UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 25 marca 2026 r. nr (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. stwierdził, że J. L. (1) stwierdził, że z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik spółek z o.o.:
1.
podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowym
i wypadkowemu: od 20 maja 2015 r. do 20 września 2024 r.;
2.
nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowym
i wypadkowemu: od 2 stycznia 2026 r. do 17 lutego 2026 r.;
3.
nie podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu: od 20 maja 2015 r. do 20 września 2024 r. oraz od 2 stycznia 2026 r. do 17 lutego 2026 r.
4.
podstawa wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy (kolumna 2) podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne (kolumna 3) w spornym okresie wynoszą:
okres
podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy
podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne
za 5/2015
2375,40 zł
6209,14 zł
od 6/2015 do 12/2015
2375,40 zł
3104,57 zł
od 1/2016 do 12/2016
2433,00 zł
3210,60 zł
od 1/2017 do 4/2017
2557,80 zł
3303,13 zł
od 5/2017 do 12/2017
2557,80 zł
6606,26 zł
od 1/2018 do 12/2018
2665,80 zł
7109,86 zł
od 1/2019 do 2/2019
2859,00 zł
7607,12 zł
od 11/2020 do 12/2020
3136,20 zł
4026,01 zł
od 1/2021 do 12/2021
3155,40 zł
4242,38 zł
od 1/2022 do 12/2022
3553,20 zł
6221,04 zł
od 1/2023 do 8/2023
4161,00 zł
6965,94 zł
od 9/2023 do 12/2023
4161,00 zł
13.931,88 zł
od 1/2024 do 8/2024
4694,40 zł
(...),85 zł
za 9/2024
3129,60 zł
7767,85 zł
od 1/2026 do 2/2026
0,00 zł
9420,00 zł
(decyzja k 24-26 akt ZUS złączonych do akt sprawy)
W dniu 2 kwietnia 2026 r. J. L. (1) wniósł odwołanie od powyższej decyzji podnosząc, że (...) sp. z o.o. od momentu jej powstania nie prowadziła żadnej działalności handlowej lub usługowej, co ostatecznie doprowadziło do jej trwałego zamknięcia i wykreślenia z KRS. Natomiast odnośnie (...) sp. z o.o. wskazał, że przyszła ona bardzo trudny i złożony okres od połowy 2022 r., całkowicie zaprzestała wszelkiej działalności. Wskazywał też, że spółka ta jest zawieszona od 2024 r. do dziś.
(odwołanie k. 3-4).
W złożonej w dniu 5 maja 2026 r. odpowiedzi na odwołanie pełnomocnik organu rentowego wniósł o oddalenie odwołania w całości oraz o zasądzenie na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
(odpowiedź na odwołanie k. 6-7).
W piśmie procesowym z dnia 19 maja 2015 r. płatnik wskazał, że maju 2015 r. był zarejestrowany w Urzędzie Pracy w S. jako osoba bezrobotna, a za okres od maja 2017 r. do lutego 2019 r. spółka (...) zapłaciła składki. Do tego pisma odwołujący załączył potwierdzenia wykonania płatności składek za niektóre okresy.
(pismo procesowe wraz załącznikami k. 13-31).
Pismem procesowym z dnia 23 lipca 2026 r. pełnomocnik organu rentowego poinformował, że zgodnie z danymi na koncie ubezpieczonego, odwołujący był zgłaszany przez płatnika składek (...) S. NIP (...) do ubezpieczenia zdrowotnego z kodem (...) (osoba bezrobotna niepobierająca zasiłku dla bezrobotnych lub stypendium) w okresie 12 czerwca 2015 r. – 16 grudnia 2015 r. tj. okres ten nie obejmował maja 2015 r. Pełnomocnik organu wskazał, że sam fakt opłacenia składek bądź nie, nie ma wpływu na ustalane decyzją wysokości podstaw wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne (emerytalne
i rentowe, wypadkowe) oraz ubezpieczenie zdrowotne. Zdaniem organu rentowego zarzuty podnoszone przez odwołującego nie maja one wpływu na ustalenia zaskarżonej decyzji
(pismo procesowe k. 53).
