Sygn. akt: KIO 2322/24
KIO 2327/24
WYROK
Warszawa, dnia 29 lipca 2024 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca:Aleksandra Patyk
Katarzyna Poprawa
Małgorzata Rakowska
Protokolantka:Wiktoria Ceyrowska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2024 r. odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej:
A.w dniu 1 lipca 2024 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia Przedsiębiorstwo
Robót Drogowych S.A. z siedzibą w Poddębicach oraz Sandfield Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie
B.w dniu 1 lipca 2024 r. przez wykonawcę Intertoll Construction Sp. z o.o. z siedzibą
w Gdańsku
w postępowaniu prowadzonym przez Skarb Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie
przy udziale uczestników po stronie zamawiającego w postępowaniu o sygn. akt KIO 2322/24:
A.wykonawcy Zaberd Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu
B.wykonawcy Saferoad Services Sp. z o.o. z siedzibą we Włocławku
przy udziale uczestników po stronie zamawiającego w postępowaniu o sygn. akt KIO 2327/24:
A.wykonawcy Zaberd Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu
B.wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia Przedsiębiorstwo Robót Drogowych S.A. z
siedzibą w Poddębicach oraz Sandfield Sp. z o.o.
z siedzibą w Warszawie
orzeka:
KIO 2322/24
1.Oddala odwołanie.
2.Kosztami postępowania obciąża odwołującego – wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia
Przedsiębiorstwo Robót Drogowych S.A.
z siedzibą w Poddębicach oraz Sandfield Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie i:
2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych
zero groszy) uiszczoną przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia Przedsiębiorstwo
Robót Drogowych S.A. z siedzibą w Poddębicach oraz Sandfield Sp. z o.o. z siedzibą
w Warszawie tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero
groszy) poniesioną przez zamawiającego – Skarb Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad
w Warszawie tytułem wynagrodzenia pełnomocnika;
2.2. zasądza od odwołującego – wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia Przedsiębiorstwo
Robót Drogowych S.A. z siedzibą w Poddębicach oraz Sandfield Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie na rzecz
zamawiającego – Skarbu Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie kwotę
3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania
odwoławczego poniesione tytułem wynagrodzenia pełnomocnika.
KIO 2327/24
1.Uwzględnia odwołanie w zakresie zarzutu zawartego w punkcie 1. petitum odwołania
i nakazuje zamawiającemu Skarbowi Państwa – Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad w
Warszawie unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej i czynności odrzucenia oferty wykonawcy
Intertoll Construction
Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku oraz powtórzenie czynności badania i oceny ofert.
2.Oddala odwołanie w pozostałym zakresie.
3.Kosztami postępowania obciąża zamawiającego – Skarb Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i
Autostrad w Warszawie oraz odwołującego - wykonawcę Intertoll Construction Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku
po połowie i:
3.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych
zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Intertoll Construction Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku tytułem wpisu od
odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez
zamawiającego – Skarb Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych
i Autostrad w Warszawie tytułem wynagrodzenia pełnomocnika;
3.2. zasądza od zamawiającego – Skarbu Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w
Warszawie na rzecz odwołującego - wykonawcy Intertoll Construction Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku kwotę 5
700 zł 00 gr (słownie: pięć tysięcy siedemset złotych zero groszy) stanowiącą część kosztów postępowania
odwoławczego poniesionych tytułem wpisu od odwołania.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej
do
Sądu
Okręgowego
w
Warszawie
–
Sądu
Zamówień
Publicznych.
Przewodnicząca:
……………………………..
……………………………..
……………………………..
Sygn. akt: KIO 2322/24, KIO 2327/24
Uzasadnie nie
Zamawiający – Skarb Państwa – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad
w Warszawie, prowadzący postępowanie: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Łodzi[dalej
„Zamawiający”] prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na
całoroczne (bieżące i zimowe) utrzymanie dróg krajowych zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Łodzi wraz ze
wszystkimi elementami na drodze ekspresowej S8 na odcinku od km 324+772 do km 408+805 (znak postępowania:
O/ŁO.D-3.2421.33.2023).
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 13
października 2023 r. pod numerem 2023/S 198-621499.
Sprawa o sygn. akt: KIO 2322/24
W dniu 1 lipca 2024 r. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia Przedsiębiorstwo Robót
Drogowych S.A. z siedzibą w Poddębicach oraz Sandfield Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie [dalej „Odwołujący 1” lub
„Konsorcjum PRD”] wnieśli odwołanie zarzucając Zamawiającemu naruszenie:
1) art. 226 ust. 1 pkt 5 i 10) Pzp poprzez niezastosowanie i zaniechanie odrzucenia oferty Zaberd, pomimo że jej treść
jest niezgodna z warunkami zamówienia oraz zawiera błąd
w obliczeniu ceny;
2) art. 226 ust. 1 pkt 5 i 10) Pzp poprzez niezastosowanie i zaniechanie odrzucenia oferty Saferoad, pomimo że jej treść
jest niezgodna z warunkami zamówienia oraz zawiera błąd
w obliczeniu ceny;
3) art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp w zw. z art. 224 ust. 1, ust. 5 i ust. 6 Pzp poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie
odrzucenia:
a) oferty Zaberd, pomimo że zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, w tym jej istotnych
części składowych, a zarazem złożone przezeń wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny;
b) oferty Saferoad, pomimo że zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, w tym jej istotnych
części składowych, a zarazem złożone przezeń wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny;
4) art. 16 pkt 1 i 2) Pzp poprzez prowadzenie Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji
i równego traktowania wykonawców, jak i niezapewniający dostatecznej przejrzystości Postępowania.
Wobec ww. zarzutów Odwołujący 1 wniósł o nakazanie Zamawiającemu:
I. unieważnienia czynności wyboru oferty Zaberd jako najkorzystniejszej w Postępowaniu;
II. powtórzenia czynności badania i oceny ofert w Postępowaniu, a w jej wyniku:
1) odrzucenia oferty Zaberd,
2) odrzucenia oferty Saferoad.
Odwołujący 1 przedstawił stan faktyczny sprawy.
I. Zarzuty w stosunku do oferty Zaberd
ZARZĄDZANIE KONTRAKTEM
Odwołujący 1 wskazał, iż jak wynika z oferty Zaberd wykonawca wycenił pozycję Zarządzanie Kontraktem na kwotę 304
000 zł miesięcznie (netto), czyli 10 944 000 zł w ciągu 36 miesięcy. Podmiot ten przedstawił Zamawiającemu stanowisko
w przedmiocie rentowności tego kluczowego elementu zamówienia, jednakże Zamawiający błędnie uznał je za
wystarczające. Odwołujący 1 uzasadniał, że na zarządzanie kontraktem składają się koszty, których wysokość dla
większości elementów jest w zasadzie podobna u wszystkich firm. Zamawiający bowiem narzucił minimalną liczbę osób,
które należy zatrudnić, wymaga dla nich umów o pracę, określił ilość potrzebnego sprzętu i narzędzi. Wykonawcy nie
mają swobody wyboru sposobu zarządzania kontraktem. Jest on precyzyjnie opisany
w dokumencie D10.10.01z – SST Zarządzanie kontraktem S8– zamienny oraz IPU. W tym pierwszym, na 18 stronach
dokładnie opisano obowiązki wykonawcy związane
z powierzeniem zarządzania kontraktem, które obejmuje działania wykonawcy polegające na koordynacji prowadzonych
prac utrzymaniowych na drodze, całodobowym monitorowaniu stanu przejezdności sieci drogowej (w tym warunków
atmosferycznych) oraz patrolowania dróg i prowadzenia prac interwencyjnych na drodze (oraz wiele innych czynności
utrzymaniowych infrastruktury drogowej).
Zamawiający przyjął, że w ramach Zarządzania należy zapewnić 2 brygady patrolowe + 2 brygady interwencyjne, gotowe
do podjęcia działań interwencyjnych/patrolowych na drodze, na każdorazowe wezwanie Zamawiającego. Wykonawca
ma obowiązek zapewnić całodobową dyspozycyjność brygad, również w dni wolne od pracy (§12 ust. 3 umowy);
wyposażenie każdej z brygad określa pkt 3.2 SST - osoby i pojazdy wykonujące pracę na Drodze muszą być
odpowiednio wyposażone, zarówno w sprzęt ochrony osobistej, jak
i ostrzegawczy. Wszystkie te elementy są drobiazgowo wymienione w SST. Wymagane jest także w określonych
okolicznościach dodatkowe wyposażenie - pkt. 3.4 SST. W pkt 3.5 SST zastrzeżono minimalną ilość (a także stan
techniczny, wiek, a nawet kolor) pojazdów - co najmniej 1 pojazd na 1 wymaganą zapisami w § 12 ust. 3 Projektowanych
Postanowień Umowy brygadę, oraz ich wyposażenie. W pkt 5.3 SST przewidziano, że wykonawca musi zapewnić
wymagany personel oraz zorganizować Punkt Obsługi Kontraktu.
W skład personelu wejdzie Kierownik ds. Utrzymania Dróg (koordynator kontraktu)
w liczbie co najmniej 1 osoby. Kierownik ds. Utrzymania Dróg ma zorganizować Zespół ds. Utrzymania Dróg w skład
którego będą wchodzić następujące osoby: Kierownik ds. Utrzymania Dróg, Zastępca Kierownika ds. Utrzymania Dróg,
Specjaliści ds. utrzymania dróg (w ilości zapewniającej całodobową pracę Wykonawcy), Specjalista ds. administracyjnofinansowych. Kierownik ds. Utrzymania Dróg lub zastępujący go w razie nieobecności Zastępca Kierownika ds.
Utrzymania Dróg muszą bezwzględnie być dostępni dla Przedstawicieli Zamawiającego w godzinach pracy
Zamawiającego. Zamawiający wymaga, aby osoby z Zespołu ds. Utrzymania Dróg były zatrudnione na podstawie umowy
o pracę.
Pracownicy kluczowi tj. Kierownik ds. Utrzymania Dróg / Zastępca Kierownika ds. Utrzymania Dróg, Specjalista ds.
utrzymania dróg, Specjalista ds. administracyjno – finansowych muszą być dostępni w godzinach pracy Zamawiającego
tj. od godz. 7.00 do godz. 15.00 w każdy dzień roboczy w siedzibie Wykonawcy (Punkcie Obsługi Kontraktu - POK).
Poza godzinami pracy Zamawiającego tj. od godz. 15.00 do godz. 7.00 w dni robocze oraz całodobowo w dni wolne od
pracy wymaga się obecności minimum jednego pracownika Zespołu ds. Utrzymania Dróg w POK.
Jeśli chodzi o patrol drogi (pkt 5.4.3 SST) to obowiązuje wymóg dwukrotnego dokonania patrolu w ciągu doby (co 12
godzin). W tym samym punkcie zapisano obowiązki brygady patrolowej (bardzo szerokie, wydaje się zbędne ich
cytowanie, Odwołujący odsyła do dokumentacji). Jak zostało wyjaśnione na wstępie odwołania, prace objęte zakresem
zamówienia zasadniczo realizowane są na polecenie Zamawiającego, tzn. Zamawiający zastrzegł, że będzie zlecał
poszczególne usługi stosownie do potrzeb, które następnie będą rozliczane na podstawie cen jednostkowych
wynikających z TER. W tym zakresie są jednak dwa wyjątki: Zarządzanie Kontraktem i ZUD (por. §24 ust. 6 Umowy).
Zaoferowana przez Zaberd stawka za Zarządzanie kontraktem - 304 000 zł miesięcznie - nie pokrywa kosztów
związanych z realizacją tego zakresu zgodnie z OPZ (SST), co potwierdzają złożone przezeń wyjaśnienia –
uwzględniając prawidłowe (zgodne
z SW Z) wyliczenia kosztów robocizny oraz kosztów kilku innych pozycji, które zostały zaniżone względem realnych
wydatków. Ponadto Zaberd w zakresie Zarządzania nie przedstawił praktycznie żadnych dowodów. Nie powołano umów
o pracę dla personelu, czyli dla najbardziej cenotwórczego elementu całego zamówienia. Nie wskazano na posiadanie
wymaganego sprzętu, ani na dowody ich zakupu. Już tylko z tych względów wyjaśnienia dotyczące zarządzania nie
powinny być zaakceptowane. Dla porównania, w stosunku do innych Grup Prac Zaberd powołuje różne dowody, nie ma
ich jednak w odniesieniu do Zarządzania kontraktem.
Odwołujący 1 wskazał, iż wyjaśniając rażąco niską cenę zarządzania kontraktem Zaberd podsumował swoje obliczenia
następującym oświadczeniem: „(…) Wykonawcy po odliczeniu kosztów pozostaje w miesiącu uśredniona kwota
17.203,24 złote co oznacza, iż
w sezonie pozostaje mu 206.438,88 złotych, a w ciągu trwania całego kontraktu kwota 619.316,64 złotych.”
Powyższe oznacza, że suma kosztów wykonania zarządzania wynosi 286 796,80 zł, w tym (zgodnie z wyjaśnieniami):
a) Koszty personelu – 192 500 zł / m-c (z czego pracownicy fizyczni brygad patrolowych
i interwencyjnych - 144 000,00 zł /m-c).
b) W zakresie OUA (Obwód Utrzymania Autostrady) – odpady komunalne - 3 000,00 zł – na miesiąc.
c) W zakresie OUA (Obwód Utrzymania Autostrady) – przepompownie - 3 000,00 zł – na miesiąc.
Ad. a) Odwołujący 1 wskazał, iż Zaberd ustalił wynagrodzenie członka brygad patrolowych oraz interwencyjnych na
poziomie 5600 zł brutto/m-c – nie przedstawiając dowodu na tę okoliczność.
Przyjmując jednakże tę kwotę oraz liczbę przepracowanych godzin w wymiarze 168 godzin w miesiącu (pełny etat)
otrzymujemy stawkę za jedną godzinę 33,33 zł /rbh (5600:168) Zamawiający wymaga obsady:
· Brygada patrolowa - 12 osób / dobę (2x2 osoby po 8 godzin);
· Brygada interwencyjna - 12 osób / dobę (2x2 osoby po 8 godzin);
Na potrzeby samych patroli i interwencji minimalne koszty osobowe z uwzględnieniem stawki Zaberd wyglądają
następująco: 4 brygady po 2 osoby = 8 osób x 24h (patrole są całodobowe) = 192 rbh / dobę x 30 dni = 5 760 rbh
miesięcznie x 33,33 zł = 191 980,80 zł / m-c. W związku z powyższym minimalne koszty zatrudnienia na stanowiskach
fizycznych wynoszą 191 980 zł, czyli są wyższe od przyjętych przez Zaberd o: 191 980 – 144 000 =
47 980 zł. JUŻ TYLKO NA PODSTAW IE W W., PODSTAW OW YCH W YLICZEŃ NIEDOSZACOWANIE ZABERD
WYNOSI: 47 980 - 17.203,24 = 30 776 zł/m-c
Ad. b) Odwołujący 1 wskazał, iż w zakresie OUA (Obwód Utrzymania Autostrady) Zaberd założył na odpady komunalne 3 000,00 zł – na miesiąc. Zgodnie z §8 ust. 1 IPU W celu wykonania przedmiotu Umowy, Zamawiający użyczy
Wykonawcy na podstawie umowy użyczenia części składowe nieruchomości gruntowej, wykorzystywane jako: a)
magazyn składowania soli; b) budynek biurowo-administracyjny; c) portiernia; d) zaplecze magazynowe - budynek
magazynowo-warsztatowy; e) garaż na solarki; f) wytwornica solanki; g) zasobnik solanki; oraz pozostały teren
nieruchomości stanowiącej Obwód Drogowy w Jakubowie zlokalizowany pod adresem: Jakubów 19/21, 97 – 217
Lubochnia.
W odpowiedzi na pyt. 3 z dnia 14.12.2023 r. Zamawiający podał, że wykonawca będzie ponosił wszystkie koszty
związane z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie poza rachunkami za telefon i Internet Zamawiającego i
podatkiem od nieruchomości. Odwołujący 1 przedstawił w tabeli wysokość kosztów z tytułu mediów wynikającą z
wyjaśnień treści SWZ.
Uzasadniał, że na podstawie ww., konkretnych informacji obejmujących realne wydatki na media, na potrzeby kalkulacji
kosztów należało przyjąć roczne wydatki z tytułu wywozu odpadów na poziomie: Odpady – 75072 x 2 = 150 144 zł /12 –
12 512 zł/m-c. Zamawiający wskazując koszty nie określił, czy chodzi o kwoty netto, czy brutto. Przyjmując, że podał
wartości faktycznie płacone (brutto), to po przeliczeniu na netto (VAT 8%) otrzymujemy 11 585 zł netto/m-c.
NIEDOSZACOWANIE WYNOSI: 11 585 – 3000 = 8 585 zł/m-c.
Ad. c) Odwołujący 1 wskazał, iż w kalkulacji Zaberd koszty utrzymania przepompowni (zgodnie z pkt 5.8.3) SST
wykonawca w ramach ceny za pozycję TER GR 11 Zarzadzanie kontraktem zobowiązany jest również do: Bieżące
utrzymanie i przeglądy okresowe, (zgodnie z DTR) przepompowni deszczowych zlokalizowanych w ciągu przekazanych
odcinków dróg lub przepompowni obsługujących przekazany odcinek drogi zgodnie
z zasadami określonymi w SST D03.01.04c - Utrzymanie pompowni wód deszczowych) określono na 3 000 zł.
Tymczasem z tego tytułu realny koszt wynosi 7 500 zł/m-c, a nie przyjęte 3 000 zł (zresztą nie uzasadnione w żaden
sposób). Różnica to 4 500 zł.
PODSUMOWANIE
Odwołujący 1 wskazał, iż na podstawie SW Z oraz wyjaśnień bezwzględnie konieczne koszty personelu, wywozu
odpadów oraz przepompowni są obiektywnie wyższe od przyjętych przez Zaberd, co oznacza, że koszty łączne
przenoszą cenę za zarządzanie (304 000 zł) o 43 861 zł/m-c. Ponadto, Zaberd w odniesieniu do Zarządzania kontraktem
nie powołał żadnych dowodów, w szczególności na okoliczność dostępności sprzętu (pojazdów, urządzeń,
wyposażenia) oraz możliwości zatrudnienia członków personelu kluczowego oraz brygad patrolowo-interwencyjnych. Nie
przedstawił dowodów własności ani umów o pracę lub innych wiarygodnych dokumentów. Nie uwzględnił również w
wycenie kosztów zarządu (biura siedziby władz spółki, pracowników administracyjnych, usług obcych, ryzyk).
W związku z powyższym oferta Zaberd zasługuje na odrzucenie w oparciu o przepisy wskazane na wstępie bowiem
zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, w tym jej istotnych części składowych (Zarządzanie
kontraktem), a zarazem złożone przezeń wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny. Oferta
jest również niezgodna z SWZ i zawiera błąd w obliczeniu ceny.
ZIMOWE UTRZYMANIE DRÓG – USUWANIE ŚLISKOŚCI
Odwołujący 1 wskazał, że kolejna bardzo istotna pozycja, która została zaoferowana przez Zaberd poniżej kosztów to
zimowe utrzymanie dróg (ZUD) – poz. „Usuwanie śliskości”. Zasady wykonywania czynności ZUD zawiera SST D66.01.00 v.1 – zamienny. Zaberd wyjaśniając rażąco niską cenę stwierdził, że suma wszystkich prac w tej grupie wynosi
12.390.360,00 zł netto co daje 87,89% średniej arytmetycznej wartości wszystkich złożonych ofert. Dalej Zaberd podnosi,
że w pierwszej kolejności dokonał analizy poprzednich sezonów zimowych pod kątem zużycia soli, warunków
atmosferycznych panujących w danych sezonach, dokonał osobistego przejazdu dróg w celu prawidłowego
zaplanowania wyjazdów zużycia paliwa, soli etc. Odnosząc się do tych twierdzeń Odwołujący 1 zauważył, że każda
pozycja w ramach ZUD jest rozliczana osobno, a za jednostkę - jaką jest doba - wykonawca otrzymuje zapłatę wyłącznie
za jeden element (albo za gotowość, albo za zapobieganie, albo za usuwanie śliskości, albo za odśnieżanie z
usuwaniem śliskości). W związku z powyższym niezależnej ocenie podlega każda z pozycji ZUD osobno. W stosunku
do „Usuwania śliskości” Zaberd przedstawił bardzo pokrętne wyjaśnienia tego elementu starając się wykazać choćby
symboliczny zysk. Jednakże jego założenia co do zużycia soli są całkowicie błędne, stoją w sprzeczności z SW Z, oraz
stanowiskiem merytorycznym tut. GDDKiA Łódź – jak również samego zainteresowanego, które prezentował w innych
sprawach, domagając się odrzucenia konkurencji! Cena ofertowa Zaberd Sp. z o. o. dla Grupy 10b poz. 1.1 Usuwanie
śliskości wynosi: 17 720,00 zł netto. Średnia cena wszystkich złożonych ofert dla Grupy 10 b poz. 1.1 Usuwanie śliskości
wynosi: 38 182,25 zł netto, a więc jest ponad dwukrotnie wyższa! Odwołujący 1 przedstawił porównanie GRUPY PRAC
NR 10b poz. 1.1 Usuwanie śliskości - Zimowe utrzymanie dróg w formie tabeli (s.11 odwołania); (ceny netto za 1km na
dobę wyliczone jako iloraz cen jednostkowych GRUPY PRAC NR 10b i ilości km; w przypadku Zaberd Sp. z o.o. i
usuwania śliskości - 17 720,00 zł : 84,033 = 210,87 zł/km).
Następnie Odwołujący 1 przedstawił wyliczenia dotyczące ceny za usuwanie śliskości, która według Odwołującego
została nierzetelnie skalkulowana, poniżej minimalnych kosztów jej wykonania.
