Art. 25. p.s. Kompetencje organu nadzorującego

1. Organ nadzorujący sprawuje nadzór nad działalnością stowarzyszeń wyłącznie w zakresie zgodności ich działania z przepisami prawa i postanowieniami statutu.

2. Organ nadzorujący ma prawo w wyznaczonym terminie żądać:

1) dostarczenia przez zarząd stowarzyszenia odpisów uchwał walnego zebrania członków (zebrania delegatów);

2) niezbędnych wyjaśnień od władz stowarzyszenia.

3. Organ nadzorujący jest obowiązany wskazać uzasadnienie żądań, o których mowa w ust. 2.

Komentarz do Art. 25. ps

Art. 25 ustawy Prawo o stowarzyszeniach określa ramy nadzoru nad działalnością stowarzyszeń, wskazując na jego ograniczony zakres oraz procedury, jakie muszą być przestrzegane przez organ nadzorujący. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do tego artykułu.

Zakres nadzoru

Organ nadzorujący sprawuje nadzór nad działalnością stowarzyszeń wyłącznie w zakresie zgodności ich działania z przepisami prawa i postanowieniami statutu. Oznacza to, że nadzór ten nie obejmuje ogólnej oceny działalności stowarzyszenia, jego celów czy strategii, ale jest ograniczony do sprawdzenia, czy stowarzyszenie działa zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz własnym statutem. Takie ograniczenie ma na celu zapewnienie autonomii stowarzyszeń, co jest jednym z fundamentów wolności zrzeszania się.

Uprawnienia organu nadzorującego

Organ nadzorujący ma prawo w wyznaczonym terminie żądać od zarządu stowarzyszenia:

Dostarczenia odpisów uchwał walnego zebrania członków (zebrania delegatów).
Niezbędnych wyjaśnień od władz stowarzyszenia.

Te uprawnienia mają na celu umożliwienie organowi nadzorującemu skutecznego wykonywania swoich obowiązków kontrolnych. Żądanie odpisów uchwał pozwala na weryfikację, czy decyzje podejmowane przez najwyższy organ stowarzyszenia są zgodne z prawem i statutem. Z kolei żądanie wyjaśnień od władz stowarzyszenia umożliwia uzyskanie dodatkowych informacji, które mogą być niezbędne do oceny zgodności działań stowarzyszenia z przepisami prawa i statutem.

Obowiązek uzasadnienia żądań

Organ nadzorujący jest obowiązany wskazać uzasadnienie żądań, o których mowa w ust. 2. Oznacza to, że każde żądanie dostarczenia dokumentów lub wyjaśnień musi być odpowiednio uzasadnione. Uzasadnienie to powinno wskazywać, dlaczego organ nadzorujący uważa, że dane dokumenty lub informacje są niezbędne do wykonania nadzoru. Taki wymóg ma na celu zapobieżenie nadużywaniu uprawnień nadzorczych oraz ochronę stowarzyszeń przed nadmierną ingerencją w ich działalność.

Podsumowanie

Art. 25 ustawy Prawo o stowarzyszeniach w sposób precyzyjny określa zakres i procedury nadzoru nad działalnością stowarzyszeń. Ograniczenie nadzoru do zgodności z przepisami prawa i statutem, a także obowiązek uzasadnienia żądań przez organ nadzorujący, mają na celu ochronę autonomii stowarzyszeń oraz zapewnienie transparentności i legalności ich działania. W praktyce oznacza to, że organy nadzorujące muszą działać w sposób proporcjonalny i uzasadniony, co jest istotnym elementem demokratycznego państwa prawa.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2020 r. poz. 2261.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

organ nadzorujący

działalność stowarzyszeń

przepisy prawa

postanowienia statutu

zarząd stowarzyszenia

uchwały walnego zebrania

zebranie delegatów

niezbędne wyjaśnienia

władze stowarzyszenia

uzasadnienie żądań

Art. 22.Art. 25a.