Art. 597. k.c. Sprzedaż warunkowa

§ 1. Rzecz, której dotyczy prawo pierwokupu, może być sprzedana osobie trzeciej tylko pod warunkiem, że uprawniony do pierwokupu swego prawa nie wykona.

§ 2. Prawo pierwokupu wykonywa się przez oświadczenie złożone zobowiązanemu. Jeżeli zawarcie umowy sprzedaży rzeczy, której dotyczy prawo pierwokupu, wymaga zachowania szczególnej formy, oświadczenie o wykonaniu prawa pierwokupu powinno być złożone w tej samej formie.

Komentarz do Art. 597. kc

Art. 597 Kodeksu cywilnego reguluje instytucję prawa pierwokupu, która jest jednym z narzędzi ochrony interesów określonych podmiotów w obrocie prawnym. Prawo pierwokupu daje uprawnionemu pierwszeństwo nabycia rzeczy, jeżeli właściciel zdecyduje się ją sprzedać. Komentarz do tego artykułu można podzielić na kilka kluczowych aspektów:

Warunkowa sprzedaż:
- Zgodnie z art. 597, rzecz objęta prawem pierwokupu może być sprzedana osobie trzeciej tylko pod warunkiem, że uprawniony do pierwokupu nie skorzysta ze swojego prawa. Oznacza to, że każda umowa sprzedaży zawarta z osobą trzecią jest warunkowa i zależy od decyzji uprawnionego do pierwokupu.
Wykonanie prawa pierwokupu:
- Prawo pierwokupu wykonuje się przez złożenie odpowiedniego oświadczenia zobowiązanemu (czyli sprzedającemu). Oświadczenie to musi być złożone w określonym terminie, który wynika z przepisów prawa lub umowy między stronami.
Forma oświadczenia:
- Jeżeli umowa sprzedaży rzeczy, której dotyczy prawo pierwokupu, wymaga zachowania szczególnej formy (np. formy aktu notarialnego w przypadku nieruchomości), to oświadczenie o wykonaniu prawa pierwokupu również musi być złożone w tej samej formie. Jest to istotne dla zachowania ważności i skuteczności oświadczenia.
Skutki niewykonania prawa pierwokupu:
- Jeżeli uprawniony do pierwokupu nie złoży oświadczenia w wymaganym terminie lub formie, prawo pierwokupu wygasa, a umowa sprzedaży z osobą trzecią staje się bezwarunkowo skuteczna.
Ochrona interesów uprawnionego:
- Przepis ten ma na celu ochronę interesów uprawnionego do pierwokupu, zapewniając mu możliwość nabycia rzeczy na tych samych warunkach, na jakich właściciel zamierzał ją sprzedać osobie trzeciej. Jest to szczególnie istotne w kontekście nieruchomości, gdzie prawo pierwokupu może być związane z ochroną interesów rodzinnych, gospodarczych czy społecznych.
Praktyczne zastosowanie:
- W praktyce, właściciel rzeczy objętej prawem pierwokupu powinien poinformować uprawnionego o zamiarze sprzedaży oraz warunkach tej sprzedaży. Uprawniony ma wtedy możliwość podjęcia decyzji o skorzystaniu z prawa pierwokupu. Należy również pamiętać o obowiązku zachowania odpowiedniej formy oświadczenia, co jest kluczowe dla jego skuteczności.

Podsumowując, art. 597 Kodeksu cywilnego w sposób kompleksowy reguluje mechanizm prawa pierwokupu, zapewniając równowagę między interesami właściciela rzeczy a uprawnionego do pierwokupu. Przestrzeganie tych przepisów jest kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania obrotu prawnego i ochrony praw wszystkich zainteresowanych stron.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

prawo pierwokupuosoba trzecia

uprawniony do pierwokupu

umowa sprzedaży

szczególna forma

wykonanie praw

sprzedaż rzeczy

Art. 596. kc Art. 598. kc