurze, której wartość

szacunkowa zamówienia nie przekracza kwot określonych

​w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych.

Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, że odwołujący posiadają interes w uzyskaniu przedmiotowego zamówienia,

kwalifikowany możliwością poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy, o których

mowa w art. 505 ust. 1 ustawy Pzp, co uprawniało do złożenia odwołania.

Izba stwierdziła, że nie zachodzą przesłanki do odrzucenia odwołań.

Uwzględniając dokumentację z przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, jak

również biorąc pod uwagę oświadczenia i stanowiska stron, złożone w pismach procesowych, jak też podczas

rozprawy Izba stwierdziła,

że odwołania nie zasługują na uwzględnienie.

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej zarzuty odwołujących są bezzasadne. Krajowa Izba Odwoławcza podzielając w

całości stanowisko zamawiającego (za wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z 25.08.2015 r., sygn. akt: XXIII Ga

1072/15: „Izba ma prawo podzielić zarzuty i wartościową argumentację jednego z uczestników, zgodnie z zasadą

swobodnej oceny dowodów”), wskazuje, co następuje.

Zamawiający dokonał unieważnienia przedmiotowego postępowania na podstawie przepisu art. 255 pkt 6 ustawy Pzp.

Uzasadniając swoją decyzję zamawiający wskazał m.in.,

​ż e „W toku prowadzonego postępowania Zamawiający stwierdził błąd w dokumentach zamówienia, polegający na

nieprawidłowym określeniu stawki VAT na wykonanie robót budowlanych. (…). Zgodnie z Rozdziałem 16 Specyfikacji

warunków zamówienia sposobem obliczenia ceny jest określenie zryczałtowanego wynagrodzenie za realizację

przedmiotu zamówienia. Cena ryczałtowa obejmuje wszystkie koszty i składniki związane z wykonaniem zamówienia w

zakresie wynikającym z opisu przedmiotu zamówienia. Na druku oferty Załącznik nr 3 do SW Z należy podać całkowitą

cenę ofertową (brutto) obejmującą realizację całego zamówienia w złotych polskich (PLN), wraz z podaniem stawki

podatku VAT. Należało podać osobno cenę za prace projektowe oraz cenę za roboty budowlane i pozostałe świadczenia.

Cena oferty – jest to kwota wymieniona w Formularzu oferty. Cenę należało obliczyć:

a)podając cenę netto za Dokumentację Projektową Techniczno-Wykonawczą i za roboty budowlane,

b)wskazując zastosowaną stawkę podatku VAT – 23 % dla Dokumentacji Projektowej Techniczno-Wykonawczej (w cenie

dokumentacji należało uwzględnić wszystkie elementy świadczenia związane z jej wykonaniem wskazane w Prawie

budowlanym i umowie w tym nadzór autorski) oraz 8 % dla robót budowlanych (budownictwo społeczne),

c)obliczając wysokość podatku VAT,

d)podając cenę brutto stanowiącą sumę wartości netto i wysokości podatku VAT.

Zamawiający narzucił stawki podatku VAT w SW Z i Formularzu ofertowym – Załącznik nr 3 do SW Z. Zamawiający

narzucił następującą stawkę podatku VAT: 23% dla dokumentacji projektowej oraz 8% VAT dla robót budowlanych.

Stawka podatku została narzucona przez Zamawiającego błędnie, albowiem dla części robót budowlanych, tj. dla robót

dotyczących zagospodarowania terenu możliwe jest zastosowanie stawki VAT 23%. W ramach procesu składania ofert w

dniu 27 sierpnia 2025 r. jeden z wykonawców składając ofertę, skorygował błędy Zamawiającego, podając prawidłowe

stawki VAT a część wykonawców złożyło oferty, stosując się do wymagań określonych w SW Z przez Zamawiającego.

