Sygn. akt VIII U 2306/23
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia (...) r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł., po rozpatrzeniu wniosku z dnia (...) r., odmówił M. O. prawa do renty socjalnej. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia (...) r. stwierdziła, że ubezpieczony nie jest całkowicie niezdolny do pracy. Brak jest, zatem podstaw do przyznania mu prawa do w/w świadczenia.
(decyzja z dnia (...) r. - k. 55 akt rentowych)
Odwołanie od przedmiotowej decyzji złożył M. O., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 ust. 1 pkt 1 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2022 r., poz. 240) w zw. z art. 12 ust. 1-2, art. 13 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1251, dalej: ustawa emerytalna) poprzez ich błędne zastosowanie skutkujące przyjęciem, że stopień naruszeń sprawności organizmu ubezpieczonego nie implikuje orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy, a zatem ubezpieczony nie spełnia przesłanek enumeratywnie wymienionych w powyższych przepisach do przyznania prawa do renty socjalnej. W konsekwencji wniesiono o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie ubezpieczonemu prawa do renty socjalnej zgodnie z wnioskiem z dnia (...) r. oraz o zasądzenie od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
(odwołanie - k. 3-9)
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wywodząc, jak w zaskarżonej decyzji.
(odpowiedź na odwołanie - k. 19-20)
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
M. O. urodził się w dniu(...) r. Z wykształcenia jest technikiem fotografii i multimediów. Posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności przyznane na stałe.
(bezsporne)
Decyzją z dnia (...) r. wnioskodawcy przyznano rentę socjalną na okres (...) r.
(decyzja z dnia (...) r. - k. 8 akt rentowych)
Decyzją z dnia (...) r. skarżącemu ponownie ustalono prawo do renty socjalnej na okres(...) r.
(decyzja z dnia (...) r. - k. 19 akt rentowych)
Następnie decyzją z dnia (...) r. odwołującemu ponownie ustalono prawo do renty socjalnej na okres do(...) r.
(decyzja z dnia (...) r. - k. 24 akt rentowych)
W dniu (...) r. ubezpieczony złożył w organie rentowym wniosek o przyznanie renty socjalnej na dalszy okres.
(wniosek - k. 28-29 verte akt rentowych)
Prawo do świadczenia za okres (...)r. zostało przedłużone bez wydawania decyzji, na podstawie przepisów art. 15 zc ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.).
(bezsporne)
Decyzją z dnia (...) r. organ rentowy odmówił ubezpieczonemu prawa do renty do renty socjalnej. W uzasadnieniu decyzji Zakład wskazał, że Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia (...) r. stwierdziła, że wnioskodawca nie jest całkowicie niezdolny do pracy.
(orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS z dnia (...) r. - k. 31-31 verte akt rentowych, decyzja z dnia (...) r. - k. 33 akt rentowych)
Wnioskodawca złożył w organie rentowym odwołanie od decyzji z dnia (...) r.
(odwołanie od decyzji z dnia (...) r. - k. 35-40 akt rentowych)
Pismem z dnia 10 sierpnia 2023 r. organ rentowy poinformował ubezpieczonego, że nie przekaże sprawy do Sądu, ponieważ w załączeniu do odwołania wskazał on nowe okoliczności dotyczące niezdolności do pracy. Powstały one po dniu wydania orzeczenia Komisji Lekarskiej ZUS i wymagają ponownego rozpatrzenia przez Lekarza Orzecznika ZUS. Zostanie wydana nowa decyzja w tym zakresie, od której będzie przysługiwało odwołanie do Sądu.
(pismo - k. 51 akt rentowych)
Lekarz Orzecznik ZUS po przeprowadzeniu w dniu 4 września 2023 r. osobistego badania ubezpieczonego i analizie dokumentacji medycznej rozpoznał u niego: wrodzoną wadę serca pod postacią zrośnięcia zastawki trójdzielnej z ubytkiem w przegrodzie międzykomorowej, stan po operacji przewężenia pnia tętnicy płucnej w (...) r., stan po dwukierunkowym zespoleniu metodą Glenna w(...) r., stan po operacji metodą Fontana we (...) r., przebyte w (...) r., cewnikowanie serca z implantacją 3 stentów do tunelu zewnątrzprzedsionkowego, zabieg doprężania stentu w tunelu zewnątrzprzedsionkowym balonem ATLAS GOLD w dniu (...)r., komorowe zaburzenia rytmu serca w wywiadzie, nadciśnienie tętnicze, bradykardię zatokową
w wywiadzie, chorobę wątroby związaną z operacją Fontana (włóknienie wątroby w stopniu F4), zespół Gilberta; niedoczynność tarczycy, subkliniczny niedobór witaminy, stan po COVID przebytym (...) r., przebytą operację niezstąpionego jądra.
(opinia Lekarza Orzecznika ZUS - k. 107-108 dokumentacji orzeczniczej ZUS).
Orzeczeniem z dnia (...) r. Lekarz Orzecznik ZUS stwierdził, że wnioskodawca nie jest całkowicie niezdolny do pracy.
(orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS - k. 52-52 verte akt rentowych)
Na skutek wniesionego sprzeciwu, Komisja Lekarska ZUS po przeprowadzeniu w dniu (...) r. osobistego badania ubezpieczonego i analizie dokumentacji medycznej rozpoznała u niego: wrodzoną wadę serca (zarośnięcie zastawki trójdzielnej
z ubytkiem w przegrodzie międzykomorowej), przebyte operacje kardiochirurgiczne metodą Fontana i Glena, implantacji stentów do tunelu zewnątrzprzedsionkowego, komorowe zaburzenia rytmu serca w wywiadzie, nadciśnienie tętnicze, włóknienie wątroby (związane
z operacją Fontana) w stopniu F4, wyrównaną niedoczynność tarczycy w przebiegu choroby Hashimoto.
(sprzeciw - k. 110-112 dokumentacji orzeczniczej ZUS, opinia Komisji Lekarskiej ZUS - k. 113-115 dokumentacji orzeczniczej ZUS)
Orzeczeniem z dnia(...) r. Komisja Lekarska ZUS uznała, że skarżący nie jest całkowicie niezdolny do pracy.
(orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS - k. 54-54 verte akt rentowych)
W konsekwencji organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję odmawiającą wnioskodawcy prawa do renty socjalnej.
(decyzja z dnia (...) r. - k. 55 akt rentowych)
W sądowym badaniu biegły hepatolog rozpoznał u wnioskodawcy: włóknienie wątroby w przebiegu leczenia wrodzonej wady serca, hiperbilirubinemię czynnościowo, torbiel wątroby, niedoczynność tarczycy leczoną substytucyjne, nadciśnienie tętnicze I stopnia WHO; stan po leczeniu operacyjnej wrodzonej wady serca (metoda Fontana i Glena) z implantacją stentów do tunelu zewnątrzprzedsionkowego.