Na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2026 r. odwołujący poparł odwołanie oświadczając,
że w spornym okresie był jedynym wspólnikiem wszystkich trzech spółek.
(końcowe stanowisko ubezpieczonego e-protokół rozprawy z 27 sierpnia 2026 r. 00:01:07-00:10:44 – płyta CD k. 60).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
J. L. (2) urodził się (...)
(bezsporne).
W okresie od 1 maja 2012 r. do 19 maja 2015 r. był zgłoszony
do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego od 1 maja 2012 r. do 19 maja 2015 r. z tytułu prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej.
(bezsporne).
W dniu 25 czerwca 2013 r. w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem: (...) została zarejestrowana spółka (...) sp. z o.o. Postanowieniem Sądu Rejonowego (...) z dnia 19 grudnia 2018 r.
o sygn. akt: (...) (...) orzeczono o rozwiązaniu spółki na podstawie art. 25D ust. 1 ustawy o KRS bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego.
W dniu 20 lutego 2019 r. w Rejestrze tym dokonano wpisu w przedmiocie wykreślenia spółki z KRS, które uprawomocniło się 20 marca 2019 r. Ubezpieczony był jedynym wspólnikiem spółki przez cały okres od jej powstania do wykreślenia jej z Rejestru.
(informacja z Rejestru Przedsiębiorców KRS k. 10-13 akt ZUS).
W dniu 15 maja 2017 r. w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego została zarejestrowana (...) sp. z o.o. Ubezpieczony był jedynym wspólnikiem spółki przez cały okres od jej powstania. W dniu 1 stycznia 2024 r. spółka ta zawiesiła prowadzenie działalności, następnie od 2 stycznia 2026 r. wznowiła wykonanie działalności,
a następnie od 2 stycznia 2026 r. spółka na nowo zawiesiła swoją działalność.
(informacja
z Rejestru Przedsiębiorców KRS k. 2-5 odwrót akt ZUS).
W dniu 22 września 2023 r. w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego została zarejestrowana (...) sp. z o.o. W okresie od 22 września 2023 r. do 20 września 2024 r. jedynym wspólnikiem tej spółki, a od 21 września 2024 r. posiada osiemdziesiąt ze stu udziałów spółki, zaś pozostałe dwadzieścia udziałów posiada D. (...).
(informacja z Rejestru Przedsiębiorców KRS k. 6-8v. akt ZUS, lista wspólników k. 9 akt ZUS).
Ubezpieczony od 21 lipca 2025 r. ma przyznane prawo do emerytury.
(bezsporne).
Kwota odpowiadająca 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek:
- w 2015 r. – wynosiła 2375,40 zł;
- w 2016 r. – wynosiła 2433,00 zł;
- w 2017 r. – wynosiła 2557,80 zł;
- w 2018 r. – wynosiła 2665,80 zł;
- w 2019 r. – wynosiła 2859,00 zł;
- w 2020 r. – wynosiła 3136,20 zł;
- w 2021 r. – wynosiła 3155,40 zł;
- w 2022 r. – wynosiła 4161,00 zł;
- w 2024 r. – wynosiła 4694,40 zł.
Kwota odpowiadająca 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw włącznie z wypłatami z zysku, w czwartym kwartale:
- 2014 r. – wynosiła 3104,57 zł;
- 2015 r. – wynosiła 3210,60 zł;
- 2016 r. – wynosiła 3303,13 zł;
- 2017 r. – wynosiła 3554,63 zł;
- 2018 r. – wynosiła 3803,56 zł;
- 2019 r. – wynosiła 4026,01 zł;
- 2020 r. – wynosiła 4242,38 zł;
Kwota odpowiadająca kwocie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
w sektorze przedsiębiorstw, włącznie z wypłatami z zysku, w czwartym kwartale roku poprzedniego:
- 2021 r. – wynosiła 6221,04 zł;
- 2022 r. – wynosiła 6965,94 zł;
- 2023 r. – wynosiła 7767,85 zł.
