Przejdź do treści

Orzecznictwo

Uzasadnienie sądu powszechnego z 20 sierpnia 2026 r., sygn. VI Ua 6/26

Sąd
Sąd powszechny
Data
Sygnatura
VI Ua 6/26
Rodzaj
Uzasadnienie

Sędzia: Beata Krawczyk

Powołane przepisy

Treść orzeczenia

Sygn akt VI Ua 6/26

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2026 r. Sąd Rejonowy, rozpoznając odwołanie M. K.od decyzji Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w W. z dnia 31 maja 2025 r., zmienił zaskarżoną decyzję w zakresie ustalonego poziomu potrzeby wsparcia, przyjmując poziom 90 punktów w skali od 0 do 100 punktów. W pozostałym zakresie, obejmującym żądanie zmiany okresu obowiązywania decyzji, odwołanie oddalił. Roszczenie odwołującej dotyczące wypłaty świadczenia wspierającego oraz odsetek ustawowych za opóźnienie przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. do rozpoznania jako organowi właściwemu.

Sąd pierwszej instancji ustalił, że M. K. urodziła się (...) i w dacie orzekania miała 88 lat. Zamieszkiwała wspólnie z córką i wnukiem na parterze budynku wielorodzinnego, w którym nie było windy. W codziennym funkcjonowaniu korzystała z pomocy córki. Odwołująca była osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, ze wskazaniem symbolu przyczyny niepełnosprawności 05-R, a orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 19 lutego 2020 r. została uznana za trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji. Jej stan zdrowia był następstwem wypadku komunikacyjnego z 2011 r., w wyniku którego doznała licznych obrażeń, w tym złamań w obrębie kręgosłupa i kończyny dolnej, a także niedowładu prawostronnego. Występowały u niej ponadto trwałe ograniczenia sprawności kończyn górnych, w tym dłoni i obręczy barkowej, co w sposób istotny wpływało na możliwość samodzielnego wykonywania szeregu czynności życia codziennego.

Sąd Rejonowy ustalił również, że w dniu 26 marca 2024 r. M. K. złożyła wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Decyzją z dnia 20 lutego 2025 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w W. ustalił jej poziom potrzeby wsparcia na 81 punktów w skali od 0 do 100 punktów, na okres do dnia 25 marca 2031 r. Odwołująca zakwestionowała ustaloną wartość punktową, a po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Zespół decyzją z dnia 31 maja 2025 r., mimo dokonania częściowej modyfikacji wcześniejszego rozstrzygnięcia, nadal określił poziom potrzeby wsparcia na 81 punktów.

Przedmiotem sporu przed Sądem pierwszej instancji pozostawała przede wszystkim prawidłowość oceny dziewięciu czynności związanych z codziennym funkcjonowaniem odwołującej, tj. poruszania się w nieznanym środowisku, przemieszczania się środkami transportu, opanowania nowej umiejętności praktycznej, korzystania z urządzeń i technologii informacyjno-komunikacyjnych, realizowania wyborów i decyzji, tworzenia bliskich relacji z innymi osobami, kupowania artykułów codziennej potrzeby, dbania o dom i ubrania oraz załatwiania spraw urzędowych. W zaskarżonej decyzji w każdym z tych obszarów organ przyjął wartość 2,700 punktu.

Dla ustalenia rzeczywistego zakresu ograniczeń funkcjonalnych M. K.Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych, w tym specjalisty z zakresu pracy socjalnej oraz psychologa. Po przeprowadzeniu badania podmiotowego i przedmiotowego, analizie dokumentacji medycznej, wywiadu bezpośredniego oraz informacji uzyskanych od opiekunki odwołującej biegli stwierdzili, że poziom potrzeby wsparcia określony przez organ na 81 punktów nie odpowiada rzeczywistemu zakresowi jej niesamodzielności.

