Art. 310. k.k. Fałszowanie pieniędzy i innych środków płatniczych albo dokumentów równoznacznych
§ 1. Kto podrabia albo przerabia polski albo obcy pieniądz, polski albo obcy znak pieniężny, który został ustalony jako prawny środek płatniczy, jednak nie został jeszcze wprowadzony do obiegu, inny środek płatniczy albo dokument uprawniający do otrzymania sumy pieniężnej albo zawierający obowiązek wypłaty kapitału, odsetek, udziału w zyskach albo stwierdzenie uczestnictwa w spółce lub z pieniędzy, innego środka płatniczego albo z takiego dokumentu usuwa oznakę umorzenia, podlega karze pozbawienia wolności od lat 5 do 25.
§ 2. Kto pieniądz, inny środek płatniczy lub znak pieniężny albo dokument określone w § 1 puszcza w obieg albo go w takim celu przyjmuje, przechowuje, przewozi, przenosi, przesyła albo pomaga do jego zbycia lub ukrycia, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.
§ 3. W wypadku mniejszej wagi sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary.
§ 4. Kto czyni przygotowania do popełnienia przestępstwa określonego w § 1 lub 2, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
Orzecznictwo
Znaleziono ponad 2 000 orzeczeń dotyczących art. 310 k.k.. Poniżej wybrane sprawy dotyczące przepisu, z krótkim omówieniem.
Uzasadnienie V K 105/22
- Stan sprawy
- Oskarżony, działając przy zawieraniu umowy leasingu samochodu przez spółkę cywilną, podrobił podpis wspólnika na szeregu dokumentów leasingowych, w tym na wekslu in blanco i deklaracji wekslowej, a następnie wręczył ten weksel przedstawicielowi leasingodawcy jako autentyczny. Z ustaleń wynika, że wspólnik był obecny przy podpisywaniu dokumentów, lecz z powodu problemów zdrowotnych nie podpisał ich osobiście. Oskarżony chciał jak najszybciej uzyskać możliwość korzystania z pojazdu. Później spłacał raty leasingowe, po wypowiedzeniu umowy zwrócił pojazd i ostatecznie uiścił należność dochodzoną przez leasingodawcę. Sąd wskazał, że nie ustalono oszustwa ani osiągnięcia korzyści majątkowej.
- Rozstrzygnięcie
- Sąd przypisał oskarżonemu czyn z art. 310 § 1 i 2 k.k. w zw. z § 3 oraz z art. 270 § 1 k.k. w zbiegu, przyjmując wypadek mniejszej wagi. Nie podzielił kwalifikacji obejmującej oszustwo.
- Uzasadnienie
- Sąd uznał za wiarygodne wyjaśnienia oskarżonego co do podrobienia podpisów i puszczenia w obieg weksla oraz oparł się na opiniach biegłych z zakresu badań dokumentów i kryminalistycznych, które potwierdziły, że podpisy nie pochodziły od wskazanego wspólnika, lecz od oskarżonego. Przyjęto, że weksel in blanco jest dokumentem uprawniającym do otrzymania sumy pieniężnej w rozumieniu art. 310 k.k., a wręczenie go leasingodawcy stanowi puszczenie w obieg. Wypadek mniejszej wagi uzasadniono okolicznościami czynu, motywacją oskarżonego oraz spłatą wszystkich zobowiązań. Brak było podstaw do uznania, że działał w celu oszukania leasingodawcy dla korzyści majątkowej.
Uzasadnienie II AKa 69/20
- Stan sprawy
- Sprawa dotyczyła oskarżonej, która podrobiła podpis innej osoby na wekslu in blanco oraz na dokumentach związanych z pośrednictwem kredytowym, a następnie użyła tak sfałszowanego weksla przy ubieganiu się o pożyczkę. W apelacji podnoszono, że dla bytu przestępstwa z art. 310 k.k. konieczne jest, aby sprawca chciał posłużyć się takim dokumentem jako autentycznym. Z materiału przywołanego w uzasadnieniu wynika, że oskarżona przyznawała się do zarzutów i wskazywała, że podpisała dokumenty za inną osobę, aby uzyskać pożyczkę.
- Rozstrzygnięcie
- Sąd odwoławczy utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji i nie uwzględnił apelacji obrońcy zmierzającej do uniewinnienia albo uchylenia wyroku w części dotyczącej art. 310 k.k.
- Uzasadnienie
- Sąd odwoławczy uznał zarzut za oczywiście bezzasadny. Wskazał, że weksel należy do dokumentów uprawniających do otrzymania sumy pieniężnej, a użycie sfałszowanego weksla w procedurze uzyskania pożyczki oznacza zarówno podrobienie dokumentu z art. 310 § 1 k.k., jak i puszczenie go w obieg z art. 310 § 2 k.k. Podkreślono, że przestępstwo z art. 310 § 1 k.k. jest umyślne, ale nie ma charakteru kierunkowego, więc cel działania sprawcy jest obojętny dla bytu czynu; znaczenie ma sam zamiar podrobienia i świadomość użycia falsyfikatu. Sąd oparł się także na wcześniejszych przyznaniach oskarżonej i uznał ocenę dowodów przez sąd pierwszej instancji za prawidłową.
Wyrok X K 786/18
- Stan sprawy
- Oskarżony zapłacił za usługę renowacji elementów samochodu dwoma przedmiotami przypominającymi banknoty euro o nominale 500 każdy i odebrał towar. Przedmioty te miały ten sam numer seryjny, nie miały zabezpieczeń właściwych dla banknotów, były wykonane na innym papierze i zawierały wyraźny czarny napis wskazujący na grę karcianą. Osoba wydająca towar początkowo nie zwróciła na to uwagi, ale nieautentyczność została szybko ujawniona przez pokrzywdzoną. Zarzut obejmował także art. 310 § 2 k.k.
- Rozstrzygnięcie
- Sąd uznał oskarżonego za winnego oszustwa i skazał go z art. 286 § 1 k.k., natomiast nie przypisał mu czynu z art. 310 § 2 k.k. Orzeczono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem, obowiązek naprawienia szkody oraz przepadek tych przedmiotów.
- Uzasadnienie
- Sąd uznał, że przedmioty użyte do zapłaty nie były podrobionymi pieniędzmi ani innym środkiem płatniczym w rozumieniu art. 310 k.k., ponieważ na pierwszy rzut oka można było stwierdzić, że nie są autentycznymi banknotami i zostały wytworzone do gry, a nie do funkcjonowania jako pieniądz w obrocie. Z tego powodu ich użycie nie stanowiło puszczenia w obieg falsyfikatu z art. 310 § 2 k.k. Jednocześnie zachowanie oskarżonego wyczerpało znamiona oszustwa, gdyż wprowadził przedstawiciela pokrzywdzonej w błąd co do zapłaty prawdziwymi banknotami i w ten sposób doprowadził do wydania towaru bez rzeczywistej zapłaty.
Streszczenia mają charakter informacyjny. Przy ocenie sprawy należy zapoznać się z pełną treścią orzeczenia.
Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 383.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.