Sygn. akt KIO 1909/22
WYROK
z dnia 16 sierpnia 2022r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca: Monika Kawa-Ogorzałek
Protokolant: Oskar Oksiński
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2022r. w Warszawie odwołania wniesionego
do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 19 lipca 2022r. przez Odwołującego wykonawcę A. N. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą „PRINT-SOL
Printing-Solutions and Service A. N. w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego
- Skarb Państwa - 4 Wojskowy Oddział Gospodarczy z siedzibą w Gliwicach.
przy udziale Przystępującego - wykonawcę W. M., prowadzącego działalność
gospodarczą pod nazwą Office Service Group W. M. zgłaszającego przystąpienie do
postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego
orzeka:
1) uwzględnia odwołanie i nakazuje Zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru
oferty najkorzystniejszej oraz nakazuje odrzucenie oferty wykonawcy W. M.,
prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Office Service Group W. M. na
podstawie art. 224 ust. 6 ustawy Prawo zamówień publicznych,
2) w pozostałym zakresie zarzuty odwołania oddala;
3) kosztami postępowania obciąża Odwołującego w części % i Przystępującego
w części % :
3.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7 500 zł 00 gr (słownie:
siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem
wpisu od odwołania,
3.2. zasądza od Przystępującego na rzecz Odwołującego kwotę 3750 zł 00 gr (słownie:
trzy tysiące siedemset pięćdziesiąt złotych zero groszy),
3.3. znosi wzajemnie pomiędzy Odwołującym i Przystępującym koszty postępowania
odwoławczego poniesione z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika.
Stosownie do art. 579 ust. 1 i 580 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo
zamówień publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1129 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie
14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej
Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie.
Przewodniczący: ...................................
UZASADNIENIE
Zamawiający - Skarb Państwa - 4 Wojskowy Oddział Gospodarczy w Gliwicach
prowadzi na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019r. - Prawo zamówień publicznych
(Dz.U. z 2021r., poz. 1129 ze zm.; dalej: „Pzp”) postępowanie o udzielenie zamówienia
publicznego w trybie podstawowym na podstawie art. 275 pkt 1 Pzp pn.: „Usługa napraw
pogwarancyjnych i konserwacji komputerów, notebooków i komputerowych urządzeń
peryferyjnych dla jednostek wojskowych/instytucji, będących na zaopatrzeniu 4 WOG
Gliwice, polegająca na usuwaniu zgłoszonych awarii, wad i usterek”.
Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych
w dniu 10 czerwca 2022 r. pod nr 2022/BZP 00203847/01.
W dniu 19 lipca 2022r. wykonawca - A. N. prowadząca działalność gospodarczą pod
firmą „PRINT-SOL Printing-Solutions and Service A. N. (dalej: „Odwołujący”) wniósł
odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej, zarzucając Zamawiającemu naruszenie:
1) art. 226 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 224 ust. 3 pkt 4 Pzp w zw. z §2
Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2021 r. w sprawie wysokości
minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2022
r. (dalej: „Rozporządzenie”) poprzez zaniechanie odrzucenia oferty wykonawcy - W. M.,
prowadzącego działalność gospodarczą pn. Office Service Group W. M. (dalej: „Office
Service” lub „Przystępujący”) pomimo tego, że w zakresie odnoszącym się do zaoferowanej
ceny rbh oferta ta jest niezgodna z przepisami ustawy,
2) art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp poprzez zaniechanie
odrzucenia oferty Office Service pomimo tego, że w zakresie odnoszącym się do
zaoferowanej ceny rbh oferta ta zawiera rażąco niską cenę.
W oparciu o tak postawione zarzuty Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania
oraz
o nakazanie Zamawiającemu:
1. unieważnienie czynności oceny ofert i wyboru najkorzystniejszej oferty,
2. dokonanie ponownej oceny ofert i odrzucenie oferty Office Service na
podstawie art. 226 ust. 1 pkt 3 w zw. z pkt 10 oraz pkt 8 Pzp jako niezgodnej z ustawą oraz
zawierającej rażąco niską cenę.
Uzasadniając zarzuty odwołania Odwołujący wskazał, że Zamawiający pismem z
dnia 5 lipca 2022 r. wezwał wykonawcę Office Service na podstawie art. 224 ust. 1 Pzp do
złożenia wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia istotnej części składowej
ceny w postaci zaoferowanej stawki 19,70 brutto za jedną roboczogodzinę (dalej: „rbh”).
Przystępujący wyjaśnienia złożył w dniu 7 lipca 2022 r., wskazując, że czynności serwisowe
będą wykonywane przez 2 osoby: właściciela firmy oraz zatrudnionego na umowę o pracę
serwisanta. Przystępujący wyjaśnił, że koszt roboczogodziny dla właściciela wynosi 1,00 zł
brutto, natomiast koszt roboczogodziny pracowników zatrudnionych o pracę to minimalna
stawka wynikająca z ustawy: 19,70 zł/rbh brutto. Tym samym stawka rbh przypisana do
właściciela firmy (1,00 zł brutto) wraz ze stawką rbh pracownika (19,70 zł brutto) daje łącznie
20,70 zł brutto, co w podziale na jedną osobę daje koszt pracy 10,35 zł brutto (koszt
wytworzenia roboczogodziny, przeznaczony na realizację niniejszego zamówienia).
Odnosząc się do powyższego Odwołujący wskazał, że przepisy Pzp w sposób
wyraźny wskazują, że w przypadku zamówień na roboty budowlane lub usługi, składane
przez wykonawców wyjaśnienia rażąco niskiej ceny muszą w szczególności odnosić się do
kosztów pracy oraz zgodności z przepisami prawa pracy i zabezpieczenia społecznego.
Według Odwołującego przepisy Pzp posługują się zobiektywizowanym pojęciem „kosztów
pracy”, a więc realnym kosztem pracy osoby zaangażowanej w realizacje zamówienia bez
względu na podstawę i formę zatrudnienia (osoba samozatrudniona, osoba zatrudniona na
umowę o pracę, czy też na podstawie umowy cywilnoprawnej). Tylko takie rozumienie
pojęcia „koszt pracy” gwarantuje poszanowanie zasady równego traktowania wykonawców i
zachowania uczciwej konkurencji. Gdyby przyjąć odmienne rozumienie pojęcia „kosztów
pracy”, zakładające brak kosztów pracy po stronie wykonawcy w przypadku zaangażowania
w realizację zamówienia właścicieli firm, czy też np. członków organów zarządzających,
otwierałoby to drogę do wielu nadużyć. Wykonawcy mogliby wówczas - w przypadku
zamówień na roboty budowlane lub usługi - nie wykazywać żadnych kosztów pracy,
powołując się na swoją własną pracę, pracę członków organów zarządczych, a w skrajnych
sytuacjach nawet na nieodpłatną pomoc członków rodziny. Prowadziłoby to do absurdalnych
nadużyć, którym aktualnie obowiązujące przepisy Pzp skutecznie zapobiegają poprzez
znajdującą zastosowanie obiektywną interpretację pojęcia „kosztów pracy” niezależnie od
osoby, która świadczy pracę/usługi w związku z realizacją zamówienia. Tym samym koszt
pracy właściciela firmy musi również być wliczany jako koszt realizacji przedmiotu umowy.
Co więcej koszt ten musi odzwierciedlać z jednej strony kwalifikacje i doświadczenie, z
drugiej zaś fakt, że gdyby właściciel nie był zaangażowany w tą inwestycję mógłby
realizować inny projekt i na tej innej aktywności również zarabiać. Ponadto, jako właściciel
firmy z przewidywanego dla siebie wynagrodzenia musi odliczyć koszty danin
publicznoprawnych, takich jak składki na ZUS czy podatek dochodowy.
Odwołujący wskazał również, że także w przypadku realizowania zamówienia przez
samego właściciela firmy obowiązkiem wykonawcy pozostaje wyliczenie faktycznych
kosztów pracy, zastosowanie znajdują przepisy Pzp, które określają ustawowe minimum w
postaci zgodności tych kosztów z przepisami ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
Tym samym wskazany przez wykonawcę Office Service koszt pracy dla właściciela firmy na
poziomie 1,00 zł brutto za roboczogodzinę jest niewątpliwie sprzeczny z obowiązującymi
przepisami prawa, gdyż po pierwsze wskazanie to nie stanowi wyjaśnień kosztów pracy w
rozumieniu Pzp, po drugie stawka ta jest niezgodna z obowiązującą stawką godzinową.
Zgodnie bowiem z Rozporządzeniem obowiązująca minimalna stawka godzinowa wynosi
19,70 zł brutto.
Ponadto, zdaniem Odwołującego, wbrew stanowisku wykonawcy Office Service
również wyliczony przez niego koszt pracy zatrudnionego na umowę o pracę serwisanta jest
poniżej ustawowego poziomu minimalnej stawki godzinowej (19,70 zł brutto). Zaoferowana
stawka brutto 1 rbh (19,70 zł) jest co prawda zbieżna ze minimalną ustawową stawką
godzinową (19,70 zł), jednak sposób wypełnienia przez wykonawcę Office Service
formularza ofertowego wskazuje, że zaoferowana cena brutto 1 rbh zawiera również podatek
VAT 23%, co oznacza, że koszt 1 rbh serwisanta zatrudnionego na umowę o pracę nie
wynosi 19,70 zł lecz jest niższy o stawkę podatku VAT i de facto wynosi 16,02 zł (brutto w
rozumieniu przepisów o minimalnym wynagrodzeniu, a jednocześnie netto w rozumieniu
przepisów o podatku VAT). To z kolei stanowi o sprzeczności z przepisami prawa,
dotyczącymi kosztów pracy. Jak widać z powyższego Office Service błędnie utożsamił
pojęcie wynagrodzenia brutto w rozumieniu przepisów o minimalnym wynagrodzeniu z ceną
brutto (w rozumieniu przepisów o podatku VAT). To pierwsze (wynagrodzenie brutto)
zawiera w sobie to co pracownik / zleceniobiorca „dostaje na tzw. rękę” oraz obciążenia
publiczno-prawne takie jak: podatek dochodowy, składki na ubezpieczenie społeczne,
zdrowotne i emerytalne. To wynagrodzenie to koszt jaki musi ponieść pracodawca /
zleceniodawca. Tymczasem to drugie (cena brutto), to świadczenie jakie wykonawca
otrzymuje od zamawiającego zawierające w sobie podatek VAT. W cenie brutto wykonawca
musi mieć uwzględnione swoje wszystkie koszty, rezerwy i zysk, oraz podatek VAT, który
musi rozliczyć. W konsekwencji Przystępujący „dopasował” swe koszty do ceny brutto (czyli
z VAT), choć powinny one być odpowiednio niższe od ceny netto (czyli bez odprowadzanego
podatku VAT). Dodatkowo Office Service w wyjaśnieniach z dnia 7 lipca 2022 r. jako koszt
pracy podał stawkę 10,35 zł, która była wynikiem podzielenia sumy wyżej wskazanych
stawek rbh (1,00 + 19,70 zł) przez dwie osoby, które mają realizować przedmiot umowy. A
zatem sam wykonawca zdecydował, że ocenie pod względem zgodności z ustawa powinna
podlegać ta właśnie stawka. Tym samym stwierdzić należy, że również podana „średnia
ważona” kosztów pracy (10,35 zł brutto na osobę) jest niezgodna z obowiązującymi
przepisami dotyczącymi prawa pracy.
