Sygn. akt:KIO 3569/24
WYROK
Warszawa, dnia 24 października 2024 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący:Krzysztof Sroczyński
Protokolant:
Patryk Pazura
po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu
30 września 2024 r. przez Odwołującego wykonawcę Softiq spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
z siedzibą w Gliwicach
w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego Centrum Informatyczne Edukacji z siedzibą
w Warszawie
przy udziale uczestnika wykonawcy Edgeteq spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą
w Warszawie zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego
orzeka:
1.Uwzględnia odwołanie w zakresie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8 w związku
z art. 224 ust. 6 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych i nakazuje Zamawiającemu
unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty, unieważnienie czynności odrzucenia oferty Odwołującego
oraz powtórzenie czynności badania i oceny ofert.
2.W pozostałym zakresie oddala odwołanie.
3.Kosztami postępowania obciąża Odwołującego wykonawcę Softiq spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą
w Gliwicach w części 2/3 oraz Zamawiającego Centrum Informatyczne Edukacji z siedzibą w Warszawie w części
1/3 i:
3.1. zalicza na poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł (piętnaście tysięcy złotych) uiszczoną
odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) poniesioną przez
Odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika oraz kwotę 3 600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) poniesioną
przez Zamawiającego z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika;
3.2. zasądza od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kwotę w wysokości 5 000 zł (pięć tysięcy złotych)
proporcjonalnie do liczby zarzutów przedstawionych w odwołaniu, które Izba uwzględniła, do liczby zarzutów, których
Izba nie uwzględniła;
3.3 koszty wynagrodzenia pełnomocników znosi się wzajemnie.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - sądu zamówień publicznych.
Przewodniczący:………….................
Sygn. akt: KIO 3569/24
Uzasadnie nie
Zamawiający – Centrum Informatyczne Edukacji z siedzibą w Warszawie, prowadzi w trybie przetargu
nieograniczonego, na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t. j. Dz. U.
z 2023 r., poz. 1605 ze zm.), zwanej dalej: „ustawą Pzp” lub „Pzp”) postępowanie pn. „Świadczenie usługi utrzymania w
ruchu w trybie produkcyjnym Systemu przeznaczonego dla Poradni Psychologiczno - Pedagogicznych” oraz rozwój
powyższego Systemu w ramach projektu "Przygotowanie systemu informatycznego wspierającego poradnictwo
psychologiczno-pedagogiczne" współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus w ramach Programu
Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-2027”; nr ref. ZAiBI.233.2.2024,, (zwane dalej: „postępowaniem”).
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 11 lipca 2024 r.
pod numerem S 134/2024 415980-2024.
Szacunkowa wartość zamówienia, którego przedmiotem są usługi, jest wyższa od kwot wskazanych w
przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 3 ust. 3 Pzp.
W dniu 30 września 2024 r. SOFTIQ spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Gliwicach(zwany dalej:
„Odwołującym”) wniósł odwołanie wobec czynności i zaniechań Zamawiającego polegających na:
1.odrzuceniu oferty Odwołującego jako oferty zawierającej rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu
zamówienia;
2.zaniechaniu wezwania wykonawcy EDGETEQ sp. z o.o. (dalej: „Edgeteq”) do wyjaśnień ceny oferty;
3.nierównym traktowaniu wykonawców;
4.w konsekwencji - dokonaniu przez Zamawiającego wadliwego wyboru najkorzystniejszej oferty, złożonej przez
wykonawcę Edgeteq.
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie:
1.art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp poprzez odrzucenie oferty Odwołującego jako oferty zawierającej
rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia,
2.art. 224 ust. 1 Pzp poprzez zaniechanie wezwania Edgeteq do wyjaśnień ceny oferty,
3.art. 16 pkt 1) Pzp poprzez nierówne traktowanie wykonawców.
W związku z powyższym Odwołujący wniósł o rozpatrzenie i uwzględnienie odwołania oraz nakazanie
zamawiającemu:
1.unieważnienie czynności oceny ofert, w tym unieważnienie czynności odrzucenia oferty Odwołującego i wyboru
najkorzystniejszej oferty,
2.dokonanie ponownej oceny ofert, w tym wezwanie do wyjaśnień ceny wykonawcę Edgeteq i wyboru najkorzystniejszej
oferty.
Odwołujący wyjaśnił, że ma interes we wniesieniu odwołania, gdyż zgodnie z informacją z otwarcia ofert, to jego
oferta jest ofertą najkorzystniejszą (z punktacją 95,67 pkt przy 91,76 pkt oferty Edgeteq). Oferta ta jest zgodna z
przepisami i warunkami zamówienia i nie powinna podlegać odrzuceniu,
zaś niezasadne odrzucenie oferty Odwołującego może spowodować poniesienie przez niego szkody. Utrata możliwości
uzyskania pozytywnego dla niego rozstrzygnięcia postępowania poprzez wybór jego oferty jako najkorzystniejszej, a tym
samym osiągnięcia przychodu i zysku z realizacji zamówienia, stanowi szkodę Odwołującego uzasadniającą złożenie
odwołania.
W uzasadnieniu Odwołujący w odniesieniu do pierwszego z zarzutów wskazał, że kluczowym dla zrozumienia
tego zarzutu jest przedstawienie przedmiotu zamówienia oraz sposobów rozliczania usług wchodzących w jego skład.
Jak wskazano w pkt. 3.1 SW ZPrzedmiotem zamówienia jest świadczenie usługi utrzymania w ruchu w trybie
produkcyjnym wdrożonych elementów Systemu Poradni Psychologiczno - Pedagogicznych. Przedmiot zamówienia
obejmuje również aktualizację, rozwój i rozbudowę powyższego Systemu.
Na przedmiot zamówienia składają się więc trzy, rozliczane oddzielnie usługi:
iutrzymania w trybie produkcyjnym – rozliczana ryczałtowo zgodnie z pkt 4a Formularza ofertowego – wykonawcy mieli
wskazać wynagrodzenie łączne stanowiące iloczyn 24 miesięcy (czas realizacji zamówienia) oraz miesięcznego
wynagrodzenia z tego tytułu;
iiprace rozwojowe – rozliczane godzinowo zgodnie z pkt 4b Formularza ofertowego – narzucone przez Zamawiającego
10 000 osobogodzin w ramach zamówienia podstawowego oraz 25 000 osobogodzin w ramach zamówienia opcyjnego
(łącznie 35 000 osobogodzin) przemnożone przez stawkę godzinową;
iiidodatkowe zadanie polegające na modyfikacji Systemu PPP – rozliczane ryczałtowo zgodnie
z pkt 4c Formularza ofertowego – wykonawcy mieli wskazać ryczałtową cenę za tą usługę.
Najistotniejszą usługą, w świetle niniejszej sprawy, będą usługi utrzymania i ich sposób rozliczania. To właśnie
wobec wyjaśnień ceny tej usługi Zamawiający podniósł trzy zarzuty, które zadecydowały o odrzuceniu oferty
Odwołującego.
