Sygn. akt I ACz 540/17
POSTANOWIENIE
Dnia 20 kwietnia 2017 r.
Sąd Apelacyjny w Krakowie, Wydział I Cywilny w składzie:Przewodniczący: SSA Barbara BaranSędziowie: SA Jerzy Bess
SO (del.) Beata Kurdziel (sprawozdawca)
po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2017 r. w Krakowie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa A. W. (1)
przeciwko M. J.
o zapłatę
na skutek zażalenia pozwanego
od postanowienia Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 15 lutego 2017r., sygn. akt I C
343/16
postanawia:
oddalić zażalenie
SSA(del.) Beata Kurdziel SSA Barbara Baran SSA Jerzy Bess
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Nowym Sączu postanowieniem wydanym dnia 15 lutego 2017r. wsprawie z powództwa A. W. (1) przeciwko M. J. o zapłatę odrzuciłapelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 1 sierpnia 2016r.W uzasadnieniu ww. postanowienia Sąd Okręgowy wskazał, że w apelacji złożonej odwyroku z dnia 1 sierpnia 2016r. pozwany zawarł wniosek o zwolnienie od opłaty sądowej odapelacji, który został oddalony postanowieniem z dnia 24 października 2016r. Zażaleniepozwanego na powyższe postanowienie Sąd Apelacyjny w Krakowie oddalił postanowieniemz dnia 17 stycznia 2017r. Odpis postanowienia doręczony został pełnomocnikowi pozwanegow dniu 30 stycznia 2017r. Opłata od apelacji nie została uiszczona w terminie do 6 lutego2017r.
Sąd Okręgowy wskazał, że na mocy art. 370 k.p.c. sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnymapelację wniesioną po upływie przepisanego terminu, nieopłaconą lub z innych przyczynniedopuszczalną, jak również apelację, której braków strona nie uzupełniła w terminie.Zgodnie z art. 112 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawachcywilnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1025 t.j. ze zm.), jeżeli wniosek o zwo lnienie od kosztówsądowych zgłoszony przed upływem terminu do opłacenia pisma został prawomocnieoddalony, przewodniczący wzywa stronę do opłacenia złożonego pisma na podstawie art. 130k.p.c. Stosownie do art. 112 ust. 3 ustawy przepisu ust. 2 nie stosuje się, jeżeli pismopodlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od wskazanej przez stronęwartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia zostało wniesione przezadwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego. W takim przypadku, jeżeli wniosek ozwolnienie od kosztów sądowych złożony przed upływem terminu do opłacenia pisma zostałoddalony, tygodniowy termin do opłacenia pisma biegnie od dnia doręczenia stroniepostanowienia, a gdy postanowienie zostało wydane na posiedzeniu jawnym - od dnia jegoogłoszenia. Jeżeli jednak o zwolnieniu orzekał sąd pierwszej instancji, a strona wniosłazażalenie w przepisanym terminie, termin do opłacenia pisma biegnie od dnia doręczeniastronie postanowienia oddalającego zażalenie, a jeżeli postanowienie sądu drugiej instancjizostało wydane na posiedzeniu jawnym - od dnia jego ogłoszenia. Przepis art. 112 ust. 3u.k.s.c. dotyczy również środków odwoławczych.
W niniejszej sprawie profesjonalny pełnomocnik pozwanego nie uiścił wymaganej opłatystosunkowej od wartości przedmiotu zaskarżenia w terminie, który upłynął z końcem dnia 6lutego 2017r., w związku z czym apelacja podlegała odrzuceniu na podstawie art. 370 k.p.c.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł pozwany, zaskarżając je w całości izarzucając naruszenie art. 370 k.p.c. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie podczas, gdyapelacja pozwanego opłacona została w ustawowym terminie 7 dniowym od doręczeniapostanowienia o oddaleniu zażalenia. W oparciu o powyższy zarzut pozwany wniósł ouchylenie zaskarżonego postanowienia i przyjęcie do rozpoznania apelacji pozwanego.
W uzasadnieniu zażalenia pozwany przyznał, że termin do uiszczenia opłaty od apelacji mijałdla pozwanego w dniu 6 lutego 2017r. Pozwany w dniu 5 lutego 2017r. przelał kwotę 9.830złna rachunek bankowy Sądu, z tym, że omyłkowo na rachunek bankowy Sądu Okręgowego w K. I Wydziału Cywilnego. W dniu 20 lutego 2017r. pozwany uzyskał informację odokonaniu przelewu na błędny rachunek bankowy i niezwłocznie zwrócił się do SąduOkręgowego w K. z wnioskiem o przeksięgowanie ww. kwoty na sumy budżetoweSądu Okręgowego w Nowym Sączu. Pozwany powołał się na stanowisko Sądu Najwyższegozaprezentowane w sprawie III CZP 62/89, zgodnie z którym „uiszczenie opłaty na rachuneksądu niewłaściwego tylko wtedy może być dokonane w terminie, jeżeli sąd ten w ciągu 7 dniod otrzymania przez stronę wezwania do uiszczenia opłaty złoży w banku polecenie przelewuna rachunek sądu właściwego”. W niniejszej sprawie Sąd Okręgowy w K. przekazałna rachunek Sądu Okręgowego w Nowym Sączu powyższą opłatę sądową od apelacjimieszcząc się w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia o odrzuceniu apelacji. Wobecpowyższego uznać należy, że pozwany dochował terminu do wniesienia opłaty od apelacji, afakt, że dokonał tego omyłkowo na rachunek sum Sądu Okręgowego w K. niepowinien powodować dla niego ujemnych skutków. Omyłka pozwanego, nie noszącaznamion działania w złej wierze nie powinna skutkować ograniczeniem jego prawa do sądupoprzez odrzucenie