(bezsporne).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wskazanych powyżej dokumentów. Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do kwestii prawnych. Ubezpieczony nie kwestionował przy tym matematycznej poprawności ustalenia przez organ podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia, a jedynie same zasady na jakich organ rentowy je określił.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Odwołanie jest niezasadne i podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 83 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
(tj. Dz. U. z 2026 r. poz. 199 ze zm. dalej: ustawa systemowa) Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności m.in.: zgłaszania do ubezpieczeń społecznych, a także ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność oraz osobami z nimi współpracującymi.
Jak zaś stanowi art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej, za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się m.in. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.
Zgodnie natomiast z art. 13 pkt 4 ustawy systemowej, w brzmieniu obowiązującym do 17 września 2021 r., obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegały osoby prowadzące pozarolniczą działalność – od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie art. 36aa oraz przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców.
Zgodnie zaś z art. 13 pkt 4a ustawy systemowej, który zaczął obowiązywać 18 września 2021 r., wspólnicy jednoosobowych spółek z o.o. podlegają obowiązkowi ubezpieczeń społecznych – od dnia wpisania spółki do KRS albo od dnia nabycia udziałów w spółce do dnia wykreślenia spółki z KRS albo zbycia wszystkich udziałów w spółce, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności przez spółkę zostało zawieszone na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców, natomiast wprowadzony jednocześnie pkt 4b artykułu 13 stanowi, że wspólnicy spółki jawnej, partnerskiej lub komandytowej oraz komplementariusze w spółce komandytowo-akcyjnej – od dnia wpisania spółki do Krajowego Rejestru Sądowego albo od dnia nabycia ogółu praw i obowiązków w spółce do dnia wykreślenia spółki z Krajowego Rejestru Sądowego albo zbycia ogółu praw i obowiązków
w spółce, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności przez spółkę zostało zawieszone na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców.
Jak stanowi, art. 18 ust. 8-9 ustawy systemowej, podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych osób prowadzących pozarolniczą działalność, stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek, ogłoszonego w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy. Składka w nowej wysokości obowiązuje od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia danego roku. Za miesiąc, w którym nastąpiło odpowiednio objęcie ubezpieczeniami emerytalnym
i rentowymi lub ich ustanie i jeżeli trwały one tylko przez część miesiąca, kwotę najniższej podstawy wymiaru składek zmniejsza się proporcjonalnie, dzieląc ją przez liczbę dni kalendarzowych tego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni podlegania ubezpieczeniu.
Natomiast zgodnie z art. 104 i art. 107 ust. 1 obowiązującej do 31 maja 2025 r. ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (
Dz.
U. z 2025 r. poz. 214 zez zm. – obecnie tożsame regulacje znajdują się w art. 259 oraz 265 ust. 1 obowiązującej od 1 czerwca 2025 r. ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia Dz. U. z 2025 r. poz. 620), obowiązkowe składki na Fundusz Pracy, ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe bez stosowania ograniczenia, o którym mowa z art. 19 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, wynoszących w przeliczeniu na okres co najmniej miesiąca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę opłacają osoby prowadzące pozarolniczą działalność za okres trwania obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych w trybie i na zasadach przewidzianych dla składek na ubezpieczenia społeczne.
Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym
(t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1848 ze zm.) do obowiązkowych składek na Fundusz stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące obowiązkowych składek na Fundusz Pracy. Natomiast art. 5 ust. 1 i 2 tej ustawy stanowi, iż poboru składek na Fundusz dokonuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Składki na Fundusz płatnik składek oblicza łącznie ze składkami na Fundusz Pracy w wysokości sumy stóp procentowych tych składek i wykazuje
w deklaracji rozliczeniowej w łącznej kwocie.
Jak natomiast stanowi art. 79 ust. 1-2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.
(t.j. Dz.
U. z 2025 r. poz 1461 ze zm.) składka na ubezpieczenie zdrowotne co do zasady (wyjątki nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie) wynosi 9% oraz jest miesięczna i niepodzielna.
Przy tym zgodnie z art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.
(t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1285 ze zm., dalej ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej), podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób prowadzących pozarolniczą działalność stanowiła zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami
z zysku.