Odwołujący 1 wskazał, iż zgodnie z pkt 7 wskazanej SST obmiar prac winien określić faktyczny zakres wykonywanych
prac przy zimowym utrzymaniu w jednostkach ustalonych
w tabelach elementów rozliczeniowych (lub SST). Zasadą obmiaru jest zapewnienie standardu na danym odcinku drogi
w okresie jednej doby, a w przypadku gotowości doba,
w której na odcinkach drogi, nie pracował sprzęt. Jednostkami obmiaru prac są:
- ustawianie płotków przeciwśnieżnych z materiału Wykonawcy (montaż i demontaż) w kilometrach;
- gotowość do ZUD – ilość dni, w których sprzęt podstawowy do ZUD na odcinkach dróg [km] nie pracował ( zgodnie z
Załącznikiem nr 2 do OPZ);
- zapobieganie śliskości – odcinki dróg [wyszczególnione w TER, kolumna e)], na których zostało wykonane w ciągu
doby jednokrotne posypywanie środkami do zwalczania śliskości;
- usuwanie śliskości - odcinki dróg [wyszczególnione w TER, kolumna e)], na których zostało wykonane w ciągu doby
więcej niż jednokrotne posypywanie środkami do zwalczania śliskości celem uzyskania wymaganego standardu;
- odśnieżanie wraz z usuwaniem śliskości - odcinki dróg [wyszczególnione w TER, kolumna e)], na których został
osiągnięty standard ZUD w ciągu jednej doby bez względu na krotność wykonywanych czynności przez sprzęt.
SST odsyła się również do Zarządzenia nr 31 GENERALNEGO DYREKTORA DRÓG KRAJOW YCH I AUTOSTRAD z
dnia 5 września 2017 r. w sprawie wprowadzenia "Wytycznych zimowego utrzymania dróg". W pkt 6.3.2. określa zasady
likwidowania śliskości. Usuwanie śliskości wymaga zaangażowania odpowiednich zasobów ludzkich (kierowcy,
ładowacze), sprzętowych (pojazdy + paliwo) i materiałowych (głównie soli).
Odwołujący 1 wskazał, iż poniżej zostanie wykazane, że już tylko koszty soli konieczne do wykonania akcji usuwania
śliskości są wyższe niż zaoferowana przez Zaberd cena jednostkowa. Zgodnie z wytycznymi ZUD do obliczeń
minimalnych ilości materiału (soli) powinny być przyjęte następujące wartości:
- usuwanie śliskości – średnia dawka materiału (soli) do posypywania zgodnie z Wytycznymi ZUD - to 20 g/m2 dla
wszystkich zakresów temperatur;
- minimalna krotność posypywania w ciągu doby zgodnie z SST D-66.01.00 - ZIMOW E UTRZYMANIE DRÓG
KRAJOWYCH pkt. 7 Obmiar Robót:
- Usuwanie śliskości – 2 razy w ciągu doby
- powierzchnia odcinka drogi S8 od km 324+772 do km 408+805, ciąg główny z węzłami, łącznicami, parkingami wynosi
1 871 994 m2
„Pytanie nr 76. Prosimy o podanie całkowitej powierzchni (jezdnia główna, węzły, parkingi) do utrzymania zimowego.
Odpowiedź nr 76. Powierzchnia jezdni głównej, węzłów
i parkingów - 1 871 994 m²”
Dla ilości przejazdów: dwukrotny = 1 871 994 m2 x 20 g/m2 x dwa przejazdy = 74,88 Mg – usuwanie śliskości
- obliczenia minimalnej ilości materiału (soli) wynikające z dokumentów przetargowych:
Usuwanie śliskości
Koszt NaCl – przejazd dwukrotny = 74,88 Mg x 350,00 zł netto = 26 208,00 zł netto – usuwanie śliskości. Cena usuwania
śliskości została zaniżona o 8 488 zł, przy cenie soli na poziomie 350,00 zł/tonę. 26 208,00 zł. / 84,033 km = 311,88
zł/km (koszt soli na utrzymanie 1 km drogi).
Odwołujący 1 wskazał, że w powyższej kalkulacji uwzględnił tylko koszt materiału (soli). Zauważył jednocześnie, że cena
jednostkowa za usuwanie śliskości za dobę nie obejmuje następujących pozycji kosztowych:
- wynagrodzenia kierowców za pracę;
- paliwo;
- opłaty za przejazd ( e-TOLL);
- koszty sprzętów do ZUD;
- zakup chlorku wapnia (używanych do akcji zimowego utrzymania dróg przy temperaturach poniżej -6*C zgodnie z
wytycznymi ZUD);
- zwiększenia dawki materiału do posypywania.
Faktyczny koszt musi przenieść 352,96 zł/km (wynagrodzenie kierowcy to min. 35 zł brutto/godzinę, do tego paliwo itp.),
co daje 29 660,16 zł za odcinek/dobę. Powyższe obliczenia wykonano zgodnie ze stanowiskiem Zamawiającego i
świadczą one niezbicie
o zaoferowaniu usuwania śliskości poniżej kosztów wykonania tej usługi. Uzasadniają więc postawiony na wstępie
wniosek o odrzucenie oferty Zaberd.
Dodatkowo Odwołujący 1 wskazał, że każda z ww. okoliczności faktycznych (zaniżenie ceny Zarządzania kontraktem
oraz usuwania śliskości) stanowi podstawę odrzucenia oferty Zaberd w oparciu o art. 226 ust. 1 pkt 5 i 10) Pzp w
związku z pkt 17.5 SW Z (Każda cena jednostkowa zawarta w Ofercie powinna obejmować całkowity koszt wykonania
danej pozycji w przyjętej jednostce czasu/ilości rozliczenia w Formularzu cenowym), które to postanowienie znajduje się
w „Opisie sposobu obliczenia ceny”.
II. Zarzuty w stosunku do oferty Saferoad
Odwołujący 1 wskazał, że Zamawiający wezwał m.in. Saferoad do wyjaśnień RNC pozostawiając wykonawcom 11 dni
na odpowiedź. Saferoad wystąpił jednak o wydłużenie terminu, na co Zamawiający przystał, określając go finalnie na
dzień 06.02.2024 r. Wezwanie obejmowało obowiązek wykazania rentowności także Grupy Prac nr 11 Zarządzanie
kontraktem (najważniejszej pozycji w całym zamówieniu).
Za pismem z dnia 06.02.2024 r. Saferoad przesłał odpowiedź. Stwierdził w niej, że przygotowując ofertę dokonał
szczegółowej analizy specyfiki zamówienia (wszelkiej dokumentacji załączonej do postępowania oraz jej wyjaśnień
powstałych w toku prowadzenia postępowania), wykorzystując do kalkulacji zarówno przepisy prawa, własną kalkulację
kosztów rzeczywistych zestawiając ją następnie do zamówień podobnych. Wyniki tej analizy Wykonawca przedstawił w
odtajnionym załączniku nr 1 do swojego pisma – Szczegółowa kalkulacja wraz z dowodami. Kolejno Saferoad podniósł,
że w ramach przedłożonej szczegółowej kalkulacji wyszczególnił – zgodnie z wezwaniem Zamawiającego – wszystkie
wskazane przez Zamawiającego w wezwaniu elementy podpierając je dodatkowo dowodami. Cały materiał przedłożony
przez Saferoad został udostępniony Odwołującemu. Jest dosyć specyficzny, bowiem obejmuje w zasadzie wyłącznie
kalkulacje, bez części objaśniającej przyjęte założenia. Dowody nie są przyporządkowane do konkretnych pozycji, a
jedynie zbiorczo do danych grup prac. W rezultacie materiał jest mało przystępny, niemniej Odwołujący 1 dokonał jego
analizy, której wnioski prezentuje poniżej.
W pliku „Opis do odczytywania danych w Załącznik Nr1” Saferoad przedstawił informacje o zawartości swoich wyjaśnień,
i tak:
- Załącznik Nr 1.1 to Tabela – zbiorcze zestawienie źródła cen i dowodów dla przyjętego kosztu w kalkulacjach;
- Załącznik Nr 1.2 to Dowody i szczegółowe kalkulacje;
- Załącznik Nr 1.3 to Oferty Podwykonawców.
Na podstawie ww. materiału Odwołujący 1 stwierdził, że wyjaśnienia Saferoad nie uzasadniają podanej w ofercie ceny za
zarządzanie kontraktem. Saferoad nie uwzględnił wszystkich kosztów jakie należy ponieść w celu realizacji tej usługi.
Jednocześnie,
w przeciwieństwie do innych grup prac, dla zarządzania kontraktem nie złożył praktycznie żadnych dowodów. Informacje
dotyczące kosztów zarządzania kontraktem znajdują się
w następujących plikach:
· „GR11_SKK.pdf” – szczegółowa kalkulacja kosztów dla grupy prac 11
· „1.1 Tabela – zbiorcze zestawienie źródła cen i dowodów – TP.pdf” - OGÓLNE CENY DLA W SZYSTKICH GRUP (w
tym ZK)
· „DT_71.pdf” - oferta Mated na utrzymanie parkingów
· „DT_72.pdf” - oferta El-Tech na utrzymanie i konserwację oświetlenia i pompowni
· „Wykaz środków trwałych.pdf” – zasoby wykonawcy wg wykazu środków trwałych
Uzasadniał, iż cena oferty Saferoad za Zarządzanie Kontraktem wynosi 338 266,61 zł, a suma kosztów 322 326,32 zł.
Zadeklarowany zysk stanowi kwota 15 940,29 zł. Wysokość wydatków została zaniżona, a ponadto zdecydowana ich
większość nie została udowodniona.
a) Koszty wynagrodzeń
Odwołujący 1 wskazał, że ze wspomnianego kosztu łącznego zarządzania - wynagrodzenia personelu pochłaniają bez
mała 250 tys. zł (dokładnie 249 282,70 zł), czyli mają kluczowy udział (ponad 77%). Pomijając rozwiniętą w dalszej
części kwestię braku jakiegokolwiek dowodu na realność założeń Saferoad, w tym miejscu podważyć należy przyjęte
koszty Specjalisty ds. administracyjnych oraz Specjalistów ds. utrzymania dróg. Dla wskazanych osób Zamawiający
wymagał konkretnego doświadczenia minimalnego, a więc nie mogli to być przypadkowi ludzie. Tymczasem Saferoad
przyjął dla tych osób stawki takie same jak dla pracowników fizycznych (członków brygad patrolowych i interwencyjnych),
a nawet mniejsze. Dla specjalisty ds. administracyjnych przewidziano bowiem stawkę rbg jak dla sprzątaczki (31,52 zł).
Nie sposób dać wiary, że wskazana grupa pięciu osób będzie świadczyć bardzo odpowiedzialną pracę za
wynagrodzeniem właściwym dla osób wykonujących proste prace fizyczne. Odwołujący 1 wskazał, że łączny wymiar
miesięczny godzin dla tego zespołu to 897 rbg. Przy realnym wynagrodzeniu wyższym tylko o 2 złote /h otrzymujemy
wynik niedoszacowania: 897 x 2 = 1794 zł/ miesiąc.
b) Koszty sprzętu
Odwołujący 1 wskazał, iż zgodnie z tym, co zostało przedstawione przy omawianiu zarzutów względem Zaberd –
zgodnie z SW Z w ramach Zarządzania Kontraktem należy zapewnić 2 brygady patrolowe + 2 brygady interwencyjne,
gotowe do podjęcia działań interwencyjnych/patrolowych na drodze, na każdorazowe wezwanie Zamawiającego.
Wykonawca ma obowiązek zapewnić całodobową dyspozycyjność brygad, również w dni wolne od pracy (§12 ust. 3
umowy); wyposażenie każdej z brygad określa pkt 3.2 SST - osoby i pojazdy wykonujące pracę na Drodze muszą być
odpowiednio wyposażone, zarówno w sprzęt ochrony osobistej, jak i ostrzegawczy. Saferoad w odniesieniu do tych
pojazdów (cztery sztuki) i wyposażenia zadeklarował koszt miesięczny 500 zł. Jak widać owe 500 zł stanowią
„ewentualne koszty utrzymania, przeglądów i konserwacji”. Jednocześnie Saferoad lakonicznie wspomniał, że auta są
własnością wykonawcy, nie wskazując w jaki sposób ją nabył. Zakładając, że nie otrzymał darowizny (a nawet jeśli – to
powinien tę okoliczność udowodnić) i zakupił je na zasadach rynkowych, to powinien uwzględnić koszt w wysokości: 2 x
150 000 zł (cena pojazdu interwencyjnego wraz z wyposażeniem) + 2 x 100 000 zł (cena pojazdu patrolowego wraz z
wyposażeniem). Daje to 500 000 zł, co przy amortyzacji 5 letniej (czyli wykraczającej poza 3 letni kontrakt) stanowi koszt
miesięczny w wysokości 8 333 zł. Jeśli posiada pojazdy, które zostały zamortyzowane to Safeorad powinien to wykazać.
Żadnych starań w tym kierunku nie podjął, ograniczając się do gołosłownego zapewnienia, które nie może być
wystarczające. Saferoad określił koszty przeglądów, utrzymania
i konserwacji pojazdów na kwotę 500 zł/m-c, czyli 125 zł na jeden samochód. Jest to kwota
z oczywistych względów (kierując się chociażby doświadczeniem życiowym) niewystraczająca. Rocznie stanowi 1500
zł, co odpowiada mniej więcej jedynie kosztowi ubezpieczenia OC. Tymczasem każdy pojazd będzie przejeżdżał ok. 60
000 km rocznie. Konieczne będą min. dwa przeglądy eksploatacyjne (oleje, filtry itp.), wymiana opon, naprawy
pogwarancyjne itp. Dodatkowo należy uwzględnić koszty pojazdu ciężarowego do przyczepy TTMA. Łącznie pozycja
została zaniżona o co najmniej 1000 zł miesięcznie. Razem nie wykazane koszty sprzętu wynoszą 9 333 zł/m-c.
c) Koszty POK
Odwołujący 1 wskazał, że Saferoad określił koszt mediów, z powołaniem na odpowiedzi do SW Z, na poziomie 15 132,60
zł, co jest poniżej kwot, które nakazał przyjąć Zamawiający.
W odpowiedzi na pyt. 3 z dnia 14.12.2023 r. Zamawiający podał, że wykonawca będzie ponosił wszystkie koszty
związane z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie poza rachunkami za telefon i Internet Zamawiającego i
podatkiem od nieruchomości. Odwołujący 1 przedstawił w tabeli wysokość kosztów z tytułu mediów wynikającą z
wyjaśnień treści SWZ.
Uzasadniał, że na podstawie ww., konkretnych informacji obejmujących realne wydatki na media, widać tendencję
wzrostową w przypadku energii i odpadów – co odpowiada rynkowym zależnościom. Zarazem w miarę stabilną sytuację
w odniesieniu do wody
i ścieków. Ogrzewanie jest najsilniej uzależnione od temperatury zewn. W tej kategorii można by więc uznać, że wysokie
koszty w roku 2022 były jednorazowe. Stąd na potrzeby kalkulacji kosztów należy przyjąć roczne wydatki na poziomie:
Energia – 30 500 x 2 = 61 000 zł
Woda/ścieki – 4388,50 x 2 = 8 777 zł
Ogrzewanie – 12236 x 2 = 24 472 zł
Odpady – 75072 x 2 = 150 144 zł
Razem: 244 393 zł/rok 20 366,08 zł /m-c
Zamawiający wskazując koszty nie określił, czy chodzi o kwoty netto, czy brutto. Przyjmując, że podał wartości
faktycznie płacone (brutto), to po przeliczeniu na netto (VAT 8% dla dostaw wody i odbioru odpadów oraz 23% na
pozostałe) otrzymujemy 18 053,21 zł netto/m-c. Różnica w stosunku do kalkulacji Saferoad wynosi 2 920,61 zł/m-c.
d) Koszty przepompowni i parkingów
W kalkulacji Saferoad zaniżono koszty przepompowni. Zgodnie z pkt 5.8.3) SST wykonawca w ramach ceny za pozycję
TER GR 11 Zarzadzanie kontraktem zobowiązany jest również do: Bieżące utrzymanie i przeglądy okresowe, (zgodnie z
DTR) przepompowni deszczowych zlokalizowanych w ciągu przekazanych odcinków dróg lub przepompowni
obsługujących przekazany odcinek drogi zgodnie z zasadami określonymi w SST D-03.01.04c - Utrzymanie pompowni
wód deszczowych. Z tego tytułu realny koszt wynosi 7 500 zł/m-c, a nie przyjęte 589,23 zł. Różnica to 7000 zł (89,23 zł
pozostawiono na inne wymagania SST pkt. 5.8 ppkt. 1,2,4,5). Zakładając z ostrożności, że w cenie oferty EL-TECH na
przepompownie przypada aż 3000 zł, nadal niedoszacowanie wynosi min. 4000 zł.
Dalej Odwołujący 1 wskazał, iż Saferoad wyjaśnił, że na potrzeby pozycji utrzymanie placy i parkingów założył na bazie
oferty Podwykonawcy koszt w wysokości 2000 zł/m-c, co jest kwotą nierealną. Zgodnie z SST i odpowiedziami do SW Z
na parkingach należy ustawić trzy toalety (typu Toi-Toi), a ich dzierżawa z pełną obsługą wiąże się z wydatkami
miesięcznymi w wysokości min. 1000 zł/szt. Drugim, znacznie „droższym” obowiązkiem jest odbiór i zagospodarowanie
odpadów. Opróżnienie jednego pojemnika 1100 l (takie są przeważnie ustawiane na Mopach, parkingach) kosztuje 265
zł. Zakładając wyłącznie jeden odbiór w tygodniu z pięciu parkingów otrzymujemy wydatek: 265 x 4 x 5 = 5300 zł /m-c.
Założona kwota 2000 zł/m-c za obsługę placy i parkingów jest więc dalece za niska. Minimalny koszt wynosi bowiem
8300 zł/m-c. Niedoszacowanie to: 8300 – 2000 = 6300 zł/m-c.
Uzasadniał, że zadeklarowana przez Saferoad różnica między kosztami realizacji zarządzania kontraktem, a ceną oferty
wynosi 15 940,29 zł. Uwzględniając wymienione powyżej pozycje, których koszty zostały zaniżone/pominięte
otrzymujemy sumę: 1794 +
9 333 + 2 920,61 + 4000 + 6300 = 25 553,61 zł. Strata Saferoad na Zarządzaniu kontraktem wynosi zatem co najmniej 8
407,32 zł.
Odwołujący 1 wskazał, że niezależnie od przedstawionych wyliczeń wyjaśnienia RNC Saferoad w zakresie Zarządzania
kontraktem dyskwalifikuje całkowity brak dowodów. Żadna pozycja ze Szczegółowej Kalkulacji Kosztów Grupy Prac 11
nie została poparta dowodami. Nie przedstawiono umów o pracę uzasadniających wysokość wynagrodzeń, które
odpowiadają za 77% kosztów. Dokumenty ofert są nieważne, a wykaz środków trwałych nie zawiera relewantnych
informacji. Odwołujący 1 kwestionuje wszystkie pozycje kalkulacji ZK jako obarczone błędem dowolności, nierynkowe,
przypadkowe. Jednocześnie akcentuje brak uwzględniania kosztów zarządu.
Odwołujący 1 podniósł, iż nie powinno ulegać wątpliwości, że Zarządzanie kontraktem jest istotną, a wręcz
najważniejszą częścią składową zamówienia. Pozostaje jednym z dwóch pewnych elementów świadczenia, przy czym
w stosunku do tego drugiego elementu, czyli gotowości ZUD ma wartość blisko 50 razy większą! W związku z
powyższym oferta Saferoad zasługuje na odrzucenie w oparciu o przepisy wskazane na wstępie bowiem oferta tego
wykonawcy zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia,
w tym jej istotnych części składowych. Jednocześnie złożone przezeń wyjaśnienia wraz
z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny. Dodatkowo zaniżenie ceny Zarządzania kontraktem stanowi
podstawę odrzucenia oferty Saferoad w oparciu o art. 226 ust. 1 pkt 5 i 10) Pzp w związku z pkt 17.5 SW Z (Każda cena
jednostkowa zawarta w Ofercie powinna obejmować całkowity koszt wykonania danej pozycji w przyjętej jednostce
czasu/ilości rozliczenia w Formularzu cenowym), które to postanowienie znajduje się
w „Opisie sposobu obliczenia ceny”.
Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie z dnia 19 lipca 2024 r. wniósł
o oddalenie odwołania. W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie Zamawiający przedstawił argumentację na poparcie
prezentowanego stanowiska.
Pismo procesowe w sprawie złożył także Przystępujący Zaberd. Izba ustaliła, że wykonawca Zaberd nie załączył
do ww. pisma dowodów w nim wskazanych (faktury Vat dot. przepompowni oraz faktury za wywóz odpadów
komunalnych przez firmę Remondis z OUA).
W dniu 23 lipca 2024 r. do akt sprawy replikę złożył Odwołujący 1 wraz z wnioskami dowodowymi.
Sprawa o sygn. akt: KIO 2327/24
W dniu 1 lipca 2024 r. wykonawca Intertoll Construction Sp. z o.o. z siedzibą
w Gdańsku [dalej „Odwołujący 2” lub „Intertoll”] wniósł odwołanie zarzucając Zamawiającemu naruszenie:
1. art. 226 ust. 1 pkt. 8) PZP w związku z art. 224 ust. 6 PZP – poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie w stosunku
do oferty złożonej przez Odwołującego i odrzucenie tej oferty
z powodu uznania uzupełniających wyjaśnień rażąco niskiej ceny za nieprzedłożone
w sytuacji, gdy Odwołujący takie wyjaśnienia skutecznie złożył i uzasadnił nimi wysokość zaoferowanej ceny i jej kosztów
składowych;
2. art. 226 ust. 1 pkt. 8) PZP – poprzez jego niezastosowanie w stosunku do oferty złożonej przez Zaberd sp. z o.o. i brak
odrzucenia tej oferty w sytuacji, gdy zawiera ona rażąco niską cenę.
