sygn. akt: KIO 3730/23
WYROK
z dnia 27 grudnia 2023 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący:Emil Kuriata
Protokolant:
Aldona Karpińska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2023 r., w Warszawie, odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej w dniu 11 grudnia 2023 r. przez M.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą EKODREN –
Naturalne Systemy Oczyszczania M.G., ul. Rodzinna 8; 05-806 Sokołów,
w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Gmina Osjaków, ul. Targowa 26;
98-320 Osjaków,
przy udziale wykonawcy Z. Ć. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usług HydraulicznoBudowlanych Z. Ć., Biszcza 292b; 23-425 Biszcza, zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego – po
stronie odwołującego,
orzeka:
1. Umarza postępowanie odwoławcze w zakresie zarzutów nr 1, nr 2 ppkt 3, 5 oraz 6,
nr 3, nr 4, nr 5, nr 6 i nr 7 odwołania.
2. W pozostałym zakresie oddala odwołanie.
3. Kosztami postępowania obciąża M. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą EKODREN – Naturalne
Systemy Oczyszczania M. G., ul. Rodzinna 8; 05-806 Sokołów i:
3.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych
zero groszy) uiszczoną przez M. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą EKODREN – Naturalne
Systemy Oczyszczania M.G., ul. Rodzinna 8; 05-806 Sokołów, tytułem wpisu od odwołania,
3.2. zasądza od M. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą EKODREN – Naturalne Systemy
Oczyszczania M. G., ul. Rodzinna 8;
05-806 Sokołów na rzecz zamawiającego Gmina Osjaków, ul. Targowa 26; 98-320 Osjaków kwotę 3 075 zł 00
gr (słownie: trzy tysiące siedemdziesiąt pięć złotych, zero groszy) stanowiącą koszty postępowania
odwoławczego poniesione z tytułu wynagrodzenia jednego pełnomocnika.
Stosownie do art. 579 ust. 1 i art. 580 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z
2023 r. poz. 1605 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za
pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie.
Przewodniczący:…………………………
sygn. akt: KIO 3730/23
Uzasadnienie
Zamawiający – Gmina Osjaków - prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, pn. „Budowa
przydomowych oczyszczalni ścieków na terenie gminy Osjaków
w formule <<zaprojektuj i wybuduj>>”.
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane 5 grudnia 2023 roku, w BZP pod numerem 2023/BZP 00532310.
11 grudnia 2023 roku, wykonawca M. G. (dalej „Odwołujący”) wniósł odwołanie do Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej.
Odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie:
1.art. 99 ust. 1 oraz art. 16 i art. 17 ustawy Pzp, poprzez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niejednoznaczny
i niewyczerpujący, za pomocą określeń niedokładnych
i niezrozumiałych, co utrudnia sporządzenie oferty,
2.art. 99 ust. 1 i ust. 4 w zw. z art. 101 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz art. 16 i art. 17 ustawy Pzp, poprzez opisanie przedmiotu
zamówienia w sposób sprzeczny z normą, do której zamawiający się odwołuje, co powoduje niejednoznaczność
opisu przedmiotu zamówienia utrudniającą przygotowanie i złożenie oferty, a ponadto poprzez nieuzasadnione
ograniczenie materiałów, technologii, konstrukcji wykonania i kształtu oczyszczalni w sposób sprzeczny z normą,
prowadzący do nieuzasadnionego ograniczenia konkurencji w postępowaniu,
3.art. 99 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy Pzp oraz w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o z dnia 13 września
1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o
odpadach w zw. z art. 17 ustawy Pzp, poprzez opisanie wymagań dla oczyszczalni w sposób niezgodny z normą,
do której zamawiający się odwołuje oraz w sposób niezgodny z powszechnie obowiązującymi przepisami w
zakresie gospodarki odpadami, co powoduje, że zamawiany przedmiot zamówienia nie spełnia wymogów w
zakresie jego efektywności,
4.art. 106 ust. 1 – 3 w zw. z art. 101 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz art. 16 i art. 17 ustawy Pzp, poprzez określenie wymagań w
zakresie przedmiotowych środków dowodowych
w sposób niezgodny z normą, do której zamawiający się odwołuje, co nie znajduje uzasadnienia w potrzebach
zamawiającego i co prowadzi do nieuzasadnionego ograniczenia konkurencji,
5.art. 99 ust. 1 w zw. z art. 433 pkt 4 ustawy Pzp, poprzez opisanie zakresu zamówienia w sposób niewystarczający,
uniemożliwiający przygotowanie oferty, w szczególności poprzez dopuszczenie nieograniczonej możliwości
zmiany zakresu świadczeń, do których wykonania będzie zobowiązany wykonawcy, wskutek czego, wykonawcom
nie został zagwarantowany minimalny zakres zamówienia,
6.art. 99 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 387 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez opisanie wymagań
dla przedmiotu zamówienia w sposób niemożliwy do spełnienia przez wykonawcę,
7.art. 99 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy Pzp oraz w zw. z art. 86 ust. 3 pkt 2 Prawa wodnego i
rozporządzeniem Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 12 lipca 2019 r. w sprawie substancji
szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego oraz warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu do wód
lub do ziemi ścieków, a także przy odprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych do wód lub do urządzeń
wodnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1311) – załącznik nr 2 w zw. z art. 17 ustawy Pzp, poprzez określenie parametrów
wyjściowych dla projektowanych oczyszczalni w sposób niezgodny z obowiązującymi przepisami oraz normą, do
której zamawiający się odwołuje, co powoduje, że zamawiany przedmiot zamówienia nie spełnia wymogów w
zakresie jego efektywności,
8.art. 124 pkt 2 ustawy Pzp w zw. z §9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 23
grudnia 2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich
może żądać zamawiający od wykonawcy w zw. z pkt XIII ust. 1 pkt 2) lit. b) ppkt ii. lit. a) SW Z (str. 18) poprzez
wymaganie przedłożenia podmiotowego środka dowodowego, tj. wykazu osób, którego wzór został sporządzony
w sposób niezgodny z określonym przez zamawiającego warunkiem udziału w postępowaniu.