Natomiast zgodnie z art. 81 ust. 2za ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, który został wprowadzony od 1 stycznia 2022 r. ustawą z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2105), podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne pozostałych osób prowadzących działalność pozarolniczą wymienionych w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, innych niż wskazane w ust. 2, 2e, 2z i 2zaa (do których to osób odwołujący się nie należy), stanowi kwota przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku.
Zgodnie zaś z art. 82 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r., ubezpieczony prowadzący pozarolniczą działalność, który uzyskiwał przychody z więcej niż jednego rodzaju działalności określonych w ust. 5, opłacał składkę na ubezpieczenie zdrowotne odrębnie od każdego rodzaju działalności, z zastrzeżeniem ust. 4, który stanowił, że jeżeli ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednej spółki w ramach tego samego rodzaju działalności, o której mowa w ust. 5 pkt 1-5, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest odrębnie od każdej prowadzonej spółki. Stosownie zaś do art. 82 ust. 5 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, rodzajami działalności były m.in. działalność gospodarcza prowadzona na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych czy działalność gospodarcza prowadzona w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz w formie spółki komandytowej.
Zgodnie zaś z art. 82 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r. jeżeli ubezpieczony, o którym mowa w art. 81 ust. 2z lub 2za, uzyskuje przychody z więcej niż jednego z rodzajów działalności określonych w ust. 5, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana odrębnie od każdego rodzaju działalności,
z zastrzeżeniem ust. 4. Ustęp 4 tego artykułu stanowi natomiast, że jeżeli ubezpieczony,
o którym mowa w art. 81 ust. 2z lub 2za, uzyskuje przychody z więcej niż jednej spółki
w ramach tego samego rodzaju działalności, o której mowa w ust. 5 pkt 1-5 (czyli m.in. działalności gospodarczej prowadzonej w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz działalności gospodarczej prowadzonej w formie spółki komandytowej), składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest odrębnie od każdej prowadzonej spółki. Natomiast ustęp 5. stanowi, iż rodzajami działalności są m.in. działalność gospodarcza prowadzona na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych czy działalność gospodarcza prowadzona w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz w formie spółki komandytowej.
Mając zatem na uwadze powyższe przepisy, organ rentowy prawidłowo ustalił podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za poszczególne sporne okresy.
Organ ZUS prawidłowo przyjął bowiem, że płatnik był wspólnikiem jednoosobowych spółek z o.o. - (...) sp. z o.o., spółki (...) sp. z o.o., a także (...) sp. z o.o. i z tego tytułu – zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami – podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu) – na podstawie art. 13 pkt 4 w zw. z art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej (do 17 września 2021 r.), a od 18 września 2021 r. na podstawie art. 13 pkt 4a w zw. z art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej.
W konsekwencji podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne wnioskodawcy za sporne okresy podlegania ubezpieczeniom społecznym – zgodnie z art. 18 ust. 8-9 ustawy systemowej, stanowiła zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek, ogłoszonego w trybie art. 19 ust. 10 ustawy systemowej na dany rok kalendarzowy. Natomiast podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia za wrzesień 2024 r. – z uwagi na fakt, że ubezpieczony od 21 września 2024 r. nie był jednoosobowym wspólnikiem żadnej ze spółek i w konsekwencji nie podlegał ubezpieczeniom społecznym od tego dnia, to uznać należy, iż objęcie ubezpieczeniami ubezpieczonemu tylko przez część miesiąca, to kwotę najniższej podstawy wymiaru składek, należało – zgodnie z art. 18 ust. 9 ustawy systemowej zmniejszyć się proporcjonalnie, dzieląc ją przez liczbę dni kalendarzowych tego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni podlegania ubezpieczeniu.
Organ rentowy słusznie uznał, że w związku z przyznanym ubezpieczonemu od dnia 21 lipca 2025 r. prawa do emerytury, od 2 stycznia 2026 r. do 17 lutego 2026 r. - pomimo odwieszenia w tym okresie działalności spółki (...) Sp. z o.o. nie podlegał on wówczas ubezpieczeniom społecznym – zgodnie z art. 9 ust. 5 ustawy systemowej.