Wobec ww. zarzutów Odwołujący 2 wniósł o:
1. nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności Zamawiającego z dnia 21 czerwca 2024 r. polegającej na
odrzuceniu oferty Odwołującego;
2. nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności Zamawiającego z dnia 21 czerwca 2024 r. polegającej na
dokonaniu wyboru jako najkorzystniejszej oferty złożonej przez Zaberd sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu;
3. nakazanie Zamawiającemu odrzucenia oferty złożonej przez Zaberd sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu jako oferty
zawierającej rażąco niską cenę;
4. zasądzenie od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kosztów postępowania odwoławczego stosownie do spisu
kosztów złożonych do akt sprawy;
5. przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu informatyki – na okoliczność:
a) potwierdzenia w jakim formacie danych został zapisany plik przekazany przez Odwołującego dnia 20 marca 2024 r. w
ramach
wyjaśnień
rażąco
niskiej
ceny,
tj.
plik
pod
nazwą
„pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_tajemnica_przedsiebiorstwa.zip”, w tym
w szczególności czy jest to plik archiwum ZIP (wg standardu ZIP File Format) zapisany
w formacie XADES (wg standardu XML Advanced Electronic Signatures), zgodnie
z procedurą podpisu elektronicznego;
b) potwierdzenia, że przekazany przez Odwołującego dnia 20 marca 2024 r. w ramach wyjaśnień rażąco niskiej ceny plik
pod nazwą „pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_tajemnica_przedsiebiorstwa.zip” nie był uszkodzony w tym znaczeniu, że
nie było możliwe jego otwarcie za pomocą powszechnie dostępnych urządzeń i oprogramowania, dopuszczonych do
wymiany informacji w podmiotach realizujących zadania z zakresu administracji publicznej;
c) potwierdzenia, że jest możliwy dostęp do danych zawartych w przekazanym przez Odwołującego dnia 20 marca 2024
r.
w
ramach
wyjaśnień
rażąco
niskiej
ceny
pliku
pod
nazwą
„pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_tajemnica_przedsiebiorstwa.zip” za pomocą powszechnie dostępnych urządzeń i
oprogramowania, dopuszczonych do wymiany informacji w podmiotach realizujących zadania z zakresu administracji
publicznej;
6. zobowiązanie Zamawiającego w trybie art. 536 PZP do przedłożenia Izbie, wraz z kopią dla odwołującego, płyty CD na
której zostanie zapisany plik przekazany przez Odwołującego dnia 20 marca 2024 r. w ramach wyjaśnień rażąco niskiej
ceny, tj. plik pod nazwą „pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_tajemnica_przedsiebiorstwa.zip” – celem przedłożenia tej płyty
biegłemu na potrzeby sporządzenia opinii jw.
Odrzucenie oferty Odwołującego
[dozwolone formaty przesyłania danych]
Odnośnie zarzutu 1. Odwołujący 2 wskazał, iż zgodnie z art. 61 PZP komunikacja
w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, w tym składanie ofert, wymiana informacji oraz przekazywanie
dokumentów lub oświadczeń między zamawiającym
a wykonawcą odbywa się przy użyciu środków komunikacji elektronicznej. Z kolei w świetle
§ 2 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie sposobu sporządzania i
przekazywania informacji oraz wymagań technicznych dla dokumentów elektronicznych oraz środków komunikacji
elektronicznej w postępowaniu
o udzielenie zamówienia publicznego lub konkursie – wyjaśnienia rażąco niskiej ceny sporządza się w postaci
elektronicznej, w formatach danych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 18 ustawy z dnia 17 lutego
2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Przepisy wydane na podstawie ww.
ustawy –
§ 18 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 kwietnia 2012 r. w sprawie Krajowych Ram Interoperacyjności,
minimalnych wymagań dla rejestrów publicznych i wymiany informacji w postaci elektronicznej oraz minimalnych
wymagań dla systemów teleinformatycznych (akt obowiązujący w dniu upływu terminu składania ofert
w Postępowaniu) – stanowią, iż podmioty realizujące zadania publiczne umożliwiają przyjmowanie dokumentów
elektronicznych służących do załatwiania spraw należących do zakresu ich działania w formatach danych określonych w
załącznikach nr 2 i 3 do rozporządzenia. Wśród formatów określonych w załącznikach nr 2 i 3 do ww. rozporządzenia
znajdują się m.in. formaty: – PDF – do danych zawierających dokumenty tekstowe, tekstowo-graficzne lub multimedialne;
– ZIP – do kompresji dokumentów elektronicznych; – XADES – do elektronicznego podpisywania, weryfikacji podpisu,
opatrywania pieczęcią elektroniczną i szyfrowania dokumentów elektronicznych. Takie też formaty danych
i podpisów zostały wprost wskazane przez Zamawiającego w specyfikacji warunków zamówienia (pkt. 14.5 i pkt. 14.7
tomu I specyfikacji, tj. instrukcji dla wykonawców).
[format Spornego Pliku]
Odwołujący 2 wskazał, iż w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego do złożenia uzupełniających wyjaśnień rażąco
niskiej ceny, dnia 20 marca 2024 r. przekazał Zamawiającemu, za pośrednictwem platformy eB2B, pismo przewodnie
zawierające wyjaśnienia w zakresie żądanym przez Zamawiającego. Do wskazanego wyżej pisma Odwołujący załączył
szereg załączników w postaci dokumentów zapisanych w formacie PDF. Dokumenty te zostały skatalogowane w
folderze systemu Windows, który to folder został następnie skompresowany do archiwum zapisanego w formacie ZIP, po
czym tak skompresowane archiwum zostało podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym
w formacie XADES. Sporny Plik przesłany przez Odwołującego i zakwestionowany przez Zamawiającego stanowi
właśnie tak skompresowane i podpisane archiwum ZIP. Tym samym, Sporny Plik stanowi zawiera dane udostępnione
Zamawiającemu w formacie przewidzianym we właściwych przepisach prawa, a zatem Zamawiający nie ma podstawy
prawnej, żeby odmówić jego przyjęcia lub zakwestionować prawidłowość jego złożenia. Odwołujący zweryfikował Sporny
Plik za pomocą usługi WebNotarius oferowanej przez dostawcę podpisów elektronicznych złożonych pod Spornym
Plikiem, tj. firmę Asseco Data Systems S.A. (Certum). Weryfikacja została zakończona wynikiem pozytywnym.
Odwołujący 2 wskazał, że w ramach dostępu on-line do wyników walidacji możliwe jest, bez żadnych problemów i
ograniczeń, pobranie i otwarcie podpisanej zawartości Spornego Pliku. Odwołujący 2 zweryfikował również Sporny Plik
bezpośrednio u dostawcy podpisów elektronicznych pod nim złożonych. Ta weryfikacja również została zakończona
wynikiem pozytywnym. Co zwraca uwagę – dostawca podpisu jednoznacznie potwierdził, że Sporny Plik podpisany jest
podpisem kwalifikowanym XADES wewnętrznym, a podpisane nim dane stanowią skompresowany folder o nazwie
„pismo_wykonawcy_i_zalaczniki
_tajemnica_przedsiebiorstwa.zip”, zawierający konkretne wskazane z nazwy pliki zapisane
w formacie PDF.
[uszkodzenie Spornego Pliku i możliwość jego otwarcia]
Odwołujący 2 podniósł, iż nie jest w stanie ocenić dlaczego Zamawiający stanął na stanowisku, iż Sporny Plik jest
uszkodzony ani dlaczego nie był w stanie go otworzyć. Odwołujący wskazał, że Sporny Plik jest możliwy do otwarcia za
pomocą standardowych aplikacji do weryfikacji podpisów elektronicznych (np. proCertum SmartSign lub Szafir), które
jasno pokazują, iż Sporny Plik jest archiwum ZIP zapisanym w formacie XADES.
W uzasadnieniu zawiadomienia o kwestionowanej niniejszym odwołaniem czynności Zamawiającego, w pkt. 4) akapit
trzeci Zamawiający wskazuje, że: „Przekazanego przez Wykonawcę folderu skompresowanych plików nie można
otworzyć w żadnym z programów, którym dysponuje Zamawiający. Podczas próby wypakowywania plików w programie
służącym do rozpakowywania plików (ZIP) pojawia się komunikat „nie rozpoznano archiwum””. Już sam ten fragment
wskazuje na błędne założenie przyjęte przez Zamawiającego co do formatu Spornego Pliku, gdyż plik ten nie jest
„folderem skompresowanych plików”, tylko – jak wskazano powyżej – podpisanym archiwum ZIP zapisanym w formacie
XADES. Tak samo na błędne założenie Zamawiającego wskazuje fragment „Nie ma również możliwości otwarcia folderu
za pomocą programu Acrobat Reader - pojawia się komunikat „Program Adobe Acrobat Reader nie może otworzyć pliku
„pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_-_tajemnica_przedsiebiorstwa”, ponieważ nie jest obsługiwany typ pliku lub jest on
uszkodzony”. W tym przypadku również tego rodzaju błąd jest zrozumiały, gdyż Sporny Plik nie jest dokumentem
zapisanym w formacie PDF, wspieranym przez aplikację Adobe Acrobat Reader. Sporny plik nie jest nawet dokumentem,
jest plikiem archiwum, co może tłumaczyć brak możliwości otwarcia podpisanego archiwum ZIP w programie Szafir.
Co więcej – Zamawiający wskazał, że „Przy próbie otworzenia folderu poprzez program proCentrum SmartSing również
występuje błąd „File 'C:\Users\MROZWA~1\AppData\Local\Temp\Pismo Wykonawcy i załączniki - TAJEMNICA
PRZEDSIĘBIORSTWA.zip' cannot be written to”, który uniemożliwia otwarcie plików.” Takie sformułowanie także zdaje
się wskazywać na niewiedzę lub błąd użytkownika, który próbuje zapisać plik w folderze tymczasowym co zasadniczo
powinno skutkować zwrotem takiego właśnie błędu. Zapis w folderze Dokumenty lub Pulpit zakończyłby się sukcesem,
tak też Odwołujący wielokrotnie testował we własnym zakresie, uzyskując możliwość otwarcia zaszytego w pliku XADES
archiwum za pomocą standardowych aplikacji do archiwizowania, jak 7zip, WinRAR, czy WinZip. Odwołujący 2 wyjaśnił,
iż Sporny Plik, wbrew swojej nazwie, nie zawiera rozszerzenia „.zip”. Brak takiego rozszerzenia nie powoduje jednak, iż
nie jest to plik zapisany w formacie ZIP. Rozszerzenia plików nie definiują bowiem ich formatów, lecz służą wyłącznie do
umożliwienia systemowi operacyjnemu skojarzenia plików nimi opatrzonych z domyślną aplikacją przeznaczoną do ich
otwierania. Wskazany wyżej raport
z walidacji dokumentu dostarczony przez Asseco Data Systems S.A. zawiera potencjalną wskazówkę w tej kwestii,
wskazując że: „dla prawidłowej walidacji nie ma znaczenia nazwa pliku wraz z rozszerzeniem (które de facto jest
częścią nazwy). Niektóre oprogramowania podpisujące po podpisaniu pliku dodają własne rozszerzenie typu np.: .xades
lub .sig inne pozostawiają nazwę niezmienioną. Dlatego mogą czasem z tego powodu powstać wątpliwości lub
nieprawidłowe interpretowania przez programy weryfikujące podpisane dokumenty, gdy to oprogramowanie oczekuje
konkretnego rozszerzenia w nazwie pliku”. Tym samym brak rozszerzenia powoduje „błąd systemu” w postaci braku
możliwości wyboru domyślnej aplikacji do odczytu danego pliku. Jeżeli taki wybór zostanie jednak wymuszony (np. przez
polecenie „Otwórz za pomocą…”), wówczas Sporny Plik będzie możliwy do otwarcia za pomocą każdej aplikacji
przeznaczonej do obsługi archiwów ZIP. W efekcie możliwe będzie wypakowanie plików PDF skompresowanych w
odnośnym archiwum ZIP
i zapoznanie się z ich zawartością, a tym samym dokonanie oceny zawartych w nich treści.
Odwołujący 2 wskazał również, że w procesie otwierania Spornego Pliku za pomocą aplikacji do weryfikacji podpisów
(Odwołujący korzysta z aplikacji ProCertum) zostaje wyodrębniony plik archiwum ZIP w folderze, z którego był otwierany.
Zaznaczony plik nie posiada co prawda rozszerzenia „.zip”, jednak – jak wskazano powyżej – jest prawidłowym plikiem
archiwum ZIP i bez problemu można go otworzyć za pomocą takich programów jak 7zip, WinRAR, WinZip itp., dzięki
którym możliwe jest uzyskanie dostępu do skompresowanych w tym archiwum dokumentów.
W ocenie Odwołującego 2 powyższe wskazuje, iż podstawowa wiedza informatyczna lub skorzystanie ze
standardowego wsparcia technicznego, w które wyposażona jest każda jednostka organizacyjna, powinno zakończyć się
sukcesem i możliwością dotarcia do przesłanych Spornym Plikiem danych. Co więcej – zobrazowana wyżej ścieżka
dostępu wskazuje także, że Odwołujący dostarczył żądane przez Zamawiającego materiały
w przepisanym prawem formacie.
[przekazanie uszkodzonego pliku vs. nieprzekazanie pliku]
Odwołujący 2 zaprzeczył, iżby Sporny Plik przekazany Zamawiającemu był uszkodzony – otwarcie Spornego Pliku jest
możliwe w każdym czasie za pomocą powszechnie dostępnych urządzeń i oprogramowania dopuszczonych do
wymiany informacji
w podmiotach realizujących zadania z zakresu administracji publicznej. Co więcej – w ten sam sposób możliwy jest
także dostęp do danych zawartych w archiwum ZIP zaszytym
w Spornym Pliku. Znamienne jest przy tym to, że w uzasadnieniu odrzucenia oferty Odwołującego Zamawiający nie
powoduje się na fakt nieprzekazania Spornego Pliku czy jego przekazania w formacie niedozwolonym przez prawo.
Zamawiający wskazuje jedynie, że nie mógł otworzyć Spornego Pliku i – podejmując się jedynie minimalnych prób
pokonania tak określonego problemu technicznego oraz nie zwracając się w tym zakresie do Odwołującego np. o
przekazanie pliku w innym formacie – lekką ręką uznał, że to Odwołujący przekazał Zamawiającemu Sporny Plik jako plik
uszkodzony, a zatem niewywołujący żadnych skutków związanych z jego wniesieniem. Tymczasem zgodnie
z zasadami doręczeń oświadczeń składanych w drodze elektronicznej (art. 61 § 2 ustawy
z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny) – Odwołujący wolny jest od odpowiedzialności
z tytułu niemożności otwarcia Spornego Pliku lub jego błędów lub uszkodzeń, o ile tylko wprowadził on Sporny Plik do
systemu teleinformatycznego obsługującego Zamawiającego (eB2B) w formacie zgodnym z przepisami i w stanie
wolnym od błędów uniemożliwiających jego odczyt.
[Sporny Plik vs. reszta dokumentów]
W uzasadnieniu odrzucenia oferty Odwołującego Zamawiający skrzętnie pomija także i tę okoliczność, że Sporny Plik nie
stanowił całości uzupełniających wyjaśnień rażąco niskiej ceny, zażądanych przez Zamawiającego pismem z dnia 12
marca 2024 r., lecz jedynie ich fragment. W odpowiedzi na to wezwanie Odwołujący przekazał bowiem 3 pliki:
1) kilkunastostronicowe pismo przewodnie zawierające uzupełniające wyjaśnienia rażąco niskiej ceny zażądane przez
Zamawiającego; 2) Sporny Plik stanowiący załącznik do powyższego pisma; 3) pismo zawierające zastrzeżenie
tajemnicy przedsiębiorstwa
w odniesieniu do informacji zawartych w Spornym Pliku. Żądane przez Zamawiającego wyjaśnienia rażąco niskiej ceny
zawarte są zatem w piśmie przewodnim wskazanym
w pkt. 1) powyżej i uzupełnione są treścią dokumentów, na które Odwołujący powołuje się
w tym piśmie, z które zostały przekazane jako skompresowane archiwum ZIP, podpisane kwalifikowanym podpisem
elektronicznym. Abstrahując zatem od pozostałych wywodów odwołania, nie sposób uznać, że Odwołujący nie wykonał
ciążącego na nim obowiązku złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny, skoro wyjaśnienia takie zostały złożone, a jedynie
część z nich – z przyczyn, za które nie można przypisać Odwołującemu odpowiedzialności – nie mogły zostać przez
Zamawiającego odczytane.
[podsumowanie]
Mając powyższe na uwadze Odwołujący 2 stał na stanowisku, iż przekazał Zamawiającemu kompletne wyjaśnienia
rażąco niskiej ceny w zakresie ich uzupełnienia wymaganego przez Zamawiającego. Wyjaśnienia te zostały złożone w
wymaganej prawem formie, terminowo, kompletnie i bezbłędnie. Nie może się ostać sytuacja, w której problem
techniczny występujący po stronie Zamawiającego już po doręczeniu wzmiankowanych wyjaśnień stanowi przyczynek
do uznania wyjaśnień za niezłożone i odrzucenia oferty Odwołującego. Odwołujący 2 złożył omawiane wyjaśnienia, w
tym Sporny Plik w taki sposób, żeby Zamawiający mógł się z nimi zapoznać, co pozbawia kwestionowane
rozstrzygnięcie jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego.
Brak odrzucenia oferty Zaberd Sp. z o.o.
[rażąco niska cena]
Co do zarzutu 2. odwołania Odwołujący 2 wskazał, iż wybrana jako najkorzystniejsza oferta Zaberd sp. z o.o. zawiera
rażąco niską cenę. Zdaniem Odwołującego 2 na fakt ten wpływa wskazanie przez Zaberd sp. z o.o.:
– ceny koszenia zieleni zawartej w Tabeli Elementów Rozliczeniowych Grupa Prac Nr 8 – Estetyka w kwocie 3,80 PLN
za 100 m2 koszonej powierzchni;
– ceny za zarządzanie kontraktem zawartej w Tabeli Elementów Rozliczeniowych Grupa Prac Nr 11 – Zarządzanie
Kontraktem w kwocie 304 000,00 PLN netto miesięcznie.
W ocenie Odwołującego 2 cena ta jest zdecydowanie zaniżona, w żaden sposób nie odpowiada realiom rynkowym i nie
zapewnia możliwości realizacji przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach
Postępowania lub wynikającymi
z odrębnych przepisów.
[ceny koszenia zieleni] [rynkowe koszty koszenia zieleni]
Odwołujący 2 uzasadniał, iż na koszty koszenia zieleni składa się kilka elementów,
w tym: – wynagrodzenie pracowników operujących urządzeniami koszącymi; – koszty zużycia paliwa przez urządzenia
koszące; – koszty materiałów zapasowych i niezbędnych serwisów. Dodatkowo, koszenie zieleni odbywa się w 2
zasadniczych trybach: koszenia ręcznego wykonywanego przez pracownika operującego kosą spalinową oraz koszenia
mechanicznego wykonywanego z użyciem pojazdu koszącego (traktora małego lub dużego). W przypadku koszenia
ręcznego, które realizowane jest w miejscach trudno dostępnych, do których nie jest możliwy dostęp pojazdu koszącego,
a także przy koszeniu pasa rozdziału
i poboczy, koszt tego koszenia jest dodatkowo podnoszony przez koszty niezbędnego zabezpieczenia prac na drodze
(m.in. zastosowanie schematów czasowej organizacji ruchu, która jest wymagana w szczególności dla prac
wymagających zajęcia części jezdni,
np. wyłączenia pasa szybkiego drogi w celu koszenia pasa rozdziału – którego montaż
i demontaż są czasochłonne, wymagają zaangażowania co najmniej 2 osób i 2 pojazdów oraz ustawienia kompletu
oznakowania). Uwzględniając rynkowe wartości wskazanych wyżej kosztów i bazując na niemal 13-letnim
doświadczeniu Odwołującego jako podmiotu zapewniającego dotychczasowe utrzymanie przedmiotowego odcinka drogi
ekspresowej S8, Odwołujący szacuje taki koszt na wartość 7,33 PLN za 100 m2 powierzchni koszenia (0,073 PLN za 1
m2 ).
W odniesieniu do powyższej kalkulacji Odwołujący 2 wskazał, że:
– realny czas koszenia w trakcie jednej zmiany to maks. 10 godzin (pozostałe 2 godziny to czas na dojazd, rozładunek
sprzętu czy przerwy w pracy);
– na poczet zabezpieczenia koszenia ręcznego konieczne jest oddelegowanie 2 osób
w trakcie jednej zmiany koszenia;
– przyjmując czas trwania jednej tury koszenia wzmiankowanego odcinka drogi ekspresowej S8 w ilości 21 dni, prace
zabezpieczeniowe realizowane są jedynie w czasie 8 dni;
– wydajność koszenia wynosi od 6 000 m2 (dla koszenia ręcznego) do 50 000 m2 (dla koszenia mechanicznego z
zastosowaniem największych maszyn koszących) w czasie jednej 12- godzinnej zmiany (10 godzin koszenia).
Odwołujący 2 wskazał także, iż na potrzeby opracowania powyższej kalkulacji przyjął m.in. takie bezdyskusyjne wartości,
jak m.in. koszt paliwa w kwocie 5,20 PLN za litr
(co odpowiada wartości przyjętej przez Zaberd sp. z o.o. w wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny) i koszt zatrudnienia
pracownika w kwocie wydatków po stronie pracodawcy
w wysokości 5 500,00 PLN za 1 etat.
Odwołujący 2 podniósł również, co jest wiedzą powszechną w branży utrzymania dróg krajowych i autostrad, że koszt
koszenia mechanicznego jest znacznie (kilkukrotnie) niższy, niż koszt koszenia ręcznego. Niemniej jednak, pomnym
prawie 13 lat doświadczenia w zakresie świadczenia usług utrzymania dróg na przedmiotowym odcinku drogi
ekspresowej S8, Odwołujący jest w stanie wskazać, że – ze względu na bardzo dużą ilość urządzeń drogowych
zlokalizowanym na przedmiotowym odcinku drogi, a także skarp, rowów, przepustów, nasadzeń oraz ogrodzenia wzdłuż
całego odcinka drogi – korzystanie
z mechanicznego trybu koszenia zieleni jest ograniczone maksymalnie do 60% powierzchni zieleni na tym odcinku, zaś
zastosowanie koszenia mechanicznego z użyciem największych urządzeń koszących (duży traktor) ograniczone jest w
zasadzie do dwóch lokalizacji omawianego odcinka drogi, co przekłada się na maks. 5% powierzchni koszenia. Dlatego
też do powyższych kosztów konieczne jest zastosowanie proporcji koszenia ręcznego do koszenia mechanicznego w
wysokości 40/60, co też Odwołujący w swojej kalkulacji uczynił. Uwzględniwszy wszystkie te czynniki, rynkowy koszt
koszenia zieleni na wzmiankowanym odcinku drogi ekspresowej S8 kształtuje się na ww. poziomie 7,34 PLN za 100 m2
powierzchni koszenia. Koszt zaoferowany przez Zaberd sp. z o.o., po zdjęciu z niego marży
i kosztów pośrednich, wynosi zaledwie 2,64 PLN 100 m2 powierzchni koszenia. Koszt ten jest nie tylko znacząco niższy
od oszacowanego wyżej kosztu rynkowego, ale jest też niższy, niż każdy z oszacowanych odrębnie kosztów
przypisanych do osobnych trybów koszenia (ręczne, mechaniczne – mały traktor, mechaniczne – duży traktor).
Powyższe oznacza, że nawet gdyby Zaberd sp. z o.o. chciał realizować usługę koszenia wyłącznie w trybie koszenia
mechanicznego (co – jak wskazano powyżej – nie jest możliwe na omawianym odcinku drogi ekspresowej S8), to i tak
koszt zawarty w ofercie Zaberd sp. z o.o. jest niższy od najtańszego trybu koszenia zieleni.