Reasumując Odwołujący wskazał, że wszystkie stawki kosztu pracy jakie podał Office
Service są sprzeczne z przepisami o minimalnym wynagrodzeniu, a więc dotyczy to: i) stawki
kosztu pracy właściciela podanej jako 1 zł, ii) stawki kosztu pracy pracownika podanej jako
19,70 zł, ale w rzeczywistości wynoszącej 16,02 zł, iii) uśrednionej stawki pracy podanej jako
10,35 zł (w rzeczywistości po odliczeniu VATu stawka ta wynosi 8,41 zł).
Uzasadniając drugi zarzut odwołania, Odwołujący wskazał, że w jego ocenie
zaoferowana cena brutto rbh jest ceną rażąco niską, a złożone przez wykonawcę Office
Service wyjaśnienia w żaden sposób nie rozwiały wątpliwości, przedstawionych przez
Zamawiającego w wezwaniu do złożenia wyjaśnień z dnia 5 lipca 2022 r. Odwołujący
wyjaśnił, że na gruncie niniejszego postępowania zaoferowana cena brutto 1 roboczogodziny
stanowiła de facto najistotniejszy element oferty, decydujący o cenie łącznej, a więc
hierarchii ofert. Zamawiający podał bowiem „z góry”, jaką należy zastosować do obliczenia
ceny minimalną ilość roboczogodzin (112 rbh) oraz jaką wartość brutto przeznacza na zakup
części (121 624,79 zł). Tym samym wszystkie pozycje, które wykonawca mógł wypełnić i
oszacować samodzielnie, odnosiły się do ceny brutto 1 roboczogodziny: - kolumna 1 (cena
brutto 1 roboczogodziny), - kolumna 3 (wartość kolumny 1 x wartość kolumny 2) - kolumna 5
(suma kolumny 3 + wartość kolumny 4). Biorąc przy tym pod uwagę, że zarówno Odwołujący
jak i Przystępujący zaoferowali marżę 0% na części zamienne (pozacenowe kryterium oceny
ofert), to założona przez Zamawiającego kwota 121 624,79 zł brutto - jako środki
przeznaczone na zakup części zamiennych - stanowi de facto zwrot na rzecz wykonawcy
kosztów związanych z zakupem tych części na potrzeby niniejszego zamówienia. Tym
samym faktyczny koszt związany z realizacją niniejszego zamówienia to wyceniany przez
wykonawców koszt pracy w postaci ceny brutto za roboczogodzinę. Cena ta określa również
poziom zysku wykonawcy.
Według Odwołującego, cena wykonawcy Office Service - w zakresie odnoszącym się
do zaoferowanej ceny rbh (jako istotnego elementu oferty, mającego wpływ na cenę
całkowitą) - jest rażąco niska. Przede wszystkim oszacowany przez wykonawcę Office
Service koszt pracy jest niezgodny z przepisami dotyczącymi kosztów pracy. Przepisy Pzp
expressis verbis zakazują, by wartość przyjęta do ustalenia ceny mogła być niższa od
minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na
podstawie przepisów ustawy o minimalnym wynagrodzeniu. Tymczasem zarówno koszt
pracy właściciela firmy, koszt pracy zatrudnionego serwisanta, jak również koszt
„uśredniony” - pozostają niezgodne z ww. przepisami. Ponadto z tego co już wyżej opisano
jednoznacznie wynika, że koszty jakie wskazał Office Service, a w szczególności koszty
pracy serwisanta są zaniżone o koszt podatku VAT, albowiem z kwoty jaką wykonawca
otrzyma od Zamawiającego tj. 19,70 zł będzie musiał odprowadzić VAT (3,68 zł). To z kolei
spowoduje, że wykonawca nie będzie w stanie pokryć wykazanych przez siebie kosztów.
Ponadto wykazane przez Przystępującego koszty pracy pracownika zostały zaniżone o
dodatkowe koszty pracodawcy. Te dwa elementy już łącznie wskazują na zaniżenie
wykazanych kosztów o 6,71 zł na rbh. Powyższe jest wystarczającą podstawą uznania, że
wystąpiły przesłanki rażąco niskiej ceny. Dodatkowo brak jest podstawy do wyliczania kosztu
pracy w oparciu o świadczenie własne wykonawcy wyliczone na poziomie 1,00 zł za rbh.
Przyjęcie takiej stawki jest absurdalne, bo oznaczałoby, że przedsiębiorca nie tylko, że
zarabia mniej od swoich pracowników, ale koszty jego pracy są na poziomie wynagrodzeń
niewystępujących w gospodarce (przyjmując, że pracowałby w całym etacie oznaczałoby to,
że zarabia 170 zł miesięcznie [170 rbh x 1 zł]. Taka kwota nie byłaby wystarczająca nawet
na pokrycie kosztów składek na ubezpieczenie społeczne, które wynoszą 1.211,28 zł (i to
bez składki zdrowotnej) . Tym samym koszt pracy na poziomie 1 zł nie tylko oznaczałby
„charytatywną” pracę właściciela, ale wręcz generuje straty. Jednocześnie nie jest możliwe
pokrywanie tych kosztów z innych kontraktów czy też prac, albowiem oznaczałoby to
popełnienie czynu nieuczciwej konkurencji w postaci tzw. „finansowania skrośnego”.
Ponadto Odwołujący wskazał, że na rażąco niski charakter ceny wskazuje również
wycena pozostałych elementów „składowych” ceny rbh (koszty prowadzenia działalności
gospodarczej, koszty paliwa i ubezpieczenie, koszty amortyzacji i sprzętu, koszty
składowania/odzysku/unieszkodliwiania odpadów i inne koszty). Odwołujący jest zdania, że
zaoferowana przez wykonawcę Office Service cena rbh z założenia miała odnosić się
wyłącznie do kosztu pracy w rozumieniu minimalnej stawki ustawowej brutto. Stąd zbieżność
zaoferowanej ceny z minimalną stawką godzinową, wynikającą z Rozporządzenia. Intencją
ww. wykonawcy nie było ujęcie w tej cenie jakichkolwiek innych kosztów. Dopiero na
wezwanie Zamawiającego, który wymagał oszacowania określonych pozycji, w tym
wskazania zysku - wykonawca Office Service dokonał sztucznego rozbicia zaoferowanej
stawki na poszczególne (wymagane przez Zamawiającego) pozycje. Tylko w ten sposób
można bowiem uzasadnić uśrednienie kosztu pracy i powołanie się na teoretycznie „nie
generującego” kosztów właściciela firmy, czy oszacowanie innych kosztów na poziomie
zupełnie oderwanych od rzeczywistości stawek 0,01 zł (koszt amortyzacji pojazdów i
sprzętu). Dla przykładu - wykonawca wskazał na koszt prowadzenia działalności
gospodarczej (opłaty, podatki) jako 2,50 zł miesięcznie. Przystępujący nie wskazuje przy
tym, jakie opłaty i podatki są uwzględnione w tej kwocie, nie wskazuje również z jakich
dokładnie zwolnień korzysta. Wspomina co prawda o zwolnieniu z opłacania składek na
ubezpieczenia społeczne oraz o korzystaniu z uproszczonej księgowości, jednak poprzestaje
na lakonicznych twierdzeniach, bez odniesienia się do konkretnych podstaw prawnych,
decyzji administracyjnych, nie mówiąc o załączeniu dowodów. Nie wykazuje również, jaki
jest wpływ tych zwolnień na szeroko rozumiane koszty prowadzonej działalności
gospodarczej, ani też na koszt zatrudnienie serwisanta. Według Odwołującego za zupełnie
niewiarygodne uznać należy argumenty dotyczące miejsca zamieszkania zatrudnionego
serwisanta oraz jednoczesność świadczenia usług na rzecz innych zamawiających - jako
okoliczności wpływających na zmniejszenie kosztów dojazdów. Wpływ tych okoliczności jest
bowiem niewielki, biorąc pod uwagę fakt, że miejscem świadczenia usług, objętych
przedmiotem zamówienia, jest nie tylko siedziba Zamawiającego, ale również inne
lokalizacje wskazane w pkt 2 Opisu przedmiotu zamówienia (zał. nr 2 do SWZ).
Odwołujący za niewiarygodne uznał twierdzenia Przystępującego o świadczeniu
usług w ramach niniejszego zamówienia „przy okazji” realizowania innych zleceń.
