Przejdź do treści

Orzecznictwo

Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 28 lutego 2025 r., sygn. KIO 454/25

Sąd
Krajowa Izba Odwoławcza
Data
Sygnatura
KIO 454/25
Rodzaj
Wyrok

Sędzia: Katarzyna Odrzywolska

Powołane przepisy

  • oku - Prawo zamówień publicznych
  • o podatku od towarów i usług
  • o podatku od towarów i usług

Treść orzeczenia

Sygn. akt: KIO 454/25

Sygn. akt: KIO 500/25

WYROK

Warszawa, dnia 28 lutego 2025 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodnicząca:Katarzyna Odrzywolska

Protokolant:

Piotr Cegłowski

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2025 r. w Warszawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby

Odwoławczej:

1)w dniu 7 lutego 2025 r. przez wykonawcę Przedsiębiorstwo Budowlane W ITKASp. z o.o. z siedzibą w Olsztynie

(sprawa o sygn. akt KIO 454/25)

2)w dniu 10 lutego 2025 r. przez wykonawcę Grupa KDM Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (sprawa o sygn. akt KIO

500/25)

w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: Warmińsko - Mazurskie Centrum Chorób Płuc w Olsztynie

przy udziale uczestnika:

A)wykonawcy Budimex S.A. z siedzibą w Warszawie zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego o

sygn. akt: KIO 454/25 po stronie odwołującego

B)wykonawcy Grupa KDM Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie zgłaszającego przystąpieniedo postępowania

odwoławczego o sygn. akt: KIO 454/25 po stronie zamawiającego

C)wykonawcy Warmińskie Przedsiębiorstwo Budowlane ROMBUD Sp. z o.o. z siedzibąw Olsztynie zgłaszającego

przystąpienie do postępowania odwoławczego o sygn. akt: KIO 454/25 i KIO 500/25 po stronie zamawiającego

orzeka:

1.oddala odwołanie (sprawa o sygn. akt KIO 454/25);

2.umarza postępowanie w zakresie opisanym w pkt III.2 petitum odwołania z powodu wycofania zarzutu przez

odwołującego (sprawa o sygn. akt KIO 500/25);

3.uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w

zakresie Zadania 1; powtórzenie czynności badania i oceny ofert,

​w tym odrzucenie oferty wykonawcy ROMBUD Sp. z o.o. z siedzibą w Olsztyniena podstawie art. 226 ust. 1 pkt 10

ustawy Prawo zamówień publicznych, jako zawierającej błąd w obliczeniu ceny (sprawa o sygn. akt KIO 500/25);

4.kosztami postępowania odwoławczego w sprawie o sygn. akt KIO 454/25 obciąża wykonawcę Przedsiębiorstwo

Budowlane WITKA Sp. z o.o. z siedzibą w Olsztynie, i:

4.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 20 000 zł 00 gr (słownie: dwadzieścia tysięcy

złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Przedsiębiorstwo Budowlane W ITKASp. z o.o. z siedzibą w

Olsztynie tytułem wpisu od odwołania;

5.kosztami postępowania odwoławczego w sprawie o sygn. akt KIO 500/25 obciąża zamawiającego Warmińsko Mazurskie Centrum Chorób Płuc w Olsztynie, i:

5.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 20 000 zł 00 gr (słownie: dwadzieścia tysięcy

złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Grupa KDM Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie,tytułem

wpisu od odwołania;

5.2.zasądza od zamawiającego Warmińsko - Mazurskiego Centrum Chorób Płucw Olsztynie na rzecz wykonawcy

Grupa KDM Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie kwotę 23 600 zł 00 gr(słownie: dwadzieścia trzy tysiące

sześćset złotych zero groszy) stanowiącą uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu wpisu od odwołania

oraz wynagrodzenia pełnomocnika.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby

Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodnicząca:……………………………………….

Sygn. akt: KIO 454/25

Sygn. akt: KIO 500/25

Uzasadnie nie

Warmińsko - Mazurskie Centrum Chorób Płuc w Olsztynie (dalej: „zamawiający”) prowadzi, na podstawie przepisów

ustawy z dnia 11 września 2019 roku - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1320 ze zm.) - dalej:

„ustawa Pzp” postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pn. „Wzrost dostępności pogłębionych badań

diagnostycznych oraz leczenia onkologicznego, poprzez przyrost powierzchni użytkowej Centrum i doposażenie” z

podziałem na zadania: „Rozbudowa szpitala o nową bryłę budynku głównego W MCCPw Olsztynie”, „Przebudowa

łącznika AC budynku głównego W MCCP w Olsztynie”, „Zabudowa wnęk miedzyryzalitowych budynku głównego W MCCP

w Olsztynie”; znak sprawy SZP.2420.57.2024 (dalej „postępowanie” lub „zamówienie”), o wartości szacunkowej powyżej

progów unijnych, o których mowa w art. 3 ustawy Pzp.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Numer publikacji

ogłoszenia: 688578-2024, numer wydania Dz.U. S: 220/2024, data publikacji: 12 listopada 2024 r.

W dniu 31 stycznia 2025 r. zamawiający poinformował wykonawców o wyborze, jako najkorzystniejszej w

postępowaniu (dla wszystkich części zamówienia) oferty złożonej przez wykonawcę Warmińskie Przedsiębiorstwo

Budowlane ROMBUD Sp. z o.o. z siedzibąw Olsztynie (dalej „ROMBUD”) oraz odrzuceniu ofert złożonych przez

wykonawców: (1) Przedsiębiorstwo Budowlane W ITKASp. z o.o. z siedzibą w Olsztynie (dalej „W ITKA”);(2) Budimex

S.A. z siedzibą w Warszawie (dalej „Budimex”); (3) Przedsiębiorstwo Budownictwa Ogólnego PEDBUD Sp. z o.o. z

siedzibą w Olsztynie (dalej „PEDBUD”).

W dniu 7 lutego 2025 r. przez wykonawcę Przedsiębiorstwo Budowlane W ITKA Sp.z o.o. z siedzibą w Olsztynie

(dalej „odwołujący 1”) zostało wniesione odwołanie na czynności wyboru dla trzech wymienionych powyżej zadań w

ramach opisanego postępowania oferty wykonawcy ROMBUD; odrzucenie co do trzech wymienionych powyżej zadań w

ramach opisanego postępowania oferty odwołującego 1; zaniechania odrzucenia oferty ROMBUDco do wszystkich

trzech zadań; zaniechania wyboru odnośnie trzech zadań oferty odwołującego 1 (sprawa o sygn. akt KIO 454/25).

Odwołujący 1 zarzucił zamawiającemu naruszenie:

1)art. 239 ust. 1 ustawy Pzp poprzez dokonanie wyboru co do trzech zadań oferty ROMBUD;

2)art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp poprzez odrzucenie oferty odwołującego 1 mimo tego, że ta nie zawierała błędu w

obliczeniu ceny;

3)art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty ROMBUD mimo tego,że ta zawierała błąd w

obliczeniu ceny;

4)art. 41 ust. 2 w zw. z art. 146a pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez oczywiście błędną wykładnię i tym

samy przyjęcie, że w niniejszym postępowaniu co do każdego z zadań możliwe było stosownie również dla części

robót stawki preferencyjnej, kiedy to prawidłowa wykładnia norm tych przepisów prowadzi do wniosku, że prace

związane z wykonaniem instalacji gazów medycznych są nierozerwalnie związane z pracami budowlanymi, co

oznacza, że te winny być opodatkowane podatkiem VAT w stawce 23%, a nie 8%.

Zarzucając powyższe odwołujący 1 wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie zamawiającemu:

1)unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej;

2)unieważnienia czynności odrzucenia oferty odwołującego 1;

3)odrzucenia oferty ROMBUD w zakresie wszystkich trzech zadań;

4)dokonania ponownej czynności oceny i badania ofert.