Bezsporne w ocenie Odwołującego pozostaje, że usługa utrzymania ma być świadczona przez 24 miesiące
przez min. 8 osobowy zespół opisany w pkt 7.1.2 lit. b SW Z (opisano tam zespół, którym dysponowanie stanowiło
warunek udziału w postępowaniu). Bezspornym jest także, że zgodnie z pkt 4a Formularza ofertowego, wykonawcom za
świadczenie tej usługi przysługuje wynagrodzenie ryczałtowe. Wykonawcy nie mieli wskazanej w Formularzu liczby
osobogodzin, a mieli jedynie wpisać miesięczną wartość wynagrodzenia i pomnożyć przez okres świadczenia usługi
(czyli 24 miesięcy). Jest to o tyle istotne, że to właśnie kwestia osobogodzin przeznaczonych na realizację tej usługi stała
się, w ocenie Odwołującego bezzasadnie, przyczyną odrzucenia jego oferty.
W pkt 3.2 SW Z (a także w OPZ), Zamawiający wskazał:W zakresie prac w trybie produkcyjnym przewiduje się
pracę przez 24 miesiące przez zespół opisany w pkt. 6 OPZ w liczbie min. 8 osób
w szacowanej liczbie 31 000 osobogodzin.
Zamawiający w żaden sposób nie narzucił wykonawcom przyjęcia tej szacowanej liczby osobogodzin w
wyliczeniu ceny. Byłoby to zresztą zdaniem Odwołującego bezzasadne, ponieważ w takim przypadku nie mielibyśmy
mieli do czynienia z wynagrodzeniem ryczałtowym, a w taki sposób Zamawiający planuje rozliczać tę usługę. Co więcej,
w tym samym fragmencie SW Z został zamieszczony bardzo podobny fragment, który nie odnosi się do tej szacowanej
liczby: Usługi programistyczne na potrzeby utrzymania w ruchu Systemu PPP. W zakresie prac w trybie produkcyjnym
przewiduje się pracę przez 24 miesiące przez zespół opisany w pkt. Błąd! Nie można odnaleźć źródła odwołania. OPZ
w liczbie min. 8 osób.
Odwołujący podkreślił, że liczba osobogodzin pojawia się tylko w jednym fragmencie, a nie we wszystkich
dotyczących usługi utrzymania i co więcej – nigdy nie jako „wymóg” jak określa to Zamawiający w uzasadnieniu
odrzuceniu oferty Odwołującego, ale jedynie jako szacunkowa wartość. Zamawiający miał możliwość narzucenia
wykonawcom, by tę wartość potraktować jako obligatoryjną, jako nazywany teraz przy uzasadnieniu „wymóg”, natomiast
taki obowiązek w żaden sposób nie wynika z treści dokumentacji zamówienia. Zamawiający nie wskazał, że należy
przyjąć taką wartość, choć mógł wskazać, że wymaga przyjęcia tej wartości, że należy uwzględnić tę wartość przy
obliczaniu ceny. Tymczasem wartość ta została określona jedynie jako szacunkowa. W żaden sposób Zamawiający nie
wyartykułował zdaniem Odwołującego konieczności przyjęcia swojego szacunku jako podstawy przy obliczeniach ceny.
Z samej definicji słownikowej słowa „szacunkowy” wynika, że jest to jedynie przybliżone określenie wartości czy wielkości
(pozostawiające miejsce do określenia dokładnej).
W związku z tym w ocenie Odwołującego uprawnione było przyjęcie innej, szacowanej liczby osobogodzin na
realizację. Odwołujący bazując na swoim doświadczeniu przy realizacjach tego typu usług, także u Zamawiającego, po
dokładnym zapoznaniu się z przedmiotem zamówienia, po pytaniach do niego i odbyciu wizji lokalnej, mógł szczegółowo
oszacować zakładane zaangażowanie zespołu, które było odmienne od szacunków Zamawiającego. Szczegółowe
obliczenia pracochłonności dokonane przez Odwołującego, bazujące na doświadczeniu i rozpisane w wyjaśnieniach
rażąco niskiej ceny, zdecydowanie lepiej w jego opinii odpowiadają realnej pracochłonności zespołu niż proste,
bezrefleksyjne założenie Zamawiającego, że cały wymagalny minimalny personel będzie zaangażowany przez cały
okres trwania umowy na pełen etat (w ocenie Odwołującego szacowane przez Zamawiającego zaangażowanie na
poziomie 31 000 osobogodzin to po prostu zaokrąglony wynik mnożenia – 8 osób x 24 miesiące x 160 godzin, co można
przyjąć jako pełen etat = 30.720 osobogodzin).
Odwołujący wskazał, że Zamawiający nie wymagał zagwarantowania zaangażowania całego zespołu na pełen
etat. Zamawiający chce osiągnąć pewien efekt – utrzymanie systemu w trybie produkcyjnym przez 24 miesiące przez
zespół min. 8 osób, za którego osiągnięcie płaci ryczałtowe wynagrodzenie. Wszelkie inne kwestie (m.in. zaangażowanie
członków personelu) spoczywają na podmiocie odpowiedzialnym za osiągnięcie tego efektu, czyli wykonawcy. Jeżeli
Zamawiający nie zdecydował się na rozliczenie poprzez osobogodziny, ani nie narzucił do kalkulacji liczby tych
osobogodzin (co byłoby sprzeczne z charakterem ryczałtowego wynagrodzenia) to nie może odrzucać oferty wykonawcy
tylko z tego powodu, że ten, bazując na swoim doświadczeniu, przyjął odmienne zaangażowanie.
Co istotne zdaniem Odwołującego, Zamawiający w żaden sposób nie próbował nawet wykazać (oprócz prostego
porównania ze swoim szacunkiem), że przyjęte przez Odwołującego zaangażowanie jest za niskie. Odwołujący zwrócił
uwagę, że przyjmując mechanizm, który zastosował tutaj Zamawiający, przyjęcie niższej ceny przez wykonawców niż
szacunkowa wartość zamówienia powinna powodować automatyczne odrzucenie oferty. Tymczasem oczywistym jest,
że tak nie jest, mało tego – dopiero, gdy ta różnica przekracza 30% powstaje obowiązek wezwania do wyjaśnień rażąco
niskiej ceny, co w żaden sposób nie równa się z odrzuceniem oferty.
Oczywistym jest, więc, że wykonawcy mogą szacować odmiennie niż zamawiający i to ich szacunki, bazujące
na doświadczeniu u różnych podmiotów są bardziej miarodajne. Odwołujący wskazała, że również wykonawca Edgeteq,
którego oferta została wybrana, bądź nie przyjął w wyliczeniu swojej ceny szacowanej przez Zamawiającego liczby
godzin, bądź jego stawka jest rażąco niska. Potwierdza to zdaniem Odwołującego, że szacunki Zamawiającego (czy też
– przyjęcie zaangażowania całego zespołu na pełen etat przez cały okres trwania umowy) były zawyżone, a zweryfikował
je rynek. Odwołujący wykazał na jakiej podstawie przyjął zakładane zaangażowanie personelu,
zaś Zamawiający nie podjął nawet polemiki z wykazaniem, że jest ono niewystarczające, uznając,
że każde zaangażowanie poniżej jego szacunków jest za niskie. Z takim automatyzmem w działaniach Zamawiającego
nie sposób się zgodzić.