Z punktu widzenia biegłego lekarza ww. specjalizacji ubezpieczony nie może zostać uznany za całkowicie niezdolnego do pracy.
Funkcja metaboliczna wątroby pomimo zaawansowanego włóknienia jest dobra
i w żadnym stopniu nie upośledza stanu czynnościowego organizmu powoda. Hiperbilirubinemia czynnościowo ma charakter łagodny, nie wpływa istotnie negatywnie na funkcję wątroby i w żadnym stopniu nie ogranicza zdolności do pracy. Torbiel wątroby ma charakter łagodny, nie upośledza funkcji narządu i nie wymaga kontroli. Niedoczynność tarczycy w przebiegu choroby Hashimoto jest w pełni wyrównana leczeniem substytucyjnym. Nadciśnienie tętnicze ma charakter łagodny i prawidłowo leczone nie upośledza funkcji układu krążenia. Przebyte leczenie chirurgiczne wrodzonej wady serca przyniosło bardzo dobry efekt leczniczy. Hospitalizacja w dniach(...) r. była spowodowana tylko kontrolą stanu zdrowia. W trakcie tej hospitalizacji wykonano wiele badań specjalistycznych (EKG - holter tylko epizody bradykardii zatokowej). Echokardiografia – prawidłowa funkcja lewej komory serca z prawidłową frakcja wyrzutową i zmiany po zabiegach operacyjnych – bez upośledzenia przepływu przez zastawkę mitralną i aortalną. Próba spiroenergemetyczną przerwana z powodu zmęczenie 7/10 – w próbie dobre obciążenie wysiłkiem, odpowiedź układu krążenia i parametry wentylacji w granicach normy. Próba ujemna klinicznie i elektrokardiograficzne i nieco obniżoną wydolnością fizyczną związaną z wadą serca. USG jamy brzusznej – obraz wątroby jak we włóknieniu i prawidłowy przepływ w naczyniach układu wrotnego; TK płuc – w normie.
W badaniu przedmiotowym przeprowadzonym przez biegłego powód był wydolny krążeniowo i oddechowo, sprawny i ruchowo, bez upośledzenia funkcji narządów zmysłów. Przeprowadzona w 2021 r. kontrolna obserwacja szpitalna potwierdziła dobry stan ogólny powoda i jego wydolność krążeniowo-oddechową. W próbie wysiłkowej nie stwierdzono zaburzeń rytmu ani repolaryzacji serca. Ubezpieczony osiągnął w próbie obciążenie 10,2 METs co jest bardzo dobrym wynikiem dla pacjenta po operacjach kardiochirurgicznych. Przyjmuje się za dolną granicę normy zdolności do pokonywania wysiłków na bieżni ruchomej 7 METs. Tak więc zdolność do wysiłku powoda istotnie przekraczała dolną granicę normy, a próbę przerwano z powodu tylko zmęczenia przy dobrej saturacji krwi tlenem 93%. Jednak ubezpieczony jest wydolny krążeniowo i oddechowo bez istotnych kliniczne i czynnościowo zaburzeń rytmu serca przy prawidłowej funkcji lewej komory serca. Opis badania ergospirometrycznego jednoznacznie wskazuje na możliwość wykonywania pracy lekkiej (podobnie jak całość karty informacyjnej). Stan ubezpieczonego upośledza zdolność do ciężkiej pracy fizycznej, której powód nigdy nie wykonywał, ale nie powoduje niezdolności do pracy lekkiej czy pracy zgodnej z kwalifikacjami. Wykonywanie pracy lekkiej czy zgodnej z kwalifikacjami nie pogorszy stanu ubezpieczonego. Może on wykonywać prace lekkie, siedzące, umysłowe (urzędnicze), dozorujące, porządkowe, jak też może pracować jako fotografik czy jako osoba zarządzająca multimediami. Sam fakt choroby nie warunkuje niezdolności do pracy, szczególnie całkowitej. Decyduje stan czynnościowy, ten jest dobry. Doszło na przestrzeni czasu do istotnej poprawy stanu ubezpieczonego.
(pisemna opinia biegłego z zakresu hepatologii dr. n. med.K. L. - k. 81-81 verte)
Z punktu widzenia biegłego lekarza medycyny pracy, analiza przeprowadzonej zawartej w aktach dokumentacji medycznej, jak też tej dostarczonej przez wnioskodawcę w czasie badania, nie przedstawia istotnych odchyleń w badaniach dodatkowych, w tym cech niewydolności serca czy wątroby.
W dokumentacji tej wprawdzie opisano stan po operacji wady serca, cechy miernego stopnia stłuszczenia i zwłóknienia wątroby, ale bez jawnych cech niewydolności tych narządów i układów. Wnioski te potwierdzają również opisy stanu klinicznego ubezpieczonego zawarte w dokumentacji medycznej, opinie KL ZUS, biegłych, a także osobiste badanie wnioskodawcy dokonane przez biegłego neurologa – medyka pracy. Biegły w badaniu lekarskim nie potwierdził znacznego naruszenia sprawności organizmu w zakresie wydolności serca czy wątroby (parametry w granicach normy).
Biegły w badaniu przedmiotowym nie potwierdził cech i parametrów niewydolności krążeniowo-oddechowej, istotnych odchyleń w badaniu neurologicznym, czy narządu ruchu. Tym samym biegły w badaniu nie stwierdził znacznej niepełnosprawności skarżącego, a jedynie jego mierny stopień.
Biegły zaznaczył, że wnioskodawca jako osoba posiadająca III poziom kompetencji zawodowych posiada predyspozycje i kwalifikacje do szeroko pojętej pracy biurowej – lekkiej, siedzącej pracy umysłowej przy komputerze. Może on też wykonywać prace poniżej swoich kwalifikacji w tym lekkie prace fizyczne: portiera, pracownika ochrony, szatniarza, parkingowego czy opiekuna ekspozycji.
Biorąc pod uwagę stopień naruszenia sprawności organizmu ubezpieczonego może on wykonywać pracę na otwartym rynku pracy na podanych powyżej przykładowych stanowiskach pracy przy korzystaniu ze wszystkich przywilejach pracowniczych wynikających z posiadanego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Dokumentacja leczenia wskazuje, iż stopień naruszenia sprawności organizmu nie jest na tyle znaczny by powodował całkowitą niezdolność do pracy.
