Postanowienie I PKN 418/00

Postanowienie z dnia 11 lipca 2000 r. I PKN 418/00 1. Ograniczenie zakresu pełnomocnictwa przez wyłączenie czynności związanych z zaskarżaniem orzeczeń w określonych instancjach musi być wy- raźne, gdyż zasadą jest, że pełnomocnictwo obejmuje z samego prawa umo- cowanie do wszystkich łączących się ze sprawą czynności procesowych (art. 91 w związku z art. 88 KPC). 2. Wezwanie do uzupełnienia zażalenia w zakresie braków pełnomocnic- twa jest bezprzedmiotowe, jeżeli zażalenie jest niedopuszczalne. Przewodniczący SSN Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski (sprawozdawca), Andrzej Kijowski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 lipca 2000 r. sprawy z powództwa Korporacji Budownictwa Przemysłowego „J.P.” Spółki z o.o. w W. przeciwko Maciejowi M. i Adamowi M. o zapłatę, na skutek kasacji pozwa- nych od postanowienia Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 12 marca 1998 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 25 marca 1997 r. [...] Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpie- czeń Społecznych we Wrocławiu zasądził od pozwanego Macieja M. na rzecz Korpo- racji Budownictwa Przemysłowego "J.P." spółka z o.o. w W. kwotę 44.525,89 zł z od- setkami, umorzył postępowanie co do kwoty 120.466,89 zł i oddalił powództwo w po- zostałym zakresie w stosunku do tego pozwanego. Sąd zasądził również od drugiego z pozwanych Adama M. kwotę 118.456 zł, umorzył postępowanie co do kwoty 33 143,70 zł i oddalił powództwo w pozostałym zakresie w stosunku do tego pozwane- 2 go. Wyrok ten pozwani zaskarżyli apelacją z dnia 27 czerwca 1997 r. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 1997 r. [...] apelację pozwanych odrzucił Sąd Apelacyjny we Wrocławiu. Sąd Apelacyjny stwierdził, że w terminie do złożenia apelacji pełnomocnik pozwanych wniósł pismo nazwane apelacją. W piśmie tym, poza sformułowaniem wniosku apelacyjnego i wskazaniem naruszenia prawa mate- rialnego brakowało pozostałych elementów wymaganych art. 368 KPC. Po upływie terminu do wniesienia apelacji pełnomocnik pozwanych złożył ponownie apelację zawierającą uzasadnienie wniosku i zarzutu, a w piśmie z 7 lipca 1997 r. poinformo- wał Sąd, że poprzednio omyłkowo wysłał "niepełną apelację". Sąd Apelacyjny uznał, że apelacja jako spóźniona podlega odrzuceniu. Zażalenie z dnia 3 marca 1998 r. na to postanowienie skierowane do Sądu Najwyższego złożył pełnomocnik pozwanych, podnosząc że apelację złożył w termi- nie i powinien być wezwany w trybie art. 130 KPC do jej uzupełnienia. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, postanowieniem z dnia 12 marca 1998 r., od- rzucił to zażalenie, stwierdzając, że zaskarżone postanowienie zostało wydane przez sąd drugiej instancji, a od postanowienia tego sądu zażalenie przysługuje tylko w przypadku odrzucenia kasacji (art. 39318 KPC). Postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 12 marca 1998 r. zostało przez po- zwanych zaskarżone dwutorowo. Pozwani złożyli zażalenie z dnia 22 kwietnia 1998 r., które zostało odrzucone postanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 11 sierpnia 1998 r. Z kolei to postanowie- nie zostało zaskarżone przez pozwanych kasacją z dnia 11 września 1998 r., która została oddalona przez Sąd Najwyższy. Równolegle pozwani zaskarżyli postanowienie z dnia 12 marca 1998 r., kasa- cją z dnia 13 maja 1998 r., która wpłynęła do Sądu Apelacyjnego w dniu następnym (14 maja 1998 r.). W tej kasacji pozwani zarzucili, że w postępowaniu dotyczącym wniesionego zażalenia na postanowienie o odrzuceniu apelacji doszło do nieważno- ści postępowania (art. 379 pkt 2 KPC), gdyż reprezentujący wówczas pozwanych adwokat Roman W. nie był należycie umocowany. Złożył on bowiem tylko pełno- mocnictwo do reprezentacji przed Sądem Wojewódzkim. Gdyby nawet przyjąć, że dotyczyło ono reprezentacji przed sądami powszechnymi, to nie obejmowało z pew- nością Sądu Najwyższego. 