Tym samym w ocenie Odwołującego samo więc przyjęcie odmiennej liczby osobogodzin – przy wynagrodzeniu
ryczałtowym, gdzie wykonawca odpowiada za osiągnięty efekt, a nie liczbę przepracowanych godzin – nie może
stanowić podstawy do odrzucenia oferty. Zwłaszcza, gdy Odwołujący wyjaśnił całą cenę, a Zamawiający nie wykazał w
żaden sposób (oprócz porównania ze swoim szacunkiem), że przyjęte zaangażowanie jest za niskie.
Końcowo Odwołujący podkreślił, że jeżeli obecnie Zamawiający podnosi, że z postanowienia dotyczącego
szacowanej liczby osobogodzin należało wywieść obowiązek przyjęcia tej liczby osobogodzin przy obliczaniu ceny to
mamy tutaj do czynienia z oczywistą niejednoznacznością treści SW Z. Zgodnie z utrwalonym, jednolitym orzecznictwem
w takich przypadkach wszelkie niejednoznaczności interpretowane są na korzyść wykonawców, a nie Zamawiającego,
który jest autorem dokumentacji. Przykładowo należy tu wskazać na wyrok KIO z dnia 13.04.2022 r. (KIO 878/22) -W
każdej sytuacji, w której możliwe są różne interpretacje zapisów SW Z, zachodzi niejednoznaczność SW Z. Z kolei
niejednoznaczność postanowień SWZ nie może powodować negatywnych skutków dla wykonawców,
a wszelkie wątpliwości zamawiający powinien rozstrzygać na korzyść wykonawcy. Potwierdza to także orzecznictwo
sądów powszechnych - Należy jednak podkreślić, że dla oparcia i wyprowadzenia konsekwencji prawnych z postanowień
specyfikacji, winny być one jasne i precyzyjne i nie powinny nasuwać wątpliwości interpretacyjnych. Jeżeli zaś takowe się
pojawią, w ocenie Sądu winny być one rozstrzygane na korzyść wykonawców, którzy nie mogą ponosić negatywnych
konsekwencji niezastosowania się do niewłaściwie sformułowanych, niejasnych postanowień specyfikacji (wyrok Sądu
Okręgowego w Gdańsku z dnia 10.07.2015 r., I C 2/15).
W dalszej kolejności Odwołujący wskazał, że Zamawiający do realizacji zamówienia wymagał zespołu minimum
8 osób, w tym min. 2 programistów front-end i 2 programistów back-end. Zamawiający wskazał, że Odwołujący nie
uwzględnił w swojej kalkulacji kosztów 2 programistów, których wymagał, które to twierdzenie zdaniem Odwołującego
jest oczywiście bezzasadne.
IZamawiający oparł ten zarzut na tabeli zawartej na str. 8 wyjaśnień Odwołującego z dnia 30.08.2024 r. Zestawienie
szacowanych średnich kosztów miesięcznych utrzymania PPP. Tymczasem Odwołujący w swojej ocenie jednoznacznie
wskazywał, że tabela ta określała koszty per role. Szczegółową kalkulację kosztów personelu Odwołujący zawarł w
załączniku nr 1 do wyjaśnień rażąco niskiej ceny. Z tabeli tej jednoznacznie wynika, że Odwołujący do realizacji
zamówienia przewidział nie wymagane minimum 4 programistów (2 back-end i 2 front-end), ale nawet 6, uwzględniając
koszty całej szóstki. To właśnie wyliczona w tym załączniku stawka średnia dla sześciu programistów przewidzianych
do realizacji zadania (wartość w przedostatniej kolumnie) została także wskazana w tabeli na str. 8 wyjaśnień rażąco
niskiej ceny z dnia 30.08.2024 r., na którą powołuje się Zamawiający podnosząc,
że Odwołujący nie uwzględnił kosztu dwóch z czterech wymaganych programistów. Tymczasem oczywistym jest, że w
tabeli tej zawarto koszty nawet nie dla czterech programistów (zgodnie z wymogiem Zamawiającego), a dla sześciu. W
akapicie znajdującym się nad tą tabelą Odwołujący zresztą wyraźnie podkreśla zaangażowanie programistów back-end i
front-end (Programiści front-end i Programiści back-end uwzględnieni są w roli Programista). Użycie liczby mnogiej
jednoznacznie wskazuje na zaangażowanie prawidłowej liczby programistów
Oczywistym jest więc, że Odwołujący przewidział w swojej kalkulacji koszty personalne programistów i to w
liczbie większej niż wymagał Zamawiający. Wskazać należy, że jeżeli Zamawiający miał jakiekolwiek wątpliwości w tym
zakresie to mógł wezwać Odwołującego do dodatkowych wyjaśnień, natomiast sankcja odrzucenia oferty z tego powodu
jest zbyt daleko idąca.
Ostatnim zarzutem wobec wyjaśnień rażąco niskiej ceny złożonych przez Odwołującego, który ma uzasadniać
odrzucenie jego oferty, jest brak dowodów na potwierdzenie kosztów jakie Odwołujący poniesie w związku z
wykonywaniem zadań przez Kierownika Projektu oraz Analityka Biznesowo-Systemowego. Zamawiający wymagał min. 8
osobowego zespołu złożonego z 6 ról – Kierownik Projektu, Programista (back-end oraz front-end), Administrator
aplikacji, Specjalista ds. testów oraz Analityk Biznesowo-Systemowy. Odwołujący zdecydował się na liczniejszy zespół i
przedstawił szczegółową kalkulację kosztów zatrudnienia każdego członka personelu, gdzie wynagrodzenie
zdecydowanie przewyższa minimalne wynagrodzenie wynikające z powszechnie obowiązujących przepisów.
Odwołujący podkreślił, że Zamawiający nie kwestionuje przyjętych tam stawek i wyliczeń.
Odwołujący poparł przedstawioną kalkulację dowodami – umowami o pracę – po jednej dla każdej z grupy ról.
Złożone przykładowe umowy uwiarygodniają i udowadniają poziom założonych kosztów wskazanych w wyliczeniach,
adekwatny do kosztów pracy. Przedłożone umowy spełniły w ocenie Odwołującego swoje zadanie tj. wykazały
prawidłowość wyceny dokonanej przez Odwołującego.
Nie jest obowiązkiem wykonawcy składającego wyjaśnienia przedkładania kompletów umów dla wszystkich osób, a
jedynie wykazanie prawidłowości założeń kosztowych. Na brak konieczności przedkładania umów o prace do wyjaśnień
ceny wskazywała Izba w wyroku z dnia 10 sierpnia 2018 r. (KIO 1453/18), w którym wskazano Izba nie podziela także
argumentacji Odwołującego w zakresie każdorazowego obowiązku przedkładania dowodów na okoliczność kosztów pracy,
w szczególności oczekiwania załączania do wyjaśnień umów o pracę (…) W ocenie Izby, jeżeli zamawiający nie
sprecyzuje wezwania, wykonawca w ramach składanych wyjaśnień winien przedkładać jedynie takie dowody, które jego
zdaniem uzasadniają przyjętą wycenę przedmiotu zamówienia. Jeżeli złożone wyjaśnienia rozwieją wątpliwości
zamawiającego, a szczegółowa kalkulacja przedstawia realne stawki rynkowe kosztów pracy, czy też wynagrodzenia,
wykonawca nie ma obowiązku przedłożenia konkretnych umów o pracę. Gdyby wykonawca prezentował wartości
zaniżone lub z pogranicza minimalnego wynagrodzenia dla poszczególnych osób z personelu wtedy faktycznie zasadne
byłoby potwierdzenie w postaci załączenia stosownych umów. Natomiast w sytuacji gdy prezentowane stawki są rynkowe
nie sposób wymagać, aby podmiot załączał każdorazowo do wyjaśnień owe umowy.