Stopień naruszenia sprawności organizmu ubezpieczonego wynikający ze wszystkich schorzeń (ale nade wszystko z powodu schorzeń serca i wątroby powstałych w czasie nauki - do 18 roku życia) jest nieznaczny, nie powoduje niezdolności do jakiejkolwiek pracy na otwartym rynku pracy w pełnym zakresie normy dobowej czasu pracy. Ubezpieczony od kilku lat pracuje na wielu stanowiskach pracy o charakterze lekkiej pracy fizycznej. Wnioskodawca obecnie leczy się głównie ambulatoryjnie. Biegły zapoznał się ze stosowanym adekwatnym leczeniem opisywanych dolegliwości, czy objawów patologicznych u wnioskodawcy. Wszystkie te zapisy w dokumentacji medycznej świadczą, że stopień naruszenia sprawności organizmu ubezpieczonego nie jest tak znacznie naruszony by spełniał kryteria całkowitej niezdolności do pracy na kolejny okres.
W konsekwencji – biorąc pod uwagę holistyczny stopień naruszenia sprawności organizmu ubezpieczonego, brak jest podstawy do tego by uznać M. O.
tak w dacie wydania decyzji ((...) r.), jak i obecnie za osobę całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej w rozumieniu ustawy o rencie socjalnej, tj. nie utracił zdolności do wykonywania jakiejkolwiek pracy.
(pisemna opinia biegłego z zakresu medycyny pracy lek. med. P. R. - k. 93 - 98)
Z punktów widzenia biegłej z zakresu kardiologii ubezpieczony nie jest osobą całkowicie niezdolną do pracy.
U wnioskodawcy stwierdza się rozpoznania kardiologiczne:
wrodzoną wadę serca pod postacią zarośnięcia zastawki trójdzielnej z ubytkiem
w przegrodzie międzykomorowej;
stan po operacji przewężenia pni tętnicy płucnej przeprowadzonej (...) r.;
stan po dwukierunkowym zespoleniu metodą Glenna przeprowadzonym(...) r.;
stan po operacji metodą Fontana – tunel zewnątrzprzedsionkowy bez fenestracji przeprowadzonej (...) r.;
zwężenie tunelu fontranowskiego. Stan po prawostronnym cewnikowaniu serca
z zabiegiem implantacji 3 stentów do tunelu zewnąrzprzedsionkowego przeprowadzonym
(...) r.;
stan po cewnikowaniu serca z zabiegiem doprężenia stentu w tunelu zewnątrzprzedsionkowym przeprowadzonym (...) r.;
przewlekłą niewydolność serca w klasie I ng. NYHA;
komorowe zaburzenie rytmu w wywiadzie;
bradykardię zatokową;
nadciśnienie tętnicze.
Natomiast pozostałe rozpoznania to:
refluks żołądkowo-przełykowy;
FALD – choroba wątroby związana z operacją Fontana (włóknienie wątroby w stopniu F4);
zespół Gilberta;
zaburzenia czynności tarczycy w wywiadzie;
przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa, zatok przynosowych i gardła.
Wnioskodawca urodził się z ciężką siniczą wadą serca, potencjalnie letalną, pod postacią serca jednokomorowego z zarośnięciem zastawki trójdzielnej. W wyniku wykonanych operacji kardiochirurgicznych, przeprowadzonych w odpowiednim zakresie we wczesnym dzieciństwie u wnioskodawcy oddzielono krążenie duże (systemowe) od krążenia małego płucnego, uzyskując optymalne utlenowanie organizmu. W ocenie biegłej należy przy tym pamiętać, że pacjent po operacji Fontana funkcjonuje bez prawej komory serca, co wiąże się z określonymi następstwami rozwijającymi się w kolejnych latach życia. Takie osoby wymagają stałej opieki kardiologiczno-kardiochirurgicznej, z możliwością podjęcia interwencji zabiegowej w kolejnych okresach życia. W przypadku wnioskodawcy była to implantacja 3 stentów do przewożenia tunelu zewnątrzprzedsionkowego w(...)r., a następnie zabieg doprężenia stentu w (...)r.
Pomimo całego dotychczasowego wywiadu wnioskodawcy, w wyniku analizy dostępnej dokumentacji medycznej, w tym aktualnej Karty Informacyjnej z ostatniej hospitalizacji, która odbyła się w czerwcu 2025 roku oraz po przeprowadzonej ocenie stanu klinicznego wnioskodawcy, odwołujący nie spełnia warunków uznania go za osobę niezdolną do pracy. Uzyskane wyniki w przeprowadzonych badaniach czynnościowych układu krążenia są porównywalne z wynikami jego rówieśników bez wady serca. Z dostępnej dokumentacji może wnioskować o dobrym odległym efekcie wykonanych operacji i zabiegów na sercu powoda, przy czym jego stan należy uznać za stabilnie dobry – nie ma podstaw do stwierdzenia jego pogorszenia lub poprawy.
Mimo bardzo poważnej wrodzonej wady serca, wykonane w odpowiednim czasie interwencje chirurgiczne doprowadziły do stanu, w którym serce powoda mimo nieprawidłowej budowy, zapewnia względną wydolność krążenia w organizmie. Stwierdzana wydolność fizyczna – obiektywnie potwierdzona testem spiroenergometrycznym, w którym powód osiągnął obciążenie 13 MET, wskazuje na dobrą wydolność krążenia mimo znacznie zmienionej anatomii i przepływów krwi przez serce. Stan ten potwierdza również niskie stężenie czułego markera niewydolności serca: NT proBNP – wynik w normie.
Fakt tak znacznie zmienionych warunków anatomicznych pracy serca powoduje, że
w bliżej nieokreślonej przyszłości należy liczyć się z możliwością pogorszenia jego wydolności. Nie zmienia to jednak obecnych podstaw do wydania rzeczonej opinii.
Z powodu obiektywnie istniejącej wady z bardzo zmienionym przepływem krwi
w stosunku do prawidłowego serca oraz z powodu konieczności stałego przyjmowania antykoagulacji doustnej, powodującej określone ograniczenia w podejmowaniu niektórych form zatrudnienia, ubezpieczonego należy uznać za osobę częściowo niezdolną do pracy trwale. Na pewno nie jest wskazane u powoda podejmowanie pracy wymagającej długotrwałego, przewlekłego wysiłku fizycznego (jak np. praca sprzedawcy w hipermarkecie). Natomiast podjęcie pracy zgodnej z własnym wykształceniem wydaje się dość odpowiednie.
Podstawą opinii o uznaniu, że powód nie jest osobą niezdolną do pracy jest analiza aktualnego stanu układu krążenia, a także uwzględnienie i dokładna analiza wyników z poprzednich hospitalizacji z 2022 i 2023 roku. W wyniku badań przeprowadzonych podczas wymienionych wyżej hospitalizacji stwierdzono powtarzalnie dobre wyniki, utrzymujące się na podobnie stabilnym, dobrym poziomie.