W szczególności biegli ocenili potrzebę wsparcia w zakresie poruszania się w nieznanym środowisku na 3,600 punktu, przemieszczania się środkami transportu na 3,600 punktu, opanowania nowej umiejętności praktycznej na 3,600 punktu, korzystania z urządzeń i technologii informacyjno-komunikacyjnych na 3,200 punktu, realizowania wyborów i decyzji na 3,600 punktu, tworzenia bliskich relacji z innymi osobami na 3,600 punktu, kupowania artykułów codziennej potrzeby na 3,600 punktu, dbania o dom i ubrania na 3,960 punktu oraz załatwiania spraw urzędowych na 3,960 punktu. Uwzględnienie tych ocen prowadziło do ustalenia łącznego poziomu potrzeby wsparcia na 90 punktów.

Sąd Rejonowy podzielił wnioski opinii biegłych, uznając je za rzeczowe, logiczne, wewnętrznie spójne i oparte zarówno na wiedzy specjalistycznej, jak i na bezpośredniej ocenie funkcjonowania odwołującej. Podkreślił, że opinie korespondowały z dokumentacją medyczną, wcześniejszym orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS stwierdzającym trwałą niezdolność do samodzielnej egzystencji. W ocenie Sądu materiał dowodowy nie dawał podstaw do przyjęcia, że ograniczenia funkcjonalne odwołującej wynikają wyłącznie lub przede wszystkim z jej podeszłego wieku. Sąd przyjął, że ich zasadniczą przyczyną były następstwa niepełnosprawności powstałej w związku z wypadkiem komunikacyjnym z 2011 r.

Dokonując oceny prawnej, Sąd pierwszej instancji odwołał się do art. 4b ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz do rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia. Wskazał, że potrzeba wsparcia powinna być ustalana w odniesieniu do rzeczywistych możliwości osoby niepełnosprawnej w zakresie samodzielnego wykonywania określonych czynności życia codziennego, przy uwzględnieniu rodzaju niepełnosprawności, zakresu koniecznego wsparcia oraz czasu niezbędnego do wykonania poszczególnych czynności. Końcową wartość punktową ustala się zgodnie z mechanizmem przewidzianym w rozporządzeniu, w szczególności przez uwzględnienie 25 najwyższych iloczynów wartości przypisanych ocenianym czynnościom.

Sąd pierwszej instancji nie podzielił stanowiska Wojewódzkiego Zespołu, zgodnie z którym przy ustalaniu poziomu potrzeby wsparcia osób, które ukończyły 75 lat, należało uwzględniać wytyczne Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ograniczające możliwość przyznawania maksymalnych wartości punktowych w określonych obszarach funkcjonowania. Uznał, że dokument tego rodzaju ma charakter instrukcyjny i wewnętrzny, nie stanowi źródła powszechnie obowiązującego prawa i nie może modyfikować kryteriów ustalania poziomu potrzeby wsparcia wynikających z ustawy oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia. W konsekwencji wiek osoby zainteresowanej może być uwzględniany jedynie w takim zakresie, w jakim przewidują to obowiązujące przepisy, natomiast nie może samodzielnie prowadzić do obniżenia punktacji należnej ze względu na rzeczywisty zakres ograniczeń wynikających z niepełnosprawności.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Rejonowy uznał, że zaskarżona decyzja była nieprawidłowa w zakresie określenia łącznego poziomu potrzeby wsparcia na 81 punktów i na podstawie art. 477

14 § 2 k.p.c. zmienił ją, ustalając poziom potrzeby wsparcia M. K. na 90 punktów. Jednocześnie Sąd uznał, że brak było podstaw do zmiany okresu obowiązywania decyzji, ponieważ przedmiotem sądowej kontroli była decyzja organu w granicach stanu faktycznego i prawnego istniejącego w chwili jej wydania, a możliwość wystąpienia w przyszłości zwiększonego zapotrzebowania na wsparcie nie uzasadniała zmiany ustalonego okresu. W tej części odwołanie zostało oddalone na podstawie art. 477

14 § 1 k.p.c.

W zakresie zgłoszonego w toku postępowania żądania wypłaty świadczenia wspierającego od daty wskazywanej przez odwołującą oraz odsetek Sąd pierwszej instancji uznał natomiast, że kwestia ta nie była dotychczas przedmiotem rozstrzygnięcia właściwego organu rentowego. Z tego względu, stosownie do art. 464 § 1 k.p.c., roszczenie to przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. do rozpoznania.