Już tylko ten fakt stanowił podstawę do uznania nieporównywalności złożonych ofert. W okolicznościach sprawy, wobec

narzucenia przez Zamawiającego niewłaściwych stawek podatku VAT, skutkować to musiało unieważnieniem

przedmiotowego postępowania w zakresie w/w części. (…).”.

Następnie zamawiający uzasadnił konieczność unieważnienia postępowania w odniesieniu do przepisu art. 457 ust. 1

pkt 1 ustawy Pzp z uwzględnieniem obowiązującego w tym względzie orzecznictwa.

Krajowa Izba Odwoławcza w zakresie zarzutów naruszenia przepisów art. 255 pkt 6 w zw. z art. 266 oraz art. 16 pkt 1

ustawy Pzp (KIO 3863/25) oraz art. 255 pkt 6 w zw. z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp (KIO 3878/25) wskazuje co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 255 pkt 6 ustawy Pzp zamawiający unieważnia postępowanie

​o udzielenie zamówienia, jeżeli postępowanie obarczone jest niemożliwą do usunięcia wadą uniemożliwiającą zawarcie

niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego.

Przepisy art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp stanowią jedne z naczelnych zasad udzielania zamówień. Zasady te gwarantują

zachowanie: uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców, przejrzystości postępowania oraz

proporcjonalności. Co równie istotne z punktu widzenia prawidłowości prowadzonego postępowania jest zachowanie

zasady wynikającej

​z przepisu art. 17 ust. 2 ustawy Pzp, tj. zasady udzielenia zamówienia wykonawcy wybranemu zgodnie z przepisami

ustawy. Wystarczy zatem, aby w postępowaniu wystąpiła okoliczność, która uniemożliwia wybór oferty

najkorzystniejszej, gdyż mogłoby to stanowić naruszenie ww. zasad, aby dane postępowanie mogło podlegać

unieważnieniu. Izba stoi na stanowisku,

​że katalog podstaw do unieważnienia umowy określony przepisem art. 457 ust. 1 ustawy Pzp nie jest katalogiem

zamkniętym, gdyż na uwadze trzeba mieć każde możliwe naruszenie procedury udzielenia zamówienia publicznego,

które może taki skutek wywołać.

W ocenie Izby, takim przypadkiem może być również nieprawidłowe określenie w SW Z przez zamawiającego stawki

podatku VAT. Oczywiście stwierdzona nieprawidłowość musi mieć doniosłe skutki, polegające chociażby na tym, że w

wyniku nieprawidłowych czynności zamawiającego zostanie wybrana oferta, która nie jest ofertą najkorzystniejszą w

rozumieniu przepisu art. 239 ust. 2 ustawy Pzp. Skutkiem takich czynności może być unieważnienie umowy. Dlatego też

istotnym jest, aby zamawiający, który decyduje się na unieważnienie postępowania w trybie przepisu art. 255 pkt 6

ustawy Pzp, przedstawił takie okoliczności faktyczne i prawne, które będą sanowały czynność zamawiającego.

Izba stwierdziła, że w przedmiotowym postępowaniu zamawiający sprostał temu obowiązkowi, uzasadniając, iż w

dokumentacji postępowania podał niewłaściwe stawki podatku VAT, które zobowiązani byli zastosować wykonawcy,

precyzując, iż wada polega na tym, że część prac budowlanych dotyczących zagospodarowania terenu uniemożliwiają

zastosowanie podanej przez zamawiającego preferencyjnej stawki podatku VAT w wysokości 8%. Zdaniem Izby jest to

wada istotna, gdyż jak to wynika z okoliczności przedmiotowej sprawy różni wykonawcy w odmienny dla siebie sposób

zastosowali się do wytycznych zamawiającego. Skutkiem powyższego była nieporównywalność złożonych ofert. A tylko

oferty porównywalne mogą być przedmiotem badania i oceny przez zamawiającego. Tym samym wada przedmiotowego

postępowania naruszała zasadę równego traktowania wykonawców

​i uczciwej konkurencji, co zamawiający zasadnie ustalił i prawidłowo zastosował się do stwierdzonej okoliczności

unieważniając przedmiotowe postępowanie.