Biegła nie odnosi się do stanowiska ZUS w odniesieniu do wcześniejszego (do(...).) uznania powoda za osobę całkowicie niezdolną do pracy, aczkolwiek powodem mógł być tzw. „czynnik ludzki” wynikający z wyjątkowości rozważanej sprawy. Nieczęsto bowiem problemy orzecznicze dotyczą dorosłych osób z tak skomplikowaną wadą wrodzoną. Drugim istotnym aspektem, mającym niewątpliwie istotne znaczenie w przedłużenia świadczenia za okres (...) była zasada przedłużenia dotychczasowych orzeczeń podczas epidemii Covid - 19.
(pisemna opinia biegłej z zakresu kardiologii dr n. med. E. P. (1) - k. 123-128, uzupełniająca pisemna opinia biegłej z zakresu kardiologii dr n. med. E. P. (1) - k. 161-162)
W przedmiotowej sprawie nie zachodzi konieczność wydania opinii przez biegłych innych specjalizacji niż wskazane powyżej.
(pisemna opinia biegłego hepatologa dr. n. med. K. L. - k. 81-81 verte, pisemna opinia biegłego z zakresu medycyny pracy lek. med. P. R. - k. 93 - 98, pisemna opinia biegłej z zakresu kardiologii dr n. med. E. P. (1) - k. 123 - 128)
Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie powołanych dowodów, na które składała się dokumentacja znajdująca się w aktach przedmiotowej sprawy, dokumentacja znajdująca się w aktach organu rentowego, dokumentacja medyczna M. O., a nadto pisemne opinie biegłych lekarzy z zakresu hepatologii K. L., medycyny pracy P. R. oraz kardiologii E. P. (1).
W celu wyjaśnienia spornych okoliczności dotyczących ustalenia czy ubezpieczony jest osobą całkowicie niezdolną do pracy, Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych. W sprawie opiniował biegły z zakresu hepatologii, medycyny pracy oraz dwóch biegłych z zakresu kardiologii, albowiem nie dysponując specjalistyczną wiedzą medyczną Sąd musiał posiłkować się przy rozstrzyganiu istoty sprawy opinią biegłych sądowych (art. 278 § 1 k.p.c.).
Po zapoznaniu się z aktami sprawy, dokumentacją medyczną odwołującego oraz po przeprowadzeniu badania przedmiotowego biegli lekarze K. L. (hepatolog), P. R. (medycyna pracy) oraz E. P. (1) (kardiolog) w pisemnych opiniach stwierdzili, że wnioskodawca nie jest całkowicie niezdolny do pracy.
Sąd, oceniając zgromadzony materiał dowodowy, uznał wartość dowodową wskazanych opinii oraz podzielił jako przekonywujące, wnioski wypływające z ich treści. Wskazane opinie są rzetelne, zostały sporządzone zgodnie z wymaganiami fachowości i niezbędną wiedzą w zakresie stanowiącym ich przedmiot. Do wydania opinii biegli dysponowali dokumentacją medyczną wnioskodawcy, a także przeprowadzili wywiad oraz dokonali badania przedmiotowego odwołującego w zakresie swych specjalności, oceniając zdolność wnioskodawcy do pracy. W konsekwencji, w ocenie Sądu, mogły stanowić podstawę orzekania w przedmiotowej sprawie.
Z opinią w/w specjalistów nie zgodził się biegły kardiolog R. G. zdaniem, którego ubezpieczony jest całkowicie niezdolny do pracy okresowo, do(...) r. (początek to kontynuacja wcześniej stwierdzonej przez ZUS całkowitej niezdolności do pracy, a naruszenie sprawności organizmu powstało przed 18 rokiem życia). Biegły uznał, że ogólny stan kardiologiczny (nawet pomimo optymalnego zabiegu kardiochirurgicznego) warunkuje istotne ograniczenia uzasadniające stwierdzenie u skarżącego całkowitej niezdolności do pracy. Biegły sam jednak stał na stanowisku, że opinia w przedmiotowej sprawie jest trudna i dyskusyjna.
Oceniając całościowy stan kardiologiczny u wnioskodawcy biegły uznał, że jest on dość dobry (występuje pewna stabilizacja – jednak przy obecności poważnych schorzeń przewlekłych i poważnych zaburzeń budowy i funkcji serca). Wskazał również, iż na chwilę obecną nie stwierdza się w zakresie układu sercowo-naczyniowego zaawansowanej niewydolności serca. Stabilizacja osiągnięta jest leczeniem farmakologicznym i przebytymi zabiegami. Biegły zauważył przy tym, że u wnioskodawcy mimo skutecznych zabiegów budowa serca jest istotnie zmieniona przez samą wadę serca oraz przez przebyte zabiegi (całościowo mimo zabiegów budowa układu krążenia nie jest fizjologiczna, a jedynie optymalna w ramach możliwości, jakie można było w sytuacji wnioskodawcy zastosować). Biegły R. G. podkreślił, że zastosowane leczenie, mimo iż było skuteczne jak na tak zaawansowaną wadę – jest jedynie częściowo leczeniem przyczynowym – nie usuwa wszystkich patologii. W tego typu wadach nie ma możliwości pełnego leczenia przyczynowego i pełnego odtworzenia prawidłowego układu krążenia. Skarżący ma ograniczoną możliwość wykonywania wysiłku fizycznego, szybko się meczy, wymaga ścisłego przestrzegania zaleceń lekarskich, w badaniu spoczynkowym ma obniżoną saturację. Wymaga przewlekłego leczenia (w tym przeciwzakrzepowego) i stałej kontroli. W ocenie biegłego schorzenia te warunkują powstanie i upośledzenie funkcji układu krążenia decydującym o całkowitej niezdolności do pracy. Stwierdza się również inne schorzenia. Z uwagi na stan po leczeniu kardiochirurgicznym oraz obecność wrodzonej wady serca istnieje znaczne upośledzenie funkcji układu krążenia. Z uwagi na charakter wady występuje obciążające rokowanie odległe. W konsekwencji biegły R. G. przyjął, że ogólny stan kardiologiczny (nawet pomimo optymalnego zabiegu kardiochirurgicznego) - warunkuje jednak istotne ograniczenia uzasadniające stwierdzenie całkowitej niezdolności do pracy.