W dniu 10 lutego 2025 r. przez wykonawcę Grupa KDM Sp. z o.o. z siedzibąw Warszawie (dalej „odwołujący 2”

lub „KDM”) zostało wniesione odwołanie na czynności zamawiającego podjęte w Zadaniu 1 postępowania: Rozbudowa

szpitala o nową bryłę budynku głównego WMCCP w Olsztynie (sprawa o sygn. akt KIO 500/25).

Odwołujący 2 zarzucił zamawiającemu naruszenie:

1)art. 226 ust. 1 pkt 10 w zw. z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty wykonawcy ROMBUD

pomimo, że zawiera ona błąd w obliczeniu ceny polegający na wskazaniu w ofercie błędnej stawki 23% VAT w

zakresie prac związanych z wykonaniem i utrzymaniem tzw. zieleni (tereny zewnętrzne), podczas gdy właściwa

powinna być w tym zakresie stawka preferencyjna w wysokości 8% VAT;

ewentualnie, w przypadku oddalenia zarzutu związanego z odrzuceniem oferty:

2)art. 128 ust. 1 i 4 ustawy Pzp w zw. z art. 112 ust. 2 pkt 4 ustawy Pzp w zw. z art. 116 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art.

16 pkt 1-3 ustawy Pzp poprzez zaniechanie wezwania do wyjaśnień wykonawcy ROMBUD w zakresie

podmiotowych środków dowodowych tj. wykazu robót budowlanych w zakresie poz. 1 i inwestycji zrealizowanej na

rzecz Muzeum Bitwy pod Grunwaldem pomimo, że złożone przez ww. wykonawcę dokumenty nie potwierdzają

spełniania w zakresie spełniania warunku udziału w postępowaniu określonego w pkt III.2.5) ppkt 5.1 SW Z, jak

również zaniechanie wezwania do uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych w przypadku, gdy wskazana

przez wykonawcę inwestycja nie spełnia warunku udziału w postępowaniu dotyczącego zdolności technicznej i

zawodowej;

3)art. 239 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 17 ust. 2 ustawy Pzp poprzez dokonanie wyboru oferty wykonawcy ROMBUD

niezgodnie z przepisami ustawy.

Zarzucając powyższe odwołujący 2 wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie zamawiającemu:

1)unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w zakresie Zadania 1;

2)powtórzenia czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem zarzutów postawionych w odwołaniu,

3)odrzucenia oferty ROMBUD;

ewentualnie:

4)wezwania ROMBUD do wyjaśnień podmiotowych środków dowodowych w zakresie poz. 1 wykazu robót budowlanych i

inwestycji zrealizowanej na rzecz Muzeum Bitwy pod Grunwaldem w zakresie tego czy zakres prac zrealizowanych

przez wykonawcę z wyłączeniem rozbudowy i przebudowy osiąga wymaganą przez zamawiającego w pkt III.2.5)

ppkt 5.1 SW Z wartość, i ewentualnie do uzupełnienia dokumentów, jeżeli ww. inwestycja nie spełnia warunku udziału

w postępowaniu w zakresie zdolności technicznej i zawodowej;

5)ponowienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w postępowaniu.

Zamawiający poinformował wykonawców, zgodnie z art. 185 ust. 1 ustawy Pzp, o wniesieniu odwołania,

wzywając uczestników postępowania do złożenia przystąpienia.

W terminie określonym w art. 525 ust. 1 ustawy Pzp, swoje przystąpienia zgłosili wykonawcy: (1) Budimex S.A. z

siedzibą w Warszawie zgłaszając przystąpienie do postępowania odwoławczego o sygn. akt: KIO 454/25 po stronie

odwołującego; (2) Grupa KDM Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie zgłaszając przystąpienie do postępowania

odwoławczego o sygn. akt: KIO 454/25 po stronie zamawiającego; (3) Warmińskie Przedsiębiorstwo Budowlane

ROMBUD Sp. z o.o. z siedzibą w Olsztynie zgłaszając przystąpieniedo postępowania odwoławczego o sygn. akt: KIO

454/25 i KIO 500/25 po stronie zamawiającego.

W sprawie o sygn. akt KIO 454/25 strony i uczestnicy złożyli swoje stanowiska:

1)zamawiający w piśmie z 17 lutego 2025 r., działając na podstawie art. 521 ust. 1 ustawy Pzp (Odpowiedź na

odwołanie) zaprezentował swoje stanowisko, w którym wniósł o jego oddalenie w całości jako niezasadnego;

2)wykonawca ROMBUD zaprezentował swoje stanowisko w piśmie z 20 lutego 2025 r.;

3)wykonawca KDM zaprezentował swoje stanowisko w piśmie z 21 lutego 2025 r.;

4)wykonawca KDM wniósł w piśmie z 24 lutego 2025 r. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu:

przykładowa oferta z dnia 23 grudnia 2024 r. od potencjalnego podwykonawcy na wykonanie instalacji gazów

medycznych (cena oferty zastrzeżona jako tajemnica przedsiębiorstwa wykonawcy);

5)pismo odwołującego z 19 lutego 2025 r. - stanowisko w sprawie;

6)pismo odwołującego z 21 lutego 2025 r. - stanowisko w sprawie;

7)wniosek kosztowy odwołującego z 24 lutego 2025 r.

W sprawie o sygn. akt KIO 500/25 odwołujący złożył swoje stanowiska:

1)w piśmie z 24 lutego 2025 r. złożył oświadczenie o wycofaniu odwołania w części tj. w zakresie zarzutu ewentualnego

opisanego w pkt III.2 odwołania, w pozostałym zakresie podtrzymał odwołanie;

2)w piśmie z 24 lutego 2025 r. wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów: (1) interpretacji

indywidualnej z dnia 19 września 2023 r. nr 0112-KDSL2-1.440.250.2023.4.55 oraz (2) interpretacji indywidualnej z

dnia 3 listopada 2016 r. nr IPPP2/4512-632/16-3/BH na okoliczność wykazania, że w przypadku realizacji inwestycji

polegającej na wykonaniu robót budowlanych, w zakres których wchodzi zagospodarowanie terenów zieleni wokół

budynku Izba Skarbowa/ Dyrektor Izby Skarbowej uważają, że zakres tych prac podlega opodatkowaniu

preferencyjną stawką podatku w wysokości 8%; (3) oferty handlowej z 30 grudnia 2024 r. na zagospodarowanie

terenów zieleni dotyczącej inwestycji realizowanej przez zamawiającego (w zakresie cen objęta tajemnicą

przedsiębiorstwa wykonawcy) na okoliczność, że zakres prac związanych z zagospodarowaniem terenów zieleni w

ramach tej inwestycji może być zlecony podwykonawcy a stawka, którą stosuje podwykonawca wynosi 8%; (4)

decyzji nr SD.6131.218.2024.AG z 23 grudnia 2024 r. na okoliczność, że decyzja stanowiąca zezwolenie na

usunięcie drzew i krzewów oraz wykonanie nasadzeń jest decyzją wydawaną na podstawie ustawy o ochronie

przyrody a nie ustawy Prawo budowlane, z decyzji wynika zobowiązanie organu do uiszczenia opłaty do wysokości

365 570,00 zł. z tytułu usunięcia drzew chyba, że zamawiający wykona nasadzenia kompensacyjne, które przez

okres 3 lat od upływu terminu wskazanego w zezwoleniu zachowają swoją żywotność lub nie zachowają

żywotności, ale z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości (co oznacza konieczność świadczenia

usług pielęgnacji, które zostały włączone w zakres niniejszego postępowania przetargowego).