Jak wskazał Sąd Najwyższy w Uchwale z dnia 20 października 2011 r., III CZP 53/11, cyt.: W

„ cenie uwzględnia się

podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi)

podlega obciążeniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem akcyzowym. Podatek ten (VAT) jest więc niewątpliwie

składnikiem ceny, elementem, który tworzy cenę brutto i ostatecznie decyduje o jej wysokości. Oferty zawierające

skalkulowane przez wykonawców ceny netto stają się porównywalne, jeżeli ostateczną wartość (cenę brutto) uzyskano

przy zastosowaniu jednolitej, wynikającej

​z obowiązujących przepisów, stawki podatku VAT. Tylko oferty równoważne w zakresie obiektywnie sprawdzalnych

elementów, a takim elementem jest stawka podatku VAT wynikająca z obowiązujących przepisów, stwarzają możliwość

porównania i tym samym równego traktowania oferentów”.

Skoro zatem zamawiający w dokumentach zamówienia, w szczególności w SW Z, nie podał prawidłowych stawek

podatku VAT, a wykonawcy rozbieżnie złożyli swoje oferty, to oczywistym jest, że brak jest podstaw do badania i oceny

takich ofert, gdyż są one nieporównywalne.

Nie można, jak to twierdzili odwołujący, przenosić sytuacji prawidłowego fakturowania za wykonane zadanie

inwestycyjne na bieżący etap postępowania, gdyż prawidłowe stosowanie stawek podatku VAT po zrealizowaniu zadania

pozostaje irrelewantne dla rozstrzygnięcia przedmiotowego postępowania odwoławczego. Należy bowiem rozróżnić etap

badania i oceny ofert od etapu rozliczenia wykonanych prac. Izba pominęła również argumentację odwołującego w

sprawie KIO 3878/25, która prezentowana była w dodatkowym piśmie procesowym, albowiem rozszerzała ona

argumentację odwołującego o okoliczności nie wskazywane w odwołaniu. Izba pominęła również dowód powołany przez

odwołującego

​w sprawie KIO 3878/25, gdyż przedstawiona indywidualna interpretacja podatkowa nie dotyczy stron postępowania

odwoławczego i wydana została w konkretnej, innej sprawie.

Ponadto odwołujący w sprawie KIO 3863/25 zarzucił zamawiającemu naruszenie przepisów art. 226 ust. 1 pkt 10

oraz art. 239 ust. 1 ustawy Pzp, które Izba uznała za niezasadne. Wskazać bowiem należy, że nie sposób uznać, że

zamawiający dopuścił się naruszenia przepisu 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp w sytuacji, gdy zamawiający nie prowadził

badania i oceny ofert, gdyż zdecydował się na unieważnienie postępowania. Zarzut powyższy jest co najmniej

przedwczesny. Analogiczna sytuacja dotyczy naruszenia art. 239 ust. 1 ustawy Pzp, który odnosi się w swojej treści do

wyboru oferty najkorzystniejszej, której to czynności w przedmiotowym postępowaniu nie było.

Odwołujący w sprawie KIO 3878/25 podniósł również zarzut naruszenia przepisu art. 223 ust. 1 ustawy Pzp, który

Izba uznała za niezasadny. Wskazać należy, że stawka podatku VAT, którą w swoich ofertach podają wykonawcy, nie

może być przedmiotem wyjaśnień.

Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że zamawiający nie naruszył przepisów art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp.

Biorąc pod uwagę powyższe, orzeczono jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 575 ustawy Pzp oraz § 8 ust. 2

pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów

postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu wysokości wpisu od odwołania

(Dz. U. poz. 2437).

Przewodniczący:………………………

Uzasadnienie liczy 17 329 znaków.

Dokument w bazie źródłowej