[koszt vs. cena]
Odwołujący 2 wskazał, iż oszacowany wyżej koszt koszenia zieleni na wzmiankowanym odcinku drogi ekspresowej S8
nie jest równoznaczny z ceną koszenia. Do wskazanego wyżej kosztu należy bowiem doliczyć 20% kosztów pośrednich
związanych
z realizacją takiej usługi, zaś do tej wartości należy jeszcze dodać 20% marży. Wartości te są powszechnie stosowane
w branży utrzymania dróg krajowych i ich zaaplikowanie do kalkulacji kosztów koszenia jest ze wszech miar
uzasadnione. Podstawiając te wartości do oszacowanego wyżej kosztu koszenia zieleni otrzymujemy wartość 10,51
PLN jako realną, rynkową cenę koszenia 100 m2 powierzchni zielonej.
[cena Zaberd sp. z o.o.]
Cena zaoferowana przez Zaberd sp. z o.o. rażąco odbiega od wskazanej wyżej wartości, jest od niej mniejsza ponad 3krotnie. Co więcej – Zaberd sp. z o.o. zadeklarował realizację ww. usługi za pomocą podwykonawcy. W takim układzie,
zakładając że podwykonawca Zaberd sp. z o.o. zamierza działać na warunkach rynkowych,
z uwzględnieniem jego własnych kosztów pośrednich (20%) i marży (20%), nierealne wydaje się zapewnienie
możliwości koszenia zieleni z wykorzystaniem ww. podwykonawcy, którego własne wierzytelności wobec Zaberd sp. z
o.o. nie byłyby w stanie pokryć nawet kosztów wynagrodzeń pracowników zatrudnionych na płacy minimalnej ani kosztów
zakupu paliwa.
Zdaniem Odwołującego 2 nie ulega także wątpliwości, że Zaberd sp. z o.o. powinien był uwzględnić w kosztach koszenia
zieleni opisaną wyżej proporcję koszenia ręcznego vs. koszenia mechanicznego, czego w ocenie Odwołującego nie
uczynił. Należy bowiem zwrócić uwagę, że każdy wykonawca biorący udział w Postępowaniu zobowiązany był zapoznać
się
i zaakceptować projektowane postanowienia umowy zawieranej w wyniku udzielenia zamówienia wskutek
przeprowadzenia Postępowania. Każdy wykonawca powinien zatem uwzględnić w rozplanowaniu usług koszenia zieleni
specyfikę danego odcinka drogi. Tymczasem na przedmiotowym odcinku drogi ekspresowej S8 znajduje się aż 120
obiektów mostowych (w tym 19 węzłów), 5 634 drzewa oraz 67 650 krzewów. W żadnych z tych miejsc nie jest możliwe
mechaniczne koszenie zieleni i konieczne jest realizowanie tej usługi ręcznie, tj. za pomocą pracownika obsługującego
kosę spalinową. Jak wskazano powyżej – koszenie mechaniczne nie jest możliwe również na pasach rozdziału ani na
poboczach. Tym samym koszt koszenia tego rodzaju powierzchni jest krańcowo różny od kosztów koszenia np. pasa
zieleni na lotnisku, które można niemal w całości zrealizować mechanicznie.
W ocenie Odwołującego oferta Zaberd sp. z o.o. w ogóle nie uwzględnia ww. aspektu koszenia i jest sformatowana
raczej jako typowa oferta koszenia płaskiego terenu zielonego.
[oferty pozostałych wykonawców]
Odwołujący 2 uzasadniał, iż znamienne w powyższym zakresie jest także to, że oferta złożona przez Zaberd sp. z o.o. w
zakresie koszenia zieleni znacząco odstaje od ofert złożonych przez innych wykonawców w ramach Postępowania.
Oferta Zaberd sp. z o.o. opiewała w omawianym zakresie na kwotę 3,80 PLN / 100 m2 , podczas gdy oferty pozostałych
ośmiu wykonawców opiewały na kwoty od 7,50 PLN / 100 m2 do 13,98 PLN / 100 m2 , przy średniej wszystkich tych ofert
na poziomie 10,41 PLN / 100 m2 . Odwołujący 2podkreślił przy tym, iż wskazana wyżej średnia jest niemal identyczna z
przedstawioną przez Odwołującego kalkulacją rynkowych kosztów koszenia przedmiotowego odcinka drogi krajowej S8
(10,51 PLN / 100 m2 ), co tym bardziej uwiarygadnia tę kalkulację i wspiera argumentację Odwołującego. Odwołujący 2
wskazał, że oferty złożone przez pozostałych wykonawców nie tylko korespondują z przedłożoną przez Odwołującego
kalkulacją, ale
i również posiadają tę niezaprzeczalną zaletę, że są one formalnie złożonymi ofertami konkretnych wykonawców, którzy
za wskazane w nich kwoty gotowi byli zrealizować usługę koszenia zieleni w ramach udzielonego Zamówienia.
[okoliczności leżące poza Postępowaniem]
Odwołujący 2 wskazał, iż na uwagę zasługuje również fakt – z którego Zamawiający doskonale zdaje sobie sprawę – że
wspólnicy Zaberd sp. z o.o. przymierzają się do sprzedaży przedsiębiorstwa tego wykonawcy, zaś sam Zaberd sp. z o.o.
składa oferty
w wielu przetargach utrzymaniowych, w których składa bardzo konkurencyjne oferty
w zakresie utrzymania zieleni, w tym m.in. w:
– „bliźniaczym" postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonym przez tego samego Zamawiającego
pn. "Całoroczne utrzymanie dróg krajowych zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Łodzi na autostradzie A1 na odcinku
od km 244+300 do km 293+000”, nr ref.: O/ŁO.D3.2421.32.2023 – gdzie złożył ofertę w odnośnym segmencie na kwotę
4,60 PLN za 100 m2 , przy średniej pozostałych ofert w zakresie koszenia w kwocie 11,15 PLN za 100 m2 ;
– postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonym przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i
Autostrad Oddział w Warszawie pn. "Całoroczne (bieżące
i zimowe) utrzymanie dróg krajowych zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Warszawie, Rejon w Grójcu”, nr ref.:
O/WA.D-3.2421.28.2023 – gdzie złożył ofertę w odnośnym segmencie na kwotę 3,57 PLN za 100 m2 .
W powyższych okolicznościach Zamawiający powinien wziąć pod szczególną rozwagę wszelkie kwestie związane z
potencjalnym zagrożeniem rażąco niską ceną, w celu niedopuszczenia do sytuacji, w której dany wykonawca zbiera
portfel zamówień publicznych w zorientowaniu na podniesienie własnej wyceny rynkowej. Jakkolwiek w powyższym
zachowaniu nie ma niczego niestosownego, to jednak mając na uwadze tak radykalnie zaniżony koszt koszenia zieleni,
Zamawiający powinien być szczególnie wyczulony na potencjalne możliwości nadużycia PZP ze szkodą dla interesu
Skarbu Państwa.
[konsekwencje zastosowania ceny rynkowej]
Odwołujący 2 zwrócił uwagę, że gdyby do oferty Zaberd sp. z o.o. miały mieć zastosowanie koszty rynkowe w zakresie
koszenia zieleni, jak powyżej, wówczas wartość prac z Grupy Prac Nr 8 wskazana w Tabeli Elementów Rozliczeniowych
nie wynosiłaby
8 584 666,82 PLN, lecz 11 872 509,18 PLN, a tym samym byłaby aż o 3 287 842,36 PLN (38%) droższa. Taka różnica
powodowałaby zaś, że oferta Zaberd sp. z o.o. byłaby droższa od oferty Odwołującego o kwotę 95 835,48 PLN i tym
samym zostałaby oceniona jako druga w kolejności. Co ważne przy tym, kalkulacja powyższa nie uwzględnia
odpowiedniego dostosowania kosztów z Tabeli Elementów Rozliczeniowych Grupy Prac Nr 11 – Zarządzanie
kontraktem. Ta grupa prac obejmuje świadczenie, które – w odróżnieniu od pozostałych grup – jest gwarantowane przez
Zamawiającego. O ile zatem teoretycznie Zamawiający może nie zlecić realizacji żadnych z prac z pozostałych grup,
aktywności objęte Grupą Prac Nr 11 są uznawane za zlecone na stałe. Wysokość wynagrodzenia za ich realizację
wynosić może maksymalnie 17% wartości całej oferty i wszyscy wykonawcy wskazują taką właśnie wartość w swoich
ofertach. Gdyby w świetle powyższego i opisanej wyżej „aktualizacji” oferty Zaberd sp. z o.o. w kontekście rynkowej ceny
koszenia zieleni, stosownej aktualizacji (podwyższeniu) uległo również świadczenie gwarantowane z Grupy Prac Nr 11,
wówczas oferta Zaberd sp. z o.o. byłaby jeszcze mniej korzystna cenowo od oferty Odwołującego. Powyższe zaś, w
połączeniu z uwzględnieniem opisanych w odwołaniu okoliczności dotyczących bezpodstawnego odrzucenia oferty
Odwołującego, doprowadziłoby do sytuacji, w której jako najkorzystniejsza zostałaby oceniona oferta Odwołującego, a nie
Zaberd sp. z o.o.
[koszty zarządzania kontraktem]
Odwołujący 2 wskazał, iż na koszty zarządzanie kontraktem składają się koszty, których wysokość w większości
elementów powinny być podobne u wszystkich oferentów, gdyż składają się na nie stałe elementy, jak np. narzucona
przez Zamawiającego minimalna liczba zatrudnionych pracowników, ilość określonego wyposażenia, sprzętu i narzędzi,
wymogi co do całodobowego monitoringu stanu przejezdności drogi, całodobowej dyspozycyjności określonych wielkości
brygad patrolowych i interwencyjnych itp. W świetle wyjaśnień złożonych przez Zaberd sp. z o.o. w ramach badania
rażąco niskiej ceny, wykonawca ten wyjaśnił, iż suma ww. kosztów w skali miesiąca wynosi 286 796,80 PLN.
W ocenie Odwołującego stawka zaoferowana przez Zaberd sp. z o.o. w segmencie Zarządzanie kontraktem nie pokrywa
kosztów związanych z realizacją tego zakresu prac zgodnie z wymogami specyfikacji warunków Zamówienia. Co więcej
– w ocenie Odwołującego wyjaśnienia złożone w tym zakresie przez Zaberd sp. z o.o. w ramach badania rażąco niskiej
ceny nie wyjaśniają tak niskiej ceny i nie zawierają żadnych dowodów na wykazanie podnoszonych w nich twierdzeń.
[koszty zatrudnienia vs. minimalne wynagrodzenie za pracę]
W świetle wyjaśnień złożonych przez Zaberd sp. z o.o. w ramach badania rażąco niskiej ceny, suma kosztów
zatrudnienia członków brygad patrolowych i interwencyjnych wynosi w skali miesiąca 144 000,00 PLN i jest skalkulowana
w oparciu o wynagrodzenie członków takich brygad w kwocie 5 600,00 PLN brutto miesięcznie. Tak przyjęte założenie
powoduje konieczność zatrudnienia ww. pracowników na stawkach poniżej aktualnie obowiązującej pensji minimalnej.
Stawka godzinowa przy tym wynagrodzeniu (i założeniu pełnego etatu 168 godzin w miesiącu) wynosi 25,60 PLN.
Przyjmując założenie, że skoro Zamawiający wymaga obsady zarówno brygady patrolowej, jak i interwencyjnej, w
układzie 4 brygady po 2 osoby w systemie całodobowym, miesięczna suma roboczogodzin do przepracowania wynosi 5
760 miesięcznie (8 osób x 24 godziny x 30 dni). Tym samym już choćby koszt przepracowania ww. roboczogodzin
miesięcznych przy założeniu pensji minimalnej wynosi 147 456,00 PLN miesięcznie (= 5 760 roboczogodzin x 25,60 PLN
stawki godzinowej), co jest wartością wyższą, niż koszt wskazany przez Zaberd sp. z o.o. Co więcej – powyższa
kalkulacja nie zawiera żadnych buforów ani rezerw, np. na urlopy czy nieplanowane nieobecności pracowników. Nie
obejmuje też kosztów własnych pracodawcy, które wynoszą przeciętnie ok. 21% wynagrodzenia brutto pracownika.
Zaaplikowanie ww. buforów, rezerw i kosztów własnych jeszcze bardziej oddala koszt wskazany przez Zaberd sp. z o.o.
od wymogów zgodnego z prawem i specyfikacją warunków Zamówienia zatrudnienia na podstawie umowy o pracę
określonej ilości pracowników.
[ilość etatów]
W świetle wyjaśnień złożonych przez Zaberd sp. z o.o. w ramach badania rażąco niskiej ceny wykonawca ten
przedstawił informację, z której wynika obsadzenie brygad patrolowych i interwencyjnych w wymiarze miesięcznym
25,71 etatu (= 144 000,00 PLN kosztów zatrudnienia / 5 600,00 PLN oferowanego wynagrodzenia brutto). Tymczasem na
potrzeby zapewnienia możliwości ułożenia grafiku pracy ww. brygad zgodnie wymogami specyfikacji warunków
Zamówienia należy zapewnić obecność 8 pracowników przez 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu i 365 dni w roku.
Arytmetycznie rzecz ujmując, dokonanie takiego rozplanowania wymaga co najmniej 40 etatów. W innym układzie nie
jest możliwe ułożenie grafiku zgodnie z prawem ani wymogami specyfikacji warunków Zamówienia. Przyjmując
założenie zatrudnienia 40 pracowników, miesięczny koszt ich zatrudnienia na pensji minimalnej wynosi 172 000,00 PLN
(= 40 pracowników x 4 300,00 PLN złotych wynagrodzenia pracownika brutto). Wartość ta ponownie jest wartością
wyższą, niż koszt wskazany przez Zaberd sp. z o.o.
[podsumowanie]
Jak wskazała Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 10 maja 2016 r., KIO 616/16, punktem odniesienia dla
kwalifikacji ceny jako rażąco niskiej powinny być przede wszystkim: 1) ustalona przez Zamawiającego szacunkowa
wartość zamówienia; 2) ceny zaoferowane przez innych wykonawców; 3) ceny rynkowe przedmiotu zamówienia.
W okolicznościach opisanych powyżej zaoferowana przez Zaberd sp. z o.o. cena ma się nijak do szacunkowej wartości
zamówienia ustalonej przez Zamawiającego ani do cen zaoferowanych przez innych wykonawców, jak również do cen
rynkowych. W takim układzie niewzruszone pozostaje domniemanie zawarcia w ofercie Zaberd sp. z o.o. rażąco niskiej
ceny, co przemawia za koniecznością unieważnienia czynności Zamawiającego polegającej na dokonaniu wyboru jako
najkorzystniejszej oferty złożonej przez Zaberd sp. z o.o.
Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie z dnia 19 lipca 2024 r. wniósł
o oddalenie odwołania. W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie Zamawiający przedstawił argumentację na poparcie
prezentowanego stanowiska.
Pismo procesowe w sprawie złożył także Przystępujący Zaberd.
Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron i Uczestników postępowania odwoławczego, na
podstawie zebranego materiału w sprawie oraz oświadczeń
i stanowisk Stron i Uczestników postępowania odwoławczego Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co
następuje:
Na wstępie Izba ustaliła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek, o których stanowi art. 528 ustawy Pzp,
skutkujących odrzuceniem odwołań.
Izba oceniła, że Odwołujący 1 oraz Odwołujący 2 wykazali interes w uzyskaniu zamówienia oraz możliwość
poniesienia szkody w związku z ewentualnym naruszeniem przez Zamawiającego przepisów ustawy Pzp, czym
wypełnili materialnoprawne przesłanki dopuszczalności odwołania, o których mowa w art. 505 ust. 1 ustawy Pzp.
W sprawie o sygn. akt: KIO 2322/24 Izba dopuściła do udziału w postępowaniu odwoławczym wykonawcę Zaberd
Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu [dalej „Przystępujący” lub „Zaberd”] oraz wykonawcę Saferoad Services Sp. z o.o. z
siedzibą we Włocławku [dalej „Przystępujący” lub „Saferoad”] zgłaszających przystąpienia do postępowania
odwoławczego po stronie Zamawiającego.
Izba po wysłuchaniu stanowisk Stron oraz Przystępującego Saferoad Services
S p. z o.o. z siedzibą we Włocławku oddaliła opozycję Odwołującego 1 wobec przystąpienia wykonawcy Saferoad
Services Sp. z o.o. do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego. Zdaniem Odwołującego 1 wykonawca
Saferoad nie wykazał interesu
w zgłoszeniu przystąpienia do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego.
W szczególności Odwołujący 1 podniósł, iż wykonawca Saferoad nie wniósł własnego odwołania i nie zakwestionował
czynności wyboru oferty Zaberd jako najkorzystniejszej.
Stosownie do art. 526 ust. 1 ustawy Pzp, zamawiający lub odwołujący może zgłosić opozycję przeciw
przystąpieniu innego wykonawcy, nie później niż do czasu otwarcia rozprawy. Zgodnie natomiast z ust. 2 ww. przepisu,
Izba uwzględnia opozycję, jeżeli zgłaszający opozycję uprawdopodobni, że wykonawca nie ma interesu w uzyskaniu
rozstrzygnięcia na korzyść strony, do której przystąpił. W przeciwnym przypadku Izba oddala opozycję.
Izba wskazuje, że wykonawca Saferoad w piśmie zgłaszającym przystąpienie do postępowania odwoławczego odnośnie
kwestii interesu w uzyskaniu rozstrzygnięcia na korzyść strony, do której przystąpił podał, iż „jest podmiotem, którego
oferta została złożona w toczącym się Postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego i klasyfikuje się na drugim
miejscu. Niniejsze odwołanie zmierza do odrzucenia oferty Przystępującego, co pozbawia go szansy na ewentualne
uzyskanie zamówienia. (…) Z uwagi na fakt, że Odwołujący formułuje zarzuty zmierzające do zmiany oceny oferty
Przystępującego,
w interesie Przystępującego jest, aby wniesione odwołanie zostało oddalone.
W konsekwencji udział w niniejszym postępowaniu odwoławczym zwiększa szansę Przystępującego na zawarcie umowy z
Zamawiającym, w przeciwnym razie interes Przystępującego jest narażony na poniesienie szkody.”
Uwzględniając powyższe stanowisko Saferoad oraz mając na względzie szerokie rozumienie interesu w zgłoszeniu
przystąpienia Izba uznała, że wykonawca Saferoad wykazał, że posiada interes w uzyskaniu rozstrzygnięcia
postępowania odwoławczego na korzyść Zamawiającego. Interes Saferoad w zgłoszeniu przystąpienia wyrażał się
przede wszystkim w obronie oferty wykonawcy, która uplasowała się na drugim miejscu rankingu ofert. Z powyższych
względów opozycja Konsorcjum PRD podlegała oddaleniu.
Z kolei w sprawie o sygn. akt: KIO 2327/24 Izba dopuściła do udziału w postępowaniu odwoławczym wykonawcę
Zaberd Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu oraz wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia
Przedsiębiorstwo Robót Drogowych S.A. z siedzibą w Poddębicach oraz Sandfield Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie
zgłaszających przystąpienia do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego.
Przy rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy Izba uwzględniła dokumentację postępowania o udzielenie
zamówienia przekazaną przez Zamawiającego, w szczególności ogłoszenie o zamówieniu, specyfikację warunków
zamówienia wraz z wyjaśnieniami
i modyfikacjami, oferty wykonawców Zaberd, Intertoll oraz Saferoad wraz z wyjaśnieniami
i uzupełnieniami, wezwania kierowane do ww. Wykonawców oraz zawiadomienie o wyborze najkorzystniejszej oferty
oraz odrzuceniu oferty Intertoll z dnia 21 czerwca 2024 r.
Skład orzekający Izby wziął pod uwagę również stanowiska i oświadczenia Stron
i Uczestników postępowania odwoławczego złożone w pismach procesowych oraz ustnie do protokołu posiedzenia
i rozprawy w dniu 24 lipca 2024 r.
Do akt sprawy o sygn.: KIO 2322/24 Izba włączyła wnioski dowodowe Odwołującego 1 złożone przy piśmie z dnia 23
lipca 2024 r., tj.:
1. wykaz środków trwałych złożonych na autostradę A1;
2. oferty Zaberd i Saferoad z innych postępowań;
3. pismo Zamawiającego O/ŁO.D-3.2421.3.2022.VK z dnia 21.10.2022 r.;
4. zarządzenie nr 21 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 5 września 2017r. w sprawie
wprowadzenia „Wytycznych zimowego utrzymania dróg”;
5. oferta na chlorek wapnia;
6. akta sprawy sygn. KIO 519/22 – fotokopia wyliczeń Zaberd w załączeniu;
7. oferta długoterminowa na dzierżawę toalet przenośnych.
W sprawie o sygn. akt: KIO 2327/24 Izba włączyła do akt wnioski dowodowe Odwołującego 2 załączone przy odwołaniu,
tj.:
1. raport kwalifikowanej walidacji dokumentu podpisanego elektronicznie;
2. zrzut ekranu ze witryny aplikacji WebNotarius;
3. raport z walidacji dokumentu;
4. kalkulacja kosztów rynkowych koszenia zieleni;
5. kalkulacja oferty Zaberd sp. z o.o. z uwzględnieniem rynkowych kosztów koszenia zieleni; 6. porównanie oferty
Odwołującego i oferty Zaberd sp. z o.o. z uwzględnieniem rynkowych kosztów koszenia zieleni.
Do materiału dowodowego ww. sprawy Izba włączyła także wniosek dowodowy Zamawiającego w postaci
zrzutów z ekranu z aplikacji służących do weryfikacji podpisów.
Izba ustaliła, co następuje:
Przedmiotem zamówienia jest całoroczne (bieżące i zimowe) utrzymanie dróg krajowych zarządzanych przez
Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Łodzi wraz ze wszystkimi elementami na drodze ekspresowej
S8 na odcinku od km 324+772 do km 408+805 wraz z węzami, parkingami, drogami serwisowymi i poprzecznymi,
obejmujące usługi i roboty budowlane z zakresu bieżącego utrzymania dróg (BUD), zimowego utrzymania dróg (ZUD)
oraz bieżącego utrzymania czystości na obiektach inżynierskich (BUM), realizowane w okresie 36 miesięcy okresu
podstawowego.