Zważywszy, że stawki przyjęte przez Odwołującego zdecydowanie odbiegają od stawek minimalnego
wynagrodzenia, w świetle powyższego wyroku brak jest konieczności przedkładania jakichkolwiek umów o pracę do
wyjaśnień ceny. Tymczasem Odwołujący chcąc jeszcze bardziej wykazać brak rażąco niskiej ceny w swojej ofercie
przedłożył przykładowe oferty pracy i nie powinno mu się z tego powodu czynić zarzutów, tym bardziej, że Zamawiający
w wezwaniu do wyjaśnień w ogóle takich dowodów nie wymagał. Skoro Zamawiający wskazał, że Odwołujący może
przedstawić kalkulację lub inne dowody, to nie było jego obowiązkiem przedstawianie umów dla wszystkich członków
personelu.
Ubocznie Odwołujący wskazał, że wykonawcy mają dysponować zespołem w trakcie realizacji zamówienia, nie
ma więc obowiązku, by mieli zawartą umowę na etapie składania wyjaśnień i wtedy ją przedkładali.
Podsumowując, dla wszystkich członków personelu Odwołujący przedstawił szczegółowe kalkulacje kosztów
związanych z realizacją przez nich zamówienia. W większości przypadku przyjęto wynagrodzenia zdecydowanie
powyżej minimalnego. Już sama taka rzetelna kalkulacja, oparta na takich wynagrodzeniach stanowi zdaniem
Odwołującego dostateczny dowód na poparcie oferowanej ceny. Niemniej Odwołujący przedstawił jeszcze po jednej
umowie dla każdej z ról, uwiarygodniając swoją kalkulację. Zwrócić należy uwagę, że np. w niektórych przypadkach
przedłożone umowy opiewają na niższe wynagrodzenia niż najwyższe przyjęte wśród tej roli. Skoro więc Odwołujący
przedstawił umowę z osobą mogącą pełnić funkcję kierownika projektu z niższym wynagrodzeniem to oczywistym jest,
że tym bardziej jest w stanie zatrudnić osobę na to stanowisko z wynagrodzeniem wyższym.
Tym samym brak dwóch umów wskazany przez Zamawiającego nie może stanowić przesłanki do odrzucenia
oferty ze względu na rażąco niską cenę, tym bardziej, że po pierwsze Zamawiający takich dowodów nie wymagał, a po
drugie – nie kwestionuje w żaden sposób przyjętych stawek. W ostateczności brak takich dowodów mógł być przesłanką
do dodatkowych wyjaśnień w tym zakresie.
W świetle powyższego w ocenie Odwołującego jednoznacznie widać, że wszystkie trzy argumenty podniesione
przez Zamawiającego na uzasadnienie jego decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego ze względu na rażąco niską cenę,
są bezzasadne, gdyż:
iZamawiający nie narzucał wykonawcom liczby osobogodzin, którą należało przyjąć do kalkulacji ceny za usługi
utrzymania (byłoby to zresztą sprzeczne z ryczałtowym charakterem wynagrodzenia); skoro nie było takiego obowiązku
to Odwołujący, bazując na swoim doświadczeniu, także u tego Zamawiającego, odbytej wizji lokalnej i dokładnej analizie
dokumentacji zamówienia, mógł w kalkulacji przyjąć odmienną liczbą osobogodzin, tym bardziej, że jest ona rzetelną
kalkulacją, której Zamawiający nie kwestionował oprócz prostego porównania ze swoim szacunkiem;
iiwbrew twierdzeniem Zamawiającego, Odwołujący skalkulował koszty związane ze świadczeniem pracy nawet nie
wymaganych czterech programistów, a sześciu; jednoznacznie wynika to z załącznika
nr 1 do wyjaśnień ceny oraz tabeli w samych wyjaśnieniach;
iiibrak jest obowiązku (zwłaszcza, gdy nie wybrzmiał on w treści wezwania) do przedstawienia dowodów w
postaci umów czy oświadczeń do kosztów każdego, pojedynczego członka personelu; Odwołujący przedstawił
szczegółową kalkulację, w której przyjął wynagrodzenia zdecydowanie powyżej minimalnego, które dodatkowo poparł
dowodami w postaci umów o pracę – po jednej dla każdej z ról; podkreślenia wymaga także, że Zamawiający nie
kwestionuje przyjętych stawek, a więc tym bardziej brak jest podstaw do odrzucenia oferty Odwołującego.
Kolejny z zarzutów jest powiązany z pierwszym zarzutem i dotyczył przyjętego zaangażowania dla realizacji
usługi utrzymania. Odwołujący przypomniał, że Zamawiający tą usługę planuje rozliczać wynagrodzeniem ryczałtowym
stanowiącym iloczyn 24 miesięcy i przyjętego przez wykonawców miesięcznego wynagrodzenia.
Odwołujący wskazał, że cena za usługę utrzymania w dwóch złożonych w postępowaniu ofertach kształtowała
się następująco:
Cena za usługę utrzymania Procent w odniesieniu do szacowanej wartości
(zł brutto)
zamówienia (tj. 2.920.200,00 zł brutto)
Odwołujący
1.636.884,00
56,1%
Edgeteq
2.061.600,00
70,6 %
W przypadku oferty Odwołującego zaistniała obowiązkowa przesłanka do wezwania do wyjaśnień ceny oferty, ze
względu na to, że cena za usługę utrzymania była niższa o ponad 30% od szacowanej przez Zamawiającego wartości
zamówienia. Wezwanie to doprowadziło do, jak wykazano powyżej – niezasadnego, odrzucenia oferty Odwołującego.
Głównym argumentem Zamawiającego przemawiającym za odrzuceniem oferty Odwołującego było przyjęcie przez
niego innego niż szacowany przez Zamawiającego (ale nie narzucony wykonawcom do obliczenia ceny) poziom
zaangażowania personelu. Odwołujący wskazał, że wiedząc o takiej argumentacji Zamawiającego należy przyjrzeć się
cenie zaoferowanej za usługi utrzymania przez wykonawcę Edgeteq, którego oferta została wybrana jako
najkorzystniejsza. Wykonawca Edgeteq zaoferował cenę za usługę utrzymania w wysokości 2 061 600,00 zł, wobec
czego zdaniem Odwołującego istnieją dwie realne możliwości – albo przyjął zaangażowanie na poziomie oszacowanym
przez Zamawiającego albo poniżej.