Organ rentowy zgłosił zarzuty do w/w opinii biegłego R. G. wskazując, że opinia jest wewnętrznie sprzeczna, biorąc pod uwagę zdarzenia związane z zatrudnieniem. Zakład zauważył, że przeprowadzone zabiegi operacyjne doprowadziły do optymalnej sprawności serca, pomimo zmienionych warunków anatomicznych. Biegły R. G. w oparciu o obiektywne badania dodatkowe badaniem bezpośrednim potwierdził dobry ogólny stan, zachowana sprawność ruchową wnioskodawcy. Natomiast jako uzasadnienie swojego wniosku orzeczniczego biegły wskazał konieczność przestrzegania przez wnioskodawcę zaleceń lekarskich i możliwość pogorszenia sprawności układu krążenia w przyszłości, co może skutkować koniecznością kolejnych zabiegów. Ponadto, zdaniem organu, biegły całkowicie pominął kilkumiesięczne zatrudnienie wnioskodawcy w charakterze sprzedawcy.
Z uwagi na powyższe Sąd dopuścił dowód z pisemnej opinii innego biegłego kardiologa. Biegła kardiolog E. P. (1) stwierdziła, że pomimo całego dotychczasowego wywiadu wnioskodawcy, w wyniku analizy dostępnej dokumentacji medycznej, odwołujący nie spełnia warunków uznania go za osobę całkowicie niezdolną do pracy. Uzyskane wyniki w przeprowadzonych badaniach czynnościowych układu krążenia są porównywalne z wynikami jego rówieśników bez wady serca. Z dostępnej dokumentacji można wnioskować o dobrym odległym efekcie wykonanych operacji i zabiegów na sercu powoda, przy czym jego stan należy uznać za stabilnie dobry – nie ma podstaw do stwierdzenia jego pogorszenia lub poprawy. Mimo bardzo poważnej wrodzonej wady serca, wykonane w odpowiednim czasie interwencje chirurgiczne doprowadziły do stanu, w którym serce powoda mimo nieprawidłowej budowy, zapewnia względną wydolność krążenia w organizmie. Fakt tak znacznie zmienionych warunków anatomicznych pracy serca powoduje zdaniem biegłej, że w bliżej nieokreślonej przyszłości należy liczyć się z możliwością pogorszenia jego wydolności. Nie zmienia to jednak obecnych podstaw do wydania rzeczonej opinii. Natomiast z powodu obiektywnie istniejącej wady z bardzo zmienionym przepływem krwi
w stosunku do prawidłowego serca oraz z powodu konieczności stałego przyjmowania antykoagulacji doustnej, powodującej określone ograniczenia w podejmowaniu niektórych form zatrudnienia, ubezpieczonego należy uznać za osobę częściowo niezdolną do pracy trwale. Jednak podjęcie pracy zgodnej z własnym wykształceniem wydaje się dość odpowiednie.
Jednocześnie biegła kardiolog wyjaśniła, że nie podziela zdania biegłego kardiologa R. G., przypuszczając, że takie stanowisko biegły wyraził w obliczu bardzo rzadko stwierdzanej ciężkiej i potencjalnie letalnej wady serca (skutecznie zoperowanej w sensie funkcjonalnym), co mogło motywować do sformułowania opinii o całkowitej niezdolności do pracy przez biegłego. Ponadto biegła E. P. – w ocenie Sądu słusznie – zwróciła uwagę, że skoro wydolność serca ubezpieczonego z czasem może się pogarszać, to niejasne jest dlaczego biegły R. G. ustalił, że niezdolność trwa do 31 stycznia 2025 r. - mając na względzie datę sporządzenia opinii - (...)r.
Zauważenia w tym miejscu wymaga, że wnioski wypływające z opinii biegłej kardiolog E. P. (1) pokrywają się nie tylko ze stanowiskiem Komisji Lekarskiej ZUS, ale także z wnioskami zawartymi w opinii biegłego z zakresu hepatologii K. L. oraz biegłego z zakresu medycyny pracy P. R..
Biegły hepatolog stwierdził bowiem, że funkcja metaboliczna wątroby pomimo zaawansowanego włóknienia jest dobra i w żadnym stopniu nie upośledza stanu czynnościowego organizmu powoda. Hiperbilirubinemia czynnościowo ma charakter łagodny, nie wpływa istotnie negatywnie na funkcję wątroby i w żadnym stopniu nie ogranicza zdolności do pracy. Torbiel wątroby ma charakter łagodny, nie upośledza funkcji narządu i nie wymaga kontroli. Niedoczynność tarczycy w przebiegu choroby Hashimoto jest w pełni wyrównana leczeniem substytucyjnym. Nadciśnienie tętnicze ma charakter łagodny i prawidłowo leczone nie upośledza funkcji układu krążenia. Natomiast przebyte leczenie chirurgiczne wrodzonej wady serca przyniosło bardzo dobry efekt leczniczy. W badaniu przedmiotowym przeprowadzonym przez biegłego powód był wydolny krążeniowo i oddechowo, sprawny i ruchowo, bez upośledzenia funkcji narządów zmysłów. Natomiast przeprowadzona w 2021 r. kontrolna obserwacja szpitalna potwierdziła dobry stan ogólny powoda i jego wydolność krążeniowo-oddechową. W ocenie biegłego stan skarżącego nie powoduje niezdolności do pracy lekkiej czy pracy zgodnej z kwalifikacjami. Wykonywanie pracy lekkiej czy zgodnej z kwalifikacjami nie pogorszy stanu ubezpieczonego. Może on wykonywać prace lekkie, siedzące, umysłowe (urzędnicze), dozorujące, porządkowe, jak też może pracować jako fotografik czy jako osoba zarządzająca multimediami. Sam fakt choroby nie warunkuje niezdolności do pracy, szczególnie całkowitej.
Na powyższe wskazywał również biegły P. R., który jako biegły z zakresu medycyny pracy, w sposób holistyczny ocenił stan zdrowia wnioskodawcy. Biegły w badaniu lekarskim nie potwierdził znacznego naruszenia sprawności organizmu w zakresie wydolności serca czy wątroby (parametry w granicach normy). Nie potwierdził również cech i parametrów niewydolności krążeniowo-oddechowej, istotnych odchyleń w badaniu neurologicznym, czy narządu ruchu. Tym samym nie stwierdził znacznej niepełnosprawności skarżącego, a jedynie jego mierny stopień. Biegły zauważył, że wnioskodawca jako posiadająca III poziom kompetencji zawodowych posiada predyspozycje i kwalifikacje do szeroko pojętej pracy biurowej – lekkiej, siedzącej pracy umysłowej przy komputerze. Może on też wykonywać prace poniżej swoich kwalifikacji, w tym lekkie prace fizyczne: portiera, pracownika ochrony, szatniarza, parkingowego czy opiekuna ekspozycji. Stopień naruszenia sprawności organizmu ubezpieczonego nie jest tak znacznie naruszony by spełniał kryteria całkowitej niezdolności do pracy na kolejny okres.