Zgodnie z pkt. 14.5. IDW SWZ, zalecenia Zamawiającego odnośnie kwalifikowanego podpisu elektronicznego:
- dla dokumentów w formacie „pdf” zaleca się podpis formatem PAdES,
- dla dokumentów w formacie innym niż „pdf” zaleca się podpis formatem XAdES.
14.6. Niezbędne wymagania sprzętowo-aplikacyjne umożliwiające pracę na Platformie:
- stały dostęp do sieci Internet o gwarantowanej przepustowości nie mniejszej niż 4/1 mb/s;
- komputer klasy PC lub MAC, o następującej konfiguracji: pamięć RAM min. 8GB, procesor dwurdzeniowy o taktowaniu
min, 2,4 GHz, jeden z systemów operacyjnych- MS Windows , Mac OS, Linux z aktualnym wsparciem technicznym
producenta (sugerowane nie starsze niż 3 lata od daty wszczęcia postępowania);
- zainstalowana dowolna przeglądarka internetowa – sugerowane najnowsze wersje: Chrome, Safari, Edge, Firefox,
Opera;
- włączona obsługa JavaScript;
- zainstalowany program obsługujący stosowane przez Wykonawcę formaty plików (np. Acrobat Reader dla plików w
formacie „pdf”).
14.7. Zamawiający dopuszcza przesyłanie danych w formatach dopuszczonych odpowiednimi przepisami prawa tj.
m.in.: .doc, .docx, .txt, .xls, .xlsx, .ppt, .csv, .pdf, .jpg, .gif, .png, .tif, .dwg, .ath, .kst, .zip, przy czym Zamawiający zaleca
wykorzystywanie plików
w formacie .pdf. Maksymalny rozmiar pojedynczego pliku to 250 MB, przy czym nie określa się limitu liczby plików.
Zgodnie z punktem 17.1. IDW SW Z, cena oferty zostanie wyliczona przez Wykonawcę w oparciu o Formularze cenowe
zamieszczone w Tomie IV SWZ, na które składają się:
- w zakresie zamówienia podstawowego - Załącznik nr 2 Tabela Elementów Rozliczeniowych dla Wykonawców - Rejon
w Piotrkowie Trybunalskim :
„Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 1 - Nawierzchnia”
„Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 2 - Pobocza i pasy rozdziału” „Tabela Elementów
Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 3 - Korpus drogi”
„Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 4 - Odwodnienie”
„Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 5 - Chodniki, ścieżki rowerowe” „Tabela Elementów
Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 6 - Oznakowanie”
„Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 7 - Urządzenia BRD”
„Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 8 - Estetyka”
„Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 9 - Urządzenia wspomagające” „Tabela Elementów
Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 10a - Zimowe utrzymanie dróg” „Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC
NR 10b - Zimowe utrzymanie dróg” „Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 10c - Zimowe utrzymanie
dróg” „Tabela Elementów Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 11 - Zarządzanie kontraktem” „Tabela Elementów
Rozliczeniowych GRUPA PRAC NR 12 - Utrzymanie czystości oraz prace naprawcze i konserwacyjne na obiektach
inżynierskich”
„Grupa nr 13 – Prace pomocnicze”
„Zbiorcze Zestawienie Kosztów, tabela dla zamówienia podstawowego,
- w zakresie opcji, o której mowa w paragrafie 1 ust. 8 pkt 1) PPU: Załącznik nr 2 Tabela Elementów Rozliczeniowych dla
Wykonawców - Rejon w Piotrkowie Trybunalskim - tabela „Wyliczenie wartości Opcji zgodnie z paragrafem 4 ust. 1a pkt
1 PPU”,
- w zakresie opcji, o której mowa w paragrafie 1 ust. 8 pkt 2) PPU: Załącznik nr 2 Tabela Elementów Rozliczeniowych dla
Wykonawców - Rejon w Piotrkowie Trybunalskim - tabela „Wyliczenie wartości Opcji zgodnie z paragrafem 4 ust. 1a pkt
2 PPU”.
Zgodnie z punktem 17.2. IDW SW Z, formularze cenowe, poszczególne Tabele dla zamówienia podstawowego, o których
mowa w pkt. 17.1., należy wypełnić ściśle według kolejności pozycji wyszczególnionych w tym formularzu, wyliczając
poszczególne ceny jednostkowe netto metodą kalkulacji uproszczonej.
Zgodnie z punktem 17.5. IDW SW Z, każda cena jednostkowa zawarta w Ofercie powinna obejmować całkowity koszt
wykonania danej pozycji w przyjętej jednostce czasu/ilości rozliczenia w Formularzu cenowym.
W wyjaśnieniach treści SWZ z dnia 14 grudnia 2024 r. Zamawiający wskazał:
Pytanie nr 76.
Prosimy o podanie całkowitej powierzchni (jezdnia główna, węzły, parkingi) do utrzymania zimowego.
Odpowiedź nr 76.
Powierzchnia jezdni głównej, węzłów i parkingów - 1 871 994 m²
Powierzchnia dróg serwisowych - 604 845 m²
Pytanie nr 187. Prosimy o podanie kosztów utrzymania OUS w tym kosztów mediów tj. energii elektrycznej, wody,
ścieków, gazu, ogrzewania, ochrony w latach 2015-2023. Odpowiedź nr 187. Zamawiający przekazuje informację na
temat kosztów zużycia mediów
w związku z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie.
ROK
2020
2021
2022
2023 (DO KOŃCA
CZERWCA)
ENERGIA
28 910,00 zł
30 498,00 zł
49 086,00 zł
30 500,00 zł
ELEKTRYCZNA
DYSTRYBUCJA,ZAKUP
WODA,ŚCIEKI
4 920,00 zł
8 064,50 zł
8 643,00 zł
4 388,50 zł
OGRZEWANIE
13 987,00 zł
22 932,00 zł
50 730,00 zł
12 236,00 zł
ODPADY
KOMUNALNE
79 008,00 zł
82 336,00 zł
92 704,00 zł
75 072,00 zł
Pytanie nr 194. Prosimy o jednoznaczne określenie, co Zamawiający rozumie pod określeniem „całodobowej
dyspozycyjności”? Wykonawca wnosi o wyjaśnienie czy w ramach całodobowej dyspozycyjności wymaga aby
członkowie brygad byli dostępni pod telefonem
i podejmowani działania na drodze w przypadku wystąpienia takiej konieczności(wypadek, konieczność zabezpieczenia
miejsc niebezpiecznych)? Ponadto czy w ramach dyspozycyjności mogą wykonywać inne prace nie związane z brygadą
patrolową
i interwencyjna?
Odpowiedź nr 194. Zamawiający wymaga od członków brygad całodobowej dyspozycyjności tj. 24 godziny na dobę 7 dni
w tygodniu. Pracownicy brygad winni przebywać w miejscach,
z których dostęp do każdego miejsca na drogach krajowych będzie możliwy, ze spełnieniem terminów wynikających z
zapisów umownych oraz SST. Liczba zatrudnionych w tym celu osób i ilość brygad ma zapewnić realizację warunków
umowy. Zamawiający określił jedynie minimalną liczbę brygad patrolowo-interwencyjnych i minimalną liczbę osób w
grupie. Miejsce pobytu pracowników brygady patrolowo-interwencyjnej pozostaje w gestii Wykonawcy.
Pytanie nr 198 Prosimy o potwierdzenie, że dyspozycyjność brygad patrolowych
i interwencyjnych będzie rozumiana zgodnie z PPU tj. „Pracownicy brygad interwencyjnych oraz brygad patrolowych
winni przebywać w miejscach , z których dostęp do każdego miejsca na drogach krajowych będzie możliwy w terminach
wynikających z zapisów SST.”
a nie jako całodobowa obecność w siedzibie Wykonawcy (POK).
Odpowiedź nr 198. Zamawiający wymaga od członków brygad całodobowej dyspozycyjności tj. 24 godziny na dobę 7 dni
w tygodniu. Pracownicy brygad winni przebywać w miejscach,
z których dostęp do każdego miejsca na drogach krajowych będzie możliwy, ze spełnieniem terminów wynikających z
zapisów umownych oraz SST. Zamawiający wymaga by brygady patrolowe i interwencyjne wykonywały czynności
wyłącznie na potrzeby realizacji zakresu objętego niniejszym zamówieniem.
W przedmiotowym postępowaniu o udzielenie zamówienia oferty złożyło 9 wykonawców:
Nr
Nazwa (firma) i adres wykonawcy
Cena brutto
oferty
1.
Konsorcjum firm:
Zamówienie podstawowe
Przedsiębiorstwa Robót Drogowych S.A.,
112 510 513,08
ul. Łódzka 108, 99-200 Poddębice - Lider
Opcja zlecona na podstawie § 1
Sandfield Sp. z o.o.,
ust.8 pkt 1) PPU
ul. Puławska 111A lok. 86, 02-707 Warszawa – 22 502 102,62
Partner
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust.8 pkt 2) PPU
22 502 102,62
2.
Mota-Engil Central Europe S.A.
Zamówienie podstawowe
ul. Opolska 110, 31-323 Kraków
148 078 187,50
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust. 8 pkt 1) PPU
29 615 637,50
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust. 8 pkt 2) PPU
29 615 637,50
3.
Przedsiębiorstwa Robót
Zamówienie podstawowe
Drogowo-Mostowych Sp. z o.o.
105 073 197,28
ul. Południowa 17/19
Opcja zlecona na podstawie § 1
97-300 Piotrków Trybunalski
ust. 8 pkt 1) PPU
21 014 639,46
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust. 8 pkt 2) PPU
21 014 639,46
4.
Saferoad Services Sp. z o.o.
Zamówienie podstawowe
ul. Komunalna 7
103 092 157,06
87-800 Włocławek
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust. 8 pkt 1) PPU
20 618 431,41
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust. 8 pkt 2) PPU
20 618 431,41
5.
Konsorcjum firm
ROKOM Sp. z o.o.
ul. Karnicka 22, 03-162 Warszawa - Lider
Konsorcjum,
POL-DRÓG Warszawa Sp. z o.o.
ul. Wólczyńska 133, 01-919 Warszawa
Partner Konsorcjum,
Zamówienie podstawowe
121 173 968,23
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust.8 pkt 1) PPU
24 234 793,65
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust.8 pkt 2) PPU
24 234 793,65
6.
ZABERD Sp. z o. o.
Zamówienie podstawowe
ul. Bystrzycka 24
92 942 184,14
54-215 Wrocław
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust.8 pkt 1) PPU
18 588 436,83
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust.8 pkt 2) PPU
18 588 436,83
7.
Intertoll Construction Sp. z o. o.,
Zamówienie podstawowe
ul. Kartuska 314, 80-125 Gdańsk
96 161 572,58
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust.8 pkt 1) PPU
19 232 314,52
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust.8 pkt 2) PPU
19 232 314,52
8.
„GNOM” Sp. z o.o.
Zamówienie podstawowe
ul. Techniczna 20
120 755 850,92
92-518 Łódź
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust. 8 pkt 1) PPU
24 151 170,18
Opcja zlecona na podstawie § 1
ust. 8 pkt 2) PPU
24 151 170,18
9.
Konsorcjum firm
Zamówienie podstawowe
Abramss Sp. z o.o.
119 978 374,20
ul. Świętokrzyska 30/63, 00-116 WarszawaOpcja zlecona na podstawie § 1
Lider
ust.8 pkt 1) PPU
Z.Urbanowski Sp. z o.o.
23 995 674,84
ul. Mazowiecka 16, 06-200 Maków Mazowiecki- Opcja zlecona na podstawie § 1
Partner
ust.8 pkt 2) PPU
23 995 674,84
Na sfinansowanie zamówienia Zamawiający przewidział kwoty:
- na sfinansowanie zamówienia podstawowego 160.0075.444,28 PLN,
- na sfinansowanie opcji zleconej na podstawie § 1 ust. 8 pkt 1 PPU – 32.015.088,86 PLN
- na sfinansowanie opcji zleconej na podstawie § 14 ust. 8 pkt 2 PPU – 32.015.088,86 PLN.
Wykonawca Zaberd złożył wraz z ofertą m.in. Tabelę Elementów Rozliczeniowych dla Grupy Prac nr 8 – Estetyka. W
tabeli tej wycenił pozycję Lp. 9, Nr 9.1., Nr SSt 09.09.03a – Ręczne im mechaniczne koszenie trwa i chwastów za 100
m2 za cenę jednostkową 3,80 zł, co po pomnożeniu przez ilość 398.367 dało wartość netto 1.513.794,60 zł. Ponadto
wykonawca Zaberd złożył wraz z ofertą m.in. Tabelę Elementów Rozliczeniowych dla Grupy Prac nr 10B – Zimowe
Utrzymanie Dróg. W tabeli tej Zaberd usługi związane z usuwaniem śliskości wycenił na kwotę 17 720 zł
netto/odcinek/dobę. Jednocześnie Zaberd złożył wraz
z ofertą m.in. Tabelę Elementów Rozliczeniowych dla Grupy Prac nr 11 – Zarządzanie Kontraktem. W tabeli tej wycenił te
prace na kwotę 304.000,00 zł netto za jeden miesiąc, co po pomnożeniu przez 36 miesięcy dało wartość netto
10.944.000,00 zł.
Wykonawca Saferoad złożył wraz z ofertą m.in. z ofertą m.in. Tabelę Elementów Rozliczeniowych dla Grupy Prac nr 11
– Zarządzanie Kontraktem. W tabeli tej wycenił te prace na kwotę 338 266,61 zł netto za jeden miesiąc, co po
pomnożeniu przez 36 miesięcy dało wartość netto 12 177 597,96 zł.
Pismem z dnia 18 stycznia 2024 r. Zamawiający wezwał wykonawcę Zaberd oraz Saferoad do złożenia wyjaśnień ceny
oferty, w tym złożenia dowodów, na podstawie art. 224 ust. 2 pkt 1 ustawy Pzp. Zamawiający wskazał, iż w
wyjaśnieniach należało podać elementy kalkulacji całości ceny oferty, a ponadto odnoszące się do poszczególnych
wskazanych
w piśmie istotnych składowych części zamówienia, które wydają się rażąco niskie, w tym Grupa prac nr 10B – Zimowe
utrzymanie dróg – Usuwanie śliskości oraz Grupa Prac nr 11 – Zarządzanie kontraktem. W przypadku oferty Zaberd
Zamawiający oczekiwał również złożenia stosownych wyjaśnień m.in. w zakresie Grupy Prac nr 8 Estetyka – poz. 9.1.
Pismem z dnia 6 lutego 2024 r. wykonawca Zaberd złożył stosowne wyjaśnienia ceny oferty wraz z dowodami.
Wyjaśnienia ceny oferty wykonawcy Zaberd pozostają w części objęte tajemnicą przedsiębiorstwa.
W dniu 12 marca 2024 r. Zamawiający wezwał wykonawcę Zaberd oraz Saferoad do złożenia dodatkowych wyjaśnień
dotyczących zaoferowanej ceny. Zamawiający zwrócił się
o uzupełnienie i uszczegółowienie złożonych wyjaśnień m.in. w zakresie: Grupy Prac Nr 1-9
i Nr 12, Grupa Prac Nr 10b - Zimowe Utrzymanie Dróg – Usuwanie śliskości oraz Grupa Prac Nr 11.
Pismem z dnia 20 marca 2024 r. wykonawca Zaberd złożył dodatkowe wyjaśnienia ceny oferty wraz z dowodami, które
pozostają w części objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Stosowne wyjaśnienia wraz z dowodami i kalkulacjami złożył
również wykonawca Saferoad.
W dniu 21 czerwca 2024 r. za najkorzystniejszą Zamawiający uznał ofertę wykonawcy Zaberd. Na drugim miejscu
rankingu ofert znalazła się oferta wykonawcy Saferoad Services Sp. z o.o. z siedzibą we Włocławku. Na miejscu trzecim
uplasowała się oferta Odwołującego 1.
Jednocześnie Zamawiający zawiadomił o odrzuceniu oferty Odwołującego 2 na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z
art. 224 ust. 6 ustawy Pzp. W uzasadnieniu faktycznym decyzji Zamawiający podał, że „Oferta nr 7 złożona przez
Wykonawcę: Intertoll Construction Sp. z o. o., ul. Kartuska 314, 80-125 Gdańsk została odrzucona na podstawie 226 ust.
1 pkt 8) ustawy PZP - ponieważ zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, w zw. z art. 224 ust. 6
ustawy PZP - odrzuceniu, jako oferta
z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień
w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub
kosztu. Zamawiający w dniu 18.01.2024 r. przesłał do Wykonawcy wezwanie do wyjaśnień rażąco niskiej ceny (zwane
dalej RNC). Wykonawca
w wyznaczonym terminie przesłał wyjaśnienia. Zamawiający podjął decyzję o wezwaniu wykonawcy do uzupełniających
wyjaśnień RNC z uwagi na niewystarczające wyjaśnienia, które uniemożliwiały dokonanie oceny oferty w odniesieniu czy
oferta nie jest rażąco niska. W dniu 12.03.2024 r. Zamawiający wezwał wykonawcę do uzupełniających wyjaśnień.
Wykonawca w wyznaczonym terminie przekazał jedynie 2 załączniki tj. skompresowany folder „zip” pn.
„pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_-_tajemnica_przedsiebiorstwa.zip”
oraz
„zastrzezenie_tajemnicy_przedsiebiorstwa_wyjasnienia_rnc_2_intertoll_construction”. Przekazanego przez Wykonawcę
folderu skompresowanych plików nie można otworzyć
w żadnym z programów, którym dysponuje Zamawiający. Podczas próby wypakowywania plików w programie służącym
do rozpakowywania plików (ZIP) pojawia się komunikat „nie rozpoznano archiwum”. Podobnie próby oczytania
dokumentów lub odszyfrowania folderu za pomocą programów do weryfikacji podpisów elektronicznych nie przynoszą
pożądanego rezultatu. W aplikacji Szafir próba odszyfrowania złożonego folderu przynosi komunikat „Nieodszyfrowany
(wystąpił błąd)”, natomiast próba podejrzenia podpisanych plików kończy się komunikatem „Podgląd dokumentu w
aplikacji nie jest możliwy”. Przy próbie otworzenia folderu poprzez program proCentrum SmartSing również występuje błąd
„File
C:\Users\MROZWA~1\AppData\Local\Temp\Pismo
Wykonawcy
i
załączniki
TAJEMNICA
PRZEDSIĘBIORSTWA.zip' cannot be written to”, który uniemożliwia otwarcie plików. Nie ma również możliwości otwarcia
folderu za pomocą programu Acrobat Reader - pojawia się komunikat „Program Adobe Acrobat Reader nie może
otworzyć pliku „pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_-_tajemnica_przedsiebiorstwa”, ponieważ nie jest obsługiwany typ pliku
lub jest on uszkodzony (np. został wysłany jako załącznik
i niepoprawnie rozkodowany”. Przy próbie otwarcia w systemie Windows widnieje komunikat „Błąd Folderów
skompresowanych (zip). System Windows nie może otworzyć folderu. Folder skompresowany (zip) jest nieprawidłowy”.
Przekazanie uszkodzonego folderu, z zawartością którego Zamawiający nie mógł się zapoznać należy, traktować jak
niezłożenie uzupełniających wyjaśnień rażąco niskiej ceny, co skutkuje odrzuceniem oferty wykonawcy na podstawie 226
ust. 1 pkt 8) ustawy PZP w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy PZP.”
Izba zważyła, co następuje:
Na wstępie Izba wskazuje, iż wyjaśnienia rażąco niskiej ceny wykonawcy Zaberd
z dnia 6 lutego i 20 marca 2024 r. zostały w części objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Z kolei załączone do ww.
wyjaśnień poziomu ceny dowody zostały w całości zastrzeżone jako tajemnica przedsiębiorstwa. Uzasadnienie
niniejszego orzeczenia wymagało zatem ochrony informacji objętych poufnością.
Izba wskazuje nadto, że w piśmie procesowym z dnia 23 lipca 2024 r. oraz w toku rozprawy Odwołujący Konsorcjum
PRD wskazał, iż znana jest mu treść wyjaśnień rażąco niskiej ceny złożonych przez Zaberd (bez dowodów, które nie
zostały Odwołującemu przekazane), bowiem dokonane przez wykonawcę Zaberd „zaczernienie” informacji zawartych w
złożonych wyjaśnieniach było nieskuteczne.
Przywołując regulacje prawne stanowiące podstawę zarzutów wniesionych odwołań należy wskazać, iż:
-zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp, zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli jej treść jest niezgodna z warunkami
zamówienia;
-zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp, zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli zawiera rażąco niską cenę lub koszt w
stosunku do przedmiotu zamówienia;
-zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp, zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli zawiera błędy w obliczeniu ceny lub
kosztu;
-zgodnie z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się
rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości
wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub
wynikającymi
z odrębnych przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie
wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych;
-zgodnie z art. 224 ust. 5 ustawy Pzp, obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu
spoczywa na wykonawcy;
-zgodnie z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp, odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta
wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami
nie uzasadniają podanej
w ofercie ceny lub kosztu;
-zgodnie z art. 16 ustawy Pzp, zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie
o udzielenie zamówienia w sposób: 1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie
wykonawców; 2) przejrzysty; 3) proporcjonalny.
Sprawa o sygn. akt: KIO 2322/24
Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, poczynione ustalenia faktyczne oraz orzekając w
granicach zarzutów zawartych w odwołaniu, Izba stwierdziła, że odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Nie potwierdziły się zarzuty naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 1, ust. 5 i ust. 6 ustawy Pzp przez jego
niezastosowanie i zaniechanie odrzucenia oferty Zaberd oraz oferty Saferoad, pomimo że zawierają rażąco niską cenę w
stosunku do przedmiotu zamówienia, w tym jej istotnych części składowych, a zarazem złożone przez Wykonawców
wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny.
Na wstępie Izba wskazuje, że poza sporem było, że wobec oferty Zaberd oraz Saferoad została spełniona przesłanka
wskazana w art. 224 ust. 2 pkt 1 ustawy Pzp, bowiem całkowite ceny ofert ww. Wykonawców są niższe o co najmniej
30% od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem
postępowania. Wykonawca Zaberd i Saferoad zostali zatem wezwani na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp do
złożenia wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia całości ceny oferty oraz istotnych składowych części
zamówienia, które wydawały się rażąco niskie. W przypadku oferty Zaberd wątpliwości Zamawiającego dotyczyły m.in.