Natomiast co do podstawy składek na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne, to zauważenia wymaga, iż w okresie do 19 maja 2015 r. ubezpieczony jednocześnie prowadził jednoosobową działalność gospodarczą i był wspólnikiem (...) sp. z o.o. Natomiast od dnia 15 maja 2017 r. (dzień rejestracji w KRS (...) sp. z o.o.) do dnia 20 lutego 2019 r. (dzień wykreślenia z KRS spółki (...) sp. z o.o.) oraz w okresie od dnia 22 września 2023 r. (dzień rejestracji w KRS spółki (...) sp. z o.o.) do dnia 31 grudnia 2023 r. (dzień poprzedzający dzień zawieszenia działalności przez spółkę (...) sp. z o.o.) ubezpieczony był wspólnikiem dwóch jednoosobowym spółek z o.o. jednocześnie.
Zgodnie więc z regulacjami zawartymi w art. 82 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tak w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2022 r, jak i w brzmieniu wprowadzonym w tym dniu) – za miesiące: 05/2015 r. oraz od 05/2017 r. do 02/2019 r. i od 09/2023 r. do 12/2023 r. wnioskodawca powinien zadeklarować podwójną podstawę na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne.
Organ rentowy poprawnie określił przy tym wysokość wymiaru składek od każdego z tytułów ubezpieczenia zdrowotnego, które w odniesieniu do miesięcy przypadających przed 1 stycznia 2022 r. powinny wynosić nie mniej niż 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, a od 1 stycznia 2022 r. – kwotę przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku.
Podkreślić należy przy tym, że odwołujący nie kwestionował wysokości ustalonych przez organ rentowy podstaw wymiaru składek, a jedynie podleganie ubezpieczeniom społecznym oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoby będącej wspólnikiem jednoosobowych spółek z o.o. Skarżący podnosił bowiem, że opłacał składki, ale tylko z tytułu bycia wspólnikiem jednoosobowej spółki (...) sp. z o.o.
Odnosząc się zaś do podnoszonej przed wnioskodawcę okoliczności, że był zgłaszany przez płatnika składek (...) S. do ubezpieczenia zdrowotnego jako osoby bezrobotnej niepobierającej zasiłku dla bezrobotnych lub stypendium, to zauważenia wymaga, że zgłoszenie to miało miejsce w okresie od 12 czerwca 2015 r. do 16 grudnia 2015 r. – a zatem nie ma wpływu na podleganie ubezpieczeniu zdrowotnemu w maju 2015 r. Poza tym, jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego – zgłoszenie to nie było prawidłowe – jak bowiem wynika z danych zawartych w KRS – w okresie od 12 czerwca 2015 r. do 16 grudnia 2015 r. ubezpieczony był wspólnikiem jednoosobowej spółki (...) sp. z o.o., której działalność nie była wówczas zawieszona. Ubezpieczony bez wątpienia podlegał zatem wówczas obowiązkowi ubezpieczenia społecznego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność – do czego Sąd już wcześniej się odnosił. Tymczasem zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 litera „l” obowiązującej wówczas ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia
i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U. z 2015 r. poz. 149), za bezrobotnego nie może być uznana osoba, która podlega, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Nie jest zatem możliwe, by osoba, która legitymuje się tytułem do ubezpieczeń społecznych jakim jest prowadzenie pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, wyłączyła się od podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu jako ten wspólnik poprzez zgłoszenie się do urzędu pracy jako bezrobotny.
Znaczenia dla kwestii podlegania przez skarżącego ubezpieczeniom i podstawy wymiaru składek nie ma przy tym podnoszony przez niego w odwołaniu argument, że (...) sp. z o.o. od momentu jej powstania nie prowadziła żadnej działalności handlowej lub usługowej, co ostatecznie doprowadziło do jej trwałego zamknięcia i wykreślenia z KRS.
