KIO 586/25
WYROK
Warszawa, dnia 10 marca 2025 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca:
Monika Kawa-Ogorzałek
Protokolant:
Tomasz Skowroński
po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 11 lutego 2025 r.
przez Odwołującego - wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia – tj. konsorcjum firm w składzie:
R.P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą „Zakład Usług Leśnych i Transportowych R.P.”, Z.K. prowadzący
działalność gospodarczą pod firmą „Zakład Usług Leśnych i Transportowych Z.K.” oraz J.S., G.K. oraz J.K. prowadzący
wspólnie działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pn. „Zakład Usług Leśnych Transportowych i Mechanika s.c.
J.K.,
w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego - Skarb Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy
Państwowe Nadleśnictwo Trzcianka
przy udziale uczestnika po stronie Zamawiającego - wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia –
tj. konsorcjum firm w składzie: T.S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą „Zakład Usług Leśnych T.S.” oraz
D.G. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: „Firma Handlowo - Usługowo - Produkcyjna „MICHLAS” D.G.”
orzeka:
1. oddala odwołanie,
2. kosztami postępowania obciąża Odwołującego i:
2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (piętnaście tysięcy złotych zero
groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3600 zł 00 gr stanowiącą koszty
wynagrodzenia pełnomocnika Zamawiającego, kwotę 498 zł stanowiącą koszty noclegu oraz kwotę 967,11 zł stanowiącą
koszty dojazdu na rozprawę;
2.2. zasądza od Odwołującego na rzecz Zamawiającego kwotę 5 065,11 zł 00 gr (pięć tysięcy sześćdziesiąt pięć złotych
sześćset złotych jedenaście groszy).
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:……………………………………
KIO 586/25
UZASADNIENIE
Zamawiający - Skarb Państwa - Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Trzcianka
prowadzi na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019r. – Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2024r.,
poz. 1320 ze zm.; dalej: „Pzp”) postępowanie o udzielnie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego
pn. „Wykonywanie usług z zakresu gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa Trzcianka w roku 2025”.
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod numerem
659964-2024; numer wydania Dz.U. S: 212/2024 w dniu 30 października 2024r.
W dniu 17 lutego 2025r. Odwołujący – wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia – tj.
konsorcjum firm w składzie: R.P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą „Zakład Usług Leśnych i
Transportowych R.P.”, Z.K. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą „Zakład Usług Leśnych i Transportowych
Z.K.” oraz J.S., G.K. oraz J.K. prowadzący wspólnie działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pn. „Zakład Usług
Leśnych Transportowych i Mechanika s.c. J.K. wniósł odwołanie wobec niezgodnych z Pzp czynności i zaniechań
Zamawiającego dotyczących pakietu nr 1, a polegających na:
1)wyborze oferty wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia – tj. konsorcjum firm w
składzie: T.S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą „Zakład Usług Leśnych T.S.” oraz D.G. prowadzący
działalność gospodarczą pod firmą: „Firma Handlowo - Usługowo - Produkcyjna „MICHLAS” D.G.” (dalej jako
„Wykonawca” lub „Przystępujący”);
2)zaniechaniu odrzucenia oferty Przystępującego.
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie:
1. art. 226 ust. 1 pkt 2) lit. a. oraz c. w zw. z art. 109 ust. 1 pkt. 1 Pzp poprzez jego
niezastosowanie i zaniechanie odrzucenia oferty Przystępującego, pomimo że wykonawca
podlega wykluczeniu na podstawie art. 109 ust. 1 pkt. 1 Pzp jako
wykonawca który naruszył obowiązki dotyczące płatności podatków, opłat lub składek
na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa
w art. 108 ust. 1 pkt 3, chyba że wykonawca odpowiednio przed upływem terminu
do składania wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo przed upływem
terminu składania ofert dokonał płatności należnych podatków, opłat lub składek
na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne wraz z odsetkami lub grzywnami lub zawarł
wiążące porozumienie w sprawie spłaty tych należności.
2. art. 226 ust. 1 pkt 2) lit. c. Pzp poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie
odrzucenia oferty Przystępującego firm, pomimo że Wykonawca nie złożył w przewidzianym
terminie oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1, lub podmiotowego środka
dowodowego, potwierdzających brak podstaw wykluczenia lub spełnianie warunków
udziału w postępowaniu, przedmiotowego środka dowodowego, lub innych dokumentów
lub oświadczeń.