Jeżeli poniżej to Zamawiający kierując się zasadą równego traktowania wykonawców winien odrzucić tę ofertę tak
jak ofertę Odwołującego, a nie wybierać ją jako najkorzystniejszą. Odwołujący przypomniał, że w przypadku
Odwołującego Zamawiający dokonał jedynie prostego porównania ze swoimi szacunkami i oprócz tego nie podjął próby
wykazania, że zaangażowanie przyjęte przez Odwołującego jest za niskie.
Natomiast jeżeli wykonawca Edgeteq przyjął zaangażowanie na poziomie oszacowanym przez Zamawiającego –
31.000 osobogodzin to średnia stawka za osobogodzinę wyniesie ledwie 66,50 zł brutto czyli ponad 1,5-krotnie niższa
stawka niż średnia stawka za osobogodzinę przyjęta przez Odwołującego. Jeszcze większa różnica jest między tą
stawką a stawką roboczogodziny przyjętej przez wykonawcę Edgeteq dla usługi rozwoju (tj. 106,00 zł brutto).
Co więcej przyjmując takie zaangażowanie przy ofercie Odwołującego stawka za osobogodzinę wyniosłaby 52,80
zł brutto, a więc byłaby niższa o niecałe 14 zł. To w ocenie Odwołującego niewielka różnica oraz zbyt niska by ofertę
jednego wykonawcy odrzucać nawet bez wgłębienia się w wyjaśnienia dotyczące przyjętego zaangażowania, a drugiego
– droższego o jedynie 13,70 zł za godzinę – przyjmować bez żadnych wyjaśnień jako ofertę najkorzystniejszą.
Te informacje, które wprost wynikają z danych dostępnych już Zamawiającemu, powodują,
że chociaż cena oferty wykonawcy Edgeteq była wyższa o 0,6% od wartości, która obliguje do wezwania do wyjaśnień,
to czyniąc zadość jednej z naczelnych zasad Pzp - zasadzie równego traktowania wykonawców – Zamawiający winien
zdaniem Odwołującego wezwać wykonawcę Edgeteq do złożenia wyjaśnień, tym bardziej, że stawka za roboczogodzinę
tego wykonawcy jest dużo wyższa niż 66,50 zł, które wychodzi przy podzieleniu oferowanej kwoty przez szacowane
przez Zamawiającego zaangażowanie.
Niewezwanie przez Zamawiającego wykonawcy Edgeteq do wyjaśnień ceny w sytuacji opisanej powyżej stanowi
w ocenie Odwołującego jednoznaczne naruszenie jednej z naczelnej zasad systemu prawa zamówień publicznych, czyli
zasady równego traktowania wykonawców. W pierwszej z możliwych zdaniem Odwołującego możliwości wykonawca
Edgeteq przyjął zaangażowanie na niższym poziomie niż szacowane przez Zamawiającego, a ten nie odrzucił jego
oferty przy odrzuceniu z tego powodu oferty Odwołującego. Należy podkreślić, że nie może tutaj dojść do rozróżnienia o
ile niższe było to przyjęte zaangażowanie, ponieważ Zamawiający w przypadku wyjaśnień Odwołującego nie wykazywał
w żaden sposób, że zaangażowanie jest za niskie – dokonał jedynie zero-jedynkowego przyrównania do swoich
szacunków i na tej podstawie dokonał odrzucenia.
Drugą opcją wskazywaną przez Odwołującego jest, że wykonawca Edgeteq przyjął zaangażowanie na poziomie
oszacowanym przez Zamawiającego. W takim zaś przypadku jego stawka za osobogodzinę (a więc zawierająca nie
tylko koszty wynagrodzenia pracownika, ale i pozostałe koszty wykonawcy) wynosi 66,50 zł brutto. Jest zatem dużo
niższa od stawki przyjętej przez Odwołującego, ale także od stawki rbh przyjętej przez samego wykonawcę Edgeteq w
usłudze rozwoju. Przyjęcie takiej kwoty bez wyjaśnień świadczy o braku takiego samego traktowania wykonawców.
Przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego zgłosił wykonawca Edgeteq sp. z o. o.
z siedzibą w Warszawie. W dniu 14 października 2024 r. wykonawca zgłaszający przystąpienie złożył pismo procesowe
razem z załącznikami, w którym wniósł o oddalenie odwołania w całości
W dniu 14 października 2024 r. Zamawiający złożył do akt sprawy odpowiedź na odwołanie,
w której przedstawił argumentację dla wniosku o oddalenie odwołania w całości.
Na podstawie dokumentacji przedmiotowego postępowania, złożonych dowodów oraz biorąc pod uwagę
stanowiska stron i uczestnika postępowania odwoławczego, Izba ustaliła i zważyła, co następuje:
Iz ba stwierdziła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania na
podstawie art. 528 Pzp i skierowała odwołanie na rozprawę.
Izba uznała, że odwołujący posiadał interes w uzyskaniu zamówienia oraz mógł ponieść szkodę
w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy, czym wypełnił materialnoprawne przesłanki
dopuszczalności odwołania, o których mowa w art. 505 ust. 1 Pzp.
Wobec spełnienia przesłanek określonych w art. 525 Pzp, Izba stwierdziła skuteczność zgłoszonego
przystąpienia przez wykonawcę Edgeteq sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie (zwanego dalej jako: „przystępujący”), do
udziału w postępowaniu odwoławczym po stronie zamawiającego. W związku
z tym ww. wykonawca stał się uczestnikiem postępowania odwoławczego.
Izba ustaliła co następuje
Pkt 2 Opisu przedmiotu zamówienia (OPZ) posiadał w swojej treści m. in. poniższe zapisy:
Przedmiotem zamówienia jest świadczenie usługi utrzymania w ruchu w trybie produkcyjnym wdrożonych elementów
Systemu Poradni Psychologiczno – Pedagogicznych (System PPP).
1.Poprzez utrzymanie w trybie produkcyjnym rozumie się:
1.1.Usługi programistyczne na potrzeby utrzymania w ruchu Systemu PPP. W zakresie prac w trybie produkcyjnym
przewiduje się pracę przez 24 miesiące przez zespół opisany poniżej w pkt. 6 w liczbie
min. 8 osób.
(…)
W zakresie prac w trybie produkcyjnym przewiduje się pracę przez 24 miesiące przez zespół opisany poniżej w pkt. Błąd!
Nie można odnaleźć źródła odwołania. w liczbie min. 8 osób w szacowanej liczbie 31 000 osobogodzin.
Analogiczne zapisy zawarte zostały w Rozdziale 3 Specyfikacji Warunków Zamówienia.