Wojewódzki Zespół do spraw Orzekania o Niepełnosprawności w dniu 17 czerwca 2026 roku złożył apelację od wyroku z dnia 21 kwietnia 2026 roku., co do punktu I i wniósł o jego zmianę i oddalenie odwołania. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania w zakresie oceny opinii biegłych, które doprowadziły do błędnego ustalenia poziomu potrzeby wsparcia w spornych obszarach czynności związanych z codziennym funkcjonowaniem, tj. poruszania się w nieznanym środowisku, przemieszczanie się środkami transportu, opanowanie nowej umiejętności praktycznej, korzystanie z urządzeń i technologii informacyjno-komunikacyjnej, realizacja wyborów i decyzji, tworzenie bliskich relacji z innymi osobami, kupowanie artykułów codziennej potrzeby, dbanie o dom i ubrania oraz załatwienie spraw urzędowych – co następnie doprowadziło do naruszenia normy prawa materialnego art. 4b ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U. z 2025 roku poz. 913, ze zm.), w zakresie, w jakim ta norma nakazuje ustalać poziom potrzeby wsparcia adekwatnie do wieku. Wojewódzki Zespół do spraw Orzeczeń o Niepełnosprawności wskazał, że wytyczne Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie prowadzą do ograniczenia praw osoby z niepełnosprawnością, ani do zaniżania punktacji. W apelacji podkreślono również, że Sąd Rejonowy w R., w zakresie oceny pominął wymóg rozdzielenia przez biegłych przy dokonywanej ocenie – jaka część wsparcia wynika w spornych obszarach z samej niepełnosprawności, a jaka część wsparcia wynika w spornych obszarach z procesów związanych z wiekiem (apelacja – k. 128-129).

Wnioskodawczyni w odpowiedzi na apelację wniosła o oddalenie apelacji w całości jako bezzasadnej oraz o utrzymanie w mocy wyroku I instancji. Wskazała, że wniesiona apelacja nie podważa skutecznie ustaleń faktycznych dokonanych przez Sąd I instancji, a jedynie sprowadza się ona do odmiennej interpretacji art. 4 b ustawy oraz §1 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, przy czym nie wykazuje, aby Sąd I instancji błędnie ustalił rzeczywisty poziom potrzeby wsparcia wnioskodawczyni. Podstawowym błędem apelacji jest przyjęcie, że uwzględnienie wieku osoby zainteresowanej oznacza możliwość pomniejszenia zakresu ograniczeń wynikających z niepełnosprawności. Tymczasem z przepisów nie wynika domniemanie, że po ukończeniu 75 roku życia ograniczenia funkcjonalne należy automatycznie przypisywać procesowi starzenia się organizmu (odpowiedź na apelację – k. 139-141).

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne Sądu I instancji i przyjął je za własne. Zasadniczy problem wymagający rozstrzygnięcia w postępowaniu apelacyjnym nie dotyczył rzeczywistego zakresu ograniczeń funkcjonalnych M. K. ani prawidłowości dokonanej przez biegłych oceny jej funkcjonowania, lecz wykładni art. 4b ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, a w szczególności znaczenia zawartego w tym przepisie sformułowania „adekwatnie do wieku”.

Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności ustalił poziom potrzeby wsparcia odwołującej się na 81 punktów. Sąd Rejonowy, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym dowodu z opinii biegłych z zakresu pracy socjalnej i psychologii, ustalił natomiast, że rzeczywisty poziom potrzeby wsparcia M. K. wynosi 90 punktów. Różnice w ocenie dotyczyły między innymi czynności oznaczonych w formularzu numerami 3, 5, 9, 11, 20, 25, 26, 28 i 31.

Zgodnie z art. 4b ust. 1 powołanej ustawy potrzeba wsparcia jest następstwem braku lub utraty autonomii fizycznej, psychicznej, intelektualnej lub sensorycznej. Przy jej ustalaniu bierze się pod uwagę, adekwatnie do wieku oraz niepełnosprawności fizycznej, psychicznej, intelektualnej lub sensorycznej, zdolność osoby do samodzielnego wykonywania określonych czynności związanych z obszarami codziennego funkcjonowania oraz rodzaj wymaganego wsparcia, z uwzględnieniem czasu niezbędnego do wykonania czynności oraz konieczności wsparcia przez inną osobę lub technologię wspomagającą. Stosownie natomiast do art. 4b ust. 3 ustawy poziom potrzeby wsparcia ustala się w wartościach punktowych w skali od 0 do 100.