Ponadto zamawiający na posiedzeniu w dniu 24 lutego 2025 r. wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu:

interpretacji indywidulanej Izby Skarbowej w Bydgoszczy ITPP1/443-345/13/TS na okoliczność wykazania, że prawidłowe

jest stanowisko zamawiającego, że dla zakresu prac polegającego na dostawie i montażu instalacji gazów medycznych

należy zastosować preferencyjną stawkę podatku VAT - 8%.

Wobec tego, że odwołujący 1 podtrzymał w całości zarzuty i żądania odwołania, z kolei odwołujący 2 podtrzymał

zarzuty odwołania w części Izba skierowała sprawę do rozpoznania na rozprawie. W zakresie wycofanym przez

odwołującego 2 Izba umorzyła postępowanie, orzekając w pkt 2 sentencji.

Wykonawca ROMBUD na rozprawie w dniu 24 lutego 2025 r. wniósł o przesłuchanie w charakterze świadka Pana

K.M., który brał udział w przygotowaniu oferty dla zamawiającego, na okoliczność przyjętych przez niego w ofercie

stawek VAT.

Krajowa Izba Odwoławcza, po przeprowadzeniu rozprawy w przedmiotowych sprawach, na podstawie

zebranego materiału dowodowego, po zapoznaniu się z dokumentacją postępowania o udzielenie zamówienia

publicznego, przesłaną przez zamawiającego w formie elektronicznej, po zapoznaniu się z treścią odwołań,

odpowiedzią zamawiającego na odwołanie w sprawie sygn. akt: KIO 454/25, pismami procesowymi

przedkładanymi przez odwołujących w obu sprawach, jak też przystępujących w sprawie o sygn. akt: KIO 454/25

a także po wysłuchaniu oświadczeń, jak też stanowisk stron i uczestników postępowania, złożonych ustnie do

protokołu w toku rozprawy ustaliła i zważyła, co następuje

Izba ustaliła, że nie zaszła żadna z przesłanek, o których stanowi art. 528 ustawy Pzp, skutkujących odrzuceniem

odwołania.

Izba dokonała również badania spełnienia przez odwołującego 1 i odwołującego 2 przesłanek określonych w art.

505 ustawy Pzp, to jest kwestii posiadania przez nich legitymacji do wniesienia odwołania, która przejawia się w

następujący sposób.

Odwołujący 1 i odwołujący 2 są wykonawcami, którzy złożyli swoje oferty w postępowaniu. Oferta odwołującego 1

została odrzucona na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp, jako zawierająca błąd w obliczeniu ceny. Gdyby

zamawiający dokonał oceny ofert zgodnie z przepisami ustawy Pzp - oferta odwołującego 1 została by uznana za

najkorzystniejszą co do wszystkich trzech zadań. Tym samym na skutek działań zamawiającego odwołujący 1 może

ponieść szkodę związaną z nieuzyskaniem zamówienia publicznego i osiągnięcia zysku z tytułu jego realizacji. Z kolei

oferta odwołującego 2 została sklasyfikowana na drugim miejscu w rankingu ofert w ramach zadania nr 1. W wyniku

naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy Pzp, dokonał on wyboru oferty, która powinna podlegać odrzuceniu.

Wskutek zaniechań zamawiającego odwołujący 2 może ponieść szkodę polegającą na uniemożliwieniu mu uzyskania

zamówienia w zadaniu nr 1 i osiągnięcia zysku z tytułu realizacji tej części zamówienia.

Izba włączyła w poczet materiału dowodowego dokumentację postępowania przesłaną przez zamawiającego do

akt sprawy.

Izba dopuściła i oceniła dowody złożone przez strony i uczestników postępowania, załączone do pism

procesowych, złożone na posiedzeniu, inne niż stanowiące element dokumentacji postępowania, na okoliczności przez

nich wskazane.

Izba postanowiła oddalić wniosek dowodowy wykonawcy ROMBUD, złożonyna rozprawie w dniu 24 lutego 2025

r. o przesłuchanie w charakterze świadka Pana K.M., który brał udział w przygotowaniu oferty dla zamawiającego, na

okoliczność wysokości stawek VAT zastosowanych przez niego w sporządzonych kosztorysach i ofercie.

Dowód ten należy uznać za niedopuszczalny, bowiem nie można za pomocą dowodu

​z zeznań świadka ustalać okoliczności, które mogą zostać stwierdzone wyłącznie na podstawie dokumentów. Izba

zwraca uwagę, że postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego ma charakter sformalizowany, a w konsekwencji

wszystkie decyzje podejmowane w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego dokonywane są wyłącznie

w oparciu o dokumenty i to te, które przedkładane są w toku postępowania. Bez znaczenia zatem pozostaje jaka była

intencja stron składających ofertę, dokumenty na których strona się opierała, jeśli te nie zostały zamawiającemu

przedłożone. Ocena w zakresie tego jaka stawka podatku VAT została przez ROMBUD naliczona w Zadaniu 1 może być

zatem dokonana przez Izbę w oparciu o wyjaśnienia składane przez tego wykonawcę w odpowiedzi na wezwanie

zamawiającego.

Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła, co następuje

Izba ustaliła, że przedmiotem zamówienia, zgodnie z opisem zawartym w pkt IV specyfikacji warunków

zamówienia (dalej „SW Z”) jest wykonanie robót budowlanych na terenie Warmińsko-Mazurskiego Centrum Chorób Płuc

w Olsztynie przy ul. Jagiellońskiej 78, w ramach inwestycji pn. „Wzrost dostępności do pogłębionych badań

diagnostycznych oraz leczenia onkologicznego, poprzez przyrost powierzchni użytkowej Centrum i doposażenie”,

obejmującej następujące zadania: Zadanie nr 1: Rozbudowa szpitala o nową bryłę budynku głównego W MCCP w

Olsztynie; Zadanie nr 2: Przebudowa łącznika AC budynku głównego W MCCPw Olsztynie; Zadanie nr 3: Zabudowa

wnęk międzyryzalitowych budynku głównego W MCCPw Olsztynie. Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia, zakres

robót, sposób ich wykonania, zawarte zostały w załącznikach nr 1, 2 i 3 - Dokumentacja - odpowiednio dla zadań nr 1, 2 i

3, zawierających: Projekt Architektoniczno- Budowlany (PA-B); Projekt Techniczny (PT); Specyfikacje Techniczne

Wykonania i Odbioru Robót (dalej „STWiOR”); Przedmiary robót- pomocnicze do wyceny. Składowe dokumentacji

określającej zakres zamówienia wzajemnie się uzupełniają, w przypadku rozbieżności lub sprzeczności będzie

zastosowana hierarchia ważności wg podanej kolejności: (1) Projekt Architektoniczno- Budowlany, (2) Projekt

techniczny, (3) STWiOR, (4) Przedmiary robót, (5) Oferta Wykonawcy.