Pkt 6 Opisu przedmiotu zamówienia (OPZ) określał skład i kompetencje Zespołu Wykonawcy, który wykonawca
zobowiązany był powołać i oddelegować do realizacji przedmiotu Zamówienia. W jego skład miały wchodzić:
1.Kierownik projektu (1 osoba)
2.Programista Front-end (2 osoby)
3.Programista Back-end (2 osoby)
4.Administrator aplikacji (1 osoba)
5.Specjalista ds. testów (1 osoba)
6.Analityk Biznesowo-Systemowy (1 osoba)
W postępowaniu złożone zostały dwie oferty:
1. Oferta przystępującego Edgeteq – Cena brutto: 6 753 684,00 zł; w tym:
- Świadczenie usługi utrzymania Systemu PPP w trybie produkcyjnym łącznie kwota: 2 061 600,00 zł;
2. Oferta Odwołującego Cena brutto: 6 140 600,00 zł; w tym:
- Świadczenie usługi utrzymania Systemu PPP w trybie produkcyjnym łącznie kwota: 1 636 884,00 zł;
Pismem z dnia 23 sierpnia 2024 r. Zamawiający wezwał Odwołującego do złożenia wyjaśnień
w przedmiocie ceny jego oferty, w tym złożenia dowodów dotyczących wyliczenia zaoferowanej przez Odwołującego
kwoty za świadczenie usługi utrzymania Systemu PPP w trybie produkcyjnym.Zamawiający w treści wezwania wskazał,
że przed wszczęciem postępowania określił wartość zamówienia w zakresie dot. usługi utrzymania Systemu PPP w
trybie produkcyjnym na kwotę
2 920 200,00 zł brutto. Zatem kwota zaproponowana przez Wykonawcę w zakresie świadczenia usługi utrzymania
Systemu PPP w trybie produkcyjnym jest niższa o ponad 30 % od wartości zamówienia,
w ww. zakresie. W związku z powyższym Zamawiający wezwał do wyjaśnienia, czy możliwe jest wykonanie
zamówienia - usługi utrzymania zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia za zaoferowaną cenę.
Ponadto poza przywołaniem treści art. 224 ust. 3-5 Zamawiający wskazał:
Wykonawca wraz z wyjaśnieniami może przedstawić kalkulację wykazującą możliwość realizacji zamówienia
zgodnie z wymaganiami Zamawiającego określonymi w opisie przedmiotu zamówienia w ramach zaoferowanej przez
siebie ceny oferty czy też inne dowody wykazujące, że zaoferowana przez niego cena nie jest rażąco niska.
Pismem z dnia 30 sierpnia 2024 r. Odwołujący udzielił wyjaśnień i przedstawił kalkulację kosztów, w tym kosztów
dla wskazywanej w wezwaniu usługi utrzymania Systemu PPP, do których dołączył dowody:
·Kalkulacja średniej ceny za roboczogodzinę świadczenia usług
·Dowody dotyczące kosztów wynagrodzeń pracowników firmy
·Dowody dotyczące kosztów ogólnych firmy
Pismem z dnia 20 września 2024 r. Zamawiający poinformował o wyborze jako najkorzystniejszej oferty
przystępującego Edgeteq oraz o odrzuceniu oferty Odwołującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy w związku z
art. 224 ust. 6 ustawy Pzp. W uzasadnieniu decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego Zamawiający wskazał m.in.:
Zamawiający w pkt. 2 OPZ jasno wskazał, że „W zakresie prac w trybie produkcyjnym przewiduje się pracę przez 24
miesiące przez zespół opisany poniżej w pkt. 6 w liczbie min. 8 osób w szacowanej liczbie 31 000 osobogodzin”.
Zamawiający założył więc, że aby należycie zrealizować przedmiot zamówienia Wykonawca powinien poświecić na jego
realizacje około 31000 osobogodzin.
Wykonawca podjął arbitralną decyzję o składzie Zespołu projektowego oraz o wymiarze zaangażowania członków
zespołu nie uwzględniając wymagań Zamawiającego. (…)
W złożonych wyjaśnieniach nie ma również dowodów potwierdzających koszty jakie Wykonawca poniesie w
związku z wykonywaniem zadań przez Kierownika Projektu oraz Analityka Biznesowo – Systemowego. (…).
Ze złożonych wyjaśnień wynika, że Wykonawca nieprawidłowo obliczył cenę oferty
nie uwzględniając w niej kosztów pracy wszystkich osób z Zespołu, które zgodnie z zapisami SW Z mają zostać
zaangażowane w realizację usługi utrzymania Systemu PPP w trybie produkcyjnym. Zaproponowana przez Wykonawcę
cena za świadczenie usługi utrzymania w ruchu systemu PPP obejmowała koszty zdecydowanie mniejszej liczby godzin
pracy Zespołu niż były określone
w dokumentacji postępowania. Nie zostały przedstawione również dowody dotyczące kosztów jakie Wykonawca poniesie
w związku z pracą Kierownika Projektu oraz Analityka Biznesowo- Systemowego. Tym samym rzetelna realizacja usługi
utrzymania systemu PPP w trybie produkcyjnym przez Wykonawcę za cenę przez niego zaoferowaną, zgodnie z
wymaganiami zawartymi w OPZ, w ocenie Zamawiającego nie jest możliwa.
W związku z powyższym Zamawiający ocenił, że w złożonej przez Wykonawcę ofercie kalkulacja ceny została
przygotowana nieprawidłowo, niezgodnie z zapisami SW Z tym samym złożona oferta w zakresie świadczenia usługi
utrzymania Systemu PPP w trybie produkcyjnym zawiera rażąco niską cenę, stosownie do art. 224 ust. 6 ustawy Pzp
Treść przepisów dotyczących zarzutów:
- art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp – Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli zawiera rażąco niską cenę lub koszt
w stosunku do przedmiotu zamówienia.
- art. 224 ust. 6 Pzp – Odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie
udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w
ofercie ceny lub kosztu.
- art. 224 ust. 1 Pzp – Jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w
stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu
zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów,
zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich
istotnych części składowych.
- art. 16 Pzp – Zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia
w sposób:
1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców;
2) przejrzysty;
3) proporcjonalny.
Izba zważyła co następuje.
Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz stanowiska stron i uczestnika postępowania
odwoławczego Izba uznała, że odwołanie zasługiwało na uwzględnienie w części.
Zgodnie zaś z art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp, zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli zawiera rażąco niską cenę lub
koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia.
W niniejszej sprawie przede wszystkim należy zauważyć, że zamawiający dokonujący czynności odrzucenia
oferty z którejkolwiek podstawy prawnej przewidzianej w ustawie Pzp musi wykazać zasadność tej czynności, czyli
przedstawić okoliczności faktyczne w sposób adekwatny wypełniające normę przepisu stanowiącego podstawę
odrzucenia. Zamawiający nie może się przy tym opierać `np. na przypuszczeniach i związanych z nimi obawach, ale
powołując się na konkretne okoliczności musi dowieść ziszczenia się danej przesłanki. Dotyczy to także przesłanek
odrzucenia oferty odnoszących się do rażąco niskiej ceny. W przedmiotowym postępowaniu Zamawiający odrzucił ofertę
Odwołującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp, co oznacza, że dokonując tej czynności musiał wykazać,
że oferta Odwołującego zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, czyli cenę nierealną,
za którą niemożliwe jest należyte wykonanie zamówienia.