Przedmiotem zamówienia jest bowiem serwis bieżący urządzeń. Postanowienia umowy
zakładają reakcję serwisową oraz podjęcie przez wykonawcę działań w celu usunięcia
stwierdzonych awarii w określonym czasie od zgłoszenia. Nie sposób zatem przewidzieć,
kiedy nastąpi awaria i kiedy wykonawca otrzyma konkretne zgłoszenie naprawy. Tym
bardziej niemożliwe jest równoległe planowanie napraw w innym miejscach w ramach
odrębnych zleceń. Wyjaśnienia te należy ocenić jako nieracjonalne i przedstawione
wyłącznie na potrzeby uzasadnienia minimalnych kosztów związanych dojazdami - w
zupełnym oderwaniu od realiów. Ponadto jak wynika z odpisu z CEiDG stałym miejscem
działalności, a także miejscem zamieszkania p. M. ego jest Gdynia. Zatem koszty dojazdu
dla niego byłyby bardzo wysokie (tylko w jedną stronę odległość wynosi ponad 550 km).
Tymczasem wg owej średniej wskazanej w wyjaśnieniach Office Service p. M. przyjął, że co
najmniej połowę wypracowanych roboczogodzin będzie wykonywał on. Zatem koszt jednego
dojazdu, nawet przyjmując dość wątpliwe koszty wykazane w wyjaśnieniach wynosi 297 zł
(0,27 zł x 550 km x 2). Co warto zauważyć, koszt ten nie został wykazany w wyjaśnieniach,
albowiem Office Service wykazał wszystkie koszty dojazdu dla serwisanta - pracownika,
który ma mieszkać w okolicy, ale już wykazując koszty pracy wykonawca ten wskazał, że ten
pracownik wypracuje jedynie 50% godzin pracy. Przystępujący wskazuje również w swoich
wyjaśnieniach, że jedynym zyskiem z realizacji zamówienia jest zysk z ceny za
roboczogodzinę w wysokości zaledwie 1,04 zł. Co więcej - zysk ten ma zrekompensować
wykonawcy zastosowanie 0% marży na części („Wykonawca zaproponował marżę na części
na 0% nastawiając się na zysk z roboczogodzin”). Tak oszacowany zysk jest de facto
symboliczny. Tymczasem z ugruntowanego orzecznictwa KIO wynika wprost, że właśnie ten
element jest kluczowy dla oceny, czy mamy do czynienia z ceną rynkową. Nie można według Odwołującego - przy tym uznać za satysfakcjonujące wyjaśnienia wykonawcy, który
formę zysku upatruje w referencjach oraz w upustach, jakie uda mu się pozyskać przy
zamówieniach na części, składanych na potrzeby realizacji niniejszego zamówienia.
Wypracowany na zamówieniu zysk musi mieć bowiem charakter wymierny i pieniężny. Jeżeli
wykonawca wskazuje wprost, że podstawową 10 korzyścią z realizacji zamówienia jest
uzyskanie referencji oraz szansa wypracowania upustów, które będą wykorzystywane na
potrzeby przyszłych zamówienia, to de facto przyznanie, że w zaoferowanej przez siebie
cenie nie założył zysku, a więc ma ona charakter ceny rażąco niskiej.
Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie oświadczył, że uwzględnia zarzuty
odwołania w całości.
Przystępujący w zakreślonym terminie zgłosił sprzeciw co do uwzględnienia zarzutów
odwołania, który podtrzymał oświadczeniem złożonym na posiedzeniu niejawnym z udziałem
stron w dniu 10 sierpnia 2022r.
W piśmie procesowym z dnia 9 sierpnia 2022r. Przystępujący w zakresie zarzutu nr 1
odwołania wskazał, że Odwołujący zastosował błędną podstawę odrzucenia oferty
Przystępującego względem podnoszonego w zarzucie stanu faktycznego. Odrzucenie oferty
na podstawie przesłanki niezgodności z ustawą następuje w przypadku niezgodności oferty z
wymaganiami określonymi w przepisach Pzp, a nie jakichkolwiek innych ustaw. Ponadto, nie
chodzi o jakąkolwiek niezgodność oferty z Pzp, ale taką, która wprost wskazuje na sankcję w
postaci nieważności oferty. Za niezgodną z przepisami Pzp, uznać można złożenie oferty z
naruszeniem wymaganej formy, określonej w art. 63 Pzp, lub z naruszeniem formy
pełnomocnictwa, która powinna odpowiadać formie złożenia oferty (art. 99 § 1 Kodeksu
cywilnego w zw. z art. 63 Pzp). Niezgodność oferty z Pzp będzie zachodzić także w sytuacji
złożenia więcej niż jednej oferty (art. 218 ust. 1 Pzp) lub złożenie oferty w języku obcym, jeśli
zamawiający nie dopuścił takiej możliwości (art. 20 ust. 2 i 3 Pzp). Nie będzie natomiast
stanowiło złożenia oferty niezgodnej z przepisami Pzp wywodzenie takiej niezgodność z
przepisów innych ustaw (m.in. przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o
minimalnym wynagrodzeniu za pracę), jak również wywodzenie takiej niezgodności na
podstawie przepisów ustawy Pzp, z których wprost takiej niezgodności nie sposób wywodzić,
co potwierdza orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej. W konsekwencji w opinii
Przystępującego nie sposób wywodzić w okolicznościach sprawy niezgodności oferty
Przystępującego z przepisami art. 224 ust. 3 pkt 4 Pzp w zw. z § 2 Rozporządzenia, a zatem
zarzut naruszenia art. art. 226 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 224 ust. 3 pkt 4 Pzp w zw. z § 2
Rozporządzenia powinien podlegać oddaleniu, jako bezzasadny.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224
ust. 6 Pzp Przystępujący wskazał, że na etapie postępowania przetargowego Zamawiający
uznał wyjaśnienia za czyniące zadość wezwaniu oraz stwierdzające, że cena brutto
roboczogodzin nie jest rażąco niska. Zamawiający nie widział również potrzeby do wzywania
Przystępującego o złożenie dalszych wyjaśnień ceny lub dodatkowych dowodów na etapie
badania i oceny ofert, uznając cenę jednej rbh za ustaloną na poziomie rynkowym. W
związku z powyższym na etapie badania i oceny ofert cena oferty ostatecznie została
uznana za cenę rynkową i noszącą cech rażąco niskiej. Skoro jednak Zamawiający powziął
dodatkowe wątpliwości co do ceny oferty Przystępującego dopiero na etapie postępowania
odwoławczego powinien w pierwszej kolejności wezwać go o uzupełnienie wyjaśnień.
Przystępujący zwrócił także uwagę, że zamówienia na świadczenie usług serwisu
urządzeń komputerowych stanowią zamówienia specyficzne, których realizacji nie sposób
porównań z realizacją innych umów o świadczenie usług. Jedynie na podstawie
przedmiotowego postępowania podkreślenia wymaga, że zgodnie z rozdziałem XII ust. 3 pkt
3 SWZ cenę brutto oferty stanowi sumę wartości środków, jakie Zamawiający zamierza
przeznaczyć na zakup części zamiennych oraz iloczynu ceny brutto 1 roboczogodziny i
minimalnej (gwarantowanej) liczby roboczogodzin. Tymczasem sama podstawowa kwota
jaką Zamawiający zamierza przeznaczyć na zakup części zamiennych została z góry
ustalona na kwotę nieprzekraczającą 121 624.79 zł, co stanowi praktycznie całą wartość
zamówienia. Podkreślenia wymaga, że również liczba roboczogodzin zamówienia
podstawowego została ustalona w sposób z góry ustalony i wynosi 112 rhb w trakcie całego
okresu realizacji zamówienia. W związku z powyższym, konkurowanie przy tego typu
zamówieniach wiąże się z zaoferowaniem jak najniższej stawki jednej roboczogodziny usług
serwisowych, co determinuje korzystania z wszelkich możliwości optymalizacji kosztów pracy
pracowników, współpracowników lub samych przedsiębiorców/wspólników, jak również
umiejętnego łączenia realizacji wielu zamówień w kilku zbliżonych lokalizacjach jednego
dnia. Na powyższe wpływa również liczba roboczogodzin jaka przewidziana jest przez
Zamawiającego przez cały okres trwania umowy, która nie pozwala na zatrudnienie
pracowników i współpracowników wyłącznie do realizacji jednego konkretnego zamówienia.
W konsekwencji dla tego typu zamówień normą jest oferowanie stawek roboczogodziny
wskazanych w przykładowych umowach załączonych do wyjaśnień ceny z dnia 7 lipca 2022
r. oraz przewidywanie łącznie wielu zleceń serwisowych w pobliskich lokalizacjach jednego
dnia, które to praktyki stosuje również sam Odwołujący, co zostanie wykazane na
przykładach przedstawionych w dalszej części niniejszego pisma. Odnosząc się do kwestii
rzekomego zaoferowanie przez Przystępującego ceny jednej rbh stanowiącej cenę rażąco
niską, w pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że koszty pracy zostały ustalone w
sposób zgodny przepisami ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym
wynagrodzeniu za pracę oraz Rozporządzenia.
W opinii Przystępującego, Odwołujący bezpodstawnie podnosi, że przepis ww. aktów
prawnych odnoszą się również do sytuacji osobistej realizacji zamówienia publicznego przez
właściciela/przedsiębiorcę. Brak zastosowania przepisów ustawy o minimalnym
wynagrodzeniu za pracę w stosunku do właściciela firmy wynika wprost z literalnego
brzmienia ww. ustawy (wskazującej na zamknięty krąg podmiotów podlegających regulacjom
ustawy), gdzie wskazano: „Art. 1 [Definicje legalne] Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1a) "minimalna stawka godzinowa” - minimalna wysokość wynagrodzenia za każdą
godzinę wykonania zlecenia lub świadczenia usług przysługująca przyjmującemu zlecenie
lub świadczącemu usługi; lb) "przyjmujący zlecenie lub świadczący usługi":
a) osoba fizyczna wykonująca działalność gospodarczą zarejestrowaną w
Rzeczypospolitej Polskiej albo w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej lub państwem Europejskiego Obszaru Gospodarczego, niezatrudniająca
pracowników lub niezawierająca umów ze zleceniobiorcami albo
b) osoba fizyczna niewykonująca działalności gospodarczej
- która przyjmuje zlecenie lub świadczy usługi na podstawie umów, o których mowa w
art. 734 i alf. 750 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz.
