Art. 278. k.p.c. Wezwanie biegłych

§ 1. W wypadkach wymagających wiadomości specjalnych sąd po wysłuchaniu wniosków stron co do liczby biegłych i ich wyboru może wezwać jednego lub kilku biegłych w celu zasięgnięcia ich opinii.

§ 2. Sąd orzekający może pozostawić prawo wyboru biegłego sędziemu wyznaczonemu lub sądowi wezwanemu.

§ 3. Sąd oznaczy, czy opinia ma być przedstawiona ustnie, czy na piśmie.

§ 4. Jeżeli sąd nie wyznaczył osoby biegłego, wskazuje ją przewodniczący.

Komentarz do Art. 278. kpc

Art. 278 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) reguluje kwestie związane z powoływaniem biegłych w postępowaniu cywilnym. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że sąd będzie mógł skorzystać z wiedzy specjalistycznej w sytuacjach, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości wykraczających poza zakres wiedzy prawniczej. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do tego artykułu.

1. Wymóg wiadomości specjalnych

Pierwszym warunkiem zastosowania art. 278 k.p.c. jest stwierdzenie przez sąd, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości specjalnych. Wiadomości specjalne to wiedza fachowa z określonej dziedziny nauki, techniki, sztuki lub rzemiosła, której sędzia nie posiada i której nie można oczekiwać od przeciętnego człowieka.

2. Wysłuchanie wniosków stron

Sąd, przed powołaniem biegłego, powinien wysłuchać wniosków stron co do liczby biegłych oraz ich wyboru. Strony mają prawo zgłaszać swoje propozycje, co może pomóc w wyborze najbardziej kompetentnych ekspertów. Jednakże ostateczna decyzja należy do sądu, który nie jest związany wnioskami stron.

3. Liczba biegłych

Sąd może powołać jednego lub kilku biegłych. Decyzja ta zależy od stopnia skomplikowania sprawy oraz od tego, czy opinia jednego biegłego będzie wystarczająca do rozstrzygnięcia sprawy. W przypadku powołania kilku biegłych, mogą oni działać wspólnie lub niezależnie, a ich opinie mogą być zbieżne lub rozbieżne.

4. Prawo wyboru biegłego

Sąd orzekający może pozostawić prawo wyboru biegłego sędziemu wyznaczonemu lub sądowi wezwanemu. Jest to rozwiązanie praktyczne, które pozwala na elastyczne dostosowanie procedury do potrzeb konkretnej sprawy. Sędzia wyznaczony lub sąd wezwany mają wtedy obowiązek dokonać wyboru biegłego zgodnie z zasadami bezstronności i obiektywizmu.

5. Forma opinii

Sąd oznacza, czy opinia biegłego ma być przedstawiona ustnie, czy na piśmie. Wybór formy zależy od specyfiki sprawy oraz od tego, która forma będzie bardziej efektywna i przydatna dla sądu. Opinie pisemne są bardziej trwałe i mogą być dokładniej analizowane, natomiast opinie ustne mogą być bardziej elastyczne i umożliwiają bezpośrednie zadawanie pytań biegłemu.

6. Wyznaczenie osoby biegłego

Jeżeli sąd nie wyznaczył osoby biegłego, wskazuje ją przewodniczący. Jest to mechanizm zabezpieczający, który zapewnia, że w każdej sytuacji zostanie wyznaczony odpowiedni biegły. Przewodniczący ma obowiązek dokonać wyboru biegłego zgodnie z zasadami bezstronności i obiektywizmu, biorąc pod uwagę kwalifikacje i doświadczenie kandydata.

Podsumowanie

Art. 278 k.p.c. jest kluczowym przepisem umożliwiającym sądowi korzystanie z wiedzy specjalistycznej w postępowaniu cywilnym. Procedura powoływania biegłych jest starannie uregulowana, aby zapewnić obiektywizm i rzetelność opinii biegłych, co ma bezpośredni wpływ na sprawiedliwość i trafność orzeczeń sądowych.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2023 r. poz. 1550.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

wypadek wymagający

wiadomość specjalna

wniosek strony

liczba biegłych

wybór biegłego

opinia biegłego

sąd orzekający

sędzia wyznaczony

sąd wezwany

opinia ustna

opinia pisemna

osoba biegłego

przewodniczący.

Art. 277.Art. 278¹.