Art. 65. k.p.c. Zdolność procesowa

§ 1. Zdolność do czynności procesowych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 64 § 1¹.

§ 2. Osoba fizyczna ograniczona w zdolności do czynności prawnych ma zdolność procesową w sprawach wynikających z czynności prawnych, których może dokonywać samodzielnie.

Komentarz do Art. 65. kpc

Art. 65 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) reguluje kwestie zdolności procesowej, czyli zdolności do samodzielnego występowania w postępowaniu cywilnym. Zdolność procesowa jest kluczowym elementem, który determinuje, kto może być stroną w postępowaniu sądowym i samodzielnie podejmować czynności procesowe.

Komentarz do Art. 65 k.p.c.

1. Zdolność procesowa osób fizycznych

Zgodnie z art. 65 k.p.c., zdolność procesową mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych. Oznacza to, że osoby pełnoletnie, które nie zostały ubezwłasnowolnione całkowicie ani częściowo, mogą samodzielnie występować przed sądem. Pełna zdolność do czynności prawnych jest nabywana z chwilą osiągnięcia pełnoletności, czyli ukończenia 18. roku życia, chyba że osoba wcześniej zawarła związek małżeński, co również skutkuje nabyciem pełnej zdolności do czynności prawnych.

2. Zdolność procesowa osób prawnych

Osoby prawne, takie jak spółki, stowarzyszenia czy fundacje, również posiadają zdolność procesową. W ich imieniu czynności procesowe podejmują organy uprawnione do reprezentacji zgodnie z przepisami prawa lub statutem danej osoby prawnej. Przykładowo, w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, czynności procesowe mogą być podejmowane przez zarząd.

3. Zdolność procesowa jednostek organizacyjnych

Jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 64 § 1¹ k.p.c., to podmioty, które nie posiadają osobowości prawnej, ale którym przepisy prawa przyznają zdolność prawną. Przykładem mogą być spółki osobowe, takie jak spółka jawna czy spółka komandytowa. Te jednostki również mogą występować przed sądem i podejmować czynności procesowe.

4. Zdolność procesowa osób fizycznych ograniczonych w zdolności do czynności prawnych

Osoby fizyczne, które są ograniczone w zdolności do czynności prawnych (np. małoletni powyżej 13. roku życia lub osoby częściowo ubezwłasnowolnione), mają zdolność procesową w sprawach wynikających z czynności prawnych, których mogą dokonywać samodzielnie. Oznacza to, że w zakresie, w jakim prawo pozwala im na samodzielne dokonywanie określonych czynności prawnych, mogą one również samodzielnie występować przed sądem. Przykładowo, małoletni powyżej 13. roku życia może samodzielnie zawierać umowy dotyczące drobnych bieżących spraw życia codziennego i w związku z tym może również samodzielnie występować przed sądem w sprawach wynikających z tych umów.

Podsumowanie

Art. 65 k.p.c. precyzuje, kto posiada zdolność procesową, co jest niezbędne do samodzielnego występowania w postępowaniu cywilnym. Osoby fizyczne z pełną zdolnością do czynności prawnych, osoby prawne oraz określone jednostki organizacyjne mogą samodzielnie podejmować czynności procesowe. Osoby fizyczne z ograniczoną zdolnością do czynności prawnych mają zdolność procesową w zakresie czynności, które mogą dokonywać samodzielnie. Przepisy te mają na celu zapewnienie, że tylko podmioty zdolne do świadomego i odpowiedzialnego działania mogą samodzielnie uczestniczyć w postępowaniu sądowym.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2023 r. poz. 1550.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

zdolność procesowa

jednostka organizacyjna

zdolność prawna

czynność prawna

pełna zdolność

ograniczona zdolność

sprawa prawna

czynność procesowa

Art. 64.Art. 66.