Szczegółowy sposób dokonywania tej oceny został określony w rozporządzeniu Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia. Ocena obejmuje poszczególne czynności związane z obszarami codziennego funkcjonowania, zaś ostateczny poziom potrzeby wsparcia stanowi suma 25 najwyższych wartości punktowych ustalonych dla tych czynności, zaokrąglona do pełnej wartości punktowej w górę.

W ocenie Sądu Okręgowego z zawartego w art. 4b ust. 1 ustawy sformułowania „adekwatnie do wieku” nie można wyprowadzić normy prawnej, zgodnie z którą po ukończeniu przez osobę niepełnosprawną określonego wieku, w szczególności 75 lat, ocena jej potrzeby wsparcia w określonych czynnościach podlega automatycznemu ograniczeniu poprzez zastosowanie z góry ustalonej niższej wartości punktowej. Zwrot ten nakazuje niewątpliwie uwzględnić wiek ocenianej osoby, nie oznacza jednak, że wiek może stanowić samodzielne i automatyczne kryterium redukujące punktację.

Uwzględnienie wieku powinno służyć przede wszystkim zindywidualizowanej ocenie, czy stwierdzona trudność albo brak zdolności do wykonania konkretnej czynności jest następstwem niepełnosprawności i związanej z nią utraty autonomii, czy też pozostaje wyłącznie następstwem fizjologicznego procesu starzenia się. Wiek stanowi zatem kontekst oceny funkcjonalnej konkretnej osoby, nie zaś podstawę do tworzenia odrębnej skali punktowej dla określonej grupy wiekowej. Nie można przyjąć domniemania, że po przekroczeniu 75. roku życia określony zakres niesamodzielności należy z samego tylko faktu wieku przypisać procesowi starzenia, niezależnie od rzeczywistego stanu zdrowia, charakteru niepełnosprawności oraz jej wpływu na codzienne funkcjonowanie danej osoby.

Gdyby zamiarem ustawodawcy było ustanowienie odmiennych maksymalnych wartości punktowych lub szczególnych zasad oceny dla osób po ukończeniu 75. roku życia, regulacja taka powinna wynikać wprost z ustawy albo z wydanego na jej podstawie rozporządzenia. Ani art. 4b ustawy, ani przepisy rozporządzenia z dnia 23 listopada 2023 r. takiego rozwiązania nie przewidują.

Odmiennej oceny nie uzasadniają wytyczne kierowane do wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności i stosowane w praktyce ustalania poziomu potrzeby wsparcia. Wytyczne takie mogą pełnić funkcję organizacyjną, instrukcyjną lub służyć ujednoliceniu praktyki orzeczniczej organów. Nie stanowią jednak źródła powszechnie obowiązującego prawa i nie mogą modyfikować przesłanek wynikających z ustawy i rozporządzenia ani wprowadzać dodatkowych ograniczeń wpływających na możliwą do uzyskania liczbę punktów. Przyjęcie, że na podstawie wytycznych można wprowadzić odrębny sposób punktowania osób po ukończeniu 75. roku życia, prowadziłoby w istocie do uzupełnienia przepisów ustawy i rozporządzenia regulacją niewynikającą z żadnego aktu prawa powszechnie obowiązującego.

Mogłoby to prowadzić do sytuacji, w której dwie osoby o takim samym rzeczywistym poziomie niesamodzielności, wymagające takiego samego rodzaju i zakresu wsparcia, byłyby oceniane odmiennie wyłącznie dlatego, że jedna z nich ukończyła 75. rok życia, a druga pozostaje poniżej tej granicy wiekowej. Takiego skutku nie sposób wyprowadzić z art. 4b ust. 1 ustawy.