3. ewentualnie zaniechanie wezwania do wyjaśnień w zakresie złożonych podmiotowych
środków dowodowych na podstawie art. 128 ust. 4 Pzp ewentualnie zaniechanie wezwania w trybie art. 126 ust. 3 Pzp
do złożenia aktualnych środków dowodowych w sytuacji w której zachodzą uzasadnione podstawy do uznania, że
złożone uprzednio podmiotowe środki dowodowe nie są już aktualne, Zamawiający może w każdym czasie wezwać
wykonawcę lub wykonawców do złożenia wszystkich lub niektórych podmiotowych środków dowodowych aktualnych na
dzień ich złożenia.
4. ewentualnie zaniechanie wezwania do uzupełnienia w zakresie wymaganych
podmiotowych środków dowodowych na podstawie art. 128 ust. 1 Pzp
5. art. 239 ust. 1 Pzp poprzez niedokonanie wyboru oferty Odwołującego, która jest jedyną ważną ofertą, ofertą
najkorzystniejszą zgodnie z określonymi w postępowaniu kryteriami oceny
oferty (w zakresie pakietu nr I).
Odwołujący w oparciu o tak sformułowane zarzuty wniósł o uwzględnienie odwołania oraz o:
1. nakazanie Zamawiającemu dokonania ponownego badania i oceny ofert w tym
unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w zakresie pakietu nr I
2. Nakazanie Zamawiającemu powtórzenia oceny ofert, wskutek którego w zakresie pakietu
nr I oferta złożona przez Przystępującego zostanie odrzucona
3. ewentualnie wezwanie Przystępującego do wyjaśnień w zakresie złożonych podmiotowych środków dowodowych na
podstawie art. 128 ust. 4 Pzp
4. ewentualnie Przystępującego do uzupełnienia w zakresie wymaganych podmiotowych
środków dowodowych na podstawie art. 128 ust. 1 Pzp,
3. nakazanie Zamawiającemu powtórzenia oceny ofert i dokonania wyboru oferty
Odwołującego jako oferty najkorzystniejszej odpowiednio w pakiecie nr I na podstawie
określonych w postepowaniu kryteriów oceny oferty.
Zamawiający oraz Przystępujący w złożonych stanowiskach pisemnych wnieśli o oddalenie odwołania w całości jako
bezzasadnego.
Krajowa Izba Odwoławcza rozpoznając złożone odwołanie na rozprawie i uwzględniając dokumentację z
przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego oraz stanowiska stron zaprezentowane w
odwołaniu oraz odpowiedzi na odwołanie oraz ustnie do protokołu rozprawy zważyła, co następuje:
Odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Izba ustaliła, że Odwołujący posiada interes we wniesienia odwołania wynikający z art. 505 Pzp.
Izba stwierdziła, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania na podstawie
art. 528 Pzp i skierowała sprawę na rozprawę.
Izba dopuściła wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia zgłaszających przystąpienie do
postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego.
Izba zważyła:
Rozpatrując zarzut dotyczący aktualności złożonego przez Przystępującego zaświadczenia właściwej terenowej
jednostki organizacyjnej zakładu ubezpieczeń społecznych lub właściwego oddziału regionalnego lub właściwej placówki
terenowej kasy rolniczego ubezpieczenia społecznego wskazać należy, że Odwołujący w jego uzasadnieniu stwierdził,
że „zaświadczenie ZUS Oddział w Szczecinie wystawione na dzień 15 listopada 2023, następnie wskutek wezwania do
uzupełnienia dokumentu drugie wystawione na dzień na 16 stycznia2025 roku. Nie pozwala na ustalenie stanu
istniejącego w dacie składania ofert oraz JEDZ, tj. w dniu 26 listopada 2024 r. – co było celem wezwania Zamawiającego.
Z przedłożonych zaświadczenia Zamawiający nie jest w stanie ustalić stanu aktualnego w jaki znajdował się Wykonawca.
(…) Tym samym, co do zasady, zaświadczenie z ZUS, powinno być opatrzone datą, odpowiadającą najpóźniej terminowi
składania ofert. Jednakże, dopuszcza się również, aby zaświadczenie to, było opatrzone datą późniejszą, niż data
składania ofert, jeżeli z jego treści wynika, iż wykonawca spełniał wymóg w zakresie braku zalegania z opłacaniem
składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, na dzień składania ofert”.
Rozpatrując powyższy zarzut wskazać należy, że zgodnie z art. 125 ust. 1 Pzp do wniosku o dopuszczenie do
udziału w postępowaniu albo do oferty wykonawca dołącza oświadczenie o niepodleganiu wykluczeniu, spełnianiu
warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji, w zakresie wskazanym przez zamawiającego. Oświadczenie,
o którym mowa w ww. przepisie, jest oświadczeniem o niepodleganiu wykluczeniu, spełnianiu warunków udziału w
postępowaniu lub kryteriów selekcji, które zgodnie z Pzp „stanowi dowód potwierdzający brak podstaw wykluczenia,
spełnianie warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji, odpowiednio na dzień składania wniosków o
dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo ofert, tymczasowo zastępujący wymagane przez zamawiającego
podmiotowe środki dowodowe”. Zatem w przypadku postępowania zakres oświadczenia, o którym mowa w Pzp
(składanego na formularzu jednolitego europejskiego dokumentu zamówienia) obejmował oświadczenie o braku podstaw
wykluczenia na dzień składania ofert.