Izba ustaliła także, że w dokumentacji technicznej stanowiącej Załącznik nr 1, 2 i 3 w podzałącznikach

Szczegółowej Specyfikacji Wykonania i Odbioru Robót (Branża sanitarna) - odpowiednio dla każdego z zadań,

określono: „instalacje zasilające w gazy medyczne są zakwalifikowane do klasy wyrobów medycznych II b, montowana

armatura i wyposażenie powinny być zarejestrowane jako wyroby klasy II a oraz II b” (odpowiednio dla Zadania nr 1strona 26, dla Zadania nr 2 - strona 24, dla Zadania nr 3 - strona 25), a w podzałącznikach Projekt techniczny - instalacje

sanitarne, sanitarne wewnętrzne, zamawiający określił warunki techniczne ich wykonania, tj. „Projektowaną instalację

gazów medycznych należy wykonać zgodnie z wymaganiami zawartymi w PN-EN ISO7396-1:2016-07 - Systemy

rurociągowe do gazów medycznych - Część 1: Systemy rurociągowe do sprężonych gazów medycznych i próżni” oraz

zgodnie z przepisami BHP i ppoż. Projektowane instalacje gazów medycznych, zgodnie z Dyrektywą 93/42/EW G oraz

przepisami krajowymi (Ustawa o wyrobach medycznych z dnia 7 kwietnia 2022 r.- Dz. U. z 2022 r. poz. 974), zostały

zaliczone do wyrobów medycznych klasy IIb. Instalacja, jako wyrób medyczny, powinna zostać oznakowana

obowiązkowym znakiem CE. Wszystkie przywołane w niniejszym projekcie normy zharmonizowane z Dyrektywą

93/42/EW G, w trakcie wykonywania instalacji, muszą być przestrzegane, tak aby instalacja mogła zostać oznakowana

przez jej Wykonawcę znakiem CE” (odpowiednio dla Zadania nr 1 - strona 148, dla Zadania nr 2 - strona 62, dla Zadania

nr 3 - strona 91).

Jednocześnie ustalono, że w ramach Zadania nr 1 wykonawca będzie zobowiązany do realizacji prac związanych

z wykonaniem oraz utrzymaniem tzw. zieleni - zagospodarowanie terenów zieleni, które znajdą się wokół budowanego

obiektu. Zakres zagospodarowania zieleni został opisany w Szczegółowym opisie przedmiotu zamówienia w pliku projekt

architektoniczno - budowlany; w pkt 5 projektu opisano: „W zakresie zagospodarowania terenu projektuje się m. in.: parkingi, ciągi piesze, drogi dojazdowe, techniczne i ppoż., - niezbędną wycinkę drzew i uporządkowanie terenów

zielonych”. Szczegółowy zakres prac określony został w dokumentach: „Inwentaryzacja dendrologiczna, projekt

gospodarki szatą roślinną, projekt nasadzeń kompensacyjnych” oraz w odrębnym przedmiarze robót dot. zieleni. W

zakres prac wchodzi w szczególności wykonanie nasadzeń oraz pielęgnacja zieleni (tak też w przedmiarze robót).

Stosownie do pkt 7 projektu pt.: „Inwentaryzacja dendrologiczna, projekt gospodarki szatą roślinną, projekt nasadzeń

kompensacyjnych” pielęgnacja ma obejmować okres 3 lat.

Z kolei w pkt XIX SW Z zamawiający opisał sposób w jaki należy dokonać obliczenia ceny oferty.Zamawiający

wskazał, że cena oferty jest ceną ryczałtową netto i brutto, zawierającą wszystkie koszty wykonania pełnego zakresu

przedmiotu zamówienia. Wskazał ponadto, że oferowaną cenę ryczałtową brutto wpisaną do formularza oferty należy

wyliczyć w oparciu o: aktualne, powszechnie stosowane katalogi, cenniki, taryfikatory bądź inne wskaźniki kosztów, dane

przedstawione w SW Z, w tym wynikające z projektowanych postanowień umowy, opisu przedmiotu zamówienia dokumentacji projektowej i jej zakresu, koszty wykonania w okresie udzielonej przez wykonawcę gwarancji i wymaganych

przeglądów gwarancyjnych zabudowanych urządzeń na obiekcie oraz wykonanie czynności konserwacyjnych tychże

urządzeń, warunkujących utrzymanie gwarancji, ewentualne koszty pobranych od zamawiającego mediów, koszty

ubezpieczenia OC, koszty związane z obowiązującymi przy wykonaniu zamówienia przepisami prawa w tym koszty

należnego podatku od towarów i usług VAT, jak również koszty wynikające z wszelkich upustów i rabatów.

Wykonawcy w toku postępowania nie kwestionowali zapisów SW Z w zakresie, w jakim zamawiający opisał

sposób obliczenia ceny oferty, z kolei w zakresie dotyczącym zakwalifikowania przedmiotu zamówienia pod kątem

stawki podatku od towarów i usług jeden z wykonawców zwrócił się do zamawiającego z pytaniem: „Czy zamawiający

dopuszcza zastosowanie preferencyjnej stawki VAT dla poszczególnych zakresów przedmiotu zamówienia ?”. W

odpowiedzi na powyższe zamawiający w piśmie z 10 grudnia 2024 r. odpowiedział co następuje: „Wykonawca winien

zastosować stawki podatku VAT zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa dotyczącymi podatku od towarów i usług”.

Izba ustaliła ponadto, że 31 grudnia 2024 r. zamawiający opublikował na stronie prowadzonego postępowania

„Informację z otwarcia ofert”.

Zgodnie z nią w terminie wskazanym w SW Z złożonych zostało dla części 1 zamówienia sześć ofert: (1)

ROMBUD cena 30 466 491,13 zł., (2) Budimex z ceną 33 206 346,90 zł.,(3) Strabag z ceną 36 205 336,58 zł., (4)

WITKA cena 32 718 000,00 zł., (5) KDM cena 34 412 941,80 zł., (6) PEDBUD z ceną 42 065 234,96 zł.

Z kolei w części 2 zamówienia swoje oferty złożyło czterech wykonawców oferując ceny: (1) ROMBUD 4 897

659,21 zł., (2) WITKA 5 535 000,00 zł., (3) KDM 5 917 525,17 zł., (4) PEDBUD 6 469 884,39 zł.

Dla części 3 zamówienia swoje oferty złożyło czterech wykonawców: ROMBUD z ceną 6 355 532,47 zł., (2)

WITKA cena 5 412 000,00 zł., (3) KDM 8 219 475,40 zł., (4) PEDBUD cena 9 138 248,35 zł.

W formularzu ofertowym, zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik nr 4 do SW Z, wykonawcy zobowiązani byli

wpisać cenę netto, zastosowaną stawkę podatku VAT oraz cenę brutto za wykonanie części zamówienia o wykonanie

której się ubiegali. Odwołujący 1, co wynika z treści Formularza oferty zastosował stawkę 23% VAT na cały zakres

zamówienia. Z kolei wykonawcy: ROMBUD, Strabag oraz KDM zastosowali stawki podatku VAT 8% i 23%.

Z akt sprawy wynika również, iż w toku postępowania, zamawiający zwrócił się do wykonawców o wyjaśnienia w

zakresie zastosowanej stawki podatku od towarów i usług VAT.

W szczególności pismem z 21 stycznia 2025 r. wezwał wykonawcę W ITKA, w trybie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp,

do złożenia wyjaśnień dotyczących treści złożonej oferty. Wskazał, że w wypełnionym Formularzu ofertowym,

stanowiącym załącznik nr 4 do SW Z, w pkt 2, ppkt 2.1, 2.2, 2.3, wykonawca podał cenę oferty w zakresie

poszczególnych zadań z zastosowaniem stawki podatku VAT - 23%. Zamawiający wezwał do wyjaśnienia prawnego i

faktycznego zastosowania powyższej stawki VAT do wyceny oferty, w zakresie każdego z zadań.

Podobne wezwanie zostało skierowane do wykonawcy ROMBUD z tym zastrzeżeniem, że wykonawca

poproszony został o wyjaśnienie ceny oferty w zakresie poszczególnych zadań z zastosowaniem stawki podatku VAT - 8

i 23%.

Pismo o analogicznej treści zostało przesłane do wykonawcy KDM, który również zastosował w swojej ofercie

stawki podatku VAT w wysokości 8% i 23%.

Wykonawcy złożyli następujące odpowiedzi.