Powyższe wątpliwości znalazły potwierdzenie również w stanowisku Rzecznika Praw Obywatelskich zawartym w wystąpieniu z dnia 19 listopada 2025 r., sygn. III.7064.445.2025.MKA, skierowanym do Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych. Rzecznik podjął problem w związku ze skargami dotyczącymi stosowania przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności wewnętrznych wytycznych określających szczególne kryteria ustalania poziomu potrzeby wsparcia wobec osób, które ukończyły 75. rok życia.

Rzecznik nie zakwestionował samej kompetencji Pełnomocnika Rządu do formułowania wytycznych dla organów orzeczniczych, wskazał jednak na zasadnicze wątpliwości związane z wyodrębnieniem na podstawie samego kryterium wieku grupy osób, wobec której stosowane są zasady mogące istotnie wpływać na końcową wartość punktową poziomu potrzeby wsparcia. Zwrócił przede wszystkim uwagę, że wytyczne Pełnomocnika nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa, podczas gdy w praktyce wprowadzają odmienne zasady ustalania poziomu potrzeby wsparcia dla osób powyżej 75. roku życia. Tymczasem ani ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, ani rozporządzenie w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia nie przewidują wobec tej grupy wiekowej dodatkowych szczególnych kryteriów postępowania orzeczniczego.

Szczególnie istotne znaczenie dla rozpoznawanej sprawy ma zwrócenie przez Rzecznika uwagi na praktyczny skutek stosowania takich wytycznych. Może on bowiem polegać na tym, że już z racji samego przekroczenia określonej granicy wieku przesądza się, iż osoba powyżej 75. roku życia nie uzyska maksymalnej wartości punktowej, niezależnie od jej indywidualnej sytuacji. Rzecznik wskazał przy tym, że zarówno art. 4b ust. 1 ustawy, jak i przepisy rozporządzenia nakazują uwzględniać wiek osoby przy ocenie poziomu potrzeby wsparcia, jednak nie ustanawiają odrębnych sposobów oceniania dla poszczególnych grup wiekowych. W konsekwencji zwrócił się do Pełnomocnika Rządu o rozważenie modyfikacji przedmiotowych wytycznych w taki sposób, aby nie wkraczały one w obszar zastrzeżony dla aktów prawa powszechnie obowiązującego.

Sąd Okręgowy podziela w tym zakresie przedstawione przez Rzecznika wątpliwości. Sformułowanie „adekwatnie do wieku” nie może zostać przekształcone w mechanizm automatycznie ograniczający punktację osoby, która ukończyła 75 lat. Nie oznacza to jednocześnie, że przy ocenie osoby w podeszłym wieku należy pomijać naturalne następstwa procesu starzenia. Przeciwnie, powinny być one uwzględnione, lecz każdorazowo w odniesieniu do konkretnej osoby i konkretnej czynności. Konieczne jest ustalenie, czy ograniczenie wynika z niepełnosprawności powodującej utratę autonomii, czy też odpowiada fizjologicznym następstwom wieku. Rozróżnienie to musi mieć charakter indywidualny, a nie automatyczny.

W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy przeprowadził postępowanie dowodowe umożliwiające dokonanie takiej indywidualnej oceny. Biegli pracownik socjalny i psycholog ocenili rzeczywisty sposób funkcjonowania M. K., jej zdolność do samodzielnego wykonywania poszczególnych czynności oraz zakres i charakter niezbędnego jej wsparcia. Na tej podstawie określili wartości odnoszące się do poszczególnych czynności i ustalili poziom potrzeby wsparcia na 90 punktów.

Istotne jest przy tym, że apelacja Wojewódzkiego Zespołu nie zmierza w rzeczywistości do zakwestionowania ustaleń biegłych dotyczących konkretnego funkcjonowania M. K.. Nie wskazuje, aby w odniesieniu do poszczególnych czynności biegli błędnie ustalili jej zdolność do ich samodzielnego wykonywania, wadliwie ocenili rodzaj potrzebnego wsparcia, jego częstotliwość albo rzeczywisty zakres pomocy osoby trzeciej. Nie przedstawiono również konkretnych zastrzeżeń wykazujących, że opis funkcjonowania odwołującej się pozostaje sprzeczny z dokumentacją sprawy albo że opinie biegłych są niepełne, wewnętrznie sprzeczne lub niejasne.

