Art. 374. k.c. Nowacja a solidarność; Zwłoka wierzyciela

§ 1. Odnowienie dokonane między wierzycielem a jednym z dłużników solidarnych zwalnia współdłużników, chyba że wierzyciel zastrzegł, iż zachowuje przeciwko nim swe prawa.

§ 2. Zwłoka wierzyciela względem jednego z dłużników solidarnych ma skutek także względem współdłużników.

Komentarz do Art. 374. kc

Art. 374 Kodeksu cywilnego reguluje dwa istotne zagadnienia związane z długiem solidarnym: odnowienie długu oraz zwłokę wierzyciela. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do tego przepisu.

Odnowienie długu (novatio)

Odnowienie długu, znane również jako novatio, polega na zastąpieniu dotychczasowego zobowiązania nowym zobowiązaniem, przy czym dotychczasowe zobowiązanie wygasa. W kontekście długu solidarnego, art. 374 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, że odnowienie dokonane między wierzycielem a jednym z dłużników solidarnych zwalnia pozostałych współdłużników, chyba że wierzyciel zastrzegł, iż zachowuje przeciwko nim swe prawa.

Kluczowe aspekty:

Zwolnienie współdłużników: Główna zasada mówi, że jeśli wierzyciel i jeden z dłużników solidarnych dokonają odnowienia, to pozostali dłużnicy są zwolnieni z zobowiązania. Jest to logiczne, ponieważ odnowienie prowadzi do wygaśnięcia pierwotnego zobowiązania, a nowe zobowiązanie dotyczy tylko wierzyciela i tego konkretnego dłużnika.
Zastrzeżenie praw przez wierzyciela: Wierzyciel może jednak zastrzec, że zachowuje swoje prawa wobec pozostałych dłużników solidarnych. W takim przypadku odnowienie nie zwalnia współdłużników z ich zobowiązań. Takie zastrzeżenie musi być wyraźne i jednoznaczne, aby nie budziło wątpliwości co do intencji wierzyciela.

Zwłoka wierzyciela

Art. 374 § 2 Kodeksu cywilnego odnosi się do sytuacji, w której wierzyciel popada w zwłokę względem jednego z dłużników solidarnych. Zwłoka wierzyciela oznacza, że wierzyciel nie przyjmuje świadczenia oferowanego przez dłużnika w terminie lub w sposób zgodny z umową.

Kluczowe aspekty:

Skutek zwłoki: Zwłoka wierzyciela względem jednego z dłużników solidarnych ma skutek także względem pozostałych współdłużników. Oznacza to, że jeśli wierzyciel odmawia przyjęcia świadczenia od jednego z dłużników, to pozostali dłużnicy również są chronieni przed negatywnymi konsekwencjami tej zwłoki.
Ochrona dłużników: Przepis ten ma na celu ochronę dłużników solidarnych przed nieuczciwym działaniem wierzyciela, który mógłby próbować wywierać presję na pozostałych dłużników poprzez odmowę przyjęcia świadczenia od jednego z nich.

Podsumowanie

Art. 374 Kodeksu cywilnego wprowadza istotne mechanizmy ochronne dla dłużników solidarnych. Odnowienie długu między wierzycielem a jednym z dłużników prowadzi do zwolnienia pozostałych dłużników, chyba że wierzyciel wyraźnie zastrzeże inaczej. Zwłoka wierzyciela względem jednego z dłużników solidarnych ma skutek także względem pozostałych, co chroni ich przed negatywnymi konsekwencjami tej zwłoki. Przepis ten jest wyrazem zasady równości i sprawiedliwości w stosunkach zobowiązaniowych, zapewniając równą ochronę wszystkim dłużnikom solidarnym.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

dłużnik solidarny

prawa wierzycieli

zwłoka wierzyciela

współdłużnik solidarny

współdłużnik

Art. 373. kc Art. 375. kc