W ITKA w piśmie z 27 stycznia 2025 r. wskazał: „Przedmiotowe postępowanie, którego dotyczą wyjaśnienia,

polega na wykonaniu robót budowlanych w ramach inwestycji o nadanej przez Państwa nazwie, to jest Wzrost

dostępności do pogłębionych badań diagnostycznych oraz leczenia onkologicznego, poprzez przyrost powierzchni

użytkowej Centrum i doposażenie. Stawka podatku VAT na usługi budowlane, nieobjęte społecznym programem

mieszkaniowym, wynosi 23% i taką też stawkę podatku zastosowałem składając Państwu ofertę. Nazwa inwestycji

zawiera również słowo „doposażenie”, które w szerokim zakresie może wskazywać, że inwestycja poza robotami

budowlanymi będzie obejmować szereg przedmiotów, urządzeń i wyrobów niezbędnych do świadczenia usług Państwa

zakresu. Jednocześnie udzielając obszernych odpowiedzi na pytania, często powtarzające się w kontekście

wyposażenia, wskazywaliście Państwo bardzo szczegółowo, co należy ująć w wycenie. Ze wszystkich wskazanych

elementów, uznawanych za przedmioty, urządzenia i wyroby będące domyślenie częścią „doposażenia”, żadne w mojej

ocenie nie kwalifikowały się do zastosowania preferencyjnej stawki podatku VAT. Mając na uwadze specyfikę przedmiotu

realizacji oraz profil Państwa działalności, a także ze świadomością możliwości stosowania preferencyjnej stawki

podatku VAT dla wyrobów medycznych, szczegółowo rozpatrzyłem możliwość przyjęcia stawki VAT 8% dla instalacji

gazów medycznych i nie znalazłem ku temu podstaw. Wobec niniejszego stwierdzenia poniżej przytoczę powody braku

możliwości zastosowania w tym przypadku stawki podatku VAT innej, niż 23%. W dokumentach postępowania,

zwłaszcza w SW Z, opisie przedmiotu zamówienia oraz w załącznikach, słusznie nie wskazaliście Państwo, że

oczekujecie dostawy wyrobu medycznego, za jaki można uznać gazy medyczne. W innym przypadku należałoby jasno

wyartykułować żądanie, chociażby poprzez wydzielenie w formularzu ofertowym odrębnego wiersza dla tego zakresu, co

czyni się chociażby w przypadku postepowań „zaprojektuj i zbuduj” wskazując odrębnie prace projektowe, realizację i

ewentualnie nadzór autorski, mimo że owe zakresy stawki VAT nie rozróżniają. Niemniej wydzielenie stosuje się w

kontekście rozliczeń, do czego odniosę się również przy przedmiotowej sprawie. Ponadto instalacja gazów medycznych

nie może być w myśl przepisów podatkowych traktowana jako wyrób medyczny, ponieważ jest zakresem prac do

wykonania przy przedsięwzięciu polegającym na budowie nowego obiektu. Wydzielenie wykonania instalacji gazów

medycznych jako wyrobu medycznego nosiłoby znamiona sztucznej optymalizacji podatkowej, ponieważ taki „wyrób” nie

byłby możliwy do wykorzystania czy funkcjonowania (a zwłaszcza do wykonania w ogóle) bez powstania obiektu,

będącego robotą budowlaną. Proszę również zwrócić uwagę, że przedmiotowa instalacja gazów medycznych ma

zostać przyłączona do już istniejącej, tym samym jest to robota budowlana polegająca na rozbudowie istniejącej

instalacji. Powyższa interpretacja jest powszechnie stosowaną linią orzecznictwa, co w niezwykle czytelny sposób

obrazuje wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 02 marca 2018 r. (sygn. akt KIO 275/18) wydany w sprawie bliźniaczej

inwestycji. Treść wyroku załączam Państwu celem potwierdzenia powyższych argumentów. Dodatkowo pragnę

wskazać, że brak wydzielenia w formularzu ofertowym gazów medycznych, traktowanych jako wyrób medyczny

rozliczany preferencyjną stawką podatku VAT ma swoje odbicie w informacjach zawartych w SW Z, odpowiedziach i

umowie, w treściach dotyczących płatności i jest kolejnym argumentem potwierdzającym zasadność przyjęcia stawki

VAT 23% dla robót budowalnych. Gdyby bowiem przyjąć możliwość uznania gazów medycznych za wyrób medyczny,

dokonanie płatności mogłoby odbyć się dopiero po całkowitym zakończeniu prac, jednorazową płatnością, o czym nie ma

mowy. Celem rozwiania wątpliwości załączam również szczegółową opinię Kancelarii Doradcy Podatkowego,

analizującą przedmiotowe postępowanie. Niniejsze wyjaśnienia proszę na równi traktować dla wszystkich zadań

postępowania, w sprawie których zostałem wezwany do wyjaśnień”.

Wykonawca ROMBUD złożył swoje wyjaśnienia w piśmie z 24 stycznia 2025 r. wskazując, że „w ramach

prowadzonego postępowania przetargowego złożył oferty w zakresie poszczególnych zadań przyjmując cenę ryczałtową

brutto obejmującą podatek VAT, zgodnie z ustawą z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z

2024r. poz. 361, 852, 1473, 1721, 1911)”. Dalej wskazywał, że „Specyfikacja Warunków Zamówienia stanowiła, iż cenę

oferty należy wyliczyć w oparciu o: aktualne, powszechnie stosowane katalogi, cenniki, taryfikatory bądź inne wskaźniki

kosztów, dane przedstawione w SW Z, w tym wynikające z projektowanych postanowień umowy, opisu przedmiotu

zamówienia - dokumentacji projektowej i jej zakresu, koszty wykonania w okresie udzielonej przez Wykonawcę gwarancji

i wymaganych przeglądów gwarancyjnych zabudowanych urządzeń na obiekcie oraz wykonanie czynności

konserwacyjnych tychże urządzeń, warunkujących utrzymanie gwarancji, ewentualne koszty pobranych od

Zamawiającego mediów, koszty ubezpieczenia OC, koszty związane z obowiązującymi przy wykonaniu zamówienia

przepisami prawa w tym koszty należnego podatku od towarów i usług VAT, jak również koszty wynikające z wszelkich

upustów i rabatów. W formularzu cenowym, którego wzór był załącznikiem do SW Z należało podać cenę netto, kwotę

brutto oraz stawkę i kwotę podatku VAT dla każdego zadania wyszczególnionego w formularzu ofertowym. Zamawiający

w przedmiotowym formularzu nie określił stawki podatku VAT, tym samym dopuścił zastosowanie różnych stawek, które

należało przyjąć zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o podatku od towarów i usług. W ramach robót

budowlano-instalacyjnych, dla poszczególnych zadań, jest m.in. wykonanie instalacji gazów medycznych. Zamawiający

zastrzegł, w dokumentacji projektowej, iż po wykonaniu, w ramach poszczególnych zadań, instalacja gazów

medycznych ma być oznakowana przez jej wykonawcę znakiem CE, który będzie potwierdzał spełnianie przez

oferowany produkt wymogów określonych w ustawie o wyrobach medycznych oraz rozporządzeń przywołanych,

transponujących wymagania Dyrektywy Europejskiej 93/42/EEC dotyczącej wyrobów medycznych oraz że wszystkie

zastosowane urządzenia powinny być wyrobami medycznymi o kategorii IIa lub IIb oraz posiadać certyfikat zgodności.