Z kolei pełnomocnik ubezpieczonego zakwestionował treść opinii biegłego z zakresu medycyny pracy P. R., a także opinię biegłej z zakresu kardiologii E. P. (1), wskazując przede wszystkim na sprzeczność z opinią biegłego kardiologa R. G.. Ponadto odnosząc się do opinii biegłej kardiolog E. P. (1) pełnomocnik przypomniał, że odwołujący urodził się z ciężką siniczną wadą serca pod postacią serca jednokomorowego z atrezją zastawki trójdzielnej, szybko się męczy, leczenie nie pozwala na pełną eliminację choroby i jej objawów, skarżący musi przyjmować stale doustne leki przeciwkrzepliwe, a praca w zawodzie wiąże się z wysiłkiem fizycznym.
W związku z kwestionowaniem wniosków orzeczniczych przez odwołującego i mając na względzie, że u skarżącego dominują problemy kardiologiczne, Sąd dopuścił dowód z uzupełniającej opinii biegłej E. P. (1), a także dowód z uzupełniającej opinii biegłego R. G..
Biegła E. (...) w pisemnej opinii uzupełniającej w pełni odniosła się do wszystkich zastrzeżeń i wątpliwości strony skarżącej podtrzymując wnioski zawarte w pierwotnie wydanej opinii. Biegła podkreśliła, że wie, na jakie schorzenia cierpi wnioskodawca, jednak nie można pomijać bardzo pozytywnego wyniku przeprowadzonych operacji i zabiegów na sercu wnioskodawcy. Zadaniem opinii nie jest omawianie anatomii lub historii naturalnej określonej wady wrodzonej serca tylko odniesienie się do funkcjonowania układu krążenia u konkretnej osoby w odniesieniu do jej aktualnych możliwości życiowych wynikających m.in. z zastosowanego leczenia. Wykonane badania u odwołującego wskazują na nadal utrzymująca się pełną kompensację układu krążenia. Natomiast fakt tak znacznie zmienionych warunków anatomicznych pracy serca powoduje, że w bliżej nieokreślonej przyszłości należy liczyć się z możliwością pogorszenia jego wydolności. Jednak dynamika zmian w układzie krążenie skarżącego na chwilę obecną nie jest możliwa do przewidzenia. Z tego powodu nie jest możliwe uwzględnienie tego aspektu obecnie w opinii. Biegła zwróciła również uwagę na fakt, że fotelowy tryb życia nie gwarantowałby ubezpieczonemu lepszego rokowania odległego, a nawet wręcz przeciwnie. Z powodu obiektywnie istniejącej wady z bardzo zmienionym przepływem krwi w stosunku do prawidłowego serca oraz z powodu konieczności stałego przyjmowania antykoagulacji doustnej, powodującej określone ograniczenia w podejmowaniu niektórych form zatrudnienia, wnioskodawcę należy uznać za częściowo niezdolnego do pracy, trwale. Natomiast nie jest prawdą, że przyjmowanie antykoagulacji doustnej uniemożliwia podjęcie jakiejkolwiek pracy.
Wobec pisemnego uzupełnienia opinii biegłej kardiolog, w której biegła odniosła się do zarzutów wnioskodawcy, Sąd Okręgowy uznał, że opinia ta jest pełna i daje wystarczający i rzetelny obraz stanu zdrowia skarżącego oraz rozwiewa wątpliwości podniesione w zarzutach przez ubezpieczonego.
Odnosząc się natomiast do uzupełniającej pisemnej opinii biegłego R. G. należy zauważyć, iż biegły wskazując na rozbieżności wniosków orzeczniczych z biegłą E. P. (1) wyjaśnił, że obie opinie dzieli okres ponad roku czasu. W ocenie biegłego tak długi czas pozwala na nieco retrospektywną ocenę
, gdyż wiadomo, że na przestrzeni tego czasu nie było istotnych klinicznie zaostrzeń. Biegła miała też dostęp do dokumentacji medycznej dotyczącej kolejnej hospitalizacji skarżącego, a udokumentowane utrzymanie się stabilizacji klinicznej czasami pozwala na wysuwanie innych tez i wniosków ostatecznych. Sąd ma oczywiście na względzie, iż biegły opiniuje na datę wydania decyzji ZUS, jednak przy rozstrzygnięciu sprawy nie można pomijać wyników badań ubezpieczonego, utrzymujących się na podobnie stabilnym, dobrym poziomie, na co wskazują biegły G. i biegłaF. (...).
Idąc dalej zauważenia wymaga, że biegły R. G. stwierdzając całkowitą niezdolność do pracy ubezpieczonego wskazywał na występujące u niego schorzenia towarzyszące, a przede wszystkim na fakt, że u wnioskodawcy rozpoznane jest istotne schorzenie wątroby: choroba wątroby związana z operacją Fontana (włóknienie wątroby w stopniu F4). Przypomnienia jednak wymaga, iż w tym zakresie wypowiadał się biegły hepatolog, który posiadając szczegółową wiedzę w tej dziedzinie medycyny, stwierdził, że funkcja metaboliczna wątroby pomimo zaawansowanego włóknienia jest dobra i w żadnym stopniu nie upośledza stanu czynnościowego organizmu powoda.
Dalej biegły G. wskazywał na wynik ergospirometrycznej próby wysiłkowej i wyjściowo obniżoną saturacje (SpO2 93%). Co jednak istotne, pozostali biegli uznali, że przy takich wynikach badań odwołujący nie może wykonywać jedynie ciężkiej pracy fizycznej. Brak jest jednak przeciwskazań do wykonywania pracy lekkiej. Również sam biegły R. G. zwrócił uwagę na fakt, że w badaniu faktycznie osiągnięto relatywnie duże obciążenie, co niejako potwierdza w pewnym stopniu zachowaną wydolność.
Jednocześnie biegły R. G. podnosił, że wydając opinię brał pod uwagę, że organ rentowy przez wiele lat stwierdzał całkowitą niezdolność do pracy skarżącego. Podkreślenia zatem wymaga, że sam fakt, że Zakład przez wiele lat wydawał takie orzeczenia nie oznacza od razu, niejako z automatu, że tak powinno być również obecnie. W tym zakresie w sposób szczegółowy wypowiedziała się również biegła E. P. (1), która przyznała, że powodem mógł być tzw. „czynnik ludzki” wynikający z wyjątkowości rozważanej sprawy. Nieczęsto bowiem problemy orzecznicze dotyczą dorosłych osób z tak skomplikowaną wadą wrodzoną. Drugim istotnym aspektem, mającym niewątpliwie istotne znaczenie w przedłużenia świadczenia za okres (...) była zasada przedłużenia dotychczasowych orzeczeń podczas epidemii Covid - 19.