1740), zwanej dalej "Kodeksem cywilnym", na rzecz przedsiębiorcy lub na rzecz innej
jednostki organizacyjnej, w ramach prowadzonej przez te podmioty działalności;”
W związku z powyższym w sytuacji, gdy Przystępujący w uzasadnieniu wyjaśnień w
zakresie rażąco niskiej ceny wskazał, iż będzie wykonywał zamówienie osobiście i przy
pomocy pracownika zatrudnionego w ramach umowy o pracę, to zapisy w zakresie płacy
minimalnej znajdują zastosowanie jedynie w odniesieniu do tego pracownika. W sposób
oczywisty do właściciela przedsiębiorstwa nie będą miały zastosowania również inne
przepisy ustawy o płacy minimalnej, m.in. obowiązek ewidencji godzin pracy określony w art.
8b ww. ustawy. Tym samym odrzucenie takiej ofert z powodu braku otrzymywania
minimalnej stawki za roboczogodzinę przez właściciela przedsiębiorstwa stanowiłoby o
naruszeniu tych przepisów.
Przystępujący podkreślił również, że składając wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej
ceny i wskazując, że niska, ale nie zaniżona cena wynika w dużej mierze z faktu
wykonywania usługi w ramach zamówienia przez niego osobiście jako właściciela firmy,
należycie wykazał, że cena nie jest rażąco niska. Taka okoliczność może uzasadniać niską
cenę oferty, czego potwierdzenie znaleźć można również w orzeczeniach KIO.
Ponadto, Przystępujący wyjaśnił, że nie ograniczył własnego wynagrodzenia z tytułu
realizacji zamówienia jedynie do zysku z tytułu usług serwisowych, ale również przewidział
własne wynagrodzenie w wysokości 1 zł brutto za roboczogodzinę. Ponadto, z uwagi na fakt,
że przez cały okres obowiązywania umowy przewidziano 112 rbh, co w skali miesiąca daje
ok. 22,4 rbh, natomiast przy podziale na dwie osoby realizujące zamówienia wskazuje, że
okres realizacji przedmiotowego zamówienia osobiście przez wykonawcę, w skali całego
miesiąca będzie znikomy. Przyjmując nawet, że Zamawiający postanowi wykorzystać
wszystkie roboczogodziny objęte zamówieniem podstawowym w ciągu jednego miesiąca
trwania umowy, wówczas przypadająca na właściciela ilość roboczogodzin nie
przekroczyłaby 1/3 wymiaru przeciętnego pracownika na umowie o pracę (przy czym
osobiste działania przez właściciela przedsiębiorstwa nie jest normowane czasowo).
Z uwagi na powyższe za bezzasadne uznać należy twierdzenia Odwołującego aby
koszt wynagrodzenia dla właściciela firmy (przedsiębiorcy) na poziomie 1,00 zł brutto za
roboczogodzinę jest niewątpliwie sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa oraz
świadczyły w okolicznościach sprawy o wystąpieniu rażąco niskiej ceny oferty
Przystępującego.
Przystępujący odnosząc się do argumentacji dotyczącej ustalenia wynagrodzenia
serwisanta zatrudnionego na umowie o pracę wskazał po pierwsze, że Odwołujący myli
pojęcie minimalnej stawki godzinowej (dotyczącej cywilnoprawnych umów zlecenia i
świadczenia usług), od minimalnej stawki wynikającej z przeliczenia miesięcznego
minimalnego wynagrodzenia o pracę w przeliczeniu na jedną godzinę pracy pracownika
zatrudnionego na umowę o pracę. Ponadto podkreślił, że ze względu na różną liczbę dni
roboczych w ciągu miesiąca nie sposób określić jednoznacznie kwoty stawki godzinowej w
przeliczeniu na minimalne miesięczne wynagrodzenie brutto z tytułu umowy o pracę.
Powyższe powoduje trudności w dokładnym sprecyzowania stawki jednej godziny pracy
serwisanta zatrudnionego na umowę o pracę przy realizacji przedmiotowego zamówienia. W
okolicznościach sprawy ustalenie stawki jednej godziny pracy serwisanta było dodatkowo
utrudnione z uwagi na fakt, że w ramach całej umowy (ok. 5 miesięcy) wykonawca zrealizuje
usługi serwisowe, których wymiar stanowi zaledwie 2/3 przeciętnego wymiaru godzinowego
pracownika zatrudnionego w standardowym systemie czasu pracy w ramach umowy o pracę
(z czego w ramach oferty Przystępującego najwyżej połowa będzie świadczona przez
serwisanta zatrudnionego na umowie o pracę, natomiast reszta przez właściciela
świadczącego usługi osobiście w ramach prowadzonego przedsiębiorstwa). W konsekwencji
w skrajnym przypadku wykorzystania przez Zamawiającego całego wymiaru podstawowego
godzin na usługi serwisowe objęte zamówieniem w ciągu pierwszego miesiąca świadczenia
usług, przy uwzględnieniu, że najwyżej połowa będzie realizowana przez pracownika,
wymiar czasu pracy pracownika w ramach umowy nie przekroczyłby w miesiącu 56 godzin.
W związku z powyższym, wbrew twierdzeniom Odwołującego, w realiach podobnych usług
rozłożenie kosztów wynagrodzenia pracownika na poszczególne zlecenia realizowane przez
wykonawcę jest nie tyle uzasadnione, co wręcz konieczne. Wykonawca nie może być
bowiem pewien jaki wymiar świadczenia usług będzie wymagany przez Zamawiającego w
ciągu każdego miesiąca ich świadczenia (znany jest jedynie wymiar maksymalny). Z uwagi
na powyższe, za błędne należy przyjąć przywołane w odwołaniu obliczenia Odwołującego
dotyczące kosztów zatrudnienia serwisanta na umowie o pracę przez Przystępującego.
Przystępujący wyjaśnił ponadto, że mając na uwadze zmienną liczbę godzin w
miesiącu oraz specyficzny wymiar godzinowy realizacji umowy wyodrębnił kwotę kosztów
pracodawcy w ramach odrębnej pozycji wyjaśnień tj. „koszty prowadzenia działalności gosp.
Podkreślenia przy tym wymaga, że mimo, iż pozycja ta wynosi 2,50 zł, to odnosi się ona do
każdej roboczogodziny świadczenia usług w ramach zlecenia (niezależnie, czy osobiście
przez właściciela w ramach prowadzonego przedsiębiorstwa, czy przez serwisanta
zatrudnionego na umowie o pracę). Tymczasem najwyżej połowa roboczogodzin w ramach
zlecenia będzie świadczona przez serwisanta. W związku z powyższym w ramach pełnej puli
roboczogodzin objętych zamówieniem podstawowym na poczet kosztów pracodawcy z
tytułu zatrudnienia pracownika na umowie o pracę, w ramach pozycji „koszty prowadzenia
działalności gosp.” Przystępujący może przeznaczyć minimum 5,00 zł (2 x 2,50 zł z uwagi na
dwukrotnie większą liczbę roboczogodzin zawierających ww. składnik cenowy w porównaniu
do maksymalnej liczby godzin serwisanta w ramach zamówienia) na koszty pracodawcy, co
przekracza kwotę kosztów pracodawcy wskazaną przez Odwołującego w treści odwołania.
W konsekwencji za nieuzasadnione należy uznać twierdzenia Odwołującego co do
pominięcia kosztów pracodawcy w ramach ustalonej kwoty rbh.
Odnosząc się kolejno do kwestii naliczenia należnego podatku od towarów i usług
(VAT) zauważył, że Odwołujący wskazał na konieczność doliczenia podatku VAT do ceny
roboczogodzin powołując się na ustawę o podatku od towarów i usług. Tymczasem
Przystępujący nie jest płatnikiem VAT (z uwagi na zwolnienie z płatności podatku VAT), w
związku z czym, nie ma obowiązku doliczenia podatku VAT do kosztów wynagrodzenia
pracowników. W konsekwencji, również twierdzenia odnoszące się do rzekomego obliczenia
średniej „ważonej” (10,35 zł) w sposób niezgodny z przepisami o minimalnym
wynagrodzeniu i w sposób nie gwarantujący na wykonanie zamówienia za cenę
roboczogodziny na poziomie rynkowym należy uznać za nieuzasadnione. Z powyższego
wynika również wniosek, że za bezzasadne uznać należy twierdzenia Odwołującego,
powołane w ust. 29 odwołania, aby doszło do zaniżenia kosztów jednej roboczogodziny o
6,71 zł/rbh.
Za nieprawidłowe, Przystępujący uznał twierdzenia Odwołującego, że w treści
wyjaśnień nie przyjmował na poczet realizacji zamówienia przeliczenia „170 rbh/mc” w
zakresie kosztów wynagrodzenia serwisanta zatrudnionego na umowę pracę, a tym bardziej
właściciela jako samodzielnie realizującego usługi serwisowe. Czas osobistej pracy
właściciela w ramach prowadzonego przedsiębiorstwa stanowi czas nienormowany, przez co
nie można ustalić go na określoną liczbę godzin. Ponadto, jak już podkreślono, mając na
uwadze ogólny wymiar roboczogodzin w ramach całego okresu realizacji zamówienia (112
rbh przez 5 miesięcy) oraz fakt podziału prac pomiędzy właścicieli i serwisanta, za oderwane
od zasad logiki należy uznać oczekiwanie Odwołującego, aby miesięczne wynagrodzenie
wynikające ze świadczenia usług serwisowych w ramach zlecenia miało w pełni pokryć
koszty ubezpieczenia społecznego. Ustalone udział kosztów działalności, w tym kosztów
składek na ubezpieczenia społeczne, w ramach przedmiotowego zlecenia zostały ustalone w
sposób proporcjonalny w skali całej działalności prowadzonej przez Przystępującego.