W związku z powyższym odwołujący wniósł o:
1)doprecyzowanie wymagań w zakresie gwarancji na trwałość i wytrzymałość konstrukcyjną zbiornika oczyszczalni
pkt V ust. 29-30 SW Z (str. 10) oraz w § 1 ust. 26 PPU oraz gwarancji i rękojmi za wady na zaprojektowane i
wykonane roboty pkt XXVI ust. 3 i 4 lit. b) SW Z (str. 33-34), jak również doprecyzowanie, której gwarancji dotyczy
§19 ust. 1 PPU;
2)ujednolicenie pkt V ust. 39 SW Z (str. 11), §1 ust. 35 PPU, pkt 1.4 ppkt 1 PFU (str. 23), pkt 1.4.1 ppkt 1 PFU (str. 24)
poprzez wskazanie jednakowej ilości egzemplarzy wymaganej dokumentacji projektowej;
3)ujednolicenie pkt 1.1.2 PFU (str. 7-8 PFU), pkt 1.1.3.2 PFU (str. 11 PFU), pkt 8 PFU (str. 12 PFU) poprzez
wskazanie jednakowej częstotliwości wywozu osadu dla oczyszczalni;
4)podanie wartości RLM dla poszczególnych oczyszczalni;
5)zmianę pkt 1.1.2 i pkt 1.1.3.2 PFU poprzez wskazanie, iż oczyszczalnie ścieków należy wykonać w technologiach
dopuszczonych normą PN-EN 12566-3+A2:2013;
6)zmianę pkt 1.1.3.2., pkt 1.1.3.2. pkt 3 – 5, pkt 1.1.2., pkt 1.6.3. PFU poprzez usunięcie wymagań w zakresie
dopuszczalnego materiału oczyszczalni, technologii łączenia oraz konstrukcji zbiornika (w zakresie ilości
zbiorników oraz występowania komór/osadników wstępnych lub innych zbiorników lub miejsc, w których będą
zachodzić procesy gnilne), kształtu zbiornika i dookreślenie, że oczyszczalnie ścieków należy wykonać zgodnie z
normą PN-EN 12566-3+A2:2013;
7)zmianę pkt 1.1.3.2. PFU poprzez usunięcie fragmentu zdania: „projektowane urządzenia oczyszczalni nie posiadają
żadnych elementów ruchomych oraz elektronicznych, które wymagałyby dodatkowo stałego nadzoru i kontroli,
przez co nie są awaryjne”;
8)zmianę pkt 1.1.3.2. ppkt 5 PFU poprzez usunięcie wskazanego punktu;
9)zmianę pkt 1.1.3.2. ppkt 12 PFU poprzez usunięcie tego punktu;
10)zmianę pkt V ust. 14 SW Z, pkt VI ust. 2 SW Z, § 1 ust. 11 PPU poprzez wskazanie przez zamawiającego, iż
wymaga, aby oczyszczalnie posiadały raporty z badań wystawionych przez laboratorium notyfikowane przez
Komisję Europejską zgodnie
z wykazem dostępnym na stronie http://ec.europa.eu/ według procedur określonych
w normie PN EN 12566-3+A2:2013;
11)wykreślenie pkt 1.1.3.2 ppkt 13 PFU (str. 13);
12)zmianę pkt VI ust. 2 SW Z (str. 12) poprzez dookreślenie, że zamawiający wymaga jako przedmiotowego środka
dowodowego raportów ze wstępnych badań typu, wykonanych zgodnie z wymaganiami normy PN EN 125663+A2:2013 pkt 8.2 tabela 2, które muszą obejmować:
- Badania wymiarów głównych
- Badania wlotu, wylotu i połączeń
- Badanie możliwości dostępu
- Badanie wodoszczelności
- Badanie wytrzymałości konstrukcji
- Badanie skuteczności oczyszczania
- Badanie trwałości
- Badanie reakcji na ogień;
13)modyfikację pkt V ust. 20-21 SW Z (str. 9) oraz w § 1 ust. 17 i 18 oraz §11 ust. 6 i 7 PPU poprzez wskazanie
procentowo gwarantowanego zakresu zamówienia, który wykonawca na pewno wykona w ramach niniejszej
umowy, odnoszącego się do wartości zamówienia;
14)modyfikację pkt V ust. 22-28 SW Z (str. 9) oraz w § 1 ust. 19-22 PPU poprzez wskazanie procentowo limitu
dopuszczalnych zmian w zakresie lokalizacji odnoszącego się do wartości zamówienia;
15)wykreślenie pkt V ust. 35 SWZ;
16)zmianę pkt IX lit. a SW Z (str. 14) oraz § 2 ust. 1 PPU poprzez określenie, iż etap prac projektowych ma być
wykonany w terminie nie krótszym niż 120 dni od dnia zawarcia umowy;
17)zmianę wiersza 1 tabeli zawartej w pkt 1.2.1 PFU (str. 21) poprzez wskazanie,
że zamawiający wymaga obu parametrów zanieczyszczeń – BZT5 i BZT7;
18)dostosowanie wykazu osób (załącznika nr 5 do SW Z) do treści warunku udziału wskazanego w pkt XIII ust. 1 pkt 2)
lit. b) ppkt ii. lit. a) SWZ (str. 18) w zakresie osoby projektanta.
Odwołujący wniósł również o zasądzenie od zamawiającego na rzecz odwołującego kosztów postępowania według
spisu kosztów, który zostanie przedłożony na rozprawie.
Odwołujący wskazał, że posiada interes w złożeniu odwołania, ponieważ zamawiający sformułował opis przedmiotu
zamówienia, warunki jego realizacji oraz wymagania na etapie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w
sposób nieprecyzyjny, wewnętrznie sprzeczny lub niezgodny z normami, na które zamawiający się powołuje. Z
powyższych powodów, odwołujący nie jest w stanie przygotować i złożyć oferty w postępowaniu, pomimo, iż jest zdolny
do wykonania zamówienia. W przypadku ewentualnego oddalenia odwołania, odwołujący poniesie szkodę w postaci
utraty możliwości uzyskania przedmiotowego zamówienia.
Zamawiający złożył pisemną odpowiedź na odwołanie, w której oświadczył, iż w zakresie niektórych zarzutów
odwołania uwzględnia je, w części zmienia dokumentację postępowania, w części wniósł o oddalenie odwołania.
Odwołujący oświadczył, że po zapoznaniu się z odpowiedzią zamawiającego na odwołanie podtrzymuje zarzut nr 2,
ppkt 1, 2, 4 i 6, oraz zarzut nr 4.
W związku z powyższym oświadczeniem odwołującego, do merytorycznego rozpoznania na rozprawie, Izba
skierowała tylko te zarzuty, które zostały podtrzymane przez odwołującego. W pozostałym zakresie Izba umorzyła
postępowanie odwoławcze.
Izba ustaliła i zważyła, co następuje.
Izba stwierdziła, że nie zachodzą przesłanki do odrzucenia odwołania, o których stanowi przepis art. 528 ustawy Pzp.
Zamawiający prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego
z zastosowaniem przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych wymaganych przy procedurze, której wartość
szacunkowa zamówienia nie przekracza kwot określonych
w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych.
Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, że odwołujący posiada interes w uzyskaniu przedmiotowego zamówienia,
kwalifikowanego możliwością poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy, o
których mowa w art. 505 ust. 1 ustawy Pzp, co uprawniało go do złożenia odwołania.
Uwzględniając dokumentację z przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, jak
również biorąc pod uwagę oświadczenia i stanowiska stron oraz przystępującego, złożone w pismach
procesowych, jak też podczas rozprawy Izba stwierdziła, iż odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
W zakresie zarzutów podtrzymanych przez odwołującego.
Zarzuty nr 2 ppkt 1, 2, 4 i 6 oraz zarzut nr 4.
Odwołujący wskazał, iż zamawiający opisał przedmiot zamówienia w sposób sprzeczny
z normą, do której się odwołuje, co powoduje niejednoznaczność opisu przedmiotu zamówienia utrudniającą
przygotowanie i złożenie oferty. Jednocześnie, zamawiający ogranicza zastosowanie materiałów, technologii, konstrukcji
wykonania i kształtu oczyszczalni w sposób sprzeczny z normą, co prowadzi do nieuzasadnionego ograniczenia
konkurencji
w postępowaniu.
Zamawiający w pkt 1.1.2 PFU odwołał się w sposób jednoznaczny do normy PN- EN 12566-3: 1.1.2.
„
Zakres
przedmiotu zamówienia. Opis przedmiotu zamówienia. Planowane do realizacji przedsięwzięcie polegać będzie na
zaprojektowaniu a następnie montażu 93 indywidualnych oczyszczalni ścieków na terenie Gminy Osjaków. Lokalizacja
zostanie wskazana w załączniku do niniejszego PFU. Zamawiający wymaga zgodności z normą PN- EN 12566-3”.
Odwołujący zwraca uwagę, że podstawowym zadaniem przydomowej oczyszczalni ścieków jest oczyszczanie
ścieków bytowo-gospodarczych w takim zakresie, aby oczyszczone ścieki spełniały krajowe wymagania dotyczące
skuteczności oczyszczania. Dodatkowo przydomowa oczyszczalnia ścieków powinna być wodoszczelna, trwała,
odporna na ogień,
o deklarowanej przez producenta wytrzymałości konstrukcji i w takim m.in. zakresie musi być przebadana na zgodność z
normą PN EN 12566-3:+A2:2013. Są to podstawowe
i najważniejsze właściwości użytkowe przydomowej oczyszczalni ścieków i w tym zakresie (oraz np. energochłonności,
częstotliwości wywozu osadu) wymagania powinien stawiać zamawiający. Tymczasem, zamawiający co prawda
odwołuje się do ww. opisanej normy, ale równocześnie zawęża zakres wymagań w stosunku do tych określonych w
normie. Przy czym, zawężenia tego zamawiający dokonuje bez wyraźnej przyczyny, w szczególności nie przemawiają
za tym jego obiektywnie uzasadnione potrzeby. Zwrócenia uwagi wymaga,
że spełnienie przez zbiornik normy PN EN 125663 gwarantuje, iż posiadać będzie on odpowiednie parametry w zakresie
szczelności, energochłonności, warunków gromadzenia osadu itp., niezależnie od warunków, w jakich oczyszczalnie te
zostaną wykonane.