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Apelacyjny odrzucił apelację pozwanych, a następnie odrzucił zażalenie pozwanych na to postanowienie, przyjmując, że na postanowienie sądu drugiej ins- tancji nie przysługuje zażalenie, poza przypadkiem zażalenia na postanowienie o odrzuceniu kasacji (art. 394 § 1 i 39318 KPC). To rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego jest merytorycznie oczywiście prawidłowe, gdyż zgodnie ze wskazanymi przepisami tylko na jedno postanowienie sądu drugiej instancji przysługuje zażalenie. Dotyczy to wyłącznie postanowienia o odrzuceniu kasacji. Na żadne inne postanowienie sądu drugiej instancji (w tym więc także na postanowienie o odrzuceniu apelacji) nie przy- sługuje zażalenie. Problem czy adwokat Roman W., składając zażalenie, legitymował się właściwym pełnomocnictwem może wzbudzać pewne wątpliwości. W toku postę- powania złożył on bowiem druk pełnomocnictwa podpisany przez pozwanych, zawie- rający formułę: "do prowadzenia we wszystkich instancjach". Zwrot ten jest częścio- wo podkreślony, a częściowo przekreślony, a nadto na pełnomocnictwie dopisano ręcznie: "przed sądem pracy o sygn. akt [...]". Analiza art. 88 i 91 KPC wskazuje, że zasadą jest udzielanie pełnomocnictwa procesowego ogólnego, a więc z istoty obej- mującego wszystkie łączące się ze sprawą czynności procesowe (a więc we wszyst- kich instancjach). Stwierdzenie, że pełnomocnictwo zostało udzielone tylko do niektó- rych czynności procesowych (art. 88), a więc że wyłączono niektóre czynności (np. czynności procesowe związane z zaskarżaniem orzeczeń w określonych instancjach) musi być wyraźne. Tymczasem z pełnomocnictwa udzielonego przez pozwanych adwokatowi Romanowi W. bynajmniej nie wynika, aby wyłączało ono czynności procesowe związane z zaskarżaniem zażaleniem postanowienia Sądu drugiej ins- tancji. Ten pełnomocnik legitymował się więc prawidłowym pełnomocnictwem w fazie złożenia zażalenia na postanowienie Sądu drugiej instancji i nie wystąpiła w tym za- kresie nieważność postępowania. Sąd Najwyższy zważył nadto, że nawet, gdyby przyjąć, że występował wska- zany brak w zakresie pełnomocnictwa adwokata Romana W., to kasacja i tak nie ma usprawiedliwionej podstawy. Brak pełnomocnictwa jest bowiem brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu, w tym przypadku w trybie art. 368 w związku z art. 397 § 2 i art. 126 § 3 KPC. Gdyby adwokat nie uzupełnił tego braku to zażalenie podlega- łoby odrzuceniu na podstawie art. 370 w związku z art. 397 § 2 KPC. Również, gdyby pełnomocnik uzupełnił taki brak, to zażalenie podlegałoby odrzuceniu, gdyż było 4 niedopuszczalne z innych przyczyn. Z tego względu wzywanie do uzupełnienia ta- kiego braku było bezprzedmiotowe (por. § 122 rozporządzenia Ministra Sprawiedli- wości z dnia 19 listopada 1987 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania sądów po- wszechnych, Dz.U. Nr 38, poz. 218 ze zm.). Z tych względów kasacja pozwanych podlegała oddaleniu na podstawie art. 39312 KPC. ========================================