W zakresie pozostałych składowych ceny rbh Przystępujący podkreślił, że w ramach
wezwania z dnia 5 lipca 2022 r. Zamawiający nie wymagał aby przedstawił on bardziej
szczegółowego rozbicia elementów cenowych, niż w ramach proponowanego w wezwaniu
podziału elementów cenowych. W związku z powyższym subiektywne oczekiwania
wyrażone przez Odwołującego, należy uznać za znacznie wykraczające poza zakres treści
wezwania przez Zamawiającego.
Odnosząc się do kwestii kosztów amortyzacji pojazdów i sprzętu Przystępujący
wyczerpująco wyjaśnij sposób ustalenia powyższego elementu cenowego. Warto dodać, iż
pojazdy do serwisu/transportu są ponad 5-letnie, w związku z tym są już zamortyzowane w
100%. Koszt 0,01 zł odnosi się zatem do konserwacji sprzętu niezbędnego do serwisu
drukarek jak odkurzacz, miernik elektryczny itd. Sprzętu ten wystarcza na wiele lat, więc
cena ta jest normalną ceną rynkową, rozkłada się na tysiące roboczogodzin. Argumenty
Odwołującego podniesione w zakresie kosztów dojazdu serwisantów również nie zasługują
na jakąkolwiek aprobatę. W pierwszej kolejności podnieść należy, że inne placówki
Zamawiającego w przeważającej większości stanowią adresy oddalone do kilku kilometrów
od siedziby Przystępującego w Katowicach. Miasta takie jak Gliwice, Bytom, Chorzów, Tychy
i same Katowice stanowią graniczące ze sobą miasta aglomeracji górnośląskiej. Po drugie
podkreślenia wymaga, że w ramach całego okresu zamówienia przewidziane zostało jedynie
112 rbh świadczenia usług serwisowych, co wyklucza faktyczną możliwość świadczenia
usług serwisowych we wszystkich z 41 placówek Zamawiającego. W dalszej kolejności
wskazania wymaga, że zgodnie z postanowieniami ust. 1 OPZ, świadczenie usług będzie
świadczone również w zakresie doradztwa i konsultacji co nie musi wiązać się z dojazdem
do konkretnej placówki w celu usunięcia awarii. Zatem w pierwszej kolejności usługi
serwisowe mogą być świadczone drogą elektroniczną, a dopiero w przypadku awarii
wymagającej fizycznej interwencji będą wiązały się z dojazdem. Nie sposób również uznać
za zasadną argumentacji o niemożliwości świadczenia usług w dalej oddalonych placówkach
łącznie z innymi zleceniami realizowanymi na rzecz innych kontrahentów tego samego dnia.
Jak podnosił uprzednio Przystępujący, średnia liczba roboczogodzin świadczenia usług
serwisowych w ramach przedmiotowego zamówienia jest 2 znikoma w skali całego miesiąca,
w związku z czym realizacja kilku zleceń jednego dnia w tak specyficznej branży jest nie
tylko uzasadniona, ale wręcz konieczna. Jak wskazywał już Przystępujący, realizuje on
aktualnie obsługę innych zleceń na terenie województwa małopolskiego, górnośląskiego,
opolskiego i dolnośląskiego, w dużo wyższej częstotliwości niż przewidywana przez
Zamawiającego m.in. świadcząc usługi serwisowe na rzecz placówek PKO w rejonie BAM
Wrocław do którego należy woj. śląskie w tym Oddziały banku PKOBP w siedzibach
Zamawiającego: np Gliwice, Tarnowskie Góry, Lubliniec, Bytom, Radzionków, Rybnik,
Będzin, Tychy, Częstochowa, Opole, Kędzierzyn-Koźle itd. Realizacja wielu zleceń w bliskiej
odległości jednego dnia wynika również z ekonomicznego sposobu prowadzenia działalności
gospodarczej przez Przystępującego (wykorzystuje własne czas oraz czas pracy serwisanta
w sposób możliwie najbardziej efektywny). Podnosząc twierdzenia o niemożliwości realizacji
wielu zleceń w ciągu jednego dnia Odwołujący pomija przy tym kluczową kwestię, zawartą w
ust. 1 OPZ, dotyczącą terminu realizacji zlecenia: „Proces naprawy będzie rozpoczynał się
od zgłoszenia zaistniałej usterki. Wykonawca będzie miał 6 dni na wykonanie kosztorysu. Po
jego akceptacji przez Szefa Służby Wykonawca będzie miał 10 dni roboczych licząc od
kolejnego dnia roboczego po dniu zaakceptowania przez Zamawiającego kosztorysu
naprawy na usunięcie zgłoszonych awarii, wad i usterek. W uzasadnionych przypadkach na
pisemny wniosek Wykonawcy za zgodą Szefa Służby termin ten może zostać wydłużony. ".
Z powyższego wynika jednoznacznie, że proces usuwania będzie wynosił 6 dni
kalendarzowych + 10 dni roboczych, który to termin może dodatkowo ulec przedłużeniu, co
daje duża swobodą ustalenia terminu realizacji obsługi w połączeniu z realizacja innych
zleceń tego samego dnia co podważa obala zasadność twierdzeń Odwołującego w tym
zakresie.
Za pozbawione logiki uznać należy twierdzenia dotyczące rzekomej konieczności
liczenia kosztów osobistego dojazdu Przystępującego z Gdyni, zamiast z siedziby w
Katowicach. Odwołujący niezgodnie ze stanem faktycznym przyjął adres głównej siedziby w
Gdyni jako adres zamieszkania (we wpisie CEiDG nie ma danych dotyczących adresu
zamieszkania), nie wiadomo zatem dlaczego Odwołujący wybrał z kilku siedzib
Przystępującego najdalej oddaloną lokalizację i wyliczył duży koszt dojazdu. Na marginesie,
Odwołujący przy tym błędnie nie rozróżnia miejsca zamieszkania, od miejsca siedziby i
miejsca faktycznego prowadzenia aktywności gospodarczej przez Przystępującego.
Odnosząc się do twierdzeń Odwołującego o symbolicznym charakterze zysku
ustalonego przez Przystępującego, podkreślił, że cena oferty Przystępującego różni się od
ceny oferty Odwołującego jedynie o 1.713 zł brutto. W konsekwencji w stanie faktycznym
sprawy trudno w ogóle poważnie traktować twierdzenia Odwołującego o możliwości
uzyskania sensownego zysku z tytułu realizacji usług serwisowych przez cały okres trwania
zamówienia. Za absurdalne należy uznać więc twierdzenia Odwołującego o symbolicznych
charakterze zysku uzyskanego przez Przystępującego z tytułu realizacji zamówienia,
podczas gdy zysk Odwołującego z tego samego tytułu również będzie znikomy. Powyższe
natomiast poddaje pod wątpliwość twierdzenia Odwołującego, aby w tak specyficznych
zamówieniach nie upatrywać korzyści z tytułu uzyskanych upustów na zamówienia
realizowane u innych zamawiających.
Krajowa Izba Odwoławcza rozpoznając złożone odwołanie na rozprawie
i uwzględniając dokumentację z przedmiotowego postępowania o udzielenie
zamówienia publicznego oraz stanowiska stron zaprezentowane w pismach oraz
ustnie do protokołu rozprawy, a także złożone dowody ustaliła i zważyła co następuje:
Odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Izba stwierdziła, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących
odrzuceniem odwołania na podstawie art. 528 Pzp i skierowała sprawę na rozprawę.
Ponadto Izba ustaliła, że Odwołujący posiada interes we wniesienia odwołania
wynikający z art. 505 Pzp.
Izba dopuściła do udziału w postępowaniu wykonawcę W. M., prowadzącego
działalność gospodarczą pod nazwą Office Service Group W. M. zgłaszającego
przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego, stwierdzając, iż
spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 525 ust. 1 i 2 Pzp.
Izba ustaliła:
I. W postępowaniu zostały złożone trzy oferty:
1) Odwołującego z ceną ofertową brutto - 125 544,79 zł,
2) Przystępującego z ceną ofertową brutto - 123 831,79 zł
3) Wykonawcy Adrian Skowronek - 124 144,79 zł.
II. W rozdziale XII pkt 5 SWZ Zamawiający ustalił, że „w cenie oferty brutto
wskazanej w formularzu ofertowym - załącznik nr 1 do SWZ Wykonawca winien skalkulować
wszystkie koszty i składniki związane z realizacją umowy. W cenie powinny być również
uwzględnione wszystkie opłaty oraz wszystkie podatki, itp. wraz z podatkiem od towarów i
usług (VAT). Cena określona przez Wykonawcę zostanie ustalona na okres ważności
umowy z zastrzeżeniem zapisów zawartych w projektowanych postanowieniach umowy.”
III. Zamawiający w dniu 5 lipca 2022r. wezwał Przystępującego do złożenia
wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia istotnej części składowej ceny.
Zamawiający wskazał w wezwaniu: „Wykonawca zaoferował 19,70 zł brutto za jedną
roboczogodzinę oraz marżę na części zamienne w wysokości 0%.
W związku z powyższym cena brutto roboczogodzin, stanowiąca część składową
ceny, budzi wątpliwość Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia
zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia. Zatem Zamawiający żąda
udzielenia dokładnego wyjaśnienia, w tym złożenia dowodów, dotyczących wyliczenia części
składowej ceny w szczególności w zakresie:
a) wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków usługi,
b) zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta
do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo
minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10
października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę;
c) zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach
dotyczących pomocy publicznej;
d) zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego
obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie.
W ramach wyjaśnień wykonawca ma przedstawić kwotowe zestawienie kosztów z
zyskiem w odniesieniu do wskazanej stawki roboczogodziny: zestawienie po stronie zysku
ma zawierać wszystkie składowe zysku z kwotami zysku w poszczególnych jego
elementach, zestawienie po stronie kosztów ma zawierać kwotowe zestawienie wszystkich
kosztów (koszty dojazdu pracowników, koszty zarządu, inne koszty
Odpowiadając na wezwanie, Przystępujący w piśmie z 7 lipca 2022 r. zapewnił, że
„oferta nasza nie zawiera rażąco niskiej ceny; cena jednostkowa roboczogodziny napraw i
konserwacji komputerów, notebooków i komputerowych urządzeń peryferyjnych dla 4WOG
w Gliwicach — uwzględnia wszystkie koszty związane z terminowym i pełnym wykonaniem
usługi serwisu, w tym koszty robocizny, ubezpieczenia społecznego, dojazdu do siedziby
Zamawiającego itd. Według Wykonawcy cena ta oszacowana jest rzetelnie.