Grupy Prac
nr 8 - Estetyka poz. 9.1, Grupy Prac nr 10B – Zimowe utrzymanie dróg – Usuwanie śliskości oraz Grupy Prac nr 11 Zarządzanie kontraktem. Z kolei w przypadku oferty Saferoad Zamawiający powziął wątpliwości m.in. Grupy Prac nr 11 Zarządzanie kontraktem. Obydwaj Wykonawcy w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego pismem z dnia 6 lutego 2024
r. przedstawili szczegółowe wyjaśnienia poziomu ceny obejmujące przyjęte założenia, metodykę wyceny, liczne
kalkulacje, które poparte zostały złożonymi dowodami. Ponadto pismem z dnia 12 marca 2024 r. Zamawiający zwrócił
się do Wykonawców o złożenie dalszych wyjaśnień rażąco niskiej ceny m.in. w zakresie Grupa Prac Nr 1-9 i Nr 12,
Grupy Prac nr 10B – Usuwanie śliskości oraz Grupy Prac nr 11. Pismem z dnia 20 marca 2024 r. Zaberd oraz Saferoad
złożyli stosowne wyjaśnienia poziomu ceny oraz przedstawili dodatkowe dowody i kalkulacje.
Zdaniem Izby przedstawione przez wykonawcę Zaberd oraz Saferoad wyjaśnienia ceny oferty były adekwatne do treści
wezwań, jakie skierował do wykonawców Zamawiający, a ich treść wraz z dowodami pozwalała na dokonanie przez
Zamawiającego oceny, że ceny ofert Przystępujących w zakresie kwestionowanych odwołaniem Grup Prac nie stanowiły
ceny rażąco niskiej. W tym miejscu należy również poczynić generalną uwagę w zakresie kwestionowanych przez
Odwołującego 1 elementów składowych oferty Zaberd oraz Saferoad wskazując, że ocena składanych przez
wykonawców wyjaśnień rażąco niskiej ceny determinowana jest przede wszystkim treścią wezwania zamawiającego i
wykonawca nie musi w szczegółach wyjaśniać każdej pozycji kosztowej, jeśli nie został do tego zobowiązany treścią
wezwania. Oczekiwania wykonawcy co do sposobu prezentacji przez konkurenta wyjaśnień rażąco niskiej ceny oraz
zakresu dowodzenia winny zostać skonfrontowane zasadniczo z treścią wezwania zamawiającego. Zawsze bowiem
można byłoby znaleźć taki aspekt wyjaśnień ceny rażąco niskiej, który w opinii danego wykonawcy, winien zostać lepiej
wyjaśniony czy udowodniony.
Przedmiotem niniejszego sporu jest zaoferowana przez Zaberd cena za realizację Grupy Prac nr 11 – Zarządzanie
kontraktem, która w ocenie odwołującego się Wykonawcy nosi znamiona ceny rażąco niskiej w stosunku do przedmiotu
zamówienia, a ponadto złożone przez Zaberd wyjaśnienia wraz z dowodami – w opinii Odwołującego 1 - nie uzasadniają
podanej w ofercie ceny. W zakresie Grupy Prac nr 11 Odwołujący 1 argumentował, iż zaoferowana przez Zaberd cena
nie pokrywa: 1) kosztów wynagrodzenia brygad patrolowych oraz interwencyjnych, 2) kosztów odpadów komunalnych w
zakresie Obwodu Utrzymania Autostrady (OUA) oraz 3) kosztów utrzymania przepompowni. Jednocześnie Odwołujący 1
zakwestionował dokonaną przez Zaberd wycenę Grupy Prac
nr 10 B - Zimowe utrzymanie dróg poz. Usuwanie śliskości.
Odnosząc się do kolejno do poszczególnych kwestii objętych odwołaniem wskazać należy, iż w pierwszej kolejności
Odwołujący 1 stał na stanowisku, iż wykonawca Zaberd zaniżył koszty zatrudnienia personelu na stanowiskach
fizycznych (pracownicy brygad patrolowych i interwencyjnych). Odwołujący 1 argumentował, że minimalne koszty
zatrudnienia personelu dotyczącego brygad patrolowych i interwencyjnych (191 980 zł/mc) są wyższe niż przyjęte przez
Zaberd (144 000 zł/mc). Ponadto Odwołujący 1 twierdził, że Zaberd nie przedstawił umów o pracę dla ww. personelu.
W kontekście powyższego wątku zasadna jest w ocenie składu orzekającego
w pierwszej kolejności analiza postanowień dokumentów zamówienia w zakresie wymagań dotyczących brygad
patrolowej oraz interwencyjnej, a następnie postanowień SW Z dotyczących sposobu wyceny poszczególnych pozycji
Tabeli Elementów Rozliczeniowych,
w szczególności punktu 17.5 IDW SW Z. W postanowieniach SST D-10.10.01z Zamawiający określił minimalny skład
osobowy brygady patrolowej oraz interwencyjnej (po dwie osoby – lider i członek) oraz określił ilość brygad do
zorganizowania w dniu rozpoczęcia umowy (co najmniej 2 brygady patrolowe oraz 2 brygady interwencyjne).
Jednocześnie Zamawiający wskazał, że ilość brygad patrolowych, interwencyjnych zorganizowanych przez Wykonawcę
musi gwarantować realizację poleceń Zamawiającego w określonym przez Zamawiającego czasie reakcji (dot. zarówno
brygad patrolowych, jak i brygad patrolowo-interwencyjnych). Wykonawca winien zapewnić całodobową dyspozycyjność
brygad patrolowych, patrolowo-interwencyjnych i interwencyjnych, przez cały okres związania Umową (wliczając w to
również dni wolne od pracy). Ponadto w ramach pytań do SW Z (por. pyt. 194 i 198) Zamawiający uszczegółowił, że
pracownicy brygad winni przebywać w miejscach, z których dostęp do każdego miejsca na drogach będzie możliwy, ze
spełnieniem terminów wynikających z zapisów umownych oraz SST. Liczba zatrudnionych w tym celu osób i ilość
brygad miała zapewnić realizację warunków umowy. Miejsce pobytu pracowników brygady patrolowo – interwencyjnej
pozostawało w gestii wykonawcy. Ponadto Zamawiający wskazał, iż wymaga, aby brygady patrolowe i interwencyjne
wykonywały czynności wyłącznie na potrzeby realizacji zakresu objętego niniejszym zamówieniem. Tym samym analiza
postanowień dokumentów zamówienia, w tym SST wraz z wiążącymi wyjaśnieniami specyfikacji, prowadzi do wniosku,
że na gruncie dokumentów zamówienia brak było zakazu, aby pracownicy brygady patrolowej i interwencyjnej w czasie
niekolidującym z obowiązkami patrolu i interwencji wykonywali inne prace na przedmiotowym kontrakcie Zamawiającego.
Zamawiający wprost bowiem wskazał, że wymaga, aby brygady patrolowe i interwencyjne wykonywały czynności
wyłącznie na potrzeby niniejszego zamówienia. Zgodzić należy się zatem z Przystępującym Zaberd, że w świetle
postanowień specyfikacji, wykonawca był uprawniony do przyporządkowania kosztów związanych stricte z
Zarządzaniem kontraktem do Grupy Prac nr 11, natomiast w pozostałym zakresie (niezwiązanym z Grupą Prac nr 11) do
właściwej pozycji odpowiedniej TER w pozostałych Grupach Prac. W ocenie Izby przyjęcie takiego założenia nie jest
niezgodne z punktem 17.5 IDW SW Z. Zdaniem składu orzekającego określony przez Zamawiającego wymóg
uwzględnienia w cenie za jednostkę wszystkich składników kosztowych nie oznaczał, że świetle zapisów specyfikacji nie
było dopuszczalne proporcjonalne - w stosunku do nakładów wynikających z danej pozycji TER - rozdzielenie
poszczególnych rodzajów kosztów wspólnych właściwych dla kilku pozycji danej grupy prac czy też w ramach pozycji z
innej grupy prac np. kosztów sprzętu niezbędnego do realizacji szeregu pozycji poszczególnych grup prac czy też
kosztów osobowych. Przyjęcie takiego mechanizmu nie oznaczało, że w danej pozycji TER wykonawca nie skalkulował
całkowitego kosztu związanego z jej realizacją. Jest wręcz przeciwnie, obliczona przez wykonawcę proporcja danego
rodzaju kosztu stanowiła całość, która winna zostać uwzględniona w określonej pozycji danej grupy prac.
Co szczególnie istotne, przyjęty przez Zaberd model kalkulacji (proporcjonalnego rozdzielania poszczególnych
rodzajów kosztów właściwych dla kilku pozycji danej grupy prac czy też w ramach pozycji z innej grupy prac, a nie
„przerzucania” kosztów między pozycjami jak próbował przekonać Odwołujący 1) wynika wprost z jawnej części
wyjaśnień Zaberd
z dnia 6 lutego 2024 r., do której dostęp mieli obaj Odwołujący, a którzy wniesionymi odwołaniami nie podjęli nawet próby
jego zakwestionowania. Wykonawca Zaberd na s. 7 pisma z dnia 6 lutego 2024 r. powołał się na wyrok Sądu
Okręgowego w Poznaniu z dnia
19 marca 2015 r., sygn. akt X Ga 76/15 dotyczący m.in. sposobu wyceny kosztów wspólnych wskazując następnie, że
„W toku niniejszego toczącego się postepowania niewątpliwe mamy do czynienia z taką sytuacją, że część prac
koniecznych do wykonania na podstawie jednego zlecenia, czy też w toku trwającego patrolu, będzie wykonywana w tym
samym czasie i może być wykonywana przy użyciu tych samych pracowników, sprzętów
i materiałów, przy wspólnych kosztach o charakterze ogólnym, np. koszty dojazdu do miejsca świadczenia usługi (prace
o różnym charakterze wykonane przez tą samą brygadę roboczą w ramach jednego kursu), zaś dla potrzeb rozliczeń z
Zamawiających dla prac tych zostały ustalone odrębne pozycje rozliczeniowe. Pomiędzy takie pozycje Wykonawca
rozdzielał koszty wspólne według własnego uznania, często ujmując je na potrzeby rozbicia kosztów oczekiwanego przez
Zamawiającego w kosztach pośrednich (jako narzut na koszty bezpośrednie), koszty ogólne starając się w możliwie
szerokim zakresie ujmować również
w kosztach zarzadzania kontraktem.” Tym samym postawiony przez obu Odwołujących zarzut dotyczący zaniżenia
przez Zaberd kosztów brygad patrolowo – interwencyjnych,
w oderwaniu od przyjętej przez Przystępującego metodyki kalkulacji ceny, nie mógł zostać uznany za zasadny. Nie
można uznać za właściwą próbę podważenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny dokonaną na podstawie wybiórczej analizy
wyjaśnień, z pominięciem przyjętej przez danego wykonawcę koncepcji kalkulacji ceny oferty lub jej istotnej części
składowej, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Podsumowując powyższy wątek Izba wskazuje, że nie została
podważona przez Odwołującego 1 i 2 prawidłowość przyjętych przez Zaberd założeń wyjściowych kalkulacji ceny oferty,
przekładających się m.in. na sposób wyceny wynagrodzenia pracowników brygad patrolowych i interwencyjnych w
ramach Grupy Prac nr 11. Odwołujący 1 i 2 nie dokonali kompleksowej analizy wyjaśnień poziomu ceny ofert złożonych
przez Zaberd, zawartych w części jawnej, toteż podniesione zarzuty były nietrafione. Za bez znaczenia należało zatem
uznać złożony przez Odwołującego 1 wniosek dowodowy w postaci pisma Zamawiającego z 21 października 2022 r.
dotyczący innego postępowania o udzielenie zamówiena.
Odnosząc się następnie do zarzucanej kwestii braku udowodnienia przez Zaberd przyjętych kosztów pracy Izba
wskazuje, że z wyjaśnień z dnia 6 lutego 2024 r. wynika, iż wynagrodzenie członka brygady patrolowej oraz brygady
interwencyjnej wynosi 5 600 zł brutto/mc (wartość znana obu Odwołującym), a zatem na poziomie zgodnym z
przepisami
ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. W ramach dowodów wspólnych Zaberd przedstawił również tabelę
wyliczeń stawki roboczogodziny z uwzględnieniem pracy w porze nocnej oraz bez pory nocnej (tajemnica
przedsiębiorstwa). Co istotne, w rozpoznawanej sprawie Odwołujący 1 nie twierdził, że przyjęty przez Zaberd poziom
wynagrodzenia członków brygad patrolowej oraz interwencyjnej ma charakter nierynkowy. W takim przypadku Izba
uznała dodatkowe dowodzenie przez Zaberd, iż wykonawca posiada już zawarte umowy pozwalające na zapewnienie
kosztów wynagrodzenia pracowników fizycznych na przyjętym poziomie za niekonieczne, skoro jego rynkowy charakter
nie budził zastrzeżeń. Ponadto wskazać należy, iż wykonawca Zaberd w wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny z dnia 6
lutego 2024 r. na s. 115 (tabela druga, przedostatni wiersz – tajemnica przedsiębiorstwa) uwzględnił dodatkowe koszty
związane z wynagrodzeniem pracowników.
Przechodząc do kosztów odpadów komunalnych w zakresie obwodu utrzymania autostrady Odwołujący 1 wskazał, iż w
ramach wyjaśnień treści SW Z z dnia 14 grudnia 2023 r. (pyt. Nr 3) Zamawiający podał, że wykonawca będzie ponosił
wszystkie koszty związane
z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie poza rachunkami za telefon i Internet oraz podatkiem od
nieruchomości. Zgodnie z wyjaśnieniami Zamawiającego koszt odpadów komunalnych do końca czerwca 2023 r. wynosił
75 072 zł. Z powyższego Odwołujący 1 wywodził, iż przyjęte przez Zaberd koszty z tytułu wywozu odpadów
komunalnych na poziomie 3000 zł/mc są niedoszacowane. Odwołujący 1 wskazał, że przy założeniu, iż podane przez
Zamawiającego kwoty stanowiły wartości faktycznie płacone (brutto), to po przeliczeniu na netto otrzymujemy
niedoszacowanie na poziomie 8 585 zł/mc (11 585 zł – 3000 zł). Odnosząc się do twierdzeń Odwołującego 1 wskazać
należy, iż niewątpliwe
w ramach wyjaśnień treści specyfikacji Zamawiający w odpowiedzi na pytanie wykonawcy podał informacje na temat
kosztów zużycia mediów powstałych w związku z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie, o które wnioskował
wykonawca. Zamawiający nie wskazał jednak w wyjaśnieniach treści SW Z, iż w ramach kalkulacji ceny oferty wszyscy
wykonawcy winni przyjąć tożsame założenia dotyczące wysokości kosztów odpadów komunalnych w sposób w jaki
wywodził Odwołujący 1 (2 x 75 072 zł – wysokość kosztów odpadów do końca czerwca 2023), czy też że w ramach
kalkulacji ceny oferty należało uwzględnić podane przez Zamawiającego koszty mediów jeden do jednego.
W szczególności Zamawiający nie narzucił wykonawcom sposobu kalkulacji kosztów dotyczących mediów związanych
z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie, lecz podał dane historyczne, pomocne dla wykonawców przy ich
kalkulacji. Ponadto
z udzielonych wyjaśnień treści specyfikacji, które legły u podstaw podniesionego zarzutu, nie wynika, czy koszty
związane z wywozem odpadów komunalnych były stricte związane
z Zarządzaniem Kontraktem. Powyższej okoliczności przeczył natomiast Przystępujący Zaberd wskazując, iż gdyby
przyjąć, że kwota ta stanowi wyłącznie koszt związany
z zarządzaniem kontaktem to pracownicy Wykonawcy i Zamawiającego wytworzyliby łącznie odpady komunalne w ilości
około 1112 m3 odpadów w roku czyli 92,66 m3 miesięcznie, tj. 18,5 kontenerów 5 m3 odpadów w miesiącu, co w opinii
Zaberd jest fizycznie niemożliwe. Nie zostało również podważone przez Odwołującego 1 twierdzenie Zaberd, iż
poprzednia formuła kontraktu (kontrakt typu ryczałtowego) pozbawiona praktycznie części zleceniowej powodowała, iż
wszystkie odpady np. związane z utrzymanie czystości pasa drogowego były zbierane i transportowane na obwód
drogowy, podczas gdy w aktualnie prowadzonym postępowaniu każdy wykonawca zobowiązany był do
przyporządkowania kosztów utylizacji odpadów do właściwych pozycji TER np. związanych z utrzymanie czystości pasa
drogowego. Kompleksowa analiza wyjaśnień poziomu ceny złożonych przez Zaberd wskazuje, iż Wykonawca w ten
sposób postąpił. Tym samym jak wyjaśnił w piśmie procesowym z dnia 19 lipca 2024 r. Zaberd: „kwotę odpadów
komunalnych właściwych – związanych z Zarządzaniem kontraktu wliczył do grupy prac nr 11 – Zarządzanie kontraktem.
Uczynił to zgodnie ze swoim doświadczeniem po analizie kosztów wywozu odpadów komunalnych.” Kończąc ten aspekt
Izba nadto wskazuje, iż wysokość przyjętych przez Zaberd kosztów dotyczących odpadów komunalnych związanych z
Zarządzaniem Kontraktem nie budziła wątpliwości Zamawiającego, który nie skierował do Przystępującego dodatkowego
wezwania do wyjaśnień poziomu ceny w tym zakresie. Tym samym ewentualne wątpliwości (których zdaniem Izby
Odwołujący 1 w okolicznościach tej sprawy nie wykazał) co do szacowanych kosztów odpadów komunalnych
wymagałyby w pierwszym rzędzie rozważenia zasadności kontynuowania procedury wyjaśnień ceny oferty. Odwołujący
1 nie postawił jednak zarzutu zaniechania wezwania wykonawcy Zaberd do złożenia dodatkowych wyjaśnień ceny oferty
w zakresie kosztów dotyczących odpadów komunalnych w ramach Grupy Prac nr 11. W świetle powyższego
wywodzone przez Odwołującego 1 niedoszacowanie kosztów związanych z wywozem odpadów komunalnych Izba
uznała za niewykazane.
Za niewykazane Izba uznała podnoszone przez Odwołującego 1 koszty utrzymania przepompowni, których realny
poziom - w ocenie odwołującego się Wykonawcy - wynosi 7 500 zł/mc, podczas gdy Zaberd oszacował je na kwotę
3 000 zł/mc. Odwołujący 1 poza wskazaniem, iż realny koszt z tytułu utrzymania przepompowni kształtuje się na
poziomie 7 500 zł/mc nie przedstawił szerszej argumentacji w tym zakresie. Stanowiska Odwołującego 1 zdaniem
składu orzekającego nie potwierdzają złożone do akt sprawy dowody w postaci Tabeli Elementów Rozliczeniowych
wykonawcy Zaberd składanych w innych postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonych przez
Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie. Dowody te co najwyżej mogą potwierdzać, iż
wykonawca Zaberd w różnych postępowaniach, o udzielenie których się ubiega, przyjmując właściwe sobie założenia
warunkowane specyfiką danego kontraktu, różnie wycenia usługi tego typu. Nie oznacza to jednak samo w sobie, iż w
niniejszym przypadku mamy do czynienia z ceną rażąco niską. Ponadto w okolicznościach sprawy nie sposób pominąć
postanowień SST D-03.01.04c, zgodnie z którymi bieżące utrzymanie popmpowni wód deszczowych we właściwym
stanie technicznym i estetycznym będzie obejmowało 2-krotny przegląd urządzeń w ciągu roku (pierwszy w okresie
jesiennym a drugi w okresie wiosennym) z wykonaniem bieżącej obsługi (1 raz w miesiącu) w zakresie niezbędnym do
funkcjonowania. Jednocześnie wykonawca zobowiązany został do pełnienia całodobowego dyżuru telefonicznego dla
zgłoszeń awarii, uszkodzeń lub usterek w pracy pompowni przekazywanych przez Zamawiającego, odpowiednie służby
porządkowe lub mieszkańców do Wykonawcy. Do obowiązków wykonawcy należało bezzwłoczne przystąpienie do
usuwania każdej awarii urządzeń przepompowni wód deszczowych
w czasie nie dłuższym niż 2 godziny. Co kluczowe, zgodnie z punktem 5.3.1 ww. SST,
w przypadku konieczności wykonania poważniejszych napraw wykraczających poza bieżącą obsługę tj. wymiany lub
naprawy elementów uszkodzonych w wyniku aktów wandalizmu, kradzieży, siły wyższej, zużycia eksploatacyjnego o
wartości jednorazowej powyżej 500 złotych/obiekt roboty te rozliczane będą indywidualnie na podstawie kosztorysu
wykonawczego opracowanego zgodnie z zasadami określonymi w Umowie. Z powyższych postanowień jednoznacznie
wynika, że utrzymanie przepompowni obejmuje przede wszystkim przeglądy i kontrole, dyżur związany ze zgłoszeniami i
ewentualnie drobne naprawy o wartości do 500 zł/obiekt. Z kolei naprawy wymagające wyższych nakładów (powyżej 500
zł/obiekt) nie są objęte kosztem Zarządzania Kontraktem w ramach Grupy Prac nr 11. W końcu wskazać również należy,
iż koszty utrzymania przepompowni oszacowane przez Zaberd, stanowiące jeden z wielu elementów składowych
kalkulacji dotyczącej Grupy Prac nr 11, nie budziły wątpliwości Zamawiającego i nie były przedmiotem wezwania do
udzielenia dodatkowych wyjaśnień skierowanych do Przystępującego pismem z dnia 12 marca 2024 r. Gdyby zatem
uznać (z czym Izba się nie zgadza), że z przyczyn obiektywnych winny one wywołać wątpliwości co do rzetelności
kalkulacji w tym aspekcie, to uzasadnionym byłoby kontynuowanie procedury wyjaśnień ceny oferty wykonawcy Zaberd,
a nie jej automatyczne odrzucenie. Odwołujący 1 w niniejszej sprawie, takich obiektywnych okoliczności nie wykazał, a
nadto nie postawił zarzutu zaniechania wezwania wykonawcy Zaberd do udzielenia dalszych wyjaśnień w omówionym
zakresie.
Podsumowując Izba uznała, że Odwołujący 1 nie podważył wyjaśnień ceny oferty złożonych przez Zaberd w zakresie
Grupy Prac nr 11, w tym jej poszczególnych elementów składowych. Wyjaśnienia Przystępującego Zaberd były
szczegółowe, czyniły zadość wezwaniom Zamawiającego oraz poparte zostały wspólnymi dowodami właściwymi dla
wszystkich grup prac. Stanowiska Odwołującego 1 nie uzasadnia również lakoniczne stwierdzenie jakoby Zaberd nie
uwzględnił w wycenie kosztów zarządu.
