Art. 364. k.p.c. Stwierdzenie prawomocności

§ 1. Prawomocność orzeczenia stwierdza na wniosek strony sąd pierwszej instancji, a dopóki akta sprawy znajdują się w sądzie drugiej instancji – ten sąd.

§ 2. Postanowienia w sprawie, o której mowa w § 1, może wydać także referendarz sądowy.

Komentarz do Art. 364. kpc

Art. 364 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) reguluje procedurę stwierdzania prawomocności orzeczeń sądowych. Prawomocność orzeczenia oznacza, że orzeczenie to nie podlega już zaskarżeniu zwyczajnymi środkami odwoławczymi, takimi jak apelacja czy zażalenie, i staje się ostateczne oraz wiążące dla stron postępowania.

Komentarz do Art. 364 k.p.c.

§ 1. Prawomocność orzeczenia stwierdza na wniosek strony sąd pierwszej instancji, a dopóki akta sprawy znajdują się w sądzie drugiej instancji - ten sąd.

Wniosek strony: Stwierdzenie prawomocności orzeczenia następuje na wniosek strony postępowania. Oznacza to, że sąd nie działa z urzędu, lecz na żądanie zainteresowanej strony.
Sąd właściwy:
- Sąd pierwszej instancji: Zasadniczo, stwierdzenie prawomocności orzeczenia należy do sądu pierwszej instancji, który wydał orzeczenie.
- Sąd drugiej instancji: Jeśli akta sprawy znajdują się w sądzie drugiej instancji (np. w trakcie postępowania apelacyjnego), to sąd drugiej instancji jest właściwy do stwierdzenia prawomocności.
Znaczenie praktyczne: Przepis ten ma na celu uproszczenie i przyspieszenie procedury stwierdzania prawomocności, eliminując konieczność przesyłania akt między sądami różnych instancji.

§ 2. Postanowienia w sprawie, o której mowa w § 1, może wydać także referendarz sądowy.

Referendarz sądowy: Przepis ten rozszerza krąg osób uprawnionych do stwierdzenia prawomocności orzeczenia, włączając w to referendarzy sądowych. Referendarz sądowy jest urzędnikiem sądowym, który wykonuje określone czynności z zakresu wymiaru sprawiedliwości, odciążając sędziów.
Zakres kompetencji: Referendarze sądowi mogą wydawać postanowienia w sprawie stwierdzenia prawomocności orzeczeń, co przyczynia się do odciążenia sądów i przyspieszenia procedur.

Wnioski praktyczne

Efektywność postępowania: Przepis ten ma na celu zwiększenie efektywności postępowania sądowego, umożliwiając szybsze stwierdzenie prawomocności orzeczeń.
Odciążenie sądów: Możliwość wydawania postanowień przez referendarzy sądowych odciąża sędziów, co jest szczególnie istotne w kontekście dużego obciążenia sądów sprawami.
Jasność procedury: Przepis jasno określa, który sąd jest właściwy do stwierdzenia prawomocności orzeczenia, co eliminuje potencjalne niejasności i konflikty kompetencyjne.

Podsumowanie

Art. 364 k.p.c. jest istotnym elementem procedury cywilnej, który zapewnia klarowność i efektywność w stwierdzaniu prawomocności orzeczeń sądowych. Przepis ten, poprzez możliwość działania referendarzy sądowych oraz określenie właściwości sądów, przyczynia się do sprawniejszego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

postanowienie sprawy

referendarz sądowy

Art. 363. kpc Art. 365. kpc