W konsekwencji, nie ma podstaw do tego, aby zamawiający narzucał wykonawcom technologię, materiały, konstrukcję
realizowanych oczyszczalni, zwłaszcza, że działając na podstawie art. 101 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy Pzp odesłał już do
obowiązującej w tym względzie normy, która w sposób wystarczający te wymagania precyzuje. Jednocześnie, zwrócić
należy uwagę, że odsyłanie z jednej strony do obowiązującej normy, a następnie określanie wymagań w sposób z nią
sprzeczny, powoduje, iż wykonawcy nie są w stanie ustalić jednoznacznie rzeczywistych wymagań zamawiającego co
do przedmiotu zamówienia, co skutecznie uniemożliwia im przygotowanie oferty. Jak zwrócił uwagę Urząd Zamówień
Publicznych
w swojej publikacji „Prawo Zamówień Publicznych. Komentarz. Wydanie II” w odniesieniu do art. 101 Ustawy: Opisu
„
przedmiotu zamówienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie można sporządzić w sposób sprzeczny z właściwymi normami
(lub kolejnymi systemami referencji technicznych)”.
Odwołujący również zwraca uwagę, że nieuzasadnione ograniczenie w zakresie doboru materiałów, technologii i
konstrukcji oczyszczalni powoduje zawężenie kręgu potencjalnych wykonawców, którzy są zdolni wykonać należycie
przedmiot zamówienia. Zdaniem odwołującego, zamawiający ograniczył konkurencję, precyzując wymagania w sposób
niezgodny z normą, gdyż jego oczekiwania co do materiałów, konstrukcji lub technologii nie znajdują uzasadnienia w jego
obiektywnych potrzebach, a co więcej, wskazują na rozwiązania oferowane przez konkretne firmy. Odwołujący wskazuje
na następujące postanowienia PFU, które stoją w sprzeczności z ww. normą:
1) pkt 1.1.3.1 – 1.1.3.2 PFU:
„Podstawowe dane dotyczące technologii / założenia technologiczne PBOŚ.
1.1.3.1 Wymagany sposób oczyszczania ścieków.
Praca oczyszczalni oparta jest na technologii osadu czynnego i zanurzonego złoża biologicznego, polegającego na
oczyszczaniu ścieków poprzez bakterie tlenowe
i mikroorganizmy, przy równoczesnym intensywnym napowietrzaniu ścieków.”
„1.1.3.2 Opis przyjętej technologii oczyszczania ścieków.
Oczyszczalnia pracuje w połączonej technologii osadu czynnego i zanurzonego złoża biologicznego, co zwiększa
efektywność oczyszczanego ścieku”.
Podobnie w punkcie 1.1.2. PFU zamawiający przewidział następujące wymaganie: „O czyszczalnie ścieków należy
wykonać w technologii osadu czynnego z zanurzonym złożem biologicznym, składających się z kompletu co najmniej
dwóch zbiorników, przy czym pierwszy pełni rolę komory napowietrzania, a kolejny /kolejne osadnika wtórnego”.
Powyższe postanowienia są niezgodne z normą PN-EN 12566-3+A2:2013, gdyż ww. norma w pkt 2 „Powołania
normatywne” jednoznacznie wskazuje dokumenty powołane, które należy stosować łącznie z ww. normą, i które
dopuszczają stosowanie technologii m.in. osadu czynnego (w tym SBR) oraz reaktorów z błoną biologiczną:
•EN 12255-6, Wastewater treatment plants – Part 6: Activated sludge process Oczyszczalnie Ścieków Część 6:
Proces osadu czynnego
•EN 12255-7, Wastewater treatment plants – Part 7: Biological fixed-film reactors
Oczyszczalnie Ścieków Część 7: Reaktory z błoną biologiczną.
Ww. część 6 i 7 normy EN 12255 dopuszczają stosowanie różnych technologii oczyszczania ścieków, w tym m. in.
technologię osadu czynnego, SBR, osadu czynnego
z fluidalnym złożem biologicznym, reaktorów z błoną biologiczną. Zamawiający – sprzecznie z normą – ograniczył
technologię oczyszczania do jednej – osadu czynnego z zanurzonym złożem biologicznym. Norma EN 12255-6 w pkt
4.1 wskazuje, że „oczyszczanie biologiczne
i sedymentację wtórną można przeprowadzić łącznie w jednym zbiorniku, jak np. w systemie SBR (Sequencing Batch
Reactor)”. Następnie, zgodnie z pkt 4.4.1 tej normy „ilość, kształt
i pojemność reaktorów, w których zachodzą podstawowe reakcje biologiczne, mogą różnić się w sposób istotny zależnie
od: wielkości oczyszczalni, wymaganego stopnia oczyszczania (...), stopnia anoksycznego (...)”. Niezgodne z normą są
więc wymagania zamawiającego, aby oczyszczalnia składała się z co najmniej dwóch zbiorników i aby miała kształt
stożka. Ilość
i kształt zbiorników może być dowolny.
W związku z powyższym, odwołujący wnosi o zmianę pkt 1.1.2 i pkt 1.1.3.2 PFU poprzez wskazanie, iż
oczyszczalnie ścieków należy wykonać w technologiach dopuszczonych normą PN-EN 12566-3+A2:2013.
2) pkt 1.1.3.2. PFU (str. 11):
„1.1.3.2 Projektowana oczyszczalnia ścieków składa się ze zbiornika wykonanego z włókna szklanego i żywicy
poliestrowej, stanowiącej obudowę zewnętrzną. Wewnątrz obudowy znajduje się drugi zbiornik bez dna, umieszczony
mimośrodowo o mniejszej średnicy, zwężający się ku dołowi. Pierwsza z nich, znajdująca się w środku zbiornika
wewnętrznego, to komora napowietrzania. Druga, zawarta w przestrzeni pomiędzy zbiornikami, to strefa klarowania cieczy,
działająca jako osadnik wtórny. Konstrukcja urządzenia pozwala obsługiwać gospodarstwa do 18 RLM”.
Pkt 1.1.3.2 PFU (str. 12):
„Wymagane parametry techniczne:
2.Minimalna przepustowość dobowa: zgodna z bilansem ścieków opisanym w PFU.
3.Oczyszczalnia ścieków ma się składać z jednego zbiornika, bez osadnika wstępnego (komory wstępnej, innego
zbiornika lub miejsca, w którym zachodzą procesy gnilne).
4.Oczyszczalnia ma być wykonana z włókna szklanego i żywicy poliestrowej (GRP).
5.Napowietrzanie: ciągłe, wymuszone, bez możliwości sterowania automatycznego lub ręcznego”.
Podobnie w punkcie 1.1.2. PFU zamawiający przewidział następujące wymaganie: „O czyszczalnie ścieków należy
wykonać w technologii osadu czynnego z zanurzonym złożem biologicznym, składających się ̨ z kompletu co najmniej
dwóch zbiorników, przy czym pierwszy pełni rolę komory napowietrzania, a kolejny /kolejne osadnika wtórnego”. Jak
również pkt 1.6.3. PFU: „1.6.3 Oczyszczalnie ścieków. Indywidualne oczyszczalnie ścieków muszą spełniać wymogi
normy PN – EN 12566 – 3 + A2:2013. W celu eliminacji procesów gnilnych
i zmniejszenia ryzyka wystąpienia przykrych zapachów wymaga się, aby proces oczyszczania ścieków odbywał się bez
zastosowania osadnika gnilnego lub komory osadnika wstępnego. W związku z tym, iż mogą ̨wystąpić trudne warunki
gruntowe dopuszcza się tylko zbiorniki wykonane z włókna szklanego (GRP) lub polimerobetonowe. Z uwagi na możliwość
niekontrolowanego rozszczelnienia w gruncie nie dopuszcza się zastosowania zbiorników spawanych, zgrzewanych lub
skręcanych śrubami. Dmuchawa napędzająca powietrzem pompę mieszalnika powinna być umieszczona w
wodoodpornej obudowie. Powinna ona znajdować się z zacienionym miejscu ponad poziomem możliwego zalania, w
wydzielonej skrzynce elektrycznej zapewniającej ochronę przed wodą, śniegiem oraz pozostałymi czynnikami
zewnętrznymi. Strumień powietrza z dmuchawy zapewnia oczyszczalni odpowiednią wentylację. Powietrze wychodzące z
oczyszczalni może być odprowadzane przez wentylację wysoką rurą pionową bądź za pomocą osobnej wentylacji.