W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością objęty jest obowiązkiem ubezpieczenia bez względu na fakt prowadzenia działalności gospodarczej, bowiem obowiązek ubezpieczenia wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością powiązany jest jedynie z posiadaniem przez niego takiego statusu prawnego, nie zaś z prowadzeniem działalności gospodarczej, czy też faktycznym działaniem w imieniu spółki. O ile podleganie ubezpieczeniom społecznym osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą wiąże się nierozerwalnie z faktycznym jej prowadzeniem, to posiadanie statusu wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, już od momentu wpisu do KRS, rodzi obowiązek ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego. Natomiast okoliczność, że osoba taka nie uzyskiwała żadnych przychodów w związku z byciem wspólnikiem jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, może zostać wzięta pod uwagę przez właściwy organ jedynie w postępowaniu dotyczącym naliczenia i pobrania składek. Podleganie obowiązkowi ubezpieczenia jest bowiem odrębną kwestią od tego, czy dana osoba z tego tytułu jest obowiązana opłacać składkę na owe ubezpieczenia.
(taki pogląd znajduje wyraz w wyroku Sądu Najwyższego z 3 marca 2020 r., II UK 295/18, OSNP 2021, nr 4, poz. 43 i cytowanym tam orzecznictwie, wyroku Sądu Najwyższego z 28 stycznia 2021 r., (...) (...) 1/21, OSNP 2021, nr 12, poz. 136, czy postanowieniu Sądu Najwyższego z 23 lipca 2024 r., I USK 2/24, LEX nr 3769531).
Na marginesie jedynie należy też wskazać, że skarżący nie przedstawił żadnych dowodów, że spółka (...) od momentu jej powstania nie prowadziła żadnej działalności handlowej lub usługowej.
Decyzja będąca przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu nie jest decyzją określającą zadłużenie z tytułu należności składkowych, a jedynie decyzją stwierdzającą, że ubezpieczony podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu) oraz obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu oraz określającą od jakiej podstawy należy ustalić składkę na jego ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie oraz Fundusz Pracy.
Częściowe (czy nawet całkowite) uregulowanie składek, na którą to okoliczność wnioskodawca przedstawiał dowody w postaci potwierdzeń płatności, nie stanowi więc podstawy do uznania, że wydana decyzja, także w zakresie wskazanych w jej treści podstaw wymiaru składek, jest nieprawidłowa. Jak już Sąd wyżej wskazywał, decyzja ta dotyczy jedynie kwestii podlegania skarżącego ubezpieczeniom społecznym jako jednoosobowego wspólnika spółki z o.o. oraz podstawy wymiaru składek z tego tytułu. Nie uniemożliwia ona zawarcia z ZUS choćby umowy o rozłożenie ewentualnych należności składkowych na raty lub wnioskowania u umorzenie tych należności. Nie uwzględnia ona również tego, że należności składkowe z części okresów objętych tą decyzją mogły ulec już przedawnieniu.
W końcu wskazania wymaga, że na poprawność zaskarżonej decyzji nie ma wpływu fakt, że sytuacja finansowa spółek, których odwołujący był czy jest wspólnikiem była trudna.
Należy podkreślić, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych Sąd nie może stosować zasad współżycia społecznego. Regulacja prawna ubezpieczenia społecznego cechuje się bowiem tym, że ma ona charakter regulacji ścisłej, na którą składają się normy bezwzględnie obowiązujące. Z określonymi elementami stanu faktycznego przepisy prawa wiążą powstanie określonych skutków prawnych, niezależnie od woli stron. Stanowisko to jest przyjmowane zarówno w piśmiennictwie
(na przykład: T. (...), Ubezpieczenia społeczne pracowników, Z.-B. 1994, s. 85), jak i w judykaturze
(wyrok Sądu Najwyższego
z 28 października 2003 r., II UK 122/03, OSNP 2004 nr 15, poz. 270).
Rygoryzm tych przepisów wyklucza możliwość dokonywania ich wykładni według reguł słuszności i zasad współżycia społecznego, dlatego też materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia mogą być jedynie przepisy prawa, a nie zasady współżycia społecznego
(wyrok Sądu Najwyższego z 14 grudnia 2005 r., III UK 120/05, OSNP 2006, nr 21-22, poz. 338; wyrok Sądu Najwyższegoz 23 października 2006 r., (...) UK 128/06, OSNP 2007, nr 23-24, poz. 359).
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na podstawie art. 477
14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie jako niezasadne.
SSO Paulina Kuźma