Kolejną kwestią wymagającą podkreślenia jest to, że Izba rozpoznając odwołanie nie może rozważać zasadności
odrzucenia oferty wykonawcy z powodów, które nie zostały wskazane przez zamawiającego w piśmie informującym o
odrzuceniu. Izba rozpoznaje odwołanie w przypadkach,
o których mowa w art. 513 ustawy Pzp, a zgodnie z tym przepisem odwołanie przysługuje na czynność bądź
zaniechanie zamawiającego. Zakres czynności odrzucenia oferty jest określony poprzez wskazanie przez
zamawiającego podstawy prawnej i faktycznej odrzucenia. Zatem tylko w takim zakresie,
w jakim czynność ta została dokonana (i w zakresie postawionych zarzutów – art. 555 ustawy Pzp)
Izba może dokonać oceny zgodności tejże czynności z przepisami ustawy Pzp. Powyższe stanowisko znajduje
potwierdzenie w wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 15.07.2011 r. sygn. akt XXIII
Ga 416/11, w którym Sąd stwierdził: „Z punktu widzenia zamawiającego oznacza to, że nie może on zmieniać ani
rozszerzać podstaw faktycznej decyzji o wykluczeniu wykonawcy z postępowania po wniesieniu przez tego drugiego
odwołania. W świetle związania KIO, Sądu Okręgowego i odwołującego zarzutami podniesionymi w odwołaniu, sprzeczne z
naczelną zasadą postępowania cywilnego, jaką jest zasada równouprawnienia stron, byłoby dopuszczenie do
rozszerzenia podstawy faktycznej decyzji
o wykluczeniu odwołującego. Wobec związania swoimi zarzutami, odwołujący nie mógłby bowiem odnieść się do nowych
okoliczności przedstawionych przez zamawiającego po wniesieniu odwołania.
Z tych względów postępowania zamawiającego, polegającego na przedstawieniu nowych dowodów
w odpowiedzi na odwołanie i skardze, nie można traktować jedynie jako rozszerzenia argumentacji zawartej w decyzji o
wykluczeniu. Powyższej wykładni nie podważa zasada ekonomiki procesowej
ani zasada dyspozycyjności formalnej, czyli rozporządzania przez stronę czynnościami procesowymi. Zasady te,
aczkolwiek ważne, nie mogą mieć charakteru dominującego. Z punktu widzenia naczelnych zasad postępowania
cywilnego z pewnością ważniejszą rolę odgrywa zasada równouprawnienia stron
a dokładniej zasada równości środków procesowych”. Ww. wyrok został wydany w oparciu o przepisy poprzednio
obowiązującej ustawy Pzp z dnia 29.01.2004 r. i dotyczy czynności wykluczenia, ale nie ma to znaczenia dla omawianej
kwestii i związanej z nią uniwersalnej zasady równości stron
w kontradyktoryjnym postępowaniu odwoławczym, z której to zasady wynika brak dopuszczalności rozszerzania w toku
postępowania odwoławczego podstaw faktycznych (i prawnych) odrzucenia oferty,
a w konsekwencji – brak dopuszczalności rozpoznawania przez Izbę podstaw odrzucenia oferty
nie zawartych przez Zamawiającego w uzasadnieniu jej odrzucenia.
W związku z powyższym należy wskazać, jakie podstawy faktyczne odrzucenia oferty Odwołującego zostały
przez Zamawiającego opisane w piśmie z dnia 20 września 2024 r. i jak Izba oceniła ich zasadność w świetle art. 226
ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp w związku z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp. Ponadto mając powyższe na względzie Izba uznała za
nie mające istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 531 ustawy Pzp) dowody złożone w toku rozprawy przez
Zamawiającego, wskazujące na okoliczności związane z realizacją przez Odwołującego na rzecz Zamawiającego
umowy CIE-11/2024 z dnia 18 marca 2024 r. dot. Systemu Informacji Oświatowej, ponieważ odnoszą się one do
okoliczności nie będących powodem odrzucenia oferty Odwołującego.
W pierwszej kolejności Zamawiający uzasadniając odrzucenie oferty Odwołującego przywołał zapisy pkt 3.2
Opisu Przedmiotu Zamówienia, zgodnie z którym „W zakresie prac w trybie produkcyjnym przewiduje się pracę przez 24
miesiące przez zespół opisany poniżej w pkt. 6 w liczbie min. 8 osób
w szacowanej liczbie 31 000 osobogodzin”. W ocenie Zamawiającego zaproponowana przez Odwołującego cena za
świadczenie usługi utrzymania obejmowała koszty zdecydowanie mniejszej liczby godzin pracy zespołu niż były
określone w dokumentacji postępowania, zaś Odwołujący podjął arbitralną decyzję o wymiarze zaangażowania członków
zespołu nie uwzględniając wymagań Zamawiającego.
W konsekwencji rzetelna realizacja usługi utrzymania systemu w trybie produkcyjnym przez Wykonawcę za cenę przez
niego zaoferowaną, zgodnie z wymaganiami zawartymi w OPZ, w ocenie Zamawiającego nie jest możliwa. W ocenie
Izby Odwołujący w odniesieniu do powyższej kwestii zasadnie wskazał,
iż w świetle treści dokumentacji postępowania odrzucenie oferty jako zawierającej rażąco niską cenę
z uwagi na odmienne oszacowanie zakładanego zaangażowania zespołu należy uznać za bezpodstawne. W pierwszej
kolejności należy wskazać, że wbrew twierdzeniom Zamawiającego wskazana przez niego liczba osobogodzin nie była
jednoznacznie określonym wymogiem, czy też minimalnym zakresem usługi jakiego wymagał Zamawiający i jaki w
konsekwencji musiał zostać skalkulowany w składanej ofercie. Posługiwanie się przez Zamawiającego w odniesieniu do
tej wartości zwrotami takimi jak „szacowany”, „około”, „w przybliżeniu” wskazuje, iż liczba osobogodzin w odniesieniu do
usług utrzymania miała charakter orientacyjny i jako taka została zamieszczona przez Zamawiającego w dokumentacji
postępowania. O takim charakterze świadczy również sama treść uzasadnienia odrzucenia oferty Odwołującego, w
której jako podstawę nie wskazano, iż zaoferowana cena obejmowała mniejszą liczbę godzin pracy Zespołu niż były
określone w dokumentacji postępowania, lecz że liczba ta była „zdecydowanie mniejsza” co ponownie wskazuje na
niedokładny i przybliżony charakter wskazywanej wartości. Zasadnie zatem podnosił Odwołujący, iż sam fakt przyjęcia
odmiennej liczby osobogodzin
nie może stanowić podstawy do odrzucenia oferty, gdyż uprawnione było przyjęcie innej, szacowanej liczby osobogodzin
na realizację świadczenia usług utrzymania. Zauważenia wymaga fakt, że odmiennie niż w przypadku prac rozwojowych
liczba osobogodzin w przypadku usług utrzymania nie stanowiła ona podstawy do kalkulacji ceny i dokonywania rozliczeń
z wykonawcami z uwagi na ryczałtowy charakter wynagrodzenia za ten element usługi. Ponadto Zamawiający nie
wskazał przyczyn dla których uznał,
iż rzetelna realizacja usługi utrzymania systemu w trybie produkcyjnym przez Wykonawcę za cenę przez niego
zaoferowaną, zgodnie z wymaganiami zawartymi w OPZ, w jego ocenie nie jest możliwa.
W dalszej kolejności odnosząc się do kwestionowanej przez Odwołującego okoliczności związanej z rzekomym
nieuwzględnieniem kosztów dwóch programistów, których Zamawiający wymagał
w warunkach udziału w postępowaniu, to w pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z treścią uzasadnienia
odrzucenia oferty podstawą dla takiego stwierdzenia ze strony Zamawiającego była treść tabeli pn. Zestawienie
szacowanych średnich kosztów miesięcznych utrzymania PPP (dalej „tabela”).