(.)
W usłudze naprawy (roboczogodziny) zawarte są głównie wartości intelektualne osób
prowadzących serwis urządzeń biurowych i teleinformatycznych takich jak wiedza,
doświadczenie, wieloletnia praktyka itd. Na koszt jednostkowy konserwacji wliczają się
również akcesoria które są potrzebne do wykonywania serwisu zgodnie z wymogami
zamówienia typu szmatki do czyszczenia, olej smarujący, płyn do czyszczenia rolek
gumowych itd. oraz koszty amortyzacji zakupu specjalistycznego sprzętu niezbędnego do
wykonywania prawidłowego serwisu jak np. odkurzacza serwisowego, narzędzi, miernika itd.
Ze względu na jednorazowe zakupy tych akcesoriów oraz faktem, iż starczają one na wiele
lat (wiele tysięcy napraw i konserwacji) koszt przypadający na jeden serwis jest znikomy.
Wszystkie powyższe czynniki wpływające na koszt jednej roboczogodziny dla
właściciela kształtują go na poziomie 1,- zł brutto. W związku z tym, iż właściciel
przedsiębiorstwa jest również serwisantem postanowił wybrać oszczędną metodę realizacji
zamówienia i będzie prowadził serwis osobiście w ramach swojej działalności gospodarczej
oraz posiłkować się serwisantem zatrudnionym na pełnym etacie.
Wykonawca będzie dysponować serwisantem zatrudnionym na umowę o pracę ,
razem z właścicielem są to dwie osoby które będą realizować usługi serwisu dla
Zamawiającego.
Osoby realizujące zamówienie:
- W. M. — właściciel,
- serwisant zatrudniony na pełnym etacie — Janusz Szczepański mieszkający na
Śląsku.
Koszt roboczogodziny dla właściciela wynosi zgodnie ze szczegółową w/w kalkulacją
1 zł brutto (minimalne wynagrodzenie zgodnie z Ustawą nie dotyczy właścicieli firm
prowadzących serwis w ramach swojej działalności gospodarczej), koszt roboczogodziny
pracowników zatrudnionych o pracę to min. stawka wynikająca z Ustawy: 19,70zł/rbh brutto.
Dzięki zatrudnieniu 1 osoby — średni koszt roboczogodziny dla Wykonawcy wynosi 10,35 zł
brutto (średnia ważona : dla kosztu 1 rbh właściciela 1,00 zł + 1 rbh dla pracownika 19,70zł =
20,70zł : 2 = 10,35zł brutto— to koszt wytworzenia roboczogodziny (koszt pracy)
przeznaczony na realizacją powyższego zamówienia.
- koszty dojazdu serwisu do siedziby Zamawiającego, koszty transportu sprzętu
do warsztatu itd.:
W związku ze sprzyjającą okolicznością w postaci posiadania oddziału firmy w
Katowicach przy ul. Jana II Sobieskiego 11 (dołączamy wpis CEiDG potwierdzający adres
siedziby) oraz zatrudnienia serwisanta zamieszkującego Śląsk, Wykonawca ponosi bardzo
małe koszty dojazdu do Zamawiającego (szczegółowe wyliczenie jak niżej)
Koszty paliwa:
Użytkowane samochody wyposażone są w silniki na gaz - silnik 1,2 , 1,4 (średnie spalanie
na mieście to ok. 7 litrów/100km. Cena jednego litra gazu 3,49 zł , stąd koszt paliwa na 1 km
wynosi 0,24 zł.
Amortyzacja samochodu:
Wszystkie samochody mają powyżej 5 lat są zamortyzowane, koszt cenotwórczy - 0 zł.
Koszty napraw oraz ubezpieczenia samochodu:
Na jeden eksploatowany samochód koszty serwisu samochodu i ubezpieczenia wynoszą ok.
800zł brutto/rok/samochód, w tym 500,-zł ubezpieczenie i ok. 300,-zł naprawy, przeglądy,
wymiany oleju itp. Każde auto wykonuje ok. 2.000 km miesięcznie, 24.000 km rocznie, zatem
koszt przypadający na 1 km to 0,03zł.
Całkowity koszt przejechania 1 km samochodem wynosi 0,27 zł brutto
Dzięki bliskości siedziby Wykonawcy oraz adresu zamieszkania serwisanta z siedzibami.
Zamawiającego całkowity koszt najdalszej trasy ok. 20 km (2 x 10km) wynosi 5,40 zł
brutto.
W 2022 r. właściciel realizuje podobne zamówienia serwisu sprzętu informatycznego
m.in. dla 25WOG w Krakowie oraz oddziałów PKOBP i część lokalizacji będzie mógł
realizować niejako „przy okazji” jednej trasy.
- inne koszty funkcjonowania firmy np. koszty księgowe itd.
2. Wykonawca korzysta również z pomocy Ustawodawcy w zakresie niskich kosztów
związanych z prowadzeniem księgowości (Ustawodawca umożliwił przedsiębiorcom którzy
nie przekraczają określonych limitów do prowadzenia uproszczonej księgowości, z czego
nasza firma korzysta).
Wykonawca większość sprzętu będzie serwisował w siedzibie Zamawiającego, a
tylko nieliczne urządzenia będą zabierane na warsztat (koszty mediów niezbędnych do
napraw wkalkulowane są w cenie roboczogodziny)
Cena zaproponowana w niniejszym postępowaniu wyniosła zawiera niewielki, ale
akceptowalny dla Wykonawcy zysk. (dokładne wyliczenie i kalkulacja poniżej)
Składowa kosztu Koszt brutto
1. Koszty pracy 10,35 zł
2. Koszty prowadzenia działalności gosp. (opłaty, podatki) 2,50 zł
3. Koszty paliwa, ubezpieczenie 5,40 zł
4. Koszty amortyzacji pojazdów, sprzętu 0,01 zł
5. Koszty składowania/odzysku/unieszkodliwiania odpadów 0,20 zł
6. Inne koszty 0,20 zł
CAŁKOWITY KOSZT 18,66 zł
CAŁKOWITY ZYSK 1,04 zł
- marża na części zamienne - 0%
Wykonawca zaproponował marżę na części na 0% nastawiając się na zysk z
roboczogodzin.
Wykonawca będzie jednak osiągał korzyści związane z upustami przy zakupach
części zamiennych, w związku z tym, iż będzie zakupywał części zamienne przeznaczone
dla Zamawiającego i sprzedawał je wprawdzie bez marży, ale za uzyskane rabaty przy
zakupie większej ilości towaru będzie je kupował w niższej cenie i sprzedawał u innych
Zamawiających, gdzie nie ma w umowach zawartych marż w procentach tylko klauzula, iż
ceny nie mogą przekraczać wartości rynkowych (a zatem zysk na częściach u
Zamawiającego będzie wynosił 0zł, ale zyski u innych Zamawiających to różnica pomiędzy
niższymi cenami asortymentu a wartościami rynkowymi/średnimi).
Pragnę również zwrócić uwagę, iż marża 0% często występuje w branży serwisu
sprzętu informatycznego, co potwierdza również fakt, iż wszyscy oferenci w niniejszym
postępowaniu zaproponowali marżę w wysokości 0% - można zatem stwierdzić, iż są to
warunki rynkowe obowiązujące na rynku, a oferta Wykonawcy w tym zakresie nie odbiega od
cen obowiązujących na rynku.
Zakładając jednak jakieś zdarzenia niekorzystne dla Wykonawcy, np. bardzo mała
ilość roboczogodzin mało zgłoszeń od Zamawiającego, niekorzystne zmiany podatkowe,
wzrost kosztów transportu, prądu itd., Wykonawca mógłby teoretycznie ponosić straty, to
również wówczas byłoby to dla Wykonawcy obiektywnie korzystnie finansowo.
Wykonawca zwraca uwagę, iż, uzyska szereg innych korzyści (niepieniężnych)
wynikających z realizacji powyższego zamówienia, takich jak:
- uzyskanie sporych rabatów u swoich dostawców w związku z zakupami części
zamiennych potrzebnych do realizacji zamówienia (Wykonawca będzie kupował części
zamienne niezbędne do napraw i sprzedawał je Zamawiającemu, ale w stosunku do
następnych zakupów Wykonawca otrzyma rabaty uwzględniające duże obroty i będzie mógł
kupować następne części , również dla innych Zamawiających po dużo niższych cenach —
to są korzyści które Wykonawca nie miałby gdyby nie realizował zamówienia)
- po zakończeniu zamówienia Wykonawca ma prawo zwrócić się do
Zamawiającego o wystawienie zaświadczenia/referencji dotyczącej zrealizowanego
zamówienia (przy założeniu, że Wykonawca zrealizuje ją z należytą starannością), takie
zaświadczenie pomoże Wykonawcy spełnić warunki przetargowe u innych Zamawiających i
podpisać nowe umowy na których Wykonawca będzie zarabiał — również te korzyści
Wykonawca nie uzyskałby, gdyby nie zrealizował powyższego zamówienia.
(...)
