Art. 294. k.p.c. Udostępnienie przedmiotu oględzin

Jeżeli przedmiot oględzin jest w posiadaniu osoby trzeciej, a oględziny mają być dokonane w miejscu, gdzie przedmiot znajduje się, osoba ta powinna być wezwana na termin oględzin i obowiązana jest ułatwić dostęp do przedmiotu.

Komentarz do Art. 294. kpc

Art. 294 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) reguluje kwestie związane z przeprowadzaniem oględzin przedmiotu, który znajduje się w posiadaniu osoby trzeciej. Przepis ten ma na celu zapewnienie skuteczności postępowania dowodowego, umożliwiając sądowi lub innym uprawnionym organom dostęp do dowodów znajdujących się poza bezpośrednią kontrolą stron postępowania.

Komentarz do Art. 294 k.p.c.

Zakres stosowania przepisu: Art. 294 k.p.c. znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy przedmiot oględzin nie jest w posiadaniu żadnej ze stron postępowania, lecz osoby trzeciej. Może to dotyczyć zarówno osób fizycznych, jak i prawnych, które nie są stronami procesu, ale posiadają przedmiot istotny dla sprawy.
Obowiązek wezwania osoby trzeciej: Przepis nakłada na sąd obowiązek wezwania osoby trzeciej na termin oględzin. Wezwanie to powinno być doręczone w sposób umożliwiający osobie trzeciej przygotowanie się do udostępnienia przedmiotu oględzin. W praktyce oznacza to, że wezwanie powinno zawierać informacje o terminie, miejscu oraz celu oględzin.
Obowiązek ułatwienia dostępu: Osoba trzecia, która została wezwana na termin oględzin, jest zobowiązana do ułatwienia dostępu do przedmiotu oględzin. Oznacza to, że powinna umożliwić sądowi lub innym uprawnionym osobom dokonanie oględzin w sposób niezakłócony i pełny. W praktyce może to obejmować udostępnienie pomieszczeń, w których znajduje się przedmiot, oraz zapewnienie wszelkich niezbędnych środków do przeprowadzenia oględzin.
Konsekwencje niewykonania obowiązku: W przypadku, gdy osoba trzecia nie wykona obowiązku ułatwienia dostępu do przedmiotu oględzin, sąd może zastosować odpowiednie środki przymusu. Może to obejmować nałożenie grzywny, a w skrajnych przypadkach nawet zastosowanie środków przymusu bezpośredniego, takich jak przymusowe otwarcie pomieszczeń.
Ochrona interesów osoby trzeciej: Należy również zauważyć, że osoba trzecia, mimo obowiązku ułatwienia dostępu do przedmiotu oględzin, ma prawo do ochrony swoich interesów. Może to obejmować na przykład prawo do obecności podczas oględzin, a także prawo do zgłaszania uwag i zastrzeżeń co do sposobu ich przeprowadzania.
Znaczenie dla postępowania dowodowego: Przepis ten ma kluczowe znaczenie dla postępowania dowodowego, ponieważ umożliwia uzyskanie dowodów, które mogą być decydujące dla rozstrzygnięcia sprawy. Ułatwienie dostępu do przedmiotu oględzin przez osobę trzecią może przyczynić się do pełniejszego i bardziej obiektywnego ustalenia stanu faktycznego.

Podsumowanie

Art. 294 k.p.c. jest istotnym narzędziem w rękach sądu, umożliwiającym skuteczne przeprowadzenie oględzin przedmiotów znajdujących się w posiadaniu osób trzecich. Przepis ten balansuje między potrzebą uzyskania dowodów a ochroną interesów osób trzecich, które nie są stronami postępowania. Jego właściwe stosowanie przyczynia się do sprawiedliwego i rzetelnego rozstrzygania spraw sądowych.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

termin oględzin

osoba trzecia

oględziny miejsca

przedmiot oględzin

Art. 293. kpc Art. 295. kpc