Jak wynika z treści wyjaśnień rażąco niskiej ceny Odwołującego z dnia 30 sierpnia 2024 r. podstawą dla przedstawionej
w ww. tabeli stawki dla roli Programista była z kolei kalkulacja zawarta w załączniku nr 1 do wyjaśnień. Kalkulacja ta
zgodnie z oświadczeniem Odwołującego zawartym w wyjaśnieniach opierała się na następujących założeniach
•w wyliczeniu uwzględniono wszystkie osoby z Personelu Kluczowego oraz dodatkowe osoby wymagane do prawidłowej
realizacji zakresu przedmiotu zamówienia,
•osoby zostały zagregowane w role w celu wyliczenia średniej stawki godzinowej dla danej roli (…) Programiści Front-end i
Programiści Back-end uwzględnieni są w roli Programista
Podstawą dla wysokości przedstawionej w tabeli stawki dla roli Programista była kalkulacja, w której taką średnią stawkę
ustalono w oparciu o koszty 6 programistów przewidzianych do realizacji zadania. Stawka przedstawiona w tabeli miała
zaś stanowić wyjaśnienie szacowanych miesięcznych kosztów utrzymania systemu przy zakładanym przez
Odwołującego stopniu zaangażowania zespołu wykonawcy, nie zaś potwierdzenie składu tego zespołu. To że
Odwołujący zakłada zaś określone wykorzystanie zespołu, którym będzie dysponował na potrzeby realizacji zamówienia
nie jest równoznaczne że jego skład nie odpowiada wymaganiom postawionym przez Zamawiającego w dokumentacji
postępowania. Tym samym argumentację w tym zakresie przedstawioną w uzasadnieniu decyzji o odrzuceniu oferty
Odwołującego należy uznać za bezpodstawną.
Niezależnie od powyższego wskazać należy, że Zamawiający nie wykazał w jakimkolwiek stopniu rażąco niskiego
charakteru stawek przyjętej przez Odwołującego dla kwestionowanego zakresu usługi, jak również aby wycena tego
elementu była na tyle niska, że ma to istotny wpływ na zaniżenie ceny całkowitej. Tymczasem zgodnie z utrwalonym
stanowiskiem orzecznictwa w tym zakresie, o rażąco niskiej cenie danego elementu można mówić wówczas, jeśli ta
wycena przekłada się na zaniżenie ceny całkowitej oferty czyniąc ją nierealistyczną (tak w wyroku KIO z dnia 21 grudnia
2018 r., sygn. akt KIO 2516/18 czy też w wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2021 r. (sygn.
akt XXIII Zs 42/21)).
Odnosząc się w dalszej kolejności do podniesionej w uzasadnieniu odrzucenia oferty kwestii braku
przedstawienia dowodów na potwierdzenie kosztów jakie Odwołujący poniesie w związku
z wykonywaniem zadań przez Kierownika Projektu oraz Analityka Biznesowo-Systemowego, Izba pragnie w pierwszej
kolejności wskazać, że podziela wielokrotnie wskazywaną w orzecznictwie regułę zgodnie
z którą jeżeli zamawiający nie sprecyzuje wezwania, wykonawca w ramach składanych wyjaśnień winien przedkładać
jedynie takie dowody, które jego zdaniem uzasadniają przyjętą wycenę przedmiotu zamówienia. W przedmiotowym
postępowaniu jak jednoznacznie wynika z treści wezwania
do przedstawienia wyjaśnień rażąco niskiej ceny z dnia 23 sierpnia 2024 r. Zamawiający nie wskazał jakich dowodów
oczekuje od Odwołującego. W treści wezwania Zamawiający wskazał, że Wykonawca
wraz z wyjaśnieniami może przedstawić kalkulację wykazującą możliwość realizacji zamówienia zgodnie z wymaganiami
Zamawiającego określonymi w opisie przedmiotu zamówienia w ramach zaoferowanej przez siebie ceny oferty czy też
inne dowody wykazujące, że zaoferowana przez niego cena nie jest rażąco niska. Tym samym Zamawiający nie narzucił i
nie sprecyzował w jakimkolwiek stopniu zakresu zobowiązania Odwołującego w odniesieniu do dowodów, które ten
winien złożyć na poparcie przedstawianych wyjaśnień ceny. Odwołujący przedstawioną kalkulację poparł dowodami w
postaci umów o pracę – po jednej dla każdej z grupy ról wskazanych w załączniku nr 1. W przedmiotowym
postępowaniu Zamawiający nie kwestionował zarówno wysokości zaoferowanych przez Odwołującego stawek,
jak również adekwatności dowodów przedłożonych na poparcie ich realności, zaś za podstawę
do odrzucenia oferty Odwołującego uznał nieprzedłożenie dowodów, których złożenia od Odwołującego nie wymagał w
treści wezwania. Tym samym w świetle powyższych okoliczności odrzucenie oferty Odwołującego w oparciu o art. 226
ust. 1 pkt 8 w związku z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp należy uznać za bezpodstawne.
Mając na uwadze powyższe Izba uznała, iż zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8) w związku
z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp poprzez odrzucenie oferty Odwołującego jako oferty zawierającej rażąco niską cenę lub
koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do podniesionych zarzutów odnoszących się do naruszenia art. 224 ust. 1
oraz art. 16 ustawy Pzp należy zauważyć, iż podstawę faktyczną okoliczności, które legły u postaw do ich sformułowania
stanowiło przyjęte założenie, iż dokumentacja postepowania określa w sposób wiążący określony stopień
zaangażowania wyrażony w liczbie osobogodzin, których uwzględnienie było obligatoryjne dla wykonawców. Jak wynika z
przedstawionych powyżej rozważań, założenie takie należy uznać za niemające podstaw w treści dokumentacji
postępowania. Ponadto Odwołujący w żadnym miejscu wniesionego odwołania nie odniósł się do całkowitej ceny
ofertowej przystępującego,
nie wskazując na jej rzekomo nierealistyczny charakter, podczas gdy możliwość kwestionowania części składowych
ceny jest ściśle skorelowana właśnie z wykazaniem nieprawidłowości ceny całkowitej.
Mając na uwadze powyższe Zarzuty opisane w pkt 2.2 i 2.3 odwołania należało oddalić.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do jego wyniku, na podstawie
art. 557 i 575 Pzp oraz § 5 pkt 1 i 2 lit. b) w zw. z § 7 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z
dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz
wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania z dnia 30 grudnia 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437), zasądzając
od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kwotę
5 000 zł, której wysokość stanowi stosunkowa wartość wpisu, ustalona poprzez obliczenie proporcji liczby zarzutów
przedstawionych w odwołaniu, które Izba uwzględniła (jeden zarzut), do liczby zarzutów,
których Izba nie uwzględniła (dwa zarzuty). Jednocześnie Izba zniosła wzajemnie między Odwołującym
i Zamawiającym koszty obejmujące wynagrodzenia pełnomocników.
Przewodniczący:…………………………….