- cena roboczogodziny w stosunku do cen obowiązujących na rynku
Pragniemy zwrócić uwagę, iż cena konserwacji i serwisu/roboczogodziny uwzględnia
również takie czynniki jak wielkość i potencjał Zamawiającego. Czym większy potencjał,
czym więcej sprzętu u danego Zamawiającego tym niższa cena serwisu. W
przedsiębiorstwach i instytucjach o zbliżonym potencjale obowiązują podobne ceny
konserwacji i naprawy robocizny sprzętu w stosunku do naszych cen i tak:
- 25 WOG Białystok sprzęt teleinformatyczny (drukarki, urządzenia
wielofunkcyjne, faxy, zasilacze UPS, notebooki itd.) 2022 cena roboczogodziny 13,91 zł
brutto
- Komenda Portu Wojennego Gdynia (sprzęt teleinformatyczny: drukarki,
urządz. wielofunkcyjne, zasilacze UPS, notebooki itd.) 2019/2020 cena roboczogodziny: 7,50
zł brutto
- KPW Świnoujście 2018 (serwis sprzęt informatycznego) 1 rbh 6,89zł brutto 35 WOG Kraków 2022 (serwis sprzętu informatycznego) 1 rbh 18,-zł brutto
Cena zaproponowana w niniejszym postępowaniu, jest porównywalna z cenami
obowiązującymi na rynku a w niektórych przypadkach nawet wyższa (do wyjaśnień
dołączamy przykładową kopię umowy potwierdzające powyższe ceny) .
Warto zwrócić uwagę, iż oferta cenowa Wykonawcy nie odbiega również od cen
pozostałych oferentów w niniejszym postępowaniu i tak:
- oferta cenowa w wysokości 123.831,19zł jest niższa tylko o nie cały 1% od
średniej wszystkich ofert
- oferta cenowa rbh (19,70zł) jest niższa o ok.23% od średniej wszystkich ofert
Doświadczenie:
Właściciel który będzie realizował zamówienie osobiście ma duże doświadczenie w
realizacji zamówień dla jednostek wojskowych, WOG-ów na terenie kraju, zna ich specyfikę,
urządzenia które jednostki mają na wyposażeniu i będzie mógł wykorzystać tą wiedzę do
realizacji zamówienia dla Zamawiającego.
Właściciel realizował już zamówienia albo w ramach swojej działalności, albo jako
serwisant firmy „Specjalistyczne Przedsiębiorstwo ART SERVICE Albin M. ” z siedzibą w
Gdyni ul. Botnicka 3/3 (od 07.06.2022r. realizuje zamówienia dla powyższej firmy jako
zarządca sukcesyjny), m.in.
- 35 WOG Białystok 2022r. (obecnie w trakcie realizacji zamówienia), 2020r.
2017r. - 43 WOG Wędrzyn 2022r. (obecnie w trakcie realizacji zamówienia), 2020, 2019r.
- 25WOG Kraków 2022r. (obecnie w trakcie realizacji zamówienia)
- 16WOG Drawsko Pom. 2020r., 2019r., 2018r.
- 44WOG Krosno Odrz. 2021r.
- Komenda Portu Wojennego Gdynia 2019r., 2018r.
- Komenda Portu Wojennego Świnoujście 2018r.
- 23Baza Lotnictwa Taktycznego Mińsk Maz. 2021r. - 22Baza Lotnictwa
Taktycznego Malbork 2017r.
- JW2063 Warszawa 2017r. (.)”.
Do złożonych wyjaśnień Przystępujący przedłożył Zamawiającemu poświadczenia i
referencje od wskazanych zamawiających, że zamówienia te zrealizował należycie.
Przedłożył również kopie umów, potwierdzających wysokość stawek rbh za realizację innych
usług.
Izba zważyła:
Zgodnie z art. 224 ust. 1 Pzp jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części
składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą
wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z
wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych
przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w
zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. Natomiast
stosownie do treści art. 224 ust. 6 Pzp odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub
kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie,
lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub
kosztu. Przepis art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp stanowi, że Zamawiający odrzuca ofertę jeżeli
zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia.
Izba uwzględniając poczynione wyżej ustalenia stwierdziła, że Przystępujący
złożonymi wyjaśnieniami nie zdołał wykazać, że cena jego oferty nie zawiera rażąco niskiej
ceny.
Podkreślić należy, że jak wynika z przepisu art. 225 ust. 5 Pzp obowiązek wykazania,
że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy. Obowiązkiem
Przystępującego było więc wskazanie wszelkich okoliczności, które umożliwiły mu
skalkulowanie ceny za 1 rbh na wskazanym w Formularzu oferty poziomie, a następnie
szczegółowo wyjaśnić sposób w jaki sposób okoliczności te wpłynęły na możliwość
obniżenia ceny za 1 rbh. Podkreślić należy, że tylko taka prezentacja poszczególnych
elementów cenotwórczych umożliwiłaby Zamawiającemu ocenę, czy zaoferowana cena jest
ceną rynkową i została obliczona w sposób rzetelny a Przystępujący wziął pod uwagę
wszystkie elementy składające się na realizację przedmiotowego zamówienia.
W ocenie Izby, w złożonych wyjaśnieniach nie sposób doszukać się wszystkich
okoliczności, które wykazałyby rynkowy charakter ceny. Zauważenia także wymaga to, że
Przystępujący pomimo wskazania elementów cenotwórczych mających wpływ na cenę
oferty, nie przedłożył żadnych dowodów, oparł się tylko na gołosłownych stwierdzeniach, co
w ocenie Izby w żaden sposób nie umożliwiało Zamawiającemu pozytywnej oceny złożonych
wyjaśnień.
Na wstępie odnosząc się do omawianej przez Odwołującego kwestii dotyczącej
wyliczenia kosztów pracy, które Przystępujący wskazał w wyjaśnieniach, dotyczących
średnio ważonego kosztu roboczogodziny - 10,35 zł, Izba stwierdziła, że dokonane przez
Przystępującego wyliczenia są niezwykle ogólnikowe i niepoparte żadnymi konkretnymi
kalkulacjami. Przystępujący zadeklarował oszczędną metodę realizacji zamówienia, poprzez
wykonanie części zamówienia osobiście przez samego właściciela (którego koszty
roboczogodziny wycenia jedynie na 1 zł brutto) jednak nie sprecyzował przy tym w jakiej
proporcji zamówienie będzie wykonywane przez niego osobiście, a jaka część przypadnie do
wykonania serwisantowi zamieszkującemu na Śląsku. Przystępujący nie wyjaśnił także, w
jaki sposób w przyjętej przez siebie stawce wynagrodzenia właściciela - 1 zł brutto zostały
uwzględnione koszty konieczne do poniesienia, takie jak np. podatki czy składki na ZUS.
Izba nie kwestionuje, że właściciel firmy nie podlega ustawie regulującej wysokość
minimalnego wynagrodzenia za pracę, jednakże zgodziła się z Odwołującym, że
obowiązkiem Przystępującego było wykazanie realnych kosztów pracy osoby
zaangażowanej w realizacje zamówienia bez względu na podstawę i formę zatrudnienia, a
więc także właściciela firmy. W wyjaśnieniach jednak nie sposób doszukać się jak
Przystępujący oszacował wynagrodzenie na poziomie 1 zł brutto oraz czy w jakiejkolwiek
proporcji uwzględnia koszty związane w obowiązkiem ponoszenia danin publicznych.
Ponadto, w ocenie Izby treść złożonych wyjaśnień uniemożliwiała także uznanie za
prawidłową kalkulację kosztów pracy serwisanta. Podkreślić należy, że w żadnym miejscu
Przystępujący nie wskazał, że korzysta ze zwolnienia z VAT, co winno skutkować
powstaniem wątpliwości u Zamawiającego, czy zaoferowana cena brutto 1 rbh zawiera
również podatek VAT 23%. Odnosząc się ponadto do wskazywanej przez Przystępującego
na rozprawie okoliczności, że informacja o korzystaniu przez niego ze zwolnienia z podatku
VAT jest ogólnodostępna, wskazać należy, że to obowiązkiem wykonawcy wezwanego do
złożenia wyjaśnień jest wskazanie wszelkich okoliczności, które wpłynęły na możliwość
zaoferowania ceny na danym poziomie. Nie jest natomiast obowiązkiem Zamawiającego
poszukiwanie i ustalanie, czy istnieją „jakieś” przyczyny, które uzasadniające zaoferowaną
przez danego wykonawcę cenę jako realną. Tym samym okoliczności korzystania ze
zwolnienia z podatku VAT winna być powołana przez Przystępującego w wyjaśnieniach.
Obecnie te działania są spóźnione i nie mogą zostać wzięte pod uwagę.
W konsekwencji, uwzględniając natomiast, że powyższy koszt pracy jest najbardziej
istotnym składnikiem wpływającym na cenę jednostkową tj. 1 rbh Przystępujący zobligowany
był wskazać w jaki sposób owe uśrednione koszty wyliczył. Tego jednak w wyjaśnieniach
zabrakło.
Kolejno wskazać należy, że Przystępujący w wyjaśnieniach wyjaśnił, że na 1 rbh
składają się głównie wartości intelektualne osób prowadzących serwis urządzeń biurowych i
teleinformatycznych, a także akcesoria potrzebne do wykonywania serwisu czy też koszty
amortyzacji zakupu specjalistycznego sprzętu niezbędnego do realizacji serwisu. Z
wyjaśnień wynika ponadto, że z powodu tego, że zakupy tych akcesoriów są jednorazowe a
ponadto z uwagi na to, że starczają one na wiele lat - koszt przypadający na jeden serwis
jest znikomy. Odnosząc się do powyższego podkreślić należy, że wyjaśnienia te zawierają
twierdzenia zarówno ogólnikowe, co nie poparte żadnymi szczegółowymi wyliczeniami (w
postaci np. zobrazowania ile tych akcesoriów wykonawca zamierza kupić na potrzeby
realizacji tego konkretnego zamówienia, jakie będą koszty z tym związane, nie wykazuje
również posiadanego przez siebie sprzętu, a przez to nie wyjaśnia w żaden sposób jak
powyższe wpływa się na możliwość obniżenia ceny ofertowej). Zauważyć należy, że w
przedłożonej kalkulacji Przystępujący wycenił koszty amortyzacji pojazdów i sprzętu na 0,01
zł. Nie wskazał w jakiej pozycji zostały wycenione inne materiały potrzebne do realizacji
zamówienia jak np. szmatki, olej smarujący czy płyn potrzebny do czyszczenia rolek
gumowych. Przystępujący nie wykazał kosztów zakupu powyższych materiałów oraz
przełożenia tej kwoty na realizację niniejszego zamówienia z uwzględnieniem jego zakresu.