Dopuszcza się rozwiązania równoważne pod warunkiem zachowania podstawowych parametrów technicznych i
jakościowych proponowanych urządzeń do opisanych w PFU”. Oraz w pkt 1.1.1 PFU (str. 6): „Przedmiotem zamówienia
są roboty budowlane polegające na zaprojektowaniu, dostawie, montażu i uruchomieniu 93 szt. indywidualnych
oczyszczalni ścieków pracujących w technologii niskoobciążonego osadu czynnego z zanurzonym złożem biologicznym,
składających się ze zbiornika w kształcie stożka”.
Powyższe postanowienia są niezgodne z normą, do której zamawiający się odwołuje. Odwołujący wskazuje, że
norma dotyczy urządzeń pozwalających obsługiwać gospodarstwa do 50 RLM - PN-EN 12566-3 – Małe oczyszczalnie
ścieków dla obliczeniowej liczby mieszkańców do 50 – Część 3: Kontenerowe i/lub montowane na miejscu przydomowe
oczyszczalnie ścieków.
Zamawiający w ramach powyżej zacytowanych postanowień narzuca wykonawcom materiał (GRP), z których mają
być wykonane oczyszczalnie, technologię ich łączenia, konstrukcję wykonania oraz kształt.
Odnośnie materiału, należy wskazać, że zamawiający ogranicza możliwość wykonania oczyszczalni wyłącznie do
włókna szklanego i żywicy poliestrowej (GRP). Tymczasem norma w pkt 6.5 Durability w sposób szczegółowy określa
przy użyciu jakich materiałów mogą być wykonane zbiorniki oczyszczalni. Są to m.in. następujące materiały:
-beton
-stal
-polichlorek winylu PVC-U
-polietylen PE
-tworzywo sztuczne wzmocnione włóknem szklanym (GRP)
-polipropylen PP.
Tym samym, wykonawcy, jeżeli chcą zrealizować oczyszczalnie zgodnie z normą nie muszą ograniczać się
wyłącznie do GRP, tj. materiałów wskazanych przez zamawiającego, mogą równie dobrze skorzystać z innych
materiałów wskazanych w normie. Ograniczenie zamawiającego jest tym bardziej niezasadne, że w pkt 11 PFU (str. 12)
zamawiający wskazał, iż: „Zbiornik oczyszczalni musi posiadać wytrzymałość gwarantującą prawidłową pracę
oczyszczalni z posadowieniem wlotu co najmniej 1,2 m p.p.t. bez dodatkowych zabezpieczeń. Parametr ten musi być
potwierdzony w raporcie z badań zgodnym z Normą PN EN 12566, wystawionym przez laboratorium notyfikowane oraz w
Deklaracji właściwości użytkowych wystawionej przez producenta oczyszczalni”.
Z punktu widzenia tego wymagania, nie ma absolutnie żadnego znaczenia z jakiego materiału oczyszczalnie zostanie
wykonana tj. z włókna szklanego (GRP), tak jak wymagał zamawiający, czy też betonu, stali, polipropylenu, polietylenu.
Nie będzie również istotna zastosowana technologia łączenia – czy zbiorniki będą spawane, zgrzewane lub skręcane
śrubami. Dla zamawiającego, jak wynika wprost z pkt 11 PFU, będzie natomiast istotne, aby oczyszczalnie posiadały
wytrzymałość zgodną z normą PN EN 12566. Badanie wytrzymałości konstrukcji wykonane przez Laboratorium
Notyfikowane musi po prostu być przeprowadzone zgodnie z wymaganiami przedmiotowej normy oraz musi potwierdzać
wymóg zamawiającego dotyczący wytrzymałości konstrukcji - tj. 1,2 m p.p.t., bez względu na technologię oraz rodzaj
materiału z jakiego została wykonana oczyszczalnia. Skoro norma nie ogranicza rodzaju materiałów, z jakich mogą być
wykonane zbiorniki, zamawiający nie powinien wprowadzać takich ograniczeń, które po pierwsze nie mają uzasadnienia,
po drugie, zdaniem odwołującego, zawężają krąg wykonawców, którzy mogą złożyć ofertę w postępowaniu.
Odwołujący zwraca uwagę, że materiał GRP do budowy oczyszczalni stosuje dwóch wykonawców: Traidenis-Pol Sp.
z o.o. z siedzibą Olecku oraz Feliksnavis UAB z siedzibą
w Alytus (Olita) na Litwie. Ograniczenie dopuszczalnych materiałów do budowy oczyszczalni oraz inne wymagania
zamawiającego (które poniżej wymieni odwołujący) jednoznacznie wskazują na urządzenia i technologię stosowaną
przez ww. wykonawców, co stanowi przykład nieuzasadnionego i tym samym, niedozwolonego ograniczenia konkurencji.
Odwołujący wskazuje, że takie ograniczenie zostało uznane za niedopuszczalne w wyroku KIO z 10 lutego 2023 r. sygn.
KIO 215/23. W ocenie Izby doszło do naruszenia przepisów art. 99 ust. 4 w zw. z art. 16 Ustawy przez zamawiającego w
postaci ograniczenia konkurencji, które nie znajduje racjonalnego i obiektywnego uzasadnienia w potrzebach
zamawiającego.
Odnośnie wyłączenia możliwości zastosowania zbiorników spawanych, zgrzewanych lub skręcanych śrubami –
norma również nie określa, czy zbiorniki mają być lub nie być skręcane, zgrzewane czy też monolityczne. Mają
natomiast być wodoszczelne oraz posiadać deklarowaną przez producenta wytrzymałość konstrukcji – i w tym zakresie
są badane
w laboratorium notyfikowanym zgodnie z zapisami normy PN-EN 12566-3+A2:2013 - Annex A (normative)
Watertightness test (Badanie wodoszczelności), Annex C (normative) Calculation and test methods for structural
behaviour (Obliczanie i metody badań wytrzymałości konstrukcji).
Norma w pkt 6.5 Durability w sposób szczegółowy określa przy użyciu jakich technologii
i jakich materiałów mogą być wykonane zbiorniki oczyszczalni.
Są to m.in. następujące technologie:
-formowanie rotacyjne
-formowanie metodą rozdmuchu
-wytłaczanie
-formowanie wtryskowe
-formowanie wtryskowe ze spienianiem.
Skoro norma nie ogranicza rodzaju łączeń, przy zastosowaniu jakich mogą być wykonane zbiorniki, zamawiający nie
powinien wprowadzać takich ograniczeń, które po pierwsze nie mają uzasadnienia, po drugie, zdaniem odwołującego,
zawężają krąg wykonawców, którzy mogą złożyć ofertę w postępowaniu.
Analogicznie wymienione powyżej postanowienia PFU są niezgodne z normą w zakresie określonych przez
zamawiającego wymagań dotyczących budowy zbiornika oczyszczalni - „Oczyszczalnia ścieków ma się składać z
jednego zbiornika, bez osadnika wstępnego (komory wstępnej, innego zbiornika lub miejsca, w którym zachodzą procesy
gnilne)”. Odwołujący wskazuje, że norma PN EN 12566 nie określa, czy oczyszczalnia ścieków ma się składać
z jednego, czy dwóch zbiorników, z lub bez osadnika wstępnego (komory wstępnej, innego zbiornika lub miejsca, w
którym zachodzą procesy gnilne). Oczyszczalnia musi spełniać krajowe wymagania dotyczące skuteczności
oczyszczania. W szczególności komory/osadniki wstępne nie mają wpływu na wytrzymałość konstrukcji, o której mowa
w pkt 11 PFU. Zwrócenia uwagi również wymaga, że na rynku jest mnóstwo oczyszczalni z osadnikami wstępnymi,
komorami wstępnymi, osadnikami wtórnymi, itp., które skutecznością oczyszczania przewyższają opisane przez
zamawiającego w PFU oczyszczalnie. Wszystkie jednocześnie, pozostają w zgodności z normą, na którą zamawiający
się powołuje.
W konsekwencji, nie ma uzasadnienia, dla którego zamawiający wyłączył możliwość zastosowania w konstrukcji
komory/osadnika wstępnego. Jednocześnie, ponownie odwołujący podniósł, że powyższe ograniczenie wskazuje na
technologię stosowaną przez wykonawców: Traidenis-Pol Sp. z o.o. z siedzibą Olecku oraz Feliksnavis UAB z siedzibą
w Alytus (Olita) na Litwie, co oznacza, iż zamawiający dokonał opisu przedmiotu zamówienia w sposób nieuzasadniony
zawężając konkurencję i uniemożliwiając złożenie oferty innym wykonawcom, oferującym rozwiązania na tym samym
lub nawet wyższym poziomie jakości, odpowiadającym wymaganej normie.