Mając zatem na względzie, iż opinia biegłego kardiologa R. G. jest jednostkowa i odosobniona, a także wewnętrznie sprzeczna, Sąd uznał ją za nieprzydatną do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Jednocześnie w ocenie Sądu wnioskodawca, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wskazał na uchybienia biegłego P. R., jak również biegłej E. P. (1) przy wydawaniu opinii i formułowaniu wniosków, które mogłyby je podważać. Zarzuty strony skarżącej wobec przywołanych opinii nie są zasadne i stanowią tylko bezzasadną polemikę z wnioskami tych biegłych, nie zawierając natomiast merytorycznych, zasadnych podstaw do ich zakwestionowania. Biegli odnieśli się do schorzeń ubezpieczonego w sposób wnikliwy, uwzględniając jego aktualny stanu zdrowia oraz wyniki jego badań. Analiza zarzutów wskazuje, że skarżący kwestionował w/w opinie jedynie dlatego, że biegli inaczej ocenili jego stan zdrowia pod względem zdolności do pracy niż biegły kardiolog R. G..
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 235
2 § 1 pkt 5 k.p.c., Sąd pominął wnioski pełnomocnika ubezpieczonego o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego medycyny pracy oraz innego biegłego kardiologa, jako zmierzające jedynie do zbędnego przedłużania postępowania w sprawie. Nie ulega wątpliwości, że dowód z opinii biegłego ma szczególny charakter, korzysta się z niego w wypadkach wymagających wiadomości specjalnych. Do dowodów tych nie mogą, więc mieć zastosowania wszystkie zasady o prowadzeniu dowodów. W konsekwencji nie można przyjąć, że Sąd obowiązany jest dopuścić dowód z kolejnych biegłych w każdym wypadku, gdy złożona opinia jest niekorzystna dla strony. Sąd ma obowiązek dopuszczenia dowodu z opinii kolejnych biegłych lub z opinii instytutu, jedynie wtedy, gdy zachodzi tego potrzeba, a więc wówczas, gdy opinia złożona już do sprawy zawiera istotne braki, względnie też nie wyjaśnia istotnych okoliczności
(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 1974 roku II CR 817/73, niepubl.). Przy czym potrzebą taką nie może być przeświadczenie strony, że dalsze opinie pozwolą na udowodnienie korzystnej dla strony tezy
(wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2001 r., sygn. akt II UKN 446/00). W ocenie Sądu wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sporu okoliczności wymagające wiadomości specjalnych zostały już w sposób wyczerpujący wyjaśnione w dotychczas złożonych przez biegłych opiniach nie wymagających dalszego uzupełnienia.
Ostateczne konkluzje Sądu sprowadzają się zatem do stwierdzenia, iż opinie biegłych z zakresu hepatologii K. L., medycyny pracy P. R. oraz kardiologii E. P. (1) sporządzone zostały zgodnie z wymaganiami fachowości oraz niezbędną wiedzą w zakresie stanowiącym ich przedmiot, a wynikające z nich wnioski są logiczne, prawidłowo uzasadnione, a nadto odpowiadają postawionej tezie dowodowej. Sąd uznał zatem, że opinie te stanowiły rzetelną podstawę dla merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, nadając im tym samym istotną wartość dowodową.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie nie jest zasadne i podlega oddaleniu.
Spornym w przedmiotowej sprawie jest, czy stan zdrowia odwołującego uprawnia go do świadczenia objętego zaskarżoną decyzją.
Przechodząc do rozważań dotyczących zasadności odwołania, w pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o rencie socjalnej z dnia 27 czerwca 2003 r. (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 420 ze zm., dalej: ustawa o rencie socjalnej) renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej
całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało:
1.
przed ukończeniem 18. roku życia;
2.
w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej - przed ukończeniem 25. roku życia;
3.
w trakcie kształcenia w szkole doktorskiej, studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej.
W myśl ust. 2 art. 4 w/w ustawy, osobie, która spełnia warunki określone w ust. 1, przysługuje:
1.
renta socjalna stała - jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest trwała;
2.
renta socjalna okresowa - jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest okresowa.
Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o rencie socjalnej, ustalenia całkowitej niezdolności do pracy dokonuje lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na zasadach i w trybie określonych w ustawie z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1749 z późn. zm., dalej: ustawa emerytalna) stosowanego na mocy art. 15 cytowanej ustawy o rencie socjalnej, niezdolną do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Przepisy ust. 2 i 3 art. 12 wskazują, że całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy, natomiast częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji. Natomiast zgodnie z art. 13 ust. 1 przy ocenie stopnia i przewidywanego okresu niezdolności do pracy uwzględnia się stopień naruszenia sprawności organizmu oraz możliwości przywrócenia niezbędnej sprawności w drodze leczenia i rehabilitacji, możliwość wykonywania dotychczasowej pracy lub podjęcia innej pracy oraz celowość przekwalifikowania zawodowego, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy, poziom wykształcenia, wiek i predyspozycje psychofizyczne.
Dokonując analizy pojęcia „całkowita niezdolność do pracy” należy brać pod uwagę zarówno kryterium biologiczne (stan organizmu dotkniętego schorzeniami naruszającymi jego sprawność w stopniu powodującym całkowitą niezdolność do jakiejkolwiek pracy), jak i ekonomiczne (całkowita utrata zdolności do zarobkowania wykonywaniem jakiejkolwiek pracy). Osobą całkowicie niezdolną do pracy w rozumieniu art. 12 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS jest więc osoba, która spełniła obydwa te kryteria, a więc jest dotknięta upośledzeniem zarówno biologicznym, jak i ekonomicznym. W orzecznictwie przyjmuje się również, że decydującą dla stwierdzenia niezdolności do pracy jest utrata możliwości wykonywania pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu przy braku rokowania odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Gdy więc biologiczny stan kalectwa lub choroba, nie powodują naruszenia sprawności organizmu w stopniu mającym wpływ na zdolność do pracy dotychczas wykonywanej lub innej mieszczącej się w ramach posiadanych lub możliwych do uzyskania kwalifikacji, to brak jest prawa do tego świadczenia (
por. wyrok SN z 21.12.2004 r., I UK 28/04; LEX nr 979161, wyrok SN z 20.08.2003 r., II UK 11/03, LEX nr 585793; wyrok SN z 5.07.2005 r., I UK 222/04, LEX nr 989232). Nie ma wobec tego podstaw do przyznania renty socjalnej osobie, która z medycznego punktu widzenia nie jest całkowicie niezdolna do pracy, choćby nie miała możliwości jej podjęcia z innych przyczyn (
por. wyrok SN z 9.03.2006 r., II UK 98/05, OSNP 2007/5-6/77).