Zakwestionowanie ocen dotyczących czynności oznaczonych numerami 3, 5, 9, 11, 20, 25, 26, 28 i 31 wynika natomiast z przyjęcia przez apelującego odmiennego założenia co do znaczenia wieku odwołującej się i konieczności zastosowania wobec niej zasad wynikających z przedmiotowych wytycznych. Spór ma więc w tym zakresie charakter prawny, a nie wymagający wiadomości specjalnych.

Zadaniem biegłych było ustalenie okoliczności wymagających wiadomości specjalnych, a więc rzeczywistego zakresu sprawności i niesamodzielności M. K. oraz charakteru potrzebnego jej wsparcia. Zadaniem Sądu pozostaje natomiast dokonanie wykładni art. 4b ust. 1 ustawy i rozstrzygnięcie, czy zawarty w nim zwrot „adekwatnie do wieku” pozwala na zastosowanie dodatkowych ograniczeń wynikających z wytycznych dotyczących osób, które ukończyły 75. rok życia. Biegły nie jest powoływany do dokonywania wykładni prawa i nie może zastępować Sądu w rozstrzyganiu tego zagadnienia.

Z tego względu Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do ponownego prowadzenia postępowania dowodowego, a w szczególności do dopuszczania z urzędu dowodu z opinii kolejnych biegłych w celu ponownego ustalenia liczby punktów należnych odwołującej się. Zgodnie z art. 378 § 1 k.p.c. sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji, przy czym z urzędu stosuje właściwe prawo materialne i nie jest związany przedstawioną przez stronę jego wykładnią.

W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła potrzeba uzupełnienia materiału dowodowego w celu prawidłowego zastosowania prawa materialnego. Materiał zgromadzony przed Sądem pierwszej instancji pozwalał na ustalenie rzeczywistego funkcjonowania odwołującej się, a apelujący nie przedstawił konkretnych zarzutów podważających te ustalenia w sposób wymagający ponownego zasięgnięcia wiadomości specjalnych. Samo kwestionowanie końcowej wartości punktowej nie uzasadnia przeprowadzenia dowodu z opinii innych biegłych, szczególnie jeżeli rzeczywistą przyczyną tego stanowiska jest odmienna wykładnia przepisu prawa.

Różnica pomiędzy 81 punktami ustalonymi przez Wojewódzki Zespół a 90 punktami przyjętymi przez Sąd pierwszej instancji nie wynika z konieczności ponownego rozpoznawania stanu zdrowia M. K., lecz przede wszystkim z odmiennego podejścia do zastosowania kryterium wieku. Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że wiek odwołującej się powinien zostać uwzględniony w ramach indywidualnej oceny jej rzeczywistego funkcjonowania. Nie może natomiast stanowić samoistnej podstawy automatycznego obniżenia wartości punktowej tylko z tego względu, że odwołująca się ukończyła 75. rok życia.

Takie rozumienie art. 4b ust. 1 ustawy odpowiada jego brzmieniu oraz celowi regulacji. Przedmiotem oceny jest rzeczywista potrzeba wsparcia wynikająca z braku lub utraty autonomii konkretnej osoby, nie zaś abstrakcyjnie zakładany poziom sprawności lub niesprawności właściwy dla całej grupy wiekowej. Uwzględnianie wieku jest konieczne, lecz nie może prowadzić do zastąpienia oceny indywidualnej sztywnym mechanizmem punktowym niewynikającym ani z ustawy, ani z rozporządzenia.

W konsekwencji zarzut naruszenia art. 4b ustawy należało uznać za niezasadny. Nie zachodziła również potrzeba uzupełniania postępowania dowodowego poprzez dopuszczenie dowodu z opinii kolejnych biegłych. Z tych względów apelacja Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.

Sędzia Beata Krawczyk

Z/ doręczyć odpis wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi wnioskodawczyni z pouczeniem, że w sprawie przysługuje skarga kasacyjna.

Sędzia Beata Krawczyk

Uzasadnienie liczy 22 662 znaki.

Dokument w bazie źródłowej