Ostatecznie, niezgodne z normą i ograniczające konkurencję jest wymaganie zawarte
w pkt 1.1.1 PFU (str. 6), zgodnie z którym oczyszczalnie mają składać się ze zbiornika
w kształcie stożka. Norma, na którą zamawiający się powołuje nie definiuje kształtów zbiorników składających się na
oczyszczalnię. Wykonawcy w tym względzie mogą więc zastosować dowolną konstrukcję. Natomiast kształt stożka to
technologia typowa dla wykonawców: Traidenis-Pol Sp. z o.o. z siedzibą Olecku oraz Feliksnavis UAB z siedzibą
w Alytus (Olita) na Litwie, których zamawiający niezasadnie preferuje, ponieważ stożkowaty kształt zbiornika nie ma
żadnego uzasadnienia merytorycznego.
W związku z powyższym, odwołujący wnosi o usunięcie wymagań w zakresie dopuszczalnego materiału
oczyszczalni, technologii łączenia oraz konstrukcji zbiornika
(w zakresie ilości zbiorników oraz występowania komór/osadników wstępnych lub innych zbiorników lub miejsc, w
których będą zachodzić procesy gnilne), kształtu zbiornika
i dookreślenie, że oczyszczalnie ścieków należy wykonać zgodnie z normą PN-EN 12566-3+A2:2013.
4)Pkt 1.1.3.2 PFU (str. 12): 5. Napowietrzanie: ciągłe, wymuszone, bez możliwości sterowania automatycznego lub
ręcznego.
Wskazane wymaganie stanowi sprzeczne z normą ograniczenie wymagań w zakresie napowietrzania. Norma, na
którą zamawiający się powołuje nie określa wymagań w zakresie napowietrzania (dopuszczalne jest więc napowietrzanie
ciągłe, okresowe lub brak napowietrzania; dodatkowo sam osadnik wstępny może być napowietrzany lub nie).
Zamawiający natomiast narzuca technologię w tym zakresie, przy czym brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia
merytorycznego dla wyboru tej metody. Odwołujący zwraca uwagę, iż napowietrzenie ciągłe i wymuszone powoduje
większe zużycie energii oraz konieczność częstszej wymiany dmuchawy, a nie gwarantuje wyższej (lepszej)
efektywności oczyszczania.
W związku z powyższym, odwołujący wnosi o usunięcie wskazanego punktu.
6)pkt V ust. 14 SWZ, pkt VI ust. 2 SWZ, § 1 ust. 11 PPU.
Zamawiający w SW Z oraz PPU nie precyzuje, jakie raporty z badań powinny posiadać oferowane oczyszczalnie. W
tym względzie, wymagania SWZ są wewnętrznie sprzeczne
i niezgodne z normą. Zgodnie z pkt V ust. 14 SW Z (str. 6) zamawiający wymaga „pełnych raportów z badań”, ale
wymienia tylko dwa z nich: raport wodoszczelności i raport wytrzymałości konstrukcyjnej. Nie są to więc „pełne raporty”,
które wymienia norma, i do której zamawiający się odwołuje. Z kolei w pkt VI ust. 2 SW Z (str. 12) wymagany jest „raport
zbiorczy” bez określenia, czym jest taki dokument i co powinien zawierać.
Jednocześnie powyższe wymagania dotyczące raportów są niezgodne z normą, do której zamawiający się odwołuje.
Jak bowiem wskazał zamawiający w pkt V ust. 14 SW Z (str. 6) oraz § 1 ust. 11 PPU: 1„ 4. Wymaga się, aby
oczyszczalnie posiadały pełne raporty z badań wystawionych przez laboratorium notyfikowane przez Komisję Europejską
zgodnie z wykazem dostępnym na stronie ttp://ec.europa.eu/ według procedur określonych w normie PN EN 125663+A2:2013:
a)raport wodoszczelności dla całego typoszeregu oferowanych oczyszczalni (a nie poszczególnych zbiorników),
wykonanych przez laboratorium notyfikowane, zgodnie
z załącznikiem A normy PN-EN 12566-3+A2:2013, a w szczególności tablica A.1 przedmiotowej normy w warunkach
mokrych WET;
b)raport wytrzymałości konstrukcyjnej dla oferowanych oczyszczalni. W tym zakresie zamawiający wymaga
dostarczenia raportu wytrzymałości konstrukcyjnej wykonanej przez laboratorium notyfikowane, zgodnie z załącznikiem
C6 normy PE EN 125663:2005+A2:2013 dla warunków suchych i mokrych, rozdział 6.2.1 i 6.2.2 wyrażona jako
maksymalna dopuszczalna wysokość zasypki (M) oraz możliwości instalacji urządzenia w suchym lub mokrym miejscu,
wyrażona jako W ET ze wskazaniem maksymalnej wysokości lustra wody mierzonej od dna zbiornika lub metodą
obliczeniową obejmującą najbardziej niekorzystne warunki pracy urządzenia wykonanej przez laboratorium notyfikowane
zgodnie z normą PN EN 12566-3:+A2:2013, rozdział 6.2.1.”.
Powyższe wymagania są niezgodne z normą, do której zamawiający się odwołuje.
W zakresie lit. a) odwołujący zwraca uwagę, że norma i tablica A1 dopuszcza takie metody badania wodoszczelności,
jak: badanie podciśnieniowe, ciśnieniowe oraz „badanie wodą” (Water Test). Nie występuje natomiast badanie
wodoszczelności w warunkach W ET, a takie badanie wskazał zamawiający w ww. zapisie SW Z. Zamawiający
rozszerzył więc zakres badań o metodę, której nie przewiduje norma. W ten sposób zamawiający ograniczył możliwość
udziału w postępowaniu przez wykonawców oferujących urządzenia zgodne
z normą, ale których badanie wytrzymałości konstrukcyjnej nie zostało wykonane metodą W ET (ponieważ norma go nie
przewiduje).
Również w zakresie lit. b) postanowienia są niezgodne z powołaną normą i wzajemnie wykluczające się. Załącznik C6
dotyczy badania PIT Test, natomiast 6.2.2 Load bearing capacity determined by calculation. Norma nie wymaga
natomiast przeprowadzenia dwóch różnych badań wytrzymałości konstrukcji. Dodatkowo pkt 6.2.1 General normy PNEN 12566- 3:2005+A2:2013 ani żaden inny punkt normy nie opisuje wymagań przeprowadzenia badań wytrzymałości
konstrukcji metodą obliczeniową obejmującą najbardziej niekorzystne warunki pracy urządzenia.
Powyższe wymagania w zakresie posiadania przez oferowane oczyszczalnie wyników raportów z badań, które nie
wynikają z normy, do której odwołuje się zamawiający, powoduje nieuzasadnione ograniczenie konkurencji, gdyż
wykonawcy oferujący rozwiązania zgodne
z normą, nie są w stanie złożyć prawidłowej oferty. Jednocześnie wzajemna sprzeczność pomiędzy wymaganiami
zamawiającego, a postanowieniami normy powoduje, iż wykonawcy nie są w stanie ustalić, jakie są właściwe
wymagania dla oczyszczalni stanowiących przedmiot zamówienia, co uniemożliwia im przygotowanie oferty.
W związku z powyższym, odwołujący wnosi o wskazanie przez zamawiającego, iż wymaga, aby oczyszczalnie
posiadały raporty z badań wystawionych przez laboratorium notyfikowane przez Komisję Europejską zgodnie z wykazem
dostępnym na stronie ttp://ec.europa.eu/ według procedur określonych w normie PN EN 12566-3+A2:2013.
Zarzut nr 4: naruszenie art. 106 ust. 1 – 3 w zw. z art. 101 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz art. 16
i art. 17 ustawy Pzp.
