Art. 126. kpk Warunki przywrócenia terminu zawitego

§ 1. Jeżeli niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, strona w zawitym terminie 7 dni od daty ustania przeszkody może zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie czynności, która miała być w terminie wykonana; to samo stosuje się do osób niebędących stronami.

§ 2. W kwestii przywrócenia terminu orzeka postanowieniem organ, przed którym należało dokonać czynności.

§ 3. Na odmowę przywrócenia terminu przysługuje zażalenie.

Komentarz do Art. 126. kpk

Art. 126 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.) reguluje instytucję przywrócenia terminu zawitego, który jest jednym z kluczowych mechanizmów zapewniających sprawiedliwość proceduralną w postępowaniu karnym. Przepis ten ma na celu ochronę stron postępowania przed negatywnymi konsekwencjami niedotrzymania terminu, jeśli to niedotrzymanie wynikało z przyczyn od nich niezależnych.

Kluczowe elementy przepisu:

Przyczyny niezależne od strony:
- Przepis przewiduje możliwość przywrócenia terminu tylko w sytuacjach, gdy niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony. Oznacza to, że strona nie mogła w żaden sposób wpłynąć na zaistnienie przeszkody uniemożliwiającej jej dokonanie czynności w terminie.
Termin na złożenie wniosku:
- Strona ma 7 dni od daty ustania przeszkody na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Jest to termin zawity, co oznacza, że jego niedotrzymanie skutkuje bezwzględnym odrzuceniem wniosku.
Dopełnienie czynności:
- Wraz ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu, strona musi jednocześnie dopełnić czynności, która miała być wykonana w pierwotnym terminie. Jest to warunek konieczny dla skuteczności wniosku.
Osoby niebędące stronami:
- Przepis stosuje się również do osób, które nie są stronami postępowania, ale mają obowiązek dokonania określonych czynności w terminie zawitym.
Organ orzekający:
- W kwestii przywrócenia terminu orzeka organ, przed którym należało dokonać czynności. Jest to logiczne rozwiązanie, ponieważ ten organ jest najlepiej zorientowany w okolicznościach sprawy.
Zażalenie na odmowę:
- Na odmowę przywrócenia terminu przysługuje zażalenie. Jest to istotne zabezpieczenie praw stron, umożliwiające kontrolę decyzji organu pierwszej instancji przez organ wyższej instancji.

Praktyczne znaczenie przepisu:

Art. 126 k.p.k. pełni ważną funkcję w systemie prawa karnego procesowego, zapewniając elastyczność i sprawiedliwość proceduralną. Dzięki możliwości przywrócenia terminu, strony postępowania nie są bezwzględnie karane za okoliczności, na które nie miały wpływu. Przepis ten jest szczególnie istotny w kontekście ochrony praw do obrony i rzetelnego procesu, które są fundamentem demokratycznego państwa prawnego.

Wnioski:

Przepis art. 126 k.p.k. jest dobrze skonstruowany i spełnia swoją rolę w systemie prawa karnego procesowego. Jego stosowanie wymaga jednak staranności zarówno ze strony uczestników postępowania, jak i organów orzekających, aby zapewnić, że przywrócenie terminu będzie miało miejsce tylko w uzasadnionych przypadkach, a jednocześnie nie będzie nadużywane.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 490.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

niedotrzymanie terminu

dopełnienie czynności

organ orzekający

odmowa przywrócenia

przysługujące zażalenie

Art. 125. kpk Art. 127. kpk