Ochrona przeciwpożarowa

Ochrona przeciwpożarowa oznacza zespół działań i środków służących zapobieganiu pożarom, klęskom żywiołowym oraz innym miejscowym zagrożeniom, a także ograniczaniu ich skutków. Obejmuje ochronę życia, zdrowia i mienia, zapewnienie bezpieczeństwa środowiska oraz organizowanie skutecznego wykrywania zagrożeń, alarmowania, ewakuacji i działań ratowniczych.

W polskim prawie ochrona przeciwpożarowa ma charakter zarówno prewencyjny, jak i interwencyjny. Jej elementami są w szczególności:

• przestrzeganie wymagań dotyczących bezpieczeństwa pożarowego budynków, obiektów budowlanych i terenów,
• stosowanie urządzeń przeciwpożarowych, podręcznego sprzętu gaśniczego oraz systemów alarmowych,
• zapewnienie warunków bezpiecznej ewakuacji i dostępu dla służb ratowniczych,
• szkolenie i informowanie osób przebywających w obiekcie o zasadach postępowania na wypadek pożaru,
• organizowanie i prowadzenie działań ratowniczych oraz usuwanie następstw zagrożeń.

Obowiązki w tym zakresie mogą dotyczyć właścicieli, zarządców i użytkowników obiektów, pracodawców, organizatorów określonej działalności oraz organów administracji publicznej. W zakładzie pracy obejmują między innymi przygotowanie procedur, wyposażenie obiektu, wyznaczenie osób do zwalczania pożarów i prowadzenia ewakuacji oraz zapewnienie łączności ze służbami ratunkowymi. Wymagania ochrony przeciwpożarowej są również uwzględniane w projektowaniu, budowie, przebudowie i użytkowaniu obiektów, a w niektórych postępowaniach dotyczących instalacji przemysłowych podlegają kontroli Państwowej Straży Pożarnej.

Pojęcie występuje także w przepisach regulujących transport drogowy, ochronę środowiska, gospodarkę nieruchomościami i służbę publiczną. Jednostki ochrony przeciwpożarowej mogą korzystać ze szczególnych uprawnień podczas wykonywania zadań, w tym z wyjątków od niektórych ograniczeń dotyczących przejazdu pojazdów. Naruszenie przepisów ochrony przeciwpożarowej lub utrudnianie działań ratowniczych może skutkować odpowiedzialnością przewidzianą w przepisach wykroczeniowych.