Art. 424². k.p.c. Legitymacja Prokuratora Generalnego i Rzecznika Praw Obywatelskich

W wypadkach określonych w art. 424¹ skargę może wnieść także Prokurator Generalny, jeżeli niezgodność wyroku z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego, Rzecznik Praw Obywatelskich – jeżeli niezgodność wyroku z prawem wynika z naruszenia konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, albo Rzecznik Praw Dziecka – jeżeli niezgodność wyroku z prawem wynika z naruszenia praw dziecka.

Komentarz do Art. 424². kpc

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku nie jest zarezerwowana dla stron. W wypadkach określonych w art. 424(1) mogą ją wnieść także trzy podmioty publiczne, każdy w wąsko zakreślonym zakresie.

Najważniejsze punkty

Prokurator Generalny wnosi skargę, gdy niezgodność wyroku z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego.
Rzecznik Praw Obywatelskich działa, gdy niezgodność wynika z naruszenia konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela.
Rzecznik Praw Dziecka działa, gdy niezgodność wynika z naruszenia praw dziecka.
Legitymacja tych organów jest dodatkowa: nie wypiera uprawnienia strony, lecz istnieje obok niego.
Wspólnym warunkiem jest to, by sprawa mieściła się w wypadkach określonych w art. 424(1).
Każdy organ działa tylko w swoim zakresie, więc wskazana podstawa skargi musi odpowiadać jego kompetencji.

W praktyce

Znaczenie tego rozwiązania jest przede wszystkim ustrojowe: pozwala reagować na wyroki, których wadliwość wykracza poza interes pojedynczej strony. Przy formułowaniu wystąpienia do jednego z tych organów decydujące jest wykazanie naruszenia z jego katalogu, a nie samo przekonanie o niesłuszności rozstrzygnięcia.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.