apelacji. Dopiero, gdyby pozwany przelał ww. kwotę na rachunekniebędący rachunkiem żadnego z sądów można byłoby przyjmować celowe działaniepozwanego. Skierowanie opłaty na konto niewłaściwego sądu, lecz prawidłowo oznaczonegotytułu opłaty w przelewie nie może stanowić podstawy do odrzucenia apelacji, o czymświadczy treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 2008r. , sygn. aktSK 11/07, w którym to orzeczeniu stwierdzono niezgodność z Konstytucją §2 ust. 1rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006r. w sprawie sposobuuiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 27, poz. 199) w częściobejmującej słowo „właściwego”. Prawidłowe oznaczenie sądu właściwego wynika z tytułuuiszczonego przelewu — jako że przed Sądem Okręgowym w Nowym Sączu pod sygn. I C343/16 toczyła się sprawa z powództwa A. W. przeciwko M. J.. Zauwzględnieniem zażalenia przemawia również to, że spełnione zostały wszystkie cele, jakimma służyć uiszczenie opłaty sądowej tj. zarówno cel fiskalny - z uwagi na przekazanie opłatyna rachunek Sądu Okręgowego w Nowym Sączu, jak również cel niefiskalny, tworzący zobowiązku uiszczenia opłaty swoistą barierę finansową przeciwko nieuzasadnionemuwnoszeniu powództw i apelacji.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Okolicznością nie kwestionowaną przez pozwanego jest fakt, iż w terminie tygodniowym oddnia doręczenia pełnomocnikowi pozwanego postanowienia Sądu Apelacyjnego w Krakowieoddalającego zażalenie pozwanego na postanowienie oddalające wniosek o zwolnienie odopłaty sądowej od apelacji, opłata ta nie została uiszczona na rachunek Sądu Okręgowego w Nowym Sączu tj. sądu, który wydał wyrok zaskarżony przez pozwanego. Opłata taka zostałabowiem uiszczona (z zachowaniem ww. terminu) na konto Sądu Okręgowego w K., anastępnie - na wniosek pozwanego z dnia 20 lutego 2017r. - przekazana na rachunekbankowy Sądu Okręgowego w Nowym Sączu.
Powyższe okoliczności uzasadniają przyjęcie stanowiska, że pozwany nie uiścił wprzepisanym terminie opłaty sądowej od apelacji.
Zgodnie z § 2 ust. la rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 marca 2016 r. wsprawie sposobu uiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2016 r., poz.408), opłaty sądowe w sprawach cywilnych uiszcza się w formie bezgotówkowej na rachunekbieżący dochodów sądu właściwego dla podjęcia czynności procesowej, z którą wiąże sięuiszczenie opłaty sądowej, lub sądu, za pośrednictwem którego, zgodnie z obowiązującymiprzepisami, wnosi się pismo podlegające opłacie sądowej. Treść ww. aktualnieobowiązującego przepisu urzeczywistnia zaprezentowane na gruncie uprzednioobowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006r. wsprawie sposobu wnoszenia opłat sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 27,poz. 199 ze zm.) stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zawarte w wyroku z dnia 29kwietnia 2008 r., SK 11/07 (OTK-A 2008, nr 3, poz. 47), w którym wskazano, że pojęcie „sądwłaściwy” obejmuje dwa desygnaty znaczeniowe i odnosi się - w przypadku realizacjiobowiązku uiszczenia opłaty sądowej od wniesionej apelacji - do sądu pierwszej instancji zapośrednictwem, którego wnosi się ten środek zaskarżenia oraz do sądu drugiej instancji (sądodwoławczy). Na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów trafnie podkreślano worzecznictwie, że za „sąd właściwy” w rozumieniu § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 31stycznia 2006 r. nie można uznać sądu, który nie ma żadnego powiązania proceduralnego ztoczącym się postępowaniem (tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 8 marca 2012 r., VCZ 150/11). Na gruncie obecnie obowiązujących przepisów, które wprost wskazują, narachunek którego sądu ma zostać uiszczona opłata, nie budzi wątpliwości, że uiszczenieopłaty na konto sądu, który nie ma żadnego powiązania proceduralnego z niniejszą sprawą (tj.konto Sądu Okręgowego w K.) nie może być uznane za terminową realizacjęobowiązku fiskalnego związanego z wniesieniem apelacji od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 1 sierpnia 2016r.
Dodatkowo wskazać należy, iż nieadekwatne jest powoływanie się przez pozwanego nauchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26.06.1989r, III CZP 62/89. Z treści ww. uchwały wynika,że uiszczenie opłaty na rachunek sądu niewłaściwego tylko wtedy może być uznane zadokonane w terminie, jeżeli sąd ten w ciągu 7 dni od otrzymania przez stronę wezwania douiszczenia opłaty złoży w banku polecenie przelewu na rachunek sądu właściwego. Wniniejszej sprawie termin do uiszczenia opłaty sadowej od apelacji upłynął w dniu 6 lutego2017r., zaś polecenie przelewu opłaty sądowej od apelacji z konta Sądu Okręgowego w K. na konto Sądu Okręgowego w Nowym Sączu wydane zostało w dniu 23 lutego2017r., w uwzględnieniu wniosku pozwanego z dnia 20 lutego 2017r. tj. po upływietygodniowego terminu do uiszczenia opłaty sądowej od apelacji. Na bieg ww. terminu nie mażadnego znaczenia doręczenie odpisu postanowienia o odrzuceniu apelacji.
Wobec powyższego, zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art.
397§2 k.p.c.
SSA(de.) Beata Kurdziel SSA Barbara Baran SSA Jerzy Bess