(np. Projekt sanitarny instalacji wewnętrznych pkt.9.5 dla zadania nr 1). Według art. 41 ust. 1 ustawy - stawka podatku

wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Jednakże,

zarówno w treści ustawy o podatku od towarów i usług, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewiduje

dla niektórych czynności obniżone stawki podatku. Stawka taka wynika między innymi z art. 41 ust. 2 ustawy - dla

towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. art. 114

ust. 1 i art. 138i ust. 4. Natomiast zgodnie z treścią art. 146a pkt 1 i pkt 2 ustawy - w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do

dnia 31 grudnia 2018 r., z zastrzeżeniem art. 146f: (1) stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i

art. 110, wynosi 23%, (2) stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3

do ustawy o VAT, wynosi 8%. W powołanym wyżej załączniku pod poz.105 wskazane zostały wyroby medyczne w

rozumieniu ustawy o wyrobach medycznych, dopuszczone do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, inne niż

wymienione w pozostałych pozycjach załącznika, bez względu na symbol PKWiU. Powyższy zapis oznacza, że 8%

stawka podatku VAT ma zastosowanie wyłącznie do dostawy wyrobów medycznych w rozumieniu ustawy o wyrobach

medycznych dopuszczonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - innych niż towary związane z ochroną

zdrowia wymienione w pozostałych pozycjach załącznika nr 3 do ustawy. W orzecznictwie TSUE wypracowany został

pogląd, zgodnie z którym każde świadczenie należy na gruncie regulacji o podatku VAT traktować odrębnie. Jedynie w

sytuacji, gdy kilka świadczeń wykonywanych przez podatnika jest ze sobą ściśle powiązanych w ten sposób, że tworzą

obiektywnie, z ekonomicznego i gospodarczego punktu widzenia, jedno świadczenie, nie należy dokonywać sztucznego

podziału tego świadczenia dla celów podatkowych. W PB „ROMBUD” składając ofertę przetargową wskazało, iż dostawa

i montaż instalacji gazów medycznych - będących częścią robót instalacyjnych sanitarnych, zostanie zlecone

podwykonawcy tj. firmie specjalistycznej posiadającej określone prawem uprawnienia do dostarczenia i zamontowania

tego typu instalacji. Naszym zdaniem, w przypadku zakupu przez firmę kompletnego wyrobu medycznego należy

zastosować 8% stawkę podatku VAT (dostawca wyżej wymienionego wyrobu stosuje przy sprzedaży stawkę podatku

VAT w wysokości 8%, nasza firma dokonuje jedynie odsprzedaży a więc przeniesienia własności), natomiast dla

pozostałego zakresu robót określonych przez Zamawiającego w SW Z należy zastosować stawkę podatku VAT w

wysokości 23%. Zatem wykonanie instalacji gazów medycznych - o ile produkt ten spełniać będzie warunki wymagane

przepisami ustawy o wyrobach medycznych - może korzystać z preferencyjnej stawki podatku VAT w wysokości 8%,

zgodnie z art.41 ust.2 w związku z poz.13 załącznika nr 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i

usług (po zmianach). W załączeniu przesyłamy również pisma z interpretacjami Dyrektora Izby Skarbowej w

Bydgoszczy, Izby Skarbowej w Warszawie oraz Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej”.

Z kolei wykonawca KDM w swoich wyjaśnieniach z 24 stycznia 2025 r. zadeklarował, że wskazane przez niego

wartości podatku dotyczą zakresu robót budowlanych, w tym również wykonania instalacji gazów medycznych oraz

zagospodarowania zieleni, które są odpowiednio opodatkowane stawką 8% VAT. Wskazał, że: „potwierdzeniem

powyższego zakresu jest opis zamówienia zgodnie z załącznikiem nr 1,2 i 3 Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

dla zadania nr 1, 2 i 3 opisujący zakres dla instalacji sanitarnych obejmujący wydzieloną część w postaci instalacji gazów

medycznych z kodem CPV: 24111500 - 0 dla każdego zadania tego postępowania. Natomiast zakres zagospodarowania

zieleni został opisany dla zadania nr 1 w Szczegółowym opisie przedmiotu zamówienia w pliku projekt architektonicznobudowlany w dokumentach: „Inwentaryzacja dendrologiczna, projekt gospodarki szatą roślinną, projekt nasadzeń

kompensacyjnych” oraz przedmiarze robót dot. zieleni. Zgodnie z ustawą o VAT, obniżoną stawkę VAT w wysokości 8%

stosuje się m.in. do: gazów medycznych, które są klasyfikowane jako produkty lecznicze w rozumieniu przepisów Prawa

farmaceutycznego, (art. 41 ust. 2 w związku z poz. 105 załącznika nr 3 do ustawy o VAT), gazów będących wyrobami

medycznymi, jeśli spełniają wymogi ustawy o wyrobach medycznych, nasadzenia zieleni gdy są częścią robót

budowlanych (art. 41 ust. 12-12c oraz załącznik nr 3 do ustawy o VAT)”. Przywoływał także wyroki Krajowej Izby

Odwoławczej, w których odnoszono się do problematyki stosowania właściwej stawki VAT dla powyższych zakresów.

Zamawiający pismem z 31 stycznia 2025 r. zawiadomił o wyborze najkorzystniejszej oferty, we wszystkich

częściach zamówienia wybierając ofertę wykonawcy ROMBUD orazo odrzuceniu ofert złożonych przez wykonawców:

WITKA, Budimex i PEDBUD, podając uzasadnienie faktyczne i prawne.

Zamawiający wskazał jako podstawę prawną odrzucenia przepis art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp podając, że w

związku z rozbieżnością w zastosowaniu stawki podatku VAT w formularzach ofertowych wykonawców biorących udział

w niniejszym postępowaniu, zamawiający wezwał wszystkich wykonawców do złożenia wyjaśnień dotyczących prawnej i

faktycznej podstawy zastosowania w ofercie danej stawki podatku VAT. W wyznaczonym terminie wykonawcy złożyli

stosowne wyjaśnienia.

Po szczegółowej analizie zamawiający uznał, iż ceny ofert złożonych przez ww. wykonawców, zostały ustalone z

uwzględnieniem jednej stawki podatku VAT, a mianowicie 23%, co według zamawiającego stanowi błąd w obliczeniu

ceny i stanowi podstawę do odrzucenia powyższych ofert.

Zwrócił uwagę na zapisy dokumentacji technicznej, w tym STWiOR oraz podzałącznikówProjekt techniczny instalacje sanitarne, sanitarne wewnętrzne. Stwierdził, że na tej podstawie uznać należy, że instalacje gazów

medycznych są wyrobem medycznym, w konsekwencji czego wykonawcy winni do wyceny złożonych ofert w ww.

zakresie zastosować stawkę podatku VAT w wysokości 8%, zgodnie z art. 41 ust. 2 w zw. z art. 146ef ust. 1 pkt 2) i w

zw. z pozycją 13 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U.2024 poz.361 ze

zm.). W PB „ROMBUD” składając ofertę przetargową wskazało, iż dostawa i montaż instalacji gazów medycznych będących częścią robót instalacyjnych sanitarnych, zostanie zlecone podwykonawcy, tj. firmie specjalistycznej

posiadającej określone prawem uprawnienia do dostarczenia i zamontowania tego typu instalacji. Na podstawie

przepisów ustawy o podatku od towarów i usług wykonanie instalacji gazów medycznych - o ile produkt ten spełniać

będzie warunki wymagane przepisami ustawy o wyrobach medycznych - może korzystać z preferencyjnej stawki

podatku VAT w wysokości 8%, a dla pozostałego zakresu robót określonych przez zamawiającego w SW Z zasadne było

zastosowanie stawki podatku VAT w wysokości 23%.

Ponadto zamawiający przypomniał, że w piśmie z 10 grudnia 2024 r. kierowanym do wykonawców, odpowiadając

na pytanie jednego z nich o treści: Czy zamawiający dopuszcza zastosowanie preferencyjnej stawki VAT dla

poszczególnych zakresów przedmiotu zamówienia? stwierdził, że: Wykonawca winien zastosować stawki podatku VAT

zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa dotyczącymi podatku od towarów i usług. Skoro więc przepis ustawy

podatkowej stanowi o preferencyjnej stawce podatku VAT do określonych towarów składających się na przedmiot

zamówienia, należało tę właśnie stawkę zastosować. Wykonanie instalacji gazów medycznych z reguły powiązane jest z

robotami budowlanymi, co nie wyklucza zastosowania stawki preferencyjnej do tej części zamówienia.