Jednocześnie zauważyć należy, że zgodnie z art. 126 ust. 1 Pzp zamawiający przed wyborem najkorzystniejszej
oferty wzywa wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, do złożenia w wyznaczonym terminie, nie krótszym
niż 10 dni, aktualnych na dzień złożenia podmiotowych środków dowodowych. Z powyższego przepisu jednoznacznie
wynika, że złożone podmiotowe środki dowodowe mają być aktualne na dzień złożenia. Wobec powyższego należy
stwierdzić, że oświadczenie, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z
dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich
może żądać zamawiający od wykonawcy (Dz. U. z 2020r., poz. 2415; dalej: „rozporządzenie”), ma stanowić
oświadczenie o braku podstaw wykluczenia w zakresie podstaw wykluczenia z postępowania określonych w tym
przepisie na dzień złożenia oświadczenia. Oświadczenie, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 5 ww. rozporządzenia,
potwierdza brak podstaw wykluczenia (w zakresie podstaw wykluczenia z postępowania określonych w tym przepisie) na
dzień złożenia tego oświadczenia, a więc na inny dzień niż oświadczenie, o którym mowa w Pzp – które potwierdza brak
podstaw wykluczenia na dzień złożenia oferty. Podkreślić należy, że rolą oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1
Pzp jest potwierdzenie braku podstaw wykluczenia i spełnianie warunków udziału w postępowaniu na dzień
składania ofert. Złożone w trybie art. 126 ust. 1 Pzp podmiotowe środki dowodowe stanowią jedynie potwierdzenie
okoliczności uprzednio wykazanych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 125 ust. 1 Pzp, a przez fakt, że złożone
podmiotowe środki dowodowe są aktualne na dzień ich złożenia, potwierdzają, że stan braku podstaw wykluczenia i
spełnianie warunków udziału w postepowaniu nie uległ zmianie i ma charakter ciągły.
Jak natomiast wynika, że złożonego przez Przystępującego w odpowiedzi na wezwanie z dnia 3 stycznia 2025r.
zaświadczenia z ZUS, dokument ten został złożony w dniu 16 stycznia 2025r. z taką samą datą jego wystawienia.
Powyższe potwierdza więc, iż był on aktualny na moment jego złożenia. Zauważyć bowiem należy, że z § 2 ust. 1 pkt 5
rozporządzenia wynika, że zaświadczenie albo inny dokument właściwej terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych lub właściwego oddziału regionalnego lub właściwej placówki terenowej Kasy Rolniczego
Ubezpieczenia Społecznego potwierdzające, że wykonawca nie zalega z opłacaniem składek na ubezpieczenia
społeczne i zdrowotne, w zakresie art. 109 ust. 1 pkt 1 PZP, powinno być wystawione nie wcześniej niż 3 miesiące przed
jego złożeniem.
W konsekwencji Izba stwierdziła, że skoro na wezwanie wystosowane przez Zamawiającego Przystępujący
przedłożył ww. zaświadczenie, to należy domniemywać, że jest ono aktualne oraz potwierdza brak podstaw do jego
wykluczenia z postępowania na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 1 Pzp przez cały okres jego trwania tj. od momentu złożenia
oferty. Odwołujący nie wykazał natomiast okoliczności przeciwnej. Zarzut powyższy okazał się więc bezzasadny.
Odnosząc się kolejno do zarzutu dotyczącego złożonego przez Przystępującego zaświadczenie właściwego
naczelnika urzędu skarbowego potwierdzające, że konsorcjant Przystępującego p. D.G. nie zalega z opłacaniem
podatków i opłat, wskazać należy, że Odwołujący uzasadniając powyższy zarzut podniósł: „W zakresie wskazywanego
zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach wystawionego w dniu 12 listopada 2024 roku - istotnym jest to, iż w przypadku
przedstawionego zaświadczenia wystawionego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Goleniowie z dnia 12 listopada
2024 roku widzimy, iż Wykonawca G.D. został zobowiązany do spłaty kwoty 20.977,04 złotego do dnia 20 listopada 2024
roku. (…) Mając na względzie fakt, iż z treści złożonego zaświadczenia jednoznacznie wynika, iż zaległość podatkowa
została rozłożona na raty – z terminem do dnia 20 listopada 2024 roku – Wykonawca winien w tym terminie zaległość
spłacić. Tym samym na dzień dokonywania wyboru oferty najkorzystniejszej, Zamawiający nie dysponuje aktualnym
zaświadczeniem.”.
Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 109 ust. 1 pkt 1 Pzp z postępowania o udzielenie zamówienia
zamawiający może wykluczyć wykonawcę, który naruszył obowiązki dotyczące płatności podatków, opłat lub składek na
ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w art. 108 ust. 1 pkt 3, chyba że
wykonawca odpowiednio przed upływem terminu do składania wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu
albo przed upływem terminu składania ofert dokonał płatności należnych podatków, opłat lub składek na ubezpieczenia
społeczne lub zdrowotne wraz z odsetkami lub grzywnami lub zawarł wiążące porozumienie w sprawie spłaty tych
należności. Celem potwierdzenia braku zaistnienia ww. przesłanki wykluczenia, wykonawca w ramach podmiotowych
środków dowodowych obowiązany był złożyć m.in. zaświadczenie z ZUS oraz zaświadczenie właściwego naczelnika
urzędu skarbowego potwierdzającego, że wykonawca nie zalega z opłacaniem podatków i opłat wystawionego nie
wcześniej niż 3 miesiące przed jego złożeniem, a w przypadku zalegania z opłaceniem podatków lub opłat wraz z
zaświadczeniem złożenia dokumentów potwierdzających, że przed upływem terminu składania ofert Wykonawca
dokonał płatności należnych podatków lub opłat wraz z odsetkami lub grzywnami lub zawarł wiążące porozumienie w
sprawie spłat tych należności.
W odwołaniu kwestionowane jest zaświadczenie z Urzędu Skarbowego dotyczące konsorcjanta Przystępującego
p. Daniela Grzelaka, które wystawione zostało 12 listopada 2024 r. oraz z którego wynika, że według stanu na ten dzień
wystawienia zaświadczenia osoba ta nie posiadała zaległości podatkowych oraz że kwota 20.977,04 zł została rozłożona
na jedną ratę płatną do dnia 20 listopada 2024 r.
Ustosunkowując się do powyższego wskazać należy, że po pierwsze z przedłożonego na wezwanie
Zamawiającego zaświadczenia wynika, iż p. D.G. nie posiada zaległości podatkowych, a co do posiadanych wcześniej
zaległości zawarł z tym organem wiążące porozumienie w sprawie ratalnej spłaty tych należności, co umożliwia wprost
przepis art. 108 ust. 1 pkt 3 Pzp. Zawarcie wiążącego porozumienia jest przy tym traktowane równoznaczne z
dokonaniem płatności podatków. Podkreślić należy, że pomimo, że wykonawca zalegał z uiszczeniem podatków,
jednakże wobec jednoznacznego brzmienia art. 109 ust. 1 pkt 1 Pzp nie podlega on wykluczeniu z postępowania ze
względu na rozłożenia płatności na raty (zawarcie wiążącego porozumienia w sprawie spłat należności). Jednocześnie
podkreślić należy, że ani z przepisów Pzp, ani też z przywołanego rozporządzenia nie wynikają podstawy do badania czy
płatność zaległości faktycznie nastąpiła, czy też żądania przez Zamawiającego dokumentu potwierdzającego zapłatę
zaległego podatku na mocy zawartego porozumienia.
Izba uznała również, że skoro ze złożonego zaświadczenia wynikało, że konsorcjant Przystępującego nie
posiadał zaległości brak było konieczności zaznaczenia odpowiedzi „TAK” w dokumencie JEDZ na pytanie
zamieszczone w części III punkt B JEDZ (Podstawy związane z płatnością podatków lub składek na ubezpieczenie
społeczne).
Podsumowując wskazać należy, że w niniejszej sprawie Przystępujący przedłożył zaświadczenia spełniające
wszystkie ww. wymagania wynikające z § 2 ust. 1 pkt 4 oraz 5 rozporządzenia, a skoro tak to brak było podstaw do
wykluczenia go z postępowania na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 1 Pzp, czy też odrzucenia jego oferty na podstawie art.
226 ust. 1 pkt 2 lit. a) i c) Pzp.
Izba uznając, że złożone przez Przystępującego dokumenty są prawidłowe i potwierdzają żądane przez
Zamawiającego okoliczności za niezasadne uznała również zarzuty dotyczące naruszenia art. 126 ust. 3 i 4 oraz art. 128
ust. 1 Pzp.
Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowań orzeczono stosownie do wyniku, na podstawie art. 574 Pzp oraz w oparciu o przepisy §
8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz
wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz.U. z 2020 r. poz. 2437).
Przewodnicząca: ………………………………………….