Art. 97. kpk Czynności sprawdzające

Jeżeli zachodzi potrzeba sprawdzenia okoliczności faktycznych przed wydaniem orzeczenia na posiedzeniu, sąd dokonuje tego sam albo w tym celu wyznacza sędziego ze składu orzekającego bądź zwraca się o wykonanie określonych czynności do sądu miejscowo właściwego. Jeżeli czynność nie wymaga przeprowadzenia dowodu, może ją wykonać także referendarz sądowy.

Komentarz do Art. 97. kpk

Art. 97 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.) reguluje procedurę sprawdzania okoliczności faktycznych przed wydaniem orzeczenia na posiedzeniu. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że sąd dysponuje pełnym i rzetelnym materiałem dowodowym przed podjęciem decyzji. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do tego artykułu.

Komentarz do Art. 97 k.p.k.

1. Sprawdzenie okoliczności faktycznych przez sąd

Pierwsza część artykułu stanowi, że jeżeli zachodzi potrzeba sprawdzenia okoliczności faktycznych przed wydaniem orzeczenia na posiedzeniu, sąd dokonuje tego sam. Oznacza to, że sąd ma obowiązek samodzielnie przeprowadzić niezbędne czynności w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy. Jest to wyraz zasady bezpośredniości, która nakazuje, aby sąd miał bezpośredni kontakt z materiałem dowodowym.

2. Wyznaczenie sędziego ze składu orzekającego

Jeżeli sąd nie może samodzielnie przeprowadzić wszystkich czynności, może wyznaczyć sędziego ze składu orzekającego do wykonania określonych zadań. Jest to praktyczne rozwiązanie, które pozwala na efektywne zarządzanie czasem i zasobami sądu, jednocześnie zapewniając, że czynności są przeprowadzane przez osobę kompetentną i zaznajomioną ze sprawą.

3. Zwrócenie się do sądu miejscowo właściwego

W sytuacjach, gdy przeprowadzenie czynności wymaga działania poza obszarem właściwości sądu prowadzącego sprawę, sąd może zwrócić się o wykonanie określonych czynności do sądu miejscowo właściwego. Jest to szczególnie istotne w przypadkach, gdy konieczne jest przeprowadzenie dowodów w innej miejscowości, co mogłoby być logistycznie trudne dla sądu prowadzącego sprawę.

4. Czynności niewymagające przeprowadzenia dowodu

Ostatnia część artykułu przewiduje, że jeżeli czynność nie wymaga przeprowadzenia dowodu, może ją wykonać także referendarz sądowy. Referendarz sądowy jest urzędnikiem sądowym, który może wykonywać określone czynności procesowe, co odciąża sędziów i przyspiesza postępowanie. Przykładem takich czynności mogą być formalne sprawdzenia dokumentów czy inne techniczne działania, które nie wymagają oceny dowodów.

Podsumowanie

Art. 97 k.p.k. jest przepisem proceduralnym, który ma na celu zapewnienie, że sąd dysponuje pełnym i rzetelnym materiałem dowodowym przed wydaniem orzeczenia. Przepis ten wprowadza elastyczność w przeprowadzaniu czynności procesowych, umożliwiając sądowi samodzielne działanie, delegowanie zadań sędziemu ze składu orzekającego, zwracanie się do sądu miejscowo właściwego oraz korzystanie z pomocy referendarza sądowego. Dzięki temu postępowanie może być prowadzone sprawnie i efektywnie, z zachowaniem zasad rzetelności i bezpośredniości.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 490.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

okoliczność faktyczna

wydanie orzeczenia

sąd właściwy miejscowo

Art. 96a. kpk Art. 98. kpk