Zamawiający określił wymagania w zakresie przedmiotowych środków dowodowych
w sposób niezgodny z normą, do której zamawiający się odwołuje, co nie znajduje uzasadnienia w potrzebach
zamawiającego i co prowadzi do nieuzasadnionego ograniczenia konkurencji. W pkt VI ust. 2 SW Z (str. 12) zamawiający
wskazał na następujące przedmiotowe środki dowodowe: „VI. Przedmiotowe środki dowodowe: b. raport zbiorczy wydany
przez jednostkę notyfikowaną przeprowadzającą badania, zawierający wszystkie szczegółowe, wartościowe wyniki badań
na zgodność z normą PN EN 12566-3:+A2:2013”. Odwołujący wskazuje, że „Raport zbiorczy” nie jest pojęciem
zdefiniowanym w normie PN EN 125663:+A2:2013, ani w przepisach dotyczących wyrobów budowlanych, systemu
oceny zgodności, jak również nie jest też określony w art. 101, 105-106 Ustawy. Zgodnie
z wymaganiami normy PN EN 12566-3+A2:2013 pkt 8.2 tabela 2, raporty ze wstępnych badań typu muszą obejmować:
•Badania wymiarów głównych
•Badania wlotu, wylotu i połączeń
•Badanie możliwości dostępu
•Badanie wodoszczelności
•Badanie wytrzymałości konstrukcji
•Badanie skuteczności oczyszczania
•Badanie trwałości
•Badanie reakcji na ogień
Z drugiej jednak strony, zamawiający nie wymienia tych badań ani w wykazie przedmiotowych środków dowodowych,
ani w opisie przedmiotu zamówienia.
W opisie przedmiotu zamówienia, zamawiający (jak odwołujący podniósł w zarzucie nr 2 pkt 6) wskazał, iż oczekuje,
aby oczyszczalnie posiadały jedynie dwa wstępne badania
w zakresie wodoszczelności i wytrzymałości. Jednocześnie wymagania te zostały opisane
w sposób niezgodny z normą (o czym odwołujący wspominał powyżej).
W związku z powyższym, ze względu na nieprecyzyjne i niezgodnie z normą określone wymagania, wykonawcy nie
są w stanie ustalić, jakie dokładnie przedmiotowe środki dowodowe powinny być złożone wraz z ofertą. To zaś
uniemożliwia przygotowanie i złożenie prawidłowej oferty w postępowaniu.
W związku z powyższym, odwołujący wnosi o dookreślenie przez zamawiającego,
że zamawiający wymaga jako przedmiotowego środka dowodowego raportów ze wstępnych badań typu, wykonanych
zgodnie z wymaganiami normy PN EN 12566-3+A2:2013 pkt 8.2 tabela 2, które muszą obejmować:
•Badania wymiarów głównych
•Badania wlotu, wylotu i połączeń
•Badanie możliwości dostępu
•Badanie wodoszczelności
•Badanie wytrzymałości konstrukcji
•Badanie skuteczności oczyszczania
•Badanie trwałości
•Badanie reakcji na ogień
Zamawiający odnosząc się do potrzymanych zarzutów odwołania, wskazał co następuje.
Zarzut 2.1 pkt 1.1.3.1 - 1.1.3.2 PFU: zamawiający nie uwzględnia niniejszego zarzutu
i wnosi o jego oddalenie.
Odwołujący się w tym zakresie przywołuje treść normy PN EN 12566-3+A:2013 na dopuszczenie stosowania do
badania technologii w zakresie cyt.: „m.in. osadu czynnego
(w tym SBR) oraz reaktorów z błoną biologiczną". Katalog technologii nie jest zamknięty oraz obligatoryjny dla danego
producenta i może być stosowany oddzielnie lub łącznie Brak jest jednak w zapisach normy zastosowania koniunkcji
łącznej. Niejako sam odwołujący to potwierdza poprzez zastosowanie określenia „m.in”. Dla określenia opisu przedmiotu
zamówienia i zaspokojenia potrzeb zamawiającego w tym przyszłych użytkowników przydomowych oczyszczalni mieszkańców gminy, zamawiający określił właśnie taką technologię, która wg zamawiającego zaspokoi wszystkie
trudności lokalizacyjne oraz eksploatacyjne. Zamawiający ma prawo zawęzić przedmiot zamówienia nie dopuszczając
zarówno z jednej strony wszystkich technologii, z drugiej wprowadzić wymóg posiadania deklaracji zgodności
przebadanej oczyszczalni zgodnej z normą.
Zarzut 2.2 pkt 1.1.32. PFU (str. 11):
Zamawiający nie uwzględnia zarzutu i wnosi o jego oddalenie.
Treść zapisów normy w zakresie użycia materiałów, z jakich mogą być wykonane zbiorniki oczyszczalni, wskazuje, iż
są to m.in. następujące materiały:
-Beton,
-Stal,
-Polichlorek winylu PCV-U,
-Polietylen PE,
-Tworzywo sztuczne wzmocnione włóknem szklanym (GRP)
-Polipropylen PP
Zamawiający ponownie wskazuje, że znając swoje potrzeby oraz miejscowe trudne warunki gruntowe dla
poszczególnych lokalizacji może dokonać spośród katalogu materiałów, ten, który dla zamawiającego jest najbardziej
korzystny. Załącznik do PFU zatytułowany jako opinia geologiczna wprost wskazuje na występujący wysoki poziom wód
gruntowych na terenie całej gminy Osjaków. Instalacja oznacza duże naprężenia hydrostatyczne zarówno na zbiornik
oczyszczalni jak i jego wszystkie elementy. Następstwem zbiornika wykonanego ze słabszych materiałów konstrukcyjnie
jak PP czy choćby PE mogą być niezaplanowane odkształcenia.
Z drugiej strony, wychodząc naprzeciw przyszłym potencjalnym wykonawcom, zamawiający dokonał korekty w PFU w
rozdziale 1.1.3.2. Wymagane parametry techniczne korekty
i dopuścił zbiorniki wykonane dodatkowo z betonu oraz PEHD - polietylen dopuszczając równocześnie inny kształt aniżeli
stożek. W ocenie zamawiającego, który dokonał rozeznania rynku, większość producentów przydomowych oczyszczalni
produkuje zbiorniki z PEHD, innym materiałem instalacji zbiorników popularnym w Polsce, ale i za granicą jest beton
i w związku z tym by jeszcze bardziej dochować obowiązku zachowania zasady uczciwej konkurencji i zwiększyć
potencjalny udział wykonawców portfolia produktowego zamówienia, zamawiający dopuścił inne materiały oraz kształt
zachowując jednocześnie obowiązek ich przebadania zgodnie z normą PN EN 125663+A:2013, a także zachowując
wymagania instalacyjne pod kątem trudnych warunków gruntowych. Dodatkowo zamawiający rozszerzając katalog
rodzajów, z których powinien być wykonany zbiornik dopuścił w związku ze zbiornikiem wykonanym z PEHD możliwość
zastosowania zbiorników spawanych w uwagi na powszechne zastosowanie tej technologii produkcji zbiorników z
polietylenu.
Zarzut 2.4. pkt 1.1.32 PFU (str. 12):
Zamawiający nie uwzględnia zarzutu i wnosi o jego oddalenie.
Zamawiający dokonując analizy pod kątem awaryjności różnych urządzeń zdefiniował katalog potrzeb w zakresie
pracy oczyszczalni. Jednym, ale nie jedynym argumentem za wprowadzeniem tychże kwestionowanych zapisów miała
być prostota urządzeń poprzez wyeliminowanie jakiegokolwiek sterowania elektronicznego przez komputer pracą cyklami
oczyszczalni, który często ulega lub mógł ulec awarii. Zamawiający wprowadził więc zapis pracy dmuchawy w sposób
ciągły bez zbędnych sterowań. Jednakże by rozszerzyć katalog wyboru producentów oczyszczalni ścieków przez
wykonawców zamawiający zmienił PFU
w rozdziale 1.1.3.2 Wymagane parametry techniczne w pkt 5.: „Napowietrzanie: ciągłe lub okresowe, wymuszone, bez
możliwości elektronicznego sterowania automatycznego pracą cyklami oczyszczalni lub elektrozaworami”. Jednocześnie
zastrzega, że nie dopuszcza oczyszczalni, w której jest brak napowietrzania.
Zarzut 2.6. pkt V ust. 14 SWZ, pkt VI ust. 2 SWZ, § 1 ust. 11 PPU.
W ocenie odwołującego, zamawiający w SWZ oraz PPU nie precyzuje, jakie raporty
z badań powinny posiadać oferowane oczyszczalnie. W tym względzie, wymagania SW Z są wewnętrznie sprzeczne i
niezgodne z normą. Odwołujący wniósł o zmianę poprzez wskazanie przez zamawiającego, iż wymaga, aby
oczyszczalnie posiadały raporty z badań wstawionych przez laboratorium notyfikowane przez Komisję Europejską
zgodnie z wykazem dostępnym na stronie ttp://ec.europa.eu/ według procedur określonych w normie PN EN
125663+A2:2013.