Za bezzasadną Izba uznała argumentację Odwołującego 1 dotyczącą zaniżenia przez Zaberd wycenypoz. Usuwanie
śliskości w ramach Grupy Prac nr 10 B - Zimowe utrzymanie dróg (ZUD). Odwołujący 1 w powyższym zakresie
uzasadniał, iż tylko koszty soli konieczne do wykonania akcji usuwania śliskości są wyższe niż zaoferowana przez
Zaberd cena jednostkowa. Odwołujący 1 twierdził, że zgodnie z wytycznymi Zimowego utrzymania dróg do obliczeń
minimalnych ilości materiału (soli) powinny być przyjęte następujące wartości: 1. Usuwanie śliskości – średnia dawka
materiału (soli) do posypywania zgodnie
z wytycznymi ZUD to 20 gr/m2 dla wszystkich zakresów temperatur, 2. Minimalna krotność posypywania w ciągu doby
zgodnie z SST D-66.01.00 pkt 7 „Usuwanie śliskości – 2 razy
w ciągu doby” oraz 3. Powierzchnia odcinka drogi S8 od km 324+772 do km 408+805, ciąg główny z węzłami,
łącznicami, parkingami - 1 871 994 m2. Odwołujący 1 powyższe obliczenia wykonał zgodnie ze stanowiskiem
Zamawiającego zawartym w piśmie
z dnia 21 października 2022 r., złożonym do akt sprawy jako dowód.
Odnosząc się do powyższego Izba wskazuje, iż przyjęte przez Odwołującego 1 założenia dotyczące ilości soli
niezbędnej do usuwania śliskości nie znajdują potwierdzenia w dokumentacji przedmiotowego postępowania o udzielenie
zamówienia publicznego. Stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniom Odwołującego 1 z wytycznych ZUD nie wynika
podnoszona przez Wykonawcę średnia dawka materiału (soli) do posypywania w wysokości 20 gr/m2 dla wszystkich
zakresów temperatur. Wskazana przez Odwołującego 1 „średnia dawka soli” nie wynika ani z SST D-66.01.00, ani z
zarządzenia nr 31 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 5 września 2017 r. w sprawie
wprowadzenia „Wytycznych zimowego utrzymania dróg” [dalej „zarządzenie GDDKiA”]. Z tabeli 2. zarządzenia GDDKiA
wynika, że ilość soli na potrzeby likwidacji gołoledzi, szronu, cienkich warstw ubitego lub zlodowaciałego śniegu,
pozostałości świeżego opadu śniegu po przejściach pługu uzależniona jest od temperatury i wynosi: do 20 gr/m2 przy
temperaturze do -2 st. C, od 20 do 25 gr/m2 przy temperaturach od –3 do –6 st. C, od 25 do 30 gr/m2 przy
temperaturach od -7 do – 10 st. C. Podkreślić należy, iż Zamawiający w dokumentach zamówienia nie podał wytycznych
co do ilości soli (w tym owej średniej), którą należało uwzględnić w ramach złożonej oferty, przenosząc ryzyko kalkulacji
w tym zakresie na wykonawców. Zamawiający określił w specyfikacji jedynie szacowaną liczbę poszczególnych działań
ZUD wskazując, że usuwanie śliskości wystąpi 22 razy w sezonie. Oczywistym jest, że prognozy na przyszłość w
odniesieniu do warunków atmosferycznych są kategorią nieprzewidywalną i w istocie nieweryfikowalną, tym samym
rzeczywista ilość soli niezbędna do realizacji usługi usuwania śliskości determinowana warunkami atmosferycznymi jest
niemożliwa do przewidzenia. Wobec braku jednoznacznych i konkretnych założeń wynikających z dokumentów
zamówienia co do ilości soli, którą wykonawcy obowiązani byli uwzględnić w ramach kalkulacji ceny oferty, nie sposób
uznać prezentowanych przez Odwołującego 1 założeń dotyczących ilości soli za wyłącznie prawidłowe. Wykonawca
Zaberd mógł zatem zdaniem Izby przyjąć inne założenia dotyczące ilości soli niezbędnej do realizacji usługi usuwania
śliskości, co zresztą uczynił (por. wyjaśnienia Zaberd z dnia 6 lutego 2024 r. s. 103 – s. 111 wraz z dowodami
dotyczącymi tej pozycji oraz wyjaśnienia Zaberd z dnia 20 marca 2024 r. s. 27 - 31) i w świetle postanowień dokumentów
zamówienia brak jest podstaw do uznania ich za błędne. Stanowiska Odwołującego 1 dotyczącego średniej dawki soli
(20 gr/m2 dla wszystkich zakresów temperatur) zdaniem składu orzekającego nie uzasadnia pismo Zamawiającego z
dnia 21 października 2022 r. dotyczące innego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w którym
Zamawiający przyjął wydatek soli 20 g/m2. Wskazać należy, iż zadaniem Izby jest ocena okoliczności faktycznych
konkretnego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Nie jest słuszne powoływanie się przez Odwołującego
1 na decyzje Zamawiającego podjęte w innym postępowaniu o udzielenie zamówienia, ponieważ postępowania
przetargowe i dokumenty do nich przygotowywane są każdorazowo dostosowywane do specyfiki zamówienia
i aktualnych potrzeb Zamawiającego, zawierają różne ustalenia i zasady wykonywania zamówienia publicznego. Nie
można również pominąć, iż postanowienia dokumentów zamówienia niejednokrotnie są uszczegóławiane w ramach
wyjaśnień treści specyfikacji. Tym samym decyzje Zamawiającego podjęte w innym postępowaniu o udzielenie
zamówienia nie mogą znaleźć wprost przełożenia na realia rozpoznawanej sprawy. Z tych samych przyczyn Izba uznała
za bez znaczenia złożony przez Odwołującego 1 dowód
w postaci wyciągu z oferty Zaberd złożonej w innym postępowaniu o udzielenie zamówienia, w którym Przystępujący
przyjął inne założenia dotyczące kalkulacji soli niż w obecnym postępowaniu.
Co do kwestii minimalnej krotności posypywania drogi w ciągu doby wskazać należy, iż ze złożonych przez wykonawcę
Zaberd wyjaśnień rażąco niskiej ceny wynika, że wykonawca przyjął podnoszoną przez Odwołującego krotność
posypywania (2 razy). Powyższe znajduje potwierdzenie w dowodzie nr 9 złożonym w ramach dowodów dotyczących
Grupy Prac nr 10B oraz wyjaśnieniach Zaberd z dnia 20 marca 2024 r. zawartych na s. 29 i 30.
Odnosząc się do ostatniego parametru, który winien zostać uwzględniony przy kalkulacji ilości soli, dotyczącego
powierzchni odcinka drogi S8 (ciąg główny z węzłami, łącznicami, parkingami - 1 871 994 m2) wskazać należy, iż z
wyjaśnień Zaberd wynika, że wykonawca uwzględnił całkowitą powierzchnię odcinka drogi podaną przez Zamawiającego
w wyjaśnieniach treści SW Z pyt. Nr. 76 (por. dowód nr 8 Zaberd złożony w ramach dowodów dotyczących Grupy Prac nr
10B oraz wyjaśnienia Zaberd z dnia 20 marca 2024 r. s. 27).
W świetle powyższych okoliczności Izba uznała, iż wyjaśnienia rażąco niskiej ceny wykonawcy Zaberd zawarte w piśmie
z dnia 6 lutego 2024 r. oraz 20 marca 2024 r. dotyczące Grupy Prac nr 10 B – Usuwanie śliskości nie zostały przez
Odwołującego 1 podważone. Końcowo wskazać należy, iż poza rozważaniami Izby była podniesiona w toku rozprawy
oraz piśmie Odwołującego 1 z dnia 23 lipca 2024 r. kwestia zastosowania przez Zaberd solanki i jej wpływu na kalkulację
dotyczącą soli. Konsorcjum PRD nie zakwestionowało w odwołaniu wyjaśnień poziomu ceny Zaberd referujących do ww.
kwestii, mimo że w toku rozprawy Wykonawca przyznał, iż znana jest mu pełna treść wyjaśnień złożonych przez
Przystępującego (bez dowodów) z uwagi na bezskuteczną ochronę informacji objętych poufnością.
Za niezasadną Izba uznała również argumentację Odwołującego 1 dotyczącą oferty Saferoad, która zdaniem
Odwołującego 1, analogicznie jak oferta Zaberd, zawierała rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, w
tym jej istotnych części składowych,
a zarazem złożone przez Wykonawcę wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniały podanej w ofercie ceny.
W przypadku oferty Saferoad Odwołujący 1 argumentował, że wysokość wydatków
w ramach Grupy Prac nr 11 – Zarządzanie kontraktem została zaniżona, a ponadto zdecydowana ich większość nie
została udowodniona. W ocenie Odwołującego 1 zaoferowana przez Saferoad cena za wykonanie ww. Grupy Prac
została zaniżona
w zakresie: 1) kosztów wynagrodzeń specjalisty ds. administracyjnych oraz specjalistów ds. utrzymania dróg, 2)
kosztów sprzętu, 3) kosztów POK oraz 4) kosztów przepompowni
i parkingów.
Odnosząc się do poszczególnych kwestii wskazać należy, iż w zakresie kosztów wynagrodzeń specjalisty ds.
administracyjnych oraz specjalistów ds. utrzymania dróg Odwołujący 1 uzasadniał, że przyjęte przez Saferoad stawki dla
ww. osób są takie same jak dla pracowników fizycznych (członków brygad patrolowych i interwencyjnych), a nawet
mniejsze. Odwołujący 1 wskazał, że dla specjalisty ds. administracyjnych przewidziano bowiem stawkę roboczogodziny
jak dla sprzątaczki (31,52 zł). Zdaniem Odwołującego 1 przy realnym wynagrodzeniu ww. personelu wyższym o 2 złote/h
wynik niedoszacowania kalkulacji ceny w tym zakresie wynosił 1794 zł/mc. Powyższe stanowisko Odwołującego 1 Izba
uznała za gołosłowne. Odwołujący 1 nie podjął żadnej próby wykazania, iż realne wynagrodzenie personelu
administracyjnego oraz specjalistów ds. utrzymania dróg winno kształtować się na poziomie wyższym o co najmniej 2
złote niż przyjęte przez Saferoad. Co więcej, stanowisko Odwołującego 1, iż „Nie sposób dać wiary, że wskazana grupa
pięciu osób będzie świadczyła bardzo odpowiedzialną pracę za wynagrodzeniem właściwym dla osób wykonujących
proste prace fizyczne” stanowi nic innego jak przypuszczenie Wykonawcy, które nie może stanowić podstawy
uwzględnienia zarzutu. Ponadto wskazać należy, iż Odwołujący 1 nie twierdził, że przyjęte przez Saferoad
wynagrodzenie specjalisty ds. administracyjnych oraz specjalistów ds. utrzymania dróg jest niezgodne z przepisami
ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Mając na uwadze powyższe okoliczności,
w tym w szczególności brak podważenia przez Odwołującego 1 realności przyjętego przez Saferoad wynagrodzenia
specjalisty ds. administracyjnych oraz specjalistów ds. utrzymania dróg Izba uznała dowodzenie, iż wykonawca posiada
już zawarte umowy pozwalające na zapewnienie kosztów wynagrodzenia ww. personelu na przyjętym poziomie za
niekonieczne. W kontekście akcentowanej przez Odwołującego 1 kwestii braku złożenia przez Saferoad dowodów w
postaci umów o pracę uzupełniająco Izba wskazuje, że rynkowy poziom kosztów wynagrodzenia pozostałego personelu
w ramach Grupy Prac nr 11 nie budził zastrzeżeń Konsorcjum PRD. Nie stanowił on zatem obiektywnej okoliczności
powodującej obniżenie ceny oferty Saferoad w zakresie Grupy Prac nr 11.
W zakresie kosztów sprzętu Odwołujący 1 kwestionował przyjęty przez Saferoad miesięczny koszt 500 zł w odniesieniu
do pojazdów brygady patrolowej i interwencyjnej oraz ich wyposażania. Wskazywał, iż ww. kwota jest niewystarczająca,
bowiem każdy pojazd będzie przejeżdżał rocznie ok. 60 000 km, co przekłada się na konieczne nakłady związane np. z
przeglądami eksploatacyjnymi, wymianą opon, naprawami pogwarancyjnymi. Odwołujący 1 wskazał ponadto, że należało
uwzględnić koszty pojazdu ciężarowego do przyczepy TTMA. Prezentowane przez Odwołującego 1 stanowisko Izba
uznała za niewykazane. Odwrócony ciężar dowodu w zakresie rażąco niskiej ceny, o którym mowa
w art. 537 ustawy Pzp, nie zwalniał Odwołującego 1 z przedstawienia dowodów, na poparcie twierdzeń stanowiących
podstawę zarzutu. Odwołujący 1 nie podjął inicjatywy dowodowej
w tym zakresie. Ponadto za nadmiarowe Izba uznała oczekiwanie Odwołującego 1 jakoby Przystępujący Saferoad
obowiązany był wykazać, w jaki sposób nabył własność pojazdów. Zdaniem składu orzekającego argumentacja
Odwołującego 1 wykracza zarówno poza cel samej procedury rażąco niskiej ceny, jak również nie znajduje uzasadnienia
w wezwaniach skierowanych do wykonawcy Saferoad. Jednocześnie zauważyć należy, iż kwestia pojazdów brygady
patrolowej oraz interwencyjnej i ich wyposażenia nie budziła wątpliwości Zamawiającego w zakresie podnoszonym przez
Odwołującego 1. Tym samym ewentualne wątpliwości co do rzetelności kalkulacji omawianych kosztów, których w
ocenie Izby Odwołujący 1 w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie wykazał, winny w pierwszej kolejności stanowić
podstawę do wezwania Saferoad do złożenia dodatkowych wyjaśnień,
a nie odrzucenia oferty tego Wykonawcy. Zarzutu zaniechania wezwania wykonawcy Saferoad do złożenia dalszych
wyjaśnień w ww. zakresie Odwołujący 1 nie postawił.
Odnośnie kosztów POK Odwołujący 1, podobnie jak w przypadku oferty Zaberd, powołał się na wyjaśnienia treści SW Z z
dnia 14 grudnia 2023 r. pyt. Nr 3 dotyczące kosztów związanych z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie.
Odwołujący 1 zsumował koszty z tytułu energii elektrycznej, wody, ścieków, ogrzewania oraz odpadów komunalnych
poniesione przez Zamawiającego w pierwszym półroczu 2023 r. (20 366,08 zł/mc brutto/18 053,21 zł netto) i wywodził,
że niedoszacowanie w stosunku do kalkulacji Saferoad wynosi 2 920,61 zł/mc (Wykonawca określił koszt mediów na
poziomie 15 132,06 zł). Odnosząc się do ww. twierdzeń Odwołującego 1 Izba podtrzymuje argumentację przedstawioną
powyżej w ramach zarzutów dotyczących oferty Zaberd co do sposobu kalkulacji kosztów mediów związanych z
utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie.
W szczególności nie można zgodzić się z Odwołującym 1, że Zamawiający narzucił wykonawcom wysokość rocznych
wydatków w zakresie mediów, które winny zostać ujęte
w kalkulacji ceny oferty. Zamawiający w ramach wyjaśnień treści specyfikacji warunków zamówienia podał jedynie, w
odpowiedzi na wniosek wykonawcy, dane historyczne pomocne przy kalkulacji ceny. Nie oznacza to jednak, że każdy
wykonawca winien zastosować model szacowania oferty identyczny jaki przyjął Odwołujący 1. Wskazać również należy,
iż dokonana przez Saferoad wycena mediów nie budziła wątpliwości Zamawiającego, który nie skierował do
Przystępującego dodatkowego wezwania do wyjaśnień poziomu ceny w tym zakresie. Tym samym ewentualne
wątpliwości (których zdaniem Izby Odwołujący 1
w okolicznościach tej sprawy nie wykazał) co do szacowanych kosztów mediów wymagałyby w pierwszym rzędzie
rozważenia zasadności kontynuowania procedury wyjaśnień ceny oferty. Odwołujący 1 nie postawił jednak zarzutu
zaniechania wezwania wykonawcy Saferoad do złożenia dodatkowych wyjaśnień ceny oferty w zakresie kosztów
mediów związanych z utrzymaniem Obwodu Drogowego w Jakubowie. W świetle powyższego za nieuzasadnione Izba
uznała stanowisko Odwołującego 1 dotyczące zaniżenia przez Saferoad omówionych wyżej kosztów.
Co do kosztów przepompowni Odwołujący 1 wskazał, iż realny koszt utrzymania przepompowni wód wynosi 7 500
zł/mc, podczas gdy Saferoad przyjął koszty na poziomie 589,23 zł. Z ostrożności Odwołujący 1 wskazał, iż zakładając,
że w cenie oferty El-Tech na przepompownie przypada aż 3000 zł, to nadal niedoszacowanie wynosi min. 4000 zł.
W ocenie Izby wskazywana przez Odwołującego 1 jako realna kwota 7500 zł/mc z tytułu utrzymania przepompowni wód
nie została wykazana. W szczególności stanowiska Odwołującego 1 nie potwierdzają złożone do akt sprawy dowody w
postaci ofert Saferoad składane w innych postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Dowody te co najwyżej
mogą potwierdzać, iż wykonawca Saferoad w różnych postępowaniach,
o udzielenie których się ubiega, przyjmując właściwe sobie założenia warunkowane specyfiką danego kontraktu, różnie
wycenia usługi tego typu. Nie oznacza to jednak samo
w sobie, iż w niniejszym przypadku mamy do czynienia z ceną rażąco niską.
W zakresie kosztów utrzymania placów i parkingów Odwołujący 1 wskazał, iż założony przez Saferoad koszt w
wysokości 2000 zł/mc jest nierealny. Odwołujący się Wykonawca uzasadniał, że koszt dzierżawy trzech toalet typu ToiToi wiąże się z wydatkami miesięcznymi w wysokości min. 1000 zł/szt, a drugim znacznie droższym obowiązkiem jest
odbiór i zagospodarowanie odpadów (zakładając wyłącznie jeden odbiór odpadów
w tygodniu z pięciu parkingów otrzymujemy wydatek: 265 x 4 x 5= 5300 zł/mc). Zdaniem Odwołującego 1
niedoszacowanie tego segmentu usługi wynosiło 6300 zł/mc. W ocenie Izby
w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie zostało wykazane, iż przyjęty przez Saferoad koszt utrzymania placów i
parkingów na poziomie 2000 zł/mc został skalkulowany
poniżej kosztów rynkowych. Powyższemu przeczy zresztą złożona przez Saferoad oferta podwykonawcy z dnia 20
grudnia 2023 r. na utrzymanie placów i parkingów zlokalizowanych na terenie przekazanej w utrzymanie drogi, zgodnie z
G8-D-10.10.01e – Utrzymanie MOP-ów, parkingów. Oferty tej zdaniem Izby nie podważa złożona przez Odwołującego 1
oferta na dzierżawę toalet przenośnych. Stanowi ona wyłącznie dowód tego, że inny podmiot (Sandfield Sp. z o.o.)
posiada ofertę na określonych warunkach handlowych. Nie oznacza to jednak, że inny podmiot nie może dysponować
korzystniejszą ofertą. Wobec braku jakichkolwiek dowodów za niewykazane Izba uznała stanowisko Odwołującego 1
dotyczące wysokości kosztów odbioru i zagospodarowania odpadów przedstawione w odwołaniu.
Ponadto Izba stwierdziła, iż formalny charakter miało kwestionowanie przez Odwołującego 1 załączonych do wyjaśnień
Saferoad dowodów w postaci ofert handlowych podwykonawców dotyczących utrzymania przepompowi wód oraz
placów i parkingów. Odwołujący 1 wskazywał, że oferty były nieważne, bowiem pochodziły z grudnia 2023 r.,
a ich termin ważności wynosił 30 dni. W ocenie Izby powyższa okoliczność nie podważa ani wiarygodności złożonych
przez Przystępującego wyjaśnień, ani realności przyjętej wyceny. Nie budzi wątpliwości Izby, że oferty partnerów
handlowych Saferoad pochodzą odpowiednio z 20 i 21 grudnia 2023 r., skoro termin składania ofert w niniejszym
postępowaniu
o udzielenie zamówienia upływał 29 grudnia 2023 r.
Uzupełniająco wskazać również należy, iż zarówno koszty przepompowni, jak i koszty utrzymania placów i parkingów,
stanowiące jeden z wielu elementów cenotwórczych
w ramach Grupy Prac nr 11 nie budziły wątpliwości Zamawiającego i nie były przedmiotem wezwania do udzielenia
dodatkowych wyjaśnień. We wniesionym odwołaniu Odwołujący 1 nie postawił zarzutu zaniechania wezwania
wykonawcy Saferoad do złożenia dodatkowych wyjaśnień ceny oferty w tym aspekcie.
Nie przekonały Izby także końcowe twierdzenia Odwołującego 1 jakoby Saferoad nie złożył żadnych dowodów w zakresie
Grupy Prac nr 11. Powyższemu przeczą twierdzenia Odwołującego 1 zawarte na s. 13 odwołania, gdzie Wykonawca
wymienił dowody złożone przez Saferoad, jak również stanowisko prezentowane w toku rozprawy, podczas której
Odwołujący 1 kwestionował choćby oferty dotyczące przepompowni wód oraz utrzymania placów i parkingów. Ponadto
Izba wskazuje, że stanowisko Odwołującego 1, iż złożony przez Saferoad wykaz środków trwałych nie zawierał
relewantnych informacji było lakoniczne. Odwołujący 1 nie przedstawił w odwołaniu szerszej argumentacji w tym
zakresie, a zawartą w tym aspekcie argumentację w piśmie z dnia 23 lipca 2024 r. należało uznać za spóźnioną. Nie
sposób również uznać za właściwą próbę zbiorczego zakwestionowania przez Odwołującego 1 wszystkich pozycji
kalkulacji Saferoad dotyczącej Zarządzania kontraktem jako nierynkowych, przypadkowych czy obarczonych błędem
dowolności oraz hasłowego zaakcentowania „braku uwzględnienia kosztów zarządu”.
Mając na względzie całokształt okoliczności faktycznych niniejszej sprawy oraz rozpoznając odwołanie w granicach
zarzutów Izba doszła do przekonania, że Odwołujący 1 nie podważył wyjaśnień ceny oferty złożonych przez Zaberd oraz
Saferoad, w tym szczegółowych kalkulacji oraz złożonych dowodów, wobec czego brak było podstaw do odrzucenia
oferty ww. Wykonawców z uwagi na rażące zaniżenie elementów składowych przedmiotu zamówienia. W konsekwencji
powyższego Izba stwierdziła, iż nie potwierdziły się zarzuty naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 5 i 10 ustawy Pzp przez
niezastosowanie i zaniechanie odrzucenia oferty Zaberd oraz Saferoad, pomimo że treść złożonych ofert jest niezgodna
z warunkami zamówienia oraz zawiera błąd w obliczeniu ceny. Powyższe zarzuty Odwołujący 1 wywodził z wadliwych –
w opinii Konsorcjum PRD - wyjaśnień ceny rażąco niskiej złożonych przez wykonawcę Zaberd oraz Saferoad.