Jak stwierdził Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt III CZP 53/11:

Tylko oferty równoważne w zakresie obiektywnie sprawdzalnych elementów, a takim elementem jest stawka podatku

VAT wynikająca z obowiązujących przepisów, stwarzają możliwość porównania i tym samym równego traktowania

oferentów. (...) Oferta zawierająca niezgodną z obowiązującymi przepisami stawkę podatku VAT, wpływającego na

wysokość ceny brutto, niewątpliwie zaburza proces porównywania cen i musi być kwalifikowana jako zawierającą błąd w

obliczeniu ceny. Zgodnie z powołaną wyżej uchwałą SN oraz orzecznictwem KIO, zastosowanie błędnej stawki podatku

VAT przy ustalaniu ceny ofertowej, o ile nie stanowi oczywistej omyłki, stanowi błąd w obliczeniu ceny, który nie podlega

możliwości poprawy, i stanowi podstawę do odrzucenia oferty na podstawie art. 226 ust. 10 Pzp. Mając na uwadze

przeprowadzenie postępowania w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie

wykonawców, a także mając na uwadze złożone w tym zakresie wyjaśnienia, zamawiający odrzuca ww. oferty.

Z powyższą decyzją nie zgodzili się wykonawcy W ITKA oraz KDM, składając swoje odwołania (pierwszy 7 lutego

2025 r., drugi 10 lutego 2025 r.) do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej. Przy tym odwołujący 1 kwestionował wybór ofert

dokonany przez zamawiającego we wszystkich częściach zamówienia, odwołujący 2 wybór dokonany dla zadania 1.

Krajowa Izba Odwoławcza zważyła, co następuje

Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, stanowiska stron oraz zakres zarzutów

podnoszonych w odwołaniu Izba uznała, że odwołanie wniesione przez wykonawcę W ITKA nie zasługiwało na

uwzględnienie. Zasadne okazały się zarzuty podniesione przez wykonawcę KDM, w konsekwencji Izba uwzględniła

odwołanie w tej sprawie, w zakresie jaki został przez odwołującego 2 podtrzymany (zgodnie z pkt 3 sentencji) i nakazała

zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w zakresie Zadania 1; powtórzenie czynności

badania i oceny ofert, w tym odrzucenie oferty wykonawcy ROMBUD na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp, jako

zawierającej błąd w obliczeniu ceny.

Z uwagi na tożsamą tematykę obu odwołań tj. prawidłowość podjętych przez zamawiającego czynności, w

związku z badaniem w ofertach wykonawców poprawności zastosowania przez nich stawki podatku VAT, Izba odniesie

się łącznie do kwestii poruszonych w obu odwołaniach.

Na wstępie należy przypomnieć treść przepisów, które znajdą zastosowanie przy rozpoznawaniu

przedmiotowych spraw.

I tak, zgodnie z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp, zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie

zamówienia w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców oraz

przejrzysty.

Zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli zawiera błędy w obliczeniu ceny

lub kosztu.

Stosownie do art. 253 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp niezwłocznie po wyborze najkorzystniejszej oferty zamawiający

informuje równocześnie wykonawców, którzy złożyli oferty, o wykonawcach, których oferty zostały odrzucone - podając

uzasadnienie faktyczne i prawne.

Art. 239 ust. 1 ustawy Pzp stanowi, że zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę

​na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w dokumentach zamówienia.

Zgodnie z ustawą z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2023 r., poz. 1570) - dalej

„ustawa o VAT” obniżoną stawkę VAT w wysokości 8% stosuje się m.in. do: (1) gazów medycznych, które są

klasyfikowane jako produkty lecznicze w rozumieniu przepisów Prawa farmaceutycznego (art. 41 ust. 2 w związku z poz.

105 załącznika nr 3 do ustawy o VAT); (2) gazów będących wyrobami medycznymi, jeśli spełniają wymogi ustawy o

wyrobach medycznych; (3) nasadzenia zieleni gdy są częścią robót budowlanych (art. 41 ust. 12-12c oraz załącznik nr 3

do ustawy o VAT).

Należy przypomnieć, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Krajowej Izby Odwoławczej i sądów

okręgowych, błędne podanie stawki podatku VAT stanowi błąd w obliczeniu ceny. Sąd Najwyższy w uchwałach z dnia 20

października 2011 r. w sprawach o sygn. akt III CZP 52/11 oraz III CZP 53/11 przesądził, że: „Określenie w ofercie ceny

brutto z uwzględnieniem nieprawidłowej stawki podatku od towarów i usług stanowi błąd w obliczeniu ceny, jeżeli brak

jest ustawowych przesłanek wystąpienia omyłki (art. 89 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 29

stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759 ze zm.)”. Sąd Najwyższy zwrócił

uwagę, że: „jeżeli jednak zamawiający opisując w s.w.i.z. sposób obliczania ceny nie zawarł żadnych wskazań

dotyczących stawki podatku VAT, wówczas oferta zawierająca stawkę podatku VAT niezgodną o zobowiązującymi

przepisami, podlega odrzuceniu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 6 ustawy. O porównywalności ofert można bowiem

mówić dopiero wówczas gdy określone w ofertach ceny, mające być przedmiotem porównania, zostały obliczone z

zachowaniem tych samych reguł. Oferta zawierająca niezgodną z obowiązującymi przepisami stawkę podatku VAT,

wpływającego na wysokość ceny brutto, niewątpliwie zaburza proces porównywania cen i musi być kwalifikowana jako

zawierająca błąd w obliczeniu ceny”.

Stanowisko to zachowuje aktualność na tle obecnie obowiązującej ustawy Pzp. Przesądza ono, że to na

zamawiającym ciąży obowiązek weryfikacji zaoferowanej ceny pod kątem ustalenia, czy nie zawiera ona błędu w

obliczeniu ceny w zakresie określenia właściwej stawki podatku VAT. Zamawiający ma bowiem obowiązek prawidłowego

i zgodnego z przepisami prawa przygotowania i przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w

celu dokonania wyboru oferty najkorzystniejszej, w szczególności z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji i równego

traktowania wykonawców. Zasada ta doznała by uszczerbku w sytuacji w której zamawiający dokonałby wyboru oferty w

postępowaniu, w którym wykonawcy zastosowali do obliczenia ceny oferty różne stawki podatku VAT.

W obliczu powyższego należy stwierdzić, że zamawiający prawidłowo uznał, że w sytuacji gdy wykonawcy w

treści Formularza ofertowego wskazywali różne stawki podatku VAT (23 % lub też 8 i 23 %) należało skierować do nich

wezwanie do złożenia wyjaśnień w tym przedmiocie. Z kolei treść wyjaśnień pozwalała zamawiającemu po pierwsze na

ustalenie jakie stawki podatku VAT wykonawca zastosował, przy tym co istotne to treść wyjaśnień była podstawą

ustalenia na jakie zakresy zamówienia wykonawcy zastosowali (w przypadkach gdy tak było) preferencyjne stawki

podatku VAT, a po drugie z jakich przyczyn podjęli taką właśnie decyzję.

