Art. 272¹. k.p.c. Przesłuchanie świadka z udziałem biegłego lekarza lub psychologa

Jeżeli sąd poweźmie wątpliwość co do zdolności spostrzegania lub komunikowania spostrzeżeń przez świadka, może zarządzić przesłuchanie go z udziałem biegłego lekarza lub psychologa, a świadek nie może się temu sprzeciwić.

Komentarz do Art. 272¹. kpc

Art. 272¹ Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) wprowadza istotne narzędzie procesowe, które ma na celu zapewnienie rzetelności i wiarygodności zeznań świadków. Przepis ten stanowi, że w przypadku powzięcia przez sąd wątpliwości co do zdolności świadka do spostrzegania lub komunikowania swoich spostrzeżeń, sąd może zarządzić przesłuchanie świadka z udziałem biegłego lekarza lub psychologa. Świadek nie ma prawa sprzeciwić się takiemu zarządzeniu.

Komentarz do tego przepisu można podzielić na kilka kluczowych aspektów:

Cel przepisu: Art. 272¹ k.p.c. ma na celu zapewnienie, że zeznania świadków są wiarygodne i mogą być uznane za dowód w sprawie. Wątpliwości co do zdolności świadka do spostrzegania lub komunikowania swoich spostrzeżeń mogą wynikać z różnych przyczyn, takich jak wiek, stan zdrowia psychicznego lub fizycznego, czy też wpływ substancji psychoaktywnych.
Rola sądu: Sąd, jako organ prowadzący postępowanie, ma obowiązek dbać o rzetelność procesu. W przypadku powzięcia wątpliwości co do zdolności świadka, sąd ma prawo, a wręcz obowiązek, podjąć działania mające na celu wyjaśnienie tych wątpliwości. Przesłuchanie z udziałem biegłego lekarza lub psychologa ma na celu ocenę, czy świadek jest w stanie prawidłowo postrzegać i komunikować swoje spostrzeżenia.
Rola biegłego: Biegły lekarz lub psycholog pełni kluczową rolę w ocenie zdolności świadka. Ich zadaniem jest przeprowadzenie odpowiednich badań i wydanie opinii na temat zdolności świadka do spostrzegania i komunikowania swoich spostrzeżeń. Opinia biegłego jest istotnym elementem, na podstawie którego sąd może ocenić wiarygodność zeznań świadka.
Brak sprzeciwu świadka: Przepis wyraźnie stanowi, że świadek nie może sprzeciwić się przesłuchaniu z udziałem biegłego. Jest to uzasadnione koniecznością zapewnienia rzetelności procesu i uniknięcia sytuacji, w której świadek mógłby unikać oceny swojej zdolności do składania zeznań. W praktyce oznacza to, że świadek musi poddać się badaniu przez biegłego, jeśli sąd tak zarządzi.
Konsekwencje praktyczne: Wprowadzenie art. 272¹ k.p.c. ma istotne znaczenie praktyczne. Przepis ten pozwala na wyeliminowanie zeznań, które mogłyby być niewiarygodne z powodu ograniczeń świadka w zakresie spostrzegania lub komunikowania swoich spostrzeżeń. Dzięki temu sąd może opierać swoje rozstrzygnięcia na bardziej wiarygodnych dowodach, co przyczynia się do sprawiedliwości postępowania.

Podsumowując, art. 272¹ k.p.c. jest ważnym narzędziem w rękach sądu, które pozwala na zapewnienie rzetelności procesu poprzez ocenę zdolności świadków do składania wiarygodnych zeznań. Przepis ten podkreśla rolę biegłych w postępowaniu cywilnym oraz obowiązek świadka do poddania się badaniu, jeśli sąd uzna to za konieczne.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

komunikowanie spostrzeżeń

świadek

biegły lekarz

biegły psycholog

sprzeciw świadka

Art. 272. kpc Art. 273. kpc