Zamawiający dokonał w dniu 20 grudnia 2023 roku zmiany treści SW Z poprzez wykreślenie postanowienia zawartego
w Rozdziale V ust. 14 SW Z, zmianę katalogu przedmiotowych środków dowodowych wskazanych w Rozdziale VI ust. 2
SW Z, a także dokonał stosownej zmiany treści Projektowanych postanowień umownych (Załącznik nr 2 do SW Z) w tym
zakresie (dowód: wyjaśnienie i zmiana SW Z z dnia 20.12.2023 r., zmieniony załącznik nr 2 - Projekt Postanowień
Umownych, potwierdzenie udostępnienia dokumentacji w dniu 20.12.2023 r. na stronie prowadzonego postępowania).
Mając powyższe na względzie, zamawiający wnosi o umorzenie postępowania we wskazanym zakresie.
Zamawiający po wniesieniu odwołania dokonał zmiany zapisów SW Z oraz jej załączników, do których odnosi się ww
zarzut odwołania. Powyższe oznacza, że na dzień wyznaczonej przez Izbę rozprawy nie istnieje substrat odwołania,
będący podstawą korzystania ze środków ochrony prawnej przez odwołującego. Spór stał się zatem bezprzedmiotowy w
niniejszym zakresie.
Zarzut 4. dot. naruszenia: art. 106 ust. 1-3 w zw. z art. 101 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz art. 16
i art. 17 ustawy Pzp.
Zamawiający dokonał w dniu 20 grudnia 2023 roku zmiany treści postanowienia zawartego w Rozdziale VI ust. 2 SWZ,
tj. dokonał zmiany katalogu przedmiotowych środków dowodowych wskazanych w Rozdziale VI ust. 2 SW Z. Zgodnie z
aktualnym brzmieniem postanowienia zawartego w Rozdziale VI ust. 2 SW Z, zamawiający wymaga, aby W
„ ykonawca
załączy do oferty następujące przedmiotowe środki dowodowe:
a) Deklarację Właściwości Użytkowych wystawioną przez producenta na podstawie dokonanych badań zgodnych z
normą PN EN 12566-3+A2:2013 przez jednostkę notyfikowaną sporządzoną zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu
Europejskiego i Rady (CE) nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającym zharmonizowane warunki wprowadzania
do obrotu wyrobów budowlanych wraz ze zmianami i obowiązującymi przepisami krajowymi w tym ustawy o wyrobach
budowlanych z dnia 16 kwietnia 2004 r.” (dowód: Wyjaśnienie i zmiana SW Z z 20.12.2023 r., zmieniony załącznik nr 2 Projekt Postanowień Umownych, potwierdzenie udostępnienia dokumentacji w dniu 20.12.2023 r. na strome
prowadzonego postępowania).
Z daleko idącej ostrożności, zamawiający wskazuje, że zgodnie z ustawą Pzp żądanie przedmiotowych środków
dowodowych jest prawem, a nie obowiązkiem zamawiającego, stąd ograniczył swoje środki dowodowe jedynie do
Deklaracji Właściwości Użytkowych, jednocześnie wyłączając raporty z badań zgodnych z normą. Zgodnie z utrwalonym
orzecznictwem KIO, żądanie przedmiotowych środków dowodowych jest uprawnieniem zamawiającego. W związku z
tym również zakres informacji zawartych w żądanych środkach pozostaje w zakresie swobody zamawiającego.
Zamawiający nie jest zobligowany do żądania przedmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie wszystkich
wymagań zakreślonych w OPZ, co więcej p.z.p., wskazuje, że żądanie przedmiotowych środków dowodowych jest
dopuszczalne tylko jeśli są one niezbędne do przeprowadzenia postępowania, a żądanie takie nie może ograniczać
uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców (wyrok KIO
z 21 lutego 2023 r., sygn. akt: KIO 353/23). Analogiczne stanowisko przedstawia również doktryna. I tak jak wskazuje A.
Gawrońska- Baran, Komentarz Pzp, Lex, „Z amawiający w celu weryfikacji przedmiotu oferty, jaka zostanie mu złożona,
nie tylko ma prawo oprzeć się na oświadczeniach wykonawcy, opisujących szczegółowe parametry oferowanych robót
budowlanych, dostaw lub usług składających się na opisany przez zamawiającego przedmiot zamówienia, czy też na
dokumentach powszechnie dostępnych, szeroko udostępnianych np. przez producentów urządzeń w postaci specyfikacji
technicznej lub katalogów, lecz także może zażądać od wykonawców złożenia certyfikatów wydanych przez jednostkę
oceniającą zgodność lub sprawozdań z badań przeprowadzonych przez tę jednostkę. Wydaje się, że takie żądanie
powinno każdorazowo pojawiać się w sytuacji, gdy np. wprowadzenie na rynek danego urządzenia musi zostać
poprzedzone obligatoryjną oceną zgodności. W pozostałych wypadkach jest to każdorazowo suwerenna decyzja
zamawiającego, czy zażąda jako środka dowodowego certyfikatu lub sprawozdania”.
Zamawiający pozostawia obowiązek realizacji koniecznych badań oczyszczalni zgodnych z normą pod kątem
efektywności, trwałości, wodoszczelności i wytrzymałości konstrukcyjnej, producentom oczyszczalni. Oczywistym jest
to, iż to, że raporty z badań nie muszą być dołączane do oferty nie oznacza, że te badania nie muszą być
przeprowadzane. Badania te musi wykonać producent i w oparciu o te badania wystawia deklaracje właściwości
użytkowych (DW U). Dokument ten wystawiany jest pod odpowiedzialnością karną i to producent bierze
odpowiedzialność za ujawnione tam informacje. Nie jest zadaniem zamawiającego weryfikacja raportów z badań, które
są bardzo obszernymi dokumentami i zamawiający nie ma prawnego obowiązku ich weryfikacji. Zamawiający nie jest
uprawniony do kwestionowania raportów jednostki notyfikowanej przez KE, a tym samym nie jest uprawniony do
samodzielnej weryfikacji stałości właściwości użytkowych produktu. Jedynym organem, który bada wszystkie przepadki,
w których ma wątpliwości lub otrzymuje informacje o wątpliwościach co do kompetencji jednostki notyfikowanej lub
ciągłości wywiązywania się przez jednostkę notyfikowaną z nałożonych na nią wymagań i obowiązków jest Komisja
Europejska. Wynika to z art. 43, art. 44, art. 51 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE 305/11)
z dnia 9 marca 2011 r., ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i
uchylające dyrektywę Rady 89/106/EW G. Po to producenci wystawiają deklaracje (DW U), w której podają dane związane
z przeprowadzonymi badaniami, aby to one były podstawą do oceny poszczególnych ofert (dowód: norma PN EN).
Mając powyższe na względzie, zamawiający wnosi o umorzenie postępowania we wskazanym zakresie.
Zamawiający po wniesieniu odwołania dokonał zmiany zapisów SW Z oraz jej załączników, do których odnosi się w/w
zarzut odwołania. Powyższe oznacza, że na dzień wyznaczonej przez Izbę rozprawy nie istnieje substrat odwołania,
będący podstawą korzystania ze środków ochrony prawnej. Spór stał się zatem bezprzedmiotowy w niniejszym
zakresie.
W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej podtrzymane zarzuty odwołującego są bezzasadne. Krajowa Izba Odwoławcza
podzielając w całości stanowisko zamawiającego (za wyrokiem SO w Warszawie z 25.08.2015 r., sygn. akt: XXIII Ga
1072/15: „Izba ma prawo podzielić zarzuty
i wartościową argumentację jednego z uczestników, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów”), wskazuje, co
następuje.
Jak słusznie wskazał zamawiający, stosownie do obowiązujących zasad prawa zamówień publicznych, w tym także
wynikających z orzecznictwa KIO, to zamawiający jako gospodarz postępowania określa swoje uzasadnione potrzeby.