Także w odniesieniu do innych kosztów wykonawca przedstawia określone założenia,
których nie uzasadnia w sposób szczegółowy, a które to w jego ocenie przekładają się na
określone koszty ujmowane w kwocie 1 rbh. Tak jest też w przypadku kosztów transportu,
które wycenia on na 5,40 zł. brutto. Powołując się na sprzyjające okoliczności, w postaci
zatrudniania serwisanta zamieszkującego na Śląsku, blisko siedzib Zamawiającego wyliczył
całkowity koszt dla najdłuższej trasy (2x10 km). Okoliczności tej nie poparł jednak ani
żadnymi szczegółowymi kalkulacjami w postaci ilości dojazdów, nie wyjaśnił jak przekłada
się to na możliwość obniżenia kosztów 1 rbh. Ponadto w ocenie Izby wyjaśnienia w tym
zakresie są wewnętrznie sprzeczne, z jednej bowiem strony Przystępujący wskazuje na
koszty dojazdu uwzględniając jedynie miejsce zamieszkania serwisanta, natomiast w
kalkulacji tej brakuje jakichkolwiek wyliczeń i kalkulacji związanych z dojazdem do siedzib
Zamawiającego właściciela firmy, który jak wskazał na rozprawie Przystępujący będzie
wykonywał połowę ilości godzin usługi serwisu. Zaznaczenia przy tym wymaga, że jak
wynika w CEiDG właściciel ten ma miejsce zamieszkania na Pomorzu, co jak wskazał
Odwołujący znajduje się ok. 550 km od miejsca siedziby Zamawiającego. W wyjaśnieniach
brak jest jakiejkolwiek kalkulacji kosztów dojazdu dla tej osoby. Powyższe okoliczności w
ocenie Izby powodują , że nie sposób za realne uznać wyliczenia Przystępującego co do
rzeczywistych kosztów dojazdu.
Kolejno wskazać należy, że Przystępujący nie wykazał - poza gołosłownym
wskazaniem na tą okoliczność - iż realizuje podobne zamówienia dla 25 WOG oraz
oddziałów PKO BP, co pozwoli mu obsłużyć ww. podmioty „przy okazji” jednej trasy. Ponadto
w opinii Izby, łączenie realizacji umowy, z innym zlecającym nie oznacza jednak, że koszty
związane z dojazdem nie są w ogóle ponoszone, należy je bowiem proporcjonalnie podzielić
pomiędzy obydwie świadczone usługi. Takich wyliczeń i analiz w złożonych wyjaśnieniach
zabrakło. Natomiast w sytuacji, gdy Przystępujący wskazał ten właśnie element, jako ten w
odniesieniu do którego występują wyjątkowo sprzyjające warunki realizacji zamówienia, a w
konsekwencji pozwalający mu na obniżenie kosztów jego realizacji - miał obowiązek w
złożonych przez siebie wyjaśnieniach szczegółowo ten element opisać i przedłożyć
kalkulację.
Izba analogicznie, tj. jako gołosłowne oceniła wyjaśnienia Przystępującego dotyczące
kosztów funkcjonowania firmy w postaci np. kosztów księgowych. W odniesieniu do tych
elementów kosztotwórczych Przystępujący wskazał tylko, że korzysta z pomocy
ustawodawcy poprzez stosowanie uproszczonej księgowości. Obok samej deklaracji brak
jest jednak zarówno wyliczeń jaki ma to wpływ na obniżenie kosztu 1 rbh. Przystępujący w
żadnym miejscu złożonych wyjaśnień nie wskazał na okoliczność zwolnienia z VATu, a
podnoszenie tej argumentacji dopiero na etapie postępowania odwoławczego Izba uznała za
spóźnione.
Wykonawca argumentuje także, że uzyska szereg innych korzyści (niepieniężnych),
wynikających z realizacji powyższego zamówienia, takich jak uzyskanie sporych rabatów
u swoich dostawców. Oprócz tego, że brak jest w odniesieniu do tego czynnika żadnych
konkretów, w postaci np. oświadczeń z jakimi firmami zawarte zostały umowy i czego
dotyczą, brak też jakichkolwiek wyliczeń odnoszących się do tego w jaki sposób zakupy
dokonywane dla zamawiającego przełożą się na dodatkowe rabaty, udzielone Office Service
przez jego dotychczasowych dostawców.
Podsumowując, Izba stwierdziła, że Przystępujący nie zdołał obalić domniemania
rażąco niskiej ceny. Office Service złożył wyjaśnienia w zakresie odnoszącym się do ceny,
opierając się wyłącznie na własnych oświadczeniach, szczątkowych kalkulacjach, które to
jednak nie opierały się na żadnych konkretnych założeniach, ani też nie zostały poparte
żadnymi dowodami. Zamawiający w wezwaniu wprost wskazał, że obowiązkiem
Przystępującego jest przedstawienie kwotowego zestawienia kosztów z zyskiem w
odniesieniu do wskazanej stawki roboczogodziny. Wskazał, że zestawienie po stronie zysku
ma zawierać wszystkie składowe zysku z kwotami zysku w poszczególnych jego
elementach, zestawienie po stronie kosztów ma zawierać kwotowe zestawienie wszystkich
kosztów (koszty dojazdu pracowników, koszty zarządu, inne koszty). Zamawiający wskazał
również, że celem złożenia wyczerpujących wyjaśnień konieczne jest jednoznaczne i
konkretne wskazanie elementów, w tym przedstawienie dowodów potwierdzających złożone
wyjaśnienia. Takich jednak wyjaśnień w ocenie Izby Przystępujący nie złożył. Podkreślić
natomiast należy, że wykonawca wezwany do udzielenia wyjaśnień, jest zobowiązany
szczegółowo wskazać na tyle konkretne, ale też dające się zweryfikować czynniki
umożliwiające mu zrealizowanie zamówienia za ceny na określonym przez niego, niskim
poziomie. Tymczasem wyjaśnienia Office Service zostały przedstawione w sposób niezwykle
lakoniczny. W piśmie został zawarty zbiór informacji niepowiązanych ze sobą, nie
wnoszących nic do sprawy przekazanych oświadczeń, nie popartych szczegółowymi
kalkulacjami odnoszącymi się do określonych elementów ceny jak np. stawka za 1 rbh dla
właściciela firmy, a także jak np. w odniesieniu do kosztów przejazdu w sposób wewnętrznie
sprzeczny i wybiórczy, poprzez całkowite pominięcie w wyjaśnieniach kosztów dojazdu
ponoszonych przez właściciela. Ponadto podkreślić należy, że Przystępujący złożonych
wyjaśnień nie poparł żadnymi rzetelnymi dowodami, które odnosiłyby się czy to do podstawy
dokonanych wyliczeń czy też okoliczności, które miały potwierdzać możliwość zaoferowania
tak niskiej ceny za realizację zamówienia. Z pewnością za dowody, które mają potwierdzać
rynkowy charakter ceny nie mogą być uznane ani wskazywane ceny jednostkowe za
realizację innych zamówień, ani też referencje potwierdzające ich należyte wykonanie. Nie
wiadomo bowiem w jaki sposób były one kalkulowane ani też jaki był zakres czynności
wykonywanych w ramach tych zadań. Każde zamówienie jest bowiem inne, inne mogą być
też szczególne okoliczności pozwalające wykonawcy na obniżenie ceny ofertowej.
W konsekwencji, w ocenie Izby w niniejszym postępowaniu nie zaistniały okoliczności
umożliwiające Zamawiającemu pozytywną ocenę złożonych przez Przystępującego
wyjaśnień, w związku z czym Izba uznała, że naruszył on przepis art. 224 ust. 6 w zw. z art.
226 ust. 1 pkt 8 Pzp.
Izba za nieuzasadniony uznała zarzut dotyczący naruszenia art. art. 226 ust. 1 pkt 3
w zw. z art. 224 ust. 3 pkt 4 Pzp w zw. z §2 Rozporządzenia.
Izba stwierdziła, że Zamawiający nie może odrzucić oferty na podstawie art. 226 ust.
1 pkt 3 Pzp z uwagi na zastosowanie stawki wynagrodzenia niższej niż wynikająca z
przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Ta okoliczność, może stanowić
przesłankę odrzucenia oferty na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp. Nawet gdyby przyjąć, że
w postępowaniu mielibyśmy do czynienia ze stawką jednostkową nie uwzględniającą
założeń wynikających z przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, to podstawą
działań Zamawiającego powinien być art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp, nie zaś art. 226 ust. 1 pkt 3
Pzp, z którego wynika, że ofertę odrzuca się, jeżeli jest niezgodna z ustawą, przez co
rozumie się przepisy Pzp i przepisów wykonawczych do ustawy, a nie przepisy innych
regulacji rangi ustawowej. W konsekwencji zastosowanie stawki wynagrodzenia niższej niż
wynikająca z przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę skutkować by musiało
odrzuceniem oferty na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp, nie zaś art. 226 ust. 1 pkt 3 ww.
ustawy.
Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji.
W związku z tym, że Izba częściowo uwzględniła i częściowo oddaliła odwołanie, a
stosunek zarzutów zasadnych do niezasadnych wyniósł odpowiednio % do % to Izba
kosztami postępowania obciążyła Przystępującego zgłaszającego sprzeciw i Odwołującego
w częściach równych.
Na koszty postępowania odwoławczego składał się wpis uiszczony przez
Odwołującego w wysokości 7500 zł, koszty poniesione przez Odwołującego z tytułu
zastępstwa przed Izbą w kwocie 3 600 zł oraz koszty poniesione przez Przystępującego
tytułem wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie 3600 zł. Izba zniosła pomiędzy stronami
koszty poniesione przez strony z tytułu wynagrodzenia pełnomocników, a w konsekwencji
powyższego zasądziła od Przystępującego na rzecz Odwołującego kwotę 3 750 zł
stanowiącą różnicę pomiędzy kosztami poniesionymi dotychczas przez Odwołującego a
kosztami postępowania, za jakie odpowiadał w świetle jego wyniku.
Przewodniczący:..............................................