Z dokonanych ustaleń wynika, że skarżący aktualnie nie spełnia podstawowego warunku, od którego uzależnia się przyznanie prawa do renty socjalnej, tj. nie jest osobą całkowicie niezdolną do pracy. W świetle poczynionych ustaleń wskazać bowiem należy, że opinie biegłych w zakresu hepatologii K. L., medycyny pracy P. R. oraz kardiologii E. P. (1) są zbieżne co tego, że stwierdzone u wnioskodawcy schorzenia nie powodują całkowitej niezdolności do pracy, co jednoznacznie koreluje z opinią Komisji Lekarskiej ZUS. Każdy z ww. biegłych w złożonych opiniach w n/n sprawie starannie i wnikliwie uzasadnił swoje ostateczne wnioski orzecznicze. W szczególności zaznaczyć należy, że w każdej ze sporządzonych w sprawie opinii wszyscy biegli przeprowadzili pogłębioną analizę dostępnej dokumentacji medycznej, a także przeprowadzili badanie przedmiotowe wnioskodawcy. Opinie powołanych biegłych w sposób jednoznaczny i przejrzysty obrazują stan zdrowia odwołującego i w oparciu o aktualne wskazania wiedzy medycznej, z zakresu posiadanych przez każdego z tych biegłych specjalizacji medycznych, kategorycznie rozstrzygają kwestię braku całkowitej niezdolności do pracy skarżącego.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że sposób motywowania oraz stopień stanowczości wniosków wyrażonych w opinii biegłych jest jednym z podstawowych kryteriów oceny dokonywanej przez Sąd, niezależnie od kryteriów zgodności z zasadami wiedzy powszechnej, poziomu wiedzy biegłego oraz podstaw teoretycznych opinii (
tak trafnie SN w postanowieniu z 27.11.2000 r., I CKN 1170/98, OSNC 2001 nr 4 poz. 84).
Podkreślić także należy w tym miejscu, że przy ocenie biegłych lekarzy Sąd nie może zająć stanowiska odmiennego, niż wyrażone w tej opinii, na podstawie własnej oceny stanu faktycznego (
zob. wyrok SN z 13.10.1987 r., II URN 228/87, PiZS 1988/7/62).
Tylko brak w opinii fachowego uzasadnienia wniosków końcowych, uniemożliwia prawidłową ocenę jej mocy dowodowej
(por. wyrok Sądu Najwyższego z 30 czerwca 2000 roku, II UKN 617/99 OSNAPiUS 2002/1/26).
Sąd nie jest obowiązany dążyć do sytuacji, aby opinia biegłego (biegłych) przekonała strony sporu. Wystarczy, że opinia jest przekonująca dla sądu, który wiążąco ocenia, czy biegły wyjaśnił wątpliwości zgłoszone przez stronę. Granicę obowiązku prowadzenia przez sąd postępowania dowodowego wyznacza podlegająca kontroli instancyjnej ocena, czy dostatecznie wyjaśniono sporne okoliczności sprawy
(por. wyrok Sądu Najwyższego z 25 września 1997 roku, II UKN 271/97, OSNP 1998, Nr 14, poz. 430).
Dostateczne wyjaśnienie okoliczności spornych w sprawie nie jest równoznaczne z uzyskaniem dowodu korzystnego dla strony niezadowolonej z faktów wynikających z dowodów dotychczas przeprowadzonych
(por. wyrok Sądu Najwyższego z 28 lutego 2001 roku, II UKN 233/00, LEX 551017).
Sąd przy tym nie neguje – wynika to bowiem z treści opinii biegłych, iż wnioskodawca jest osobą obciążoną różnymi, poważnymi schorzeniami, jednakże powyższe samo w sobie żadną miarą nie może być utożsamiane z całkowitą niezdolnością do pracy (art. 12 ust. 1 ustawy emerytalnej).
Sam fakt występowania dysfunkcji organizmu w związku ze schorzeniami wnioskodawcy nie determinuje istnienia jego niezdolności do pracy, istotne jest czy i w jakim zakresie schorzenia te wpływają na utratę zdolności do pracy. Oceny w tym przedmiocie dokonują biegli, posiadający odpowiednie wiadomości specjalne, w oparciu o dokumentację medyczną oraz wyniki badania odwołującego się
(zob. wyrok SA Lublin z dnia 1.07.2021 r., III AUa 128/21, Legalis), a ci zaś w złożonych opiniach kategorycznie stwierdzili, że z punktu widzenia ich specjalizacji medycznych wnioskodawca nie jest osobą całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej.
Końcowo wskazać także należy, że na stanowisko Sądu co do poprawności i wiarygodności opinii biegłych, nie ma wpływu fakt, że wnioskodawca ma ustalony umiarkowany stopień niepełnosprawności na stałe. Nie ulega bowiem wątpliwości, że orzeczenie powyższe wskazuje jedynie na określony stan zdrowia skarżącego, nie zaś na jego zdolność do pracy zarobkowej. Pojęcie niepełnosprawności na gruncie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie pokrywa się z pojęciem niezdolności do pracy w rozumieniu ustawy emerytalnej. W wyroku z 20 sierpnia 2003 r., II UK 386/02
(OSNP 2004/12/213), Sąd Najwyższy odnosząc się do obu pojęć trafnie wskazał, że na gruncie obowiązującego prawa nie ma podstaw do ich utożsamiania. Różnice występują zarówno w płaszczyźnie definicyjnej (pojęcie niezdolności do pracy, zawarte w ustawie o emeryturach i rentach z FUS jest inne niż pojęcie niepełnosprawności, zawarte w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych), jak i w zakresie orzekania o każdym z tych stanów. Są one też przesłanką do przyznania innego rodzaju świadczeń (uprawnień). Niepełnosprawność sama przez się nie zawsze uniemożliwia świadczenie pracy.
Reasumując, wnioskodawca w świetle zgromadzonych w sprawie dowodów, z uwagi na posiadane schorzenia, nie jest osobą całkowicie niezdolną do pracy. W konsekwencji wobec braku dowodów potwierdzających stanowisko ubezpieczonego, żądanie zmiany zaskarżonej decyzji i przyznania odwołującemu prawa do renty socjalnej nie mogło zostać zaakceptowane.
Oczywiście w przypadku ewentualnej zmiany stanu zdrowia odwołującego, zawsze może on wystąpić do organu rentowego z ponownym wnioskiem o przyznanie mu prawa do renty socjalnej. Należy bowiem podkreślić, że Sąd oceniał spełnienie przesłanek do przyznania w/w świadczenia na datę wydania spornej decyzji.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477
14 § 1 k.p.c., oddalił odwołanie, o czym orzekł, jak w sentencji wyroku.