W sytuacji, gdy opis przedmiotu zamówienia jest podyktowany uzasadnionymi potrzebami zamawiającego, a nie
zamiarem faworyzowania konkretnego wykonawcy i dyskryminowania innych wykonawców, nie jest możliwe skuteczne
ingerowanie w określony przez zamawiającego opis przedmiotu zamówienia, a w konsekwencji decydowanie za
zamawiającego, jakie rozwiązania ma dopuścić (wyrok KIO z 28.03.2023 r. KIO 704/23). Pod pojęciem uzasadnionych
potrzeb zamawiającego należy rozumieć pewne oczekiwania zamawiającego odnoszące się do nabywanego dobra,
których spełnienie pozwoli na uzyskanie określonych efektów. Przy czym należy mieć na uwadze, że potrzeby te mogą
się zmieniać w czasie. Zamawiający udzielając licznych zamówień nabywa stosowne doświadczenie i wnioski
dotyczące dokonywanych zakupów. Nie można zatem odmówić mu prawa do tego, że na podstawie dokonywanych na
bieżąco analiz z pewnych rozwiązań, które do tej pory stosował rezygnuje (wyrok KIO
z 24.03.2023 r. KIO 603/23). Zamawiający ma prawo tak określić przedmiot zamówienia, aby opisać go adekwatnie do
wyznaczonego celu, zachowując jednocześnie obiektywizm
i precyzję w formułowaniu swoich potrzeb. Nie narusza przepisów p.z.p. sporządzenie opisu przedmiotu zamówienia,
który uwzględnia potrzeby zamawiającego, nawet jeżeli utrudnia lub uniemożliwia niektórym podmiotom dostęp do
zamówienia. Obowiązek zachowania zasady uczciwej konkurencji nie oznacza, iż zamawiający nie może opisać
przedmiotu zamówienia
w sposób odzwierciedlający jego potrzeby (wyrok KIO z 19.01.2023 r. KIO 3536/22).
Zamawiający dokonał oceny potrzeb, w oparciu o funkcjonujące już urządzenia na terenie gminy zarówno pod kątem
instalacji - montażu, eksploatacji przydomowych oczyszczalni ścieków, w tym najważniejsze zastosowanych
poszczególnych technologii przydomowych oczyszczalni w kontekście przestrzegania art. 152 ustawy prawo ochrony
środowiska.
Zarzut 2.1. Odwołujący kwestionuje możliwość wyłączenia niektórych technologii
w opisanej przez zamawiającego normie. Zdaniem Izby, dla określenia opisu przedmiotu zamówienia i zaspokojenia
potrzeb zamawiającego w tym przyszłych użytkowników przydomowych oczyszczalni - mieszkańców gminy –
zamawiający ma prawo do zastosowania wyłączenia, które zaspokoi potrzeby zamawiającego na określonym poziomie.
Dlatego też czynność zamawiającego polegającą na określeniu właśnie takiej technologii, która wg zamawiającego
zaspokoi wszystkie trudności lokalizacyjne oraz eksploatacyjne jest jak najbardziej prawidłowe i dopuszczalne.
Zamawiający ma prawo zawęzić przedmiot zamówienia nie dopuszczając zarówno z jednej strony wszystkich
technologii, z drugiej wprowadzić wymóg posiadania deklaracji zgodności przebadanej oczyszczalni zgodnej
z normą.
Zarzut 2.2. Odwołujący kwestionuje materiały z jakich mogą być wykonane oczyszczalnie, technologię w jakiej będą
one wykonane oraz ich kształt.
Izba zwraca uwagę, że zamawiający dokonał modyfikacji PFU dopuszczając inne, dotychczas nieuwzględnione w
dokumentacji materiały, z których mogą być wykonane zbiorniki oraz dopuścił inny kształt tych zbiorników.
Zdaniem Izby, postanowienia PFU, które kwestionuje odwołujący nie ograniczają konkurencji. Okoliczność, iż
odwołujący oferuje zbiorniki o określonej technologii wnosząc
o ich dopuszczenie, nie może stanowić podstawy to twierdzenia o ograniczeniu konkurencji. Prawem zamawiającego
jest takie określenie przedmiotu zamówienia, które w ocenie zamawiającego, biorąc pod uwagę umiejscowienie tych
zbiorników, sankcjonuje określenie technologii w jakiej muszą być one wykonane. Samo przekonanie odwołującego
o równoważności oferowanej przez siebie technologii w odniesieniu do wymagań PFU, to za mało. Okoliczność, na którą
odwołujący powołał dowody z referencji gmin, w których wykonywał roboty przy użyciu własnej technologii, nie stoją na
przeszkodzie, aby
w przedmiotowym postępowaniu z Normy, która została przywołana przez zamawiającego dało się wydzielić te
technologie, które dla realizacji przedmiotowego zamówienia, najlepiej odpowiadały potrzebom zamawiającego.
Zarzut 2.4. Odwołujący kwestionuje wymóg określony przez zamawiającego dotyczący konieczności zastosowania
technologii ciągłego i wymuszonego napowietrzania bez możliwości sterowania automatycznego lub ręcznego.
Izba wskazuje, że zamawiający zmienił PFU w tym zakresie dopuszczając technologię ciągłego lub okresowego
napowietrzania (bez automatyki), co zdaniem Izby jest jak najbardziej możliwe i dopuszczalne z uwagi na okoliczność, iż
zamiarem zamawiającego było nabycie technologii prostej i łatwej w obsłudze. Nie może być uznany za zasadny zarzut
odwołania,
w sytuacji, gdy zamawiający pragnie nabyć rozwiązanie charakteryzujące się prostotą urządzeń poprzez wyeliminowanie
jakiegokolwiek sterowania elektronicznego przez komputer pracą cyklami oczyszczalni, który często ulega lub może
ulegać awarii.
Zarzut 2.6. Odwołujący wskazał, że wymagania zamawiającego są wewnętrznie sprzeczne, żądając, aby
oczyszczalnie posiadały raporty z badań wystawionych przez laboratorium notyfikowane przez Komisję Europejską
zgodnie z wykazem dostępnym na stronie ttp://ec.europa.eu/ według procedur określonych w normie PN EN 125663+A2:2013.
Zamawiający w dniu 20 grudnia 2023 roku dokonał stosownej zmiany, kwestionowanych przez odwołującego
postanowień SW Z oraz PPU, wobec powyższego w ocenie Izby, na dzień wyznaczonej przez Izbę rozprawy nie istnieje
substrat zaskarżenia, będący podstawą korzystania ze środków ochrony prawnej przez odwołującego. Spór stał się
zatem bezprzedmiotowy w niniejszym zakresie – postępowanie w tym zakresie Izba umorzyła na zasadzie przepisu art.
568 pkt 2 ustawy Pzp.
Zarzut 4. Odwołujący wskazał, że zamawiający odnosząc się do wymagania normy nie wymienia wszystkich
rodzajów raportów z badań.
Izba wskazuje, że zamawiający w dniu 20 grudnia 2023 roku, zmienił postanowienia kwestionowanego przez
odwołujący zakresu dokumentacji dotyczącej przedmiotowych środków dowodowych, wobec powyższego w ocenie Izby,
na dzień wyznaczonej przez Izbę rozprawy nie istnieje substrat zaskarżenia, będący podstawą korzystania ze środków
ochrony prawnej przez odwołującego. Spór stał się zatem bezprzedmiotowy w niniejszym zakresie – postępowanie w
tym zakresie Izba umorzyła na zasadzie przepisu art. 568 pkt 2 ustawy Pzp.
Jedynie na marginesie można stwierdzić, że nie jest wyłączone przepisami prawa zastosowanie takiej procedury, jaką
przyjął w przedmiotowym postępowaniu zamawiający. Skoro bowiem zamawiający uznał, że tylko niektóre parametry
oczyszczalni muszą zostać potwierdzone, to wykonawca zobowiązany jest dostarczyć stosowne dokumenty
(przedmiotowe środki dowodowe), które te parametry potwierdzają.
Dowód zgłoszony przez odwołującego w postaci opracowania własnego dotyczącego porównania właściwości
użytkowych oczyszczalni różnych producentów, traktować należy jedynie jako materiał poglądowy, z którego można się
dowiedzieć jakie właściwości użytkowe charakteryzują określone rozwiązania. Nie potwierdzają one natomiast
zasadność postawionych zarzutów odwołania.
Biorąc pod uwagę powyższe, orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 575 ustawy Pzp oraz § 8 ust. 2
pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów
postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu wysokości wpisu od odwołania
(Dz. U. poz. 2437).
Przewodniczący:…………………………