Niewzruszenie złożonych przez Zaberd oraz Saferoad wyjaśnień poziomu ceny musiało w konsekwencji skutkować
oddaleniem zarzutów naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 5 i 10 ustawy Pzp. Finalnie oddaleniu podlegał również zarzut
naruszenia art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp.
Sprawa o sygn. akt: KIO 2327/24
Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, poczynione ustalenia faktyczne oraz orzekając w
granicach zarzutów zawartych w odwołaniu, Izba stwierdziła, że odwołanie zasługiwało na uwzględnienie w zakresie
zarzutu zawartego w punkcie 1. petitum odwołania oraz podlegało oddaleniu w zakresie zarzutu zawartego w punkcie 2.
petitum odwołania.
Za zasadny Izba uznała zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp przez jego
nieuzasadnione zastosowanie w stosunku do oferty złożonej przez Intertoll i odrzucenie tej oferty z powodu uznania
uzupełniających wyjaśnień rażąco niskiej ceny za nieprzedłożone w sytuacji, gdy Intertoll takie wyjaśnienia skutecznie
złożył
i uzasadnił nimi wysokość zaoferowanej ceny i jej kosztów.
Osią sporu między Stronami postępowania odwoławczego była okoliczność, czy wyjaśnienia ceny rażąco niskiej z dnia
20 marca 2024 r. zawarte w pliku pn. „pismo_wykonawcy_i_zalaczniki_tajemnica_przedsiebiorstwa.zip” [dalej „sporny
plik”] zostały skutecznie złożone przez Odwołującego 2, bowiem w ocenie Zamawiającego ww. plik był uszkodzony, co
skutkowało brakiem możliwości jego otworzenia za pomocą programów, którymi Zamawiający dysponuje i uznaniem, że
oferta wykonawcy Intertoll podlega odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp. Z
decyzją Zamawiającego z dnia 21 czerwca 2024 r. nie zgadzał się Odwołujący 2, który twierdził, że sporny plik nie był
uszkodzony, stanowił pełnoprawny plik formatu XADES z zaszytym archiwum formatu ZIP, w którym skompresowane są
dokumenty dotyczące wyjaśnień rażąco niskiej ceny. Poza sporem między Stronami było, że sporny plik został
wprowadzony do systemu teleinformatycznego obsługującego Zamawiającego (eB2B) w formacie zgodnym
z przepisami prawa, jak i dokumentacją postępowania.
W ocenie Izby w okolicznościach faktycznych i prawnych rozpoznawanej sprawy czynność odrzucenia oferty
Odwołującego 2 na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw.
z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp z uwagi na przekazanie uszkodzonego folderu, z zawartością którego Zamawiający nie mógł
się zapoznać, naruszała zarzucane przepisy ustawy Pzp.
Zdaniem Izby rację miał Odwołujący 2, iż sporny plik przekazany Zamawiającemu nie był uszkodzony, jego otwarcie jest
możliwe w każdym czasie za pomocą powszechnie dostępnych urządzeń i oprogramowania dopuszczonych do
wymiany informacji
w podmiotach realizujących zadania z zakresu administracji publicznej. Powyższe twierdzenie zostało zweryfikowane
przez Izbę. Otworzenie spornego pliku jest możliwe choćby przy użyciu aplikacji Szafir, za pomocą której również
Zamawiający podjął nieskuteczną próbę otworzenia spornego pliku. Izba wskazuje, że otworzenie spornego pliku jest
możliwe poprzez zastosowanie kolejnych kroków: 1. Sporny plik należy zapisać np. na pulpicie; 2. Należy otworzyć
właściwe narzędzie np. aplikację Szafir; 3. W programie Szafir wybrać opcję „Weryfikuj” podpis i wybrać do weryfikacji
sporny plik zapisany np. na pulpicie; 4. Po podstawieniu pliku do weryfikacji podpisu, pojawia się opcja „Zapisz kopię”; 5.
Po wybraniu opcji „Zapisz kopię” należy zapisać nowy plik np. na pulpicie. Nowy plik nie posiada żadnego rozszerzenia i
przybiera postać „białej ikonki”; 6. Na utworzony nowy plik należy kliknąć prawym przyciskiem myszy i z listy opcji wybrać
np. „7-Zip”, a następnie „Otwórz archiwum”. Wykonanie szczegółowo opisanych kroków umożliwia otworzenie spornego
pliku przekazanego Zamawiającemu. Sporny plik zawiera cztery pliki pdf stanowiące pismo wykonawcy Intertoll
zawierające wyjaśnienia rażąco niskiej ceny oraz załączniki nr 1 – 3, zgodnie z twierdzeniem Odwołującego zawartym
na s. 8 odwołania (ostatni rysunek).
W świetle powyższego nie budzi żadnych wątpliwości, iż dodatkowe wyjaśnienia ceny rażąco niskiej Intertoll zostały
przekazane Zamawiającemu w dopuszczonym prawem formacie, a sporny plik nie był uszkodzony i możliwe było
zapoznanie się z danymi w nim zawartymi. Otworzenie spornego pliku wymagało podstawowej wiedzy informatycznej
lub skorzystania ze standardowego wsparcia technicznego, w które tak duży Zamawiający, jak prowadzący niniejsze
postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, niewątpliwie jest wyposażony. Izba nadto uznała, że przedłożony
przez Zamawiającego wniosek dowodowy
w postaci zrzutów z ekranu z aplikacji służących do weryfikacji podpisów nie potwierdzał okoliczności faktycznej
stanowiącej podstawę odrzucenia oferty Intertoll, tj. przekazania uszkodzonego pliku z zawartością, którego Zamawiający
nie mógł się zapoznać. Złożony wniosek dowodowy co najwyżej obrazował niedoskonałe próby otworzenia spornego
piku, które doprowadziły Zamawiającego do nieprawidłowych wniosków skutkujących odrzuceniem oferty Intertoll z
naruszeniem przepisów ustawy Pzp.
W wyniku powyższych okoliczności faktycznych Izba doszła do przekonania, że zgłoszony przez Odwołującego 2
wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego
z zakresu informatyki na okoliczności wskazane na s. 2 i 3 odwołania nie zasługiwał na uwzględnienie w świetle art. 541
ustawy Pzp. Zgodnie z tym przepisem, Izba odmawia przeprowadzenia wnioskowanych dowodów, jeżeli fakty będące ich
przedmiotem zostały już stwierdzone innymi dowodami lub gdy zostały powołane jedynie dla zwłoki. Stosownie natomiast
do treści art. 539 ust. 2 zd. pierwsze ustawy Pzp, Izba może powołać biegłego spośród osób wpisanych na listę biegłych
sądowych albo spoza tej listy, jeżeli ustalenie stanu faktycznego sprawy wymaga wiadomości specjalnych. Skoro
otworzenie spornego pliku nie wymagało wiadomości specjalnych, lecz sprowadzało się do wykorzystania podstawowej
wiedzy informatycznej, to przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu informatyki w okolicznościach
przedmiotowej sprawy nie było konieczne, a jednocześnie prowadziłoby do zwłoki w rozpoznaniu odwołania. Tym
samym zgłoszony przez Odwołującego 2 wniosek dowodowy podlegał oddaleniu.
Biorąc pod uwagę powyższe Izba stwierdziła, że zarzut naruszenia art. 226 ust. 1
pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp przez odrzucenie oferty Odwołującego Intertoll potwierdził się, a dokonane przez
Zamawiającego naruszenie przepisów ustawy Pzp może mieć istotny wpływ na wynik postępowania o udzielenie
zamówienia, o którym mowa
w art. 554 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp. W konsekwencji Izba nakazała Zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru
oferty najkorzystniejszej i czynności odrzucenia oferty wykonawcy Intertoll Construction Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku
oraz powtórzenie czynności badania i oceny ofert, czemu dała wyraz w punkcie 1. sentencji.
Za bezzasadny Izba uznała zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp przez jego niezastosowanie w stosunku
do oferty złożonej przez wykonawcę Zaberd i brak odrzucenia tej oferty w sytuacji, gdy zawiera ona rażąco niską cenę.
Zdaniem Odwołującego 2 na fakt zaniżenia ceny oferty przez Zaberd wpływ miały dwie okoliczności. Po pierwsze, ceny
koszenia zieleni zawarte w Tabeli Elementów Rozliczeniowych Grupa Prac nr 8 – Estetyka w kwocie 3,80 zł za 100 m2
koszonej powierzchni. Po drugie, cena za zarządzanie kontraktem zawarta w Tabeli Elementów Rozliczeniowych Grupa
Prac nr 11 – Zarządzanie Kontraktem w kwocie 304 000 zł netto miesięcznie.
Tytułem wstępu zauważyć należy, iż Odwołujący 2, odmiennie niż Odwołujący 1,
w odniesieniu do oferty Zaberd podniósł li tylko zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp. Odwołujący Intertoll nie
zarzucił Zamawiającemu naruszenia art. 224 ust. 6 ustawy Pzp, tj. że oferta wykonawca Zaberd podlega odrzuceniu,
bowiem Przystępujący nie udzielił wyjaśnień rażąco niskiej ceny w wyznaczonym terminie, lub że złożone przez Zaberd
wyjaśnienia ceny oferty wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu.
W tym miejscu Izba wskazuje, iż ciężar dowodu w przypadku zarzutu rażąco niskiej ceny jest ukształtowany odwrotnie
do reguły, zgodnie z którą ciężar dowodu spoczywa na stronie, która z danego faktu wywodzi skutki prawne (por. art. 534
ust. 1 i art. 537 ustawy Pzp). Jednocześnie pomimo, modyfikacji reguły ciężaru dowodu wykonawca zarzucający
zamawiającemu zaniechanie odrzucenia oferty z rażąco niską ceną w dalszym ciągu jest obowiązany dowodzić faktów,
które pozwalają stawiać tezę o rażąco niskiej cenie. Odwrócony ciężar dowodu nie zwalnia strony odwołującej
z obowiązku wykazania i udowodnienia okoliczności, które czyni ona podstawą swoich zarzutów, jak również
przedstawienia kontrdowodów wobec tych, które przedłożyli przeciwnicy. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy
oznacza to, że Odwołujący 2 winien wykazać, że oferta Zaberd
w kwestionowanym odwołaniem zakresie zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, tj. cenę
nierealną, za którą niemożliwe jest należyte wykonania zamówienia publicznego.
Analiza dokumentacji postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, jak również stanowisk pisemnych oraz
ustnych zaprezentowanych przez Strony i Uczestników postępowania, doprowadziła Izbę do przekonania, że Odwołujący
2 nie wykazał zaistnienia przesłanki odrzucenia oferty Zaberd określonej art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp.
W odniesieniu do Grupy Prac nr 8 – Estetyka poz. 9.1 Odwołujący 2, opierając się na własnych doświadczeniach
wskazał, że rynkowy koszt koszenia zieleni na objętym przedmiotem zamówienia odcinku drogi S8 kształtuje się na
poziomie 7,34 zł za 100 m2 powierzchni koszenia. Ponadto uzasadniał, że do powyższego kosztu koszenia należy
doliczyć 20% kosztów pośrednich związanych z realizacją takiej usługi, a do tej wartości należy jeszcze dodać 20%
marży. Podstawiając te wartości do oszacowanego wyżej kosztu koszenia zieleni otrzymujemy wartość 10,51 zł jako
realną, rynkową cenę koszenia 100 m2 powierzchni zielonej. Odwołujący 2 przedstawił w odwołaniu przyjęte przez siebie
założenia, w tym normy wydajności sprzętu, potencjału ludzkiego oraz proporcję koszenia ręcznego do koszenia
mechanicznego w wysokości 40/60. Prezentowane stanowisko Odwołujący 2 oparł na własnych wyliczeniach
załączonych do odwołania.
Odnosząc się do powyższego stanowiska Odwołującego Intertoll Izba wskazuje, że wyliczenia Odwołującego 2
dotyczące jednostkowego kosztu koszenia stanowią wyłącznie subiektywne założenia i normy Wykonawcy, które nie
muszą znaleźć zastosowania
w przypadku innych podmiotów. Nie jest to kalkulacja oparta na obiektywnie mierzalnych kryteriach, które wskazywałyby,
iż kalkulacja Przystępującego Zaberd jest nierealna i nosi znamiona ceny rażąco niskiej. Co więcej, wyliczona przez
Intertoll cena koszenia zieleni 100 m2 wynosząca 10,51 zł jest wyższa niż zaoferowana przez samego Odwołującego 2
w niniejszym postępowaniu o udzielenie zamówienia (9,18 zł). Powyższe zatem podważa wiarygodność kalkulacji
Odwołującego 2, która zdaniem składu orzekającego została stworzona wyłącznie na potrzeby niniejszego sporu, aby
wykazać wpływ potencjalnego zaniżenia ceny oferty Zaberd w zakresie poz. 9.1 Grupa Prac nr 8 na ranking niniejszego
postępowania o udzielenie zamówienia.
Tymczasem wskazać należy, iż wykonawca Zaberd przedstawił adekwatne
w stosunku do wezwania Zamawiającego wyjaśnienia ceny oferty z dnia 6 lutego 2024 r. oraz dodatkowe wyjaśnienia z
dnia 20 marca 2024 r. Na s. 1 – 11 wyjaśnień z dnia 6 lutego 2024 r. Zaberd przedstawił ogólne założenia dotyczące
kalkulacji ceny oferty, które
w znaczącej mierze były jawne i nie zostały zakwestionowane przez Odwołującego 2. Na s. 87 - 88 pisma z dnia 6 lutego
2024 r. Przystępujący Zaberd przedstawił wyjaśnienia dotyczące poz. 9.1 Grupy Prac nr 8, które w kluczowych
aspektach zostały objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Jednocześnie w piśmie procesowym z dnia 19 lipca 2024 r. Zaberd
wskazał, iż swoją kalkulację oparł przede wszystkim na: 1. obowiązujących przepisach dotyczących minimalnego
wynagrodzenia na dzień 1 lipca 2024 r., tj. rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie minimalnego wynagrodzenia za
pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej 2024 r.; 2. aktualnych cenach paliwa na dzień kalkulacji
zwiększonych o ryzyko wahań cen paliwa; 3. dokumentacji przetargowej ze szczególnym uwzględnieniem zapisów
znajdujących się w SST D-09.01.03a „Koszenie traw i usuwanie chwastów” oraz 4. informacji w zakresie areału
koszenia. Przystępujący nadto w ww. piśmie wskazał, że na różnych kontraktach oferuje różną cenę jednostkową za
usługi obejmujące koszenie zieleni i nie sposób ich porównywać, tak jak to uczynił Odwołujący 2, przede wszystkim z
uwagi na:
1. stopień zaangażowania sprzętu na danym kontrakcie; 2. stopień trudności w terenie;
3. areał do jednokrotnego koszenia; 4. czy przystępujący na danym terenie lub
w bezpośredniej bliskości wykonuje usługi na jednym lub większej ilości kontraktów;
5. własne dane historyczne dotyczące realizacji danej usługi na danym terenie;
6. zróżnicowane koszty pośrednie odnoszące się do danego kontraktu; 7. zróżnicowany zysk zawarty w cenie
jednostkowej odnoszący się do danego kontraktu; 8. zróżnicowane wymagania Zamawiającego mimo podobnych
zapisów w SST, czy innej dokumentacji;
9. fakt czy dane prace wykonywane są tzw. siłami wysłanymi, czy na danym terenie są podwykonawcy, czy korzysta z
podwykonawcy, z którym związany jest wieloletnią współpracą. Powyższe założenia wykonawcy Zaberd są spójne z
treścią udzielonych Zamawiającemu wyjaśnień z dnia 6 lutego 2024 r. Ponadto w wyjaśnieniach ceny oferty
Przystępujący Zaberd przedstawił szczegółową kalkulację ceny w zakresie poz. 9.1 Grupa Prac nr 8 obejmującą
założenia dotyczące m.in. sprzętu, paliwa, kosztów osobowych, kosztów pośrednich, zysku (dowód: Kalkulacja GR 8
poz 9_1 objęty tajemnicą przedsiębiorstwa). Kalkulacja obejmuje także osobno kalkulację wykonania robót przy użyciu
sprzętu oraz przez pracowników fizycznych. Jednocześnie Przystępujący Zaberd przedstawił dowody potwierdzające
posiadanie sprzętu niezbędnego do wykonania usługi koszenia zieleni zarówno przez Zaberd, jak i podwykonawcę
(objęte tajemnicą przedsiębiorstwa). Zaberd przedstawił także korzystne założenia dotyczące cen paliwa (s. 10 i n.
wyjaśnień
z dnia 6 lutego 2024 r.) mającego wpływ na realizację usługi koszenia zieleni poparte dowodami omówionymi w ramach
Grupy Prac nr 1. Przedstawioną przez Zaberd szczegółową kalkulację dotyczącą poz. 9.1. Grupa Prac nr 8 uwiarygadnia
załączona oferta podwykonawcy (objęta tajemnicą przedsiębiorstwa). Jednocześnie w ramach dodatkowych wyjaśnień
poziomu ceny Zaberd przedstawił ofertę podwykonawcy dotyczącą m.in. omawianej pozycji Grupy Prac nr 8 zawierającą
szczegółowe rozbicie na robociznę, materiały, sprzęt, inne koszty, koszty pośrednie oraz zysk.
Co więcej, za Przystępującym Zaberd wskazać należy, iż przywołany w odwołaniu przykład postępowania o udzielenie
zamówienia publicznego pn. Całoroczne (bieżące
i zimowe) utrzymanie dróg krajowych zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Warszawie, Rejon w Grójcu (nr ref.
O/WA.D-3.2421.28.2023), w którym Zaberd złożył ofertę w odnośnym segmencie na kwotę 3,57 zł za 100 m2 jedynie
potwierdza, że stawki za tego typu usługi oferowane są na rynku przez tego wykonawcę. Jak wyjaśnił Zaberd w piśmie z
dnia 19 lipca 2024 r. „aktualnie wykonawca zakończył koszenie na w/w kontrakcie za wskazaną przez Odwołującego cenę
jednostkową. Zamówienie zostało wykonane w całości i prawidłowo (…)”. Powyższe twierdzenie Zaberd nie zostało przez
Odwołującego 2 podważone.
W świetle powyższych okoliczności faktycznych Izba nie znalazła podstaw do uznania, iż dokonana przez Zaberd
wycena usługi objętej pozycją 9.1. Grupa Prac nr 8 nosi znamiona ceny rażąco niskiej.
Co do drugiej okoliczności mającej – w ocenie Odwołującego 2 – wpływ na zaniżenie ceny oferty Zaberd dotyczącej
kosztów zarządzania kontraktem - Grupa Prac nr 11
w zakresie wynagrodzenia członków brygad patrolowych i interwencyjnych Izba wskazuje, że właściwa w tym zakresie
jest argumentacja zaprezentowana powyżej w ramach sprawy
o sygn. akt: KIO 2322/24 i niecelowe jest jej powielanie. Uzupełniająco wskazać należy, iż Odwołujący 2 pominął, że cena
jego oferty w zakresie POK jest wyższa od oferty Zaberd
o 11 520,42 zł/mc, co stanowi 3,65% różnicy w stosunku do oferty Przystępującego. Także cena oferty wykonawcy
Zaberd za wykonanie zamówienia podstawowego (92 942 184,14 zł) oraz ceny obu opcji (18 588 436,83 zł każda) były
zbliżone do zaoferowanych przez Odwołującego 2 (zamówienie podstawowe - 96 161 572,58 zł, zamówienia opcjonalne
19 232 314,52 zł).
Mając na uwadze powyższe, zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty
Zaberd, podlegał oddaleniu.
O kosztach postępowania odwoławczego w sprawie o sygn. akt: KIO 2322/24 Izba orzekła na podstawie art. 557 i 575
ustawy Pzp w zw. z § 5 pkt 1 i 2 lit. b) oraz § 8 ust. 2
pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania
odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania z dnia 30 grudnia 2020 r.
(Dz.U. z 2020 r. poz. 2437). Wobec powyższego Izba zasądziła od Odwołującego 1 na rzecz Zamawiającego koszty
strony poniesione z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika.
Z kolei w sprawie o sygn. akt: KIO 2327/24 o kosztach postępowania odwoławczego Izba orzekła na podstawie art. 557 i
575 ustawy Pzp w zw. z § 5 pkt 1 i 2 lit. b) oraz § 7 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w
sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu
pobierania wpisu od odwołania z dnia 30 grudnia 2020 r. (Dz.U. z 2020 r. poz. 2437).
W niniejszej sprawie Odwołujący 2 sformułował dwa zarzuty. Izba uwzględniła odwołanie w zakresie zarzutu
zawartego w punkcie 1. petitum odwołania oraz nie uwzględniła zarzutu zawartego w punkcie 2. petitum odwołania.
Biorąc powyższe pod uwagę Izba kosztami postępowania obciążyła Zamawiającego i Odwołującego 2 po połowie.Na
koszty postępowania odwoławczego składał się wpis uiszczony przez Odwołującego Intertoll w wysokości 15 000 zł oraz
koszty wynagrodzenia pełnomocnika Zamawiającego
w wysokości 3 600 zł. Wobec powyższego Izba zasądziła od Zamawiającego na rzecz Odwołującego 2 kwotę 5 700 zł
(7 500 zł – 1 800 zł) stanowiącą różnicę pomiędzy kosztami poniesionymi dotychczas przez Odwołującego 2 a kosztami
postępowania, za jakie odpowiadał w świetle jego wyniku.
Izba nie zaliczyła do kosztów postępowania odwoławczego wynagrodzenia pełnomocnika Odwołującego 2,
bowiem Wykonawca nie złożył do akt sprawy rachunków lub spisu kosztów. Zgodnie natomiast z § 5 ust. 2 ww.
rozporządzenia, do kosztów postępowania odwoławczego zalicza się uzasadnione koszty stron postępowania
odwoławczego w wysokości określonej na podstawie rachunków lub spisu kosztów, złożonych do akt sprawy.
Wobec powyższego, orzeczono jak w sentencji.
Przewodnicząca:
……………………………..
……………………………..
……………………………..