Zauważenia wymaga także, że przywołane wyżej stanowisko Sądu Najwyższego wskazuje, że decyzja

zamawiającego co do odrzucenia oferty wykonawcy w oparciu o przesłankę nakazującą odrzucenie oferty ze względu na

błąd w obliczeniu ceny, zależy od tego jakie zapisy znalazły się w dokumentacji prowadzonego postępowania, w

odniesieniu do zastosowanej stawki podatku VAT tj. czy zamawiający pozostawił wysokości stawki podatku VAT do

samodzielnego ustalenia oraz zastosowania przez wykonawców, w oparciu o obowiązujące przepisy, czy też wskazał w

SW Z i przesądził jaka stawka podatku VAT jest właściwa w przypadku tego konkretnego przedmiotu zamówienia. W tym

pierwszym przypadku bowiem naliczenie niewłaściwej stawki podatku VAT skutkuje obowiązkiem odrzucenia oferty na

podstawie art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp, w tym drugim natomiast zamawiający może dokonać poprawienia oferty

wykonawcy, w oparciu o przepis art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp.

Kluczowym zatem, dla oceny zarzutów niniejszego odwołania, było dokonanie analizy zapisów SW Z, w

szczególności Rozdziału XIX SW Z, w którym zamawiający wskazał w jaki sposób wykonawcy winni dokonać obliczenia

ceny oferty i ustalenie, czy zamawiający narzucił wykonawcom zastosowanie określonej stawki podatku VAT w ofercie,

czy też pozostawił jej ustalenie do decyzji podmiotu składającego ofertę. Należało też ocenić czy zapisy zamieszczone

w SW Z, stanowiące wytyczne co do tego w jaki sposób wykonawcy mają obliczyć cenę swojej oferty, były jednoznaczne

w swojej treści i ustalić czy były one przedmiotem wyjaśnień zamawiającego w toku prowadzonego postępowania.

W tym zakresie Izba, po zapoznaniu się z treścią postanowień SW Z zważyła, że zgodnie z pkt XIX.2 SW Z

zamawiający przewidział: Oferowaną cenę ryczałtową brutto wpisaną do formularza oferty należy wyliczyć w oparciu o:

„aktualne, powszechnie stosowane katalogi, cenniki, taryfikatory bądź inne wskaźniki kosztów, dane przedstawione w

SW Z, w tym wynikające z projektowanych postanowień umowy, opis przedmiotu zamówienia - dokumentacji projektowej

i jej zakresu, koszty wykonania w okresie udzielonej przez Wykonawcę gwarancji i wymaganych przeglądów

gwarancyjnych zabudowanych urządzeń na obiekcie oraz wykonanie czynności konserwacyjnych tychże urządzeń,

warunkujących utrzymanie gwarancji, ewentualne koszty pobranych od Zamawiającego mediów, koszty ubezpieczenia

OC, koszty związane z obowiązującymi przy wykonaniu zamówienia przepisami prawa w tym koszty należnego podatku

od towarów i usług VAT, jak również koszty wynikające z wszelkich upustów i rabatów”. Już w świetle powyższych

zapisów nie ulega wątpliwości, że zamawiający pozostawił wykonawcom kwestię ustalenia właściwej stawki podatku

VAT.

Jednocześnie, zgodnie z odpowiedziami na pytania do SW Z (pismo zamawiającegoz 10 grudnia 2024 r.)

zamawiający na pytanie: „Czy Zamawiający dopuszcza zastosowanie preferencyjnej stawki VAT dla poszczególnych

zakresów przedmiotu zamówienia ?”, udzielił następującej odpowiedzi: „Wykonawca winien zastosować stawki podatku

VAT zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa dotyczącymi podatku od towarów i usług”.

Tym samym nie budzi wątpliwości Izby, że jedynym nakazem, wyrażonym wprost w dokumentach zamówienia,

jak też wynikającym z odpowiedzi na pytania, był wymóg zastosowania stawki VAT zgodnie z obowiązującymi

przepisami ustawy o VAT. W konsekwencji pozostawienia wysokości stawki podatku VAT do samodzielnego ustalenia

oraz zastosowania przez wykonawców, w oparciu o obowiązujące przepisy, każdy z wykonawców miał obowiązek

samodzielnego ustalenia prawidłowej tj. zgodnej z obowiązującymi przepisami dla składanych ofert wysokości stawki

podatku VAT.

Z kolei obowiązkiem zamawiającego było dokonać weryfikacji poprawności działań wykonawców, a zatem ustalić

czy przyjęli oni w swoich ofertach właściwe dla danego zakresu stawki podatku VAT, przy tym jak zauważono powyżej,

powyższych ustaleń zamawiający powinien dokonać na podstawie udzielonych przez wykonawców wyjaśnień,

złożonych na wezwanie zamawiającego. Nie budzi przy tym wątpliwości treść wezwań skierowanych do wykonawców

21 stycznia 2025 r., w których zamawiający oczekiwał wyjaśnienia prawnego i faktycznego zastosowania określonych w

ofertach stawek VAT, w zakresie każdego z zadań. Wykonawca udzielając odpowiedzi powinien zatem precyzyjnie

wyjaśnić na jakie zakresy zamówienia zastosował daną stawkę podatku i na jakiej podstawie podjął przedmiotowe

decyzje.

Odnosząc się w dalszej części do zastosowanych przez wykonawców stawek VAT w ofertach Izba w pierwszej

kolejności pragnie poczynić następującą uwagę.

Krajowa Izba Odwoławcza nie ustala prawidłowości stawki VAT w taki sposób, jak czynią to organy podatkowe każdy podatnik może uzyskać indywidualną informację podatkową i wiążącą informację stawkową (W IS). Zgodnie

z informacją podaną na stronie : „Wiążąca informacja stawkowa i interpretacja indywidualna to dwie odrębne instytucje

prawne, obsługiwane przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Interpretacje indywidualne funkcjonują od 2007 r.,

natomiast decyzje W IS są wydawane od 2019 r.” Jak wyjaśniono na wskazanej stronie: „Przepisy prawa podatkowego

określają różne tryby postępowania w celu uzyskania W IS i interpretacji indywidualnych. Odmienny jest także zakres

podmiotowy i przedmiotowy obu tych instytucji. Konsekwentnie - inna jest też procedura wydawania W IS i interpretacji

indywidualnych. Do wydawania W IS stosuje się art. 42a - 42i ustawy o VAT , jak również przepisy działu IV Ordynacji

podatkowej , z wyłączeniem rozdziałów 17, 18, 19 i 20. Natomiast w zakresie wydawania interpretacji indywidualnych

stosuje się przepisy art. 14b-14s Ordynacji podatkowej. W celu uzyskania kompleksowej informacji dotyczącej podatku

VAT, obejmującej zarówno stawkę, jak i inne elementy konstrukcyjne podatku, np. wyeliminowanie obowiązku

zastosowania zwolnienia czy ustalenie podstawy opodatkowania, konieczne jest złożenie zarówno wniosku ORD-IN, aby

otrzymać interpretację indywidualną (w zakresie np. wyeliminowania lub zastosowania zwolnienia oraz ustalenia

podstawy opodatkowania), jak i wniosku WIS-W, aby otrzymać WIS (w zakresie stawki podatku VAT)”.

To zatem organy podatkowe są właściwe do wydawania wiążących informacji w zakresie stawki VAT, a nie

Krajowa Izba Odwoławcza. Krajowa Izba Odwoławcza może jedynie oceniać „prawidłowość” stawki VAT w

postępowaniu o udzielenie zamówienia, w którym wniesiono rozpatrywane odwołanie. Izba rozpatruje „prawidłowość”

stawki VAT wyłącznie pod kątem ewentualnych naruszeń przez zamawiającego przepisów ustawy Pzp, opierając się

przy tym na dowodach przedłożonych przez strony i uczestników postępowania. Dlatego też nie można wywodzić z

dotychczasowego orzecznictwa Krajowej Izby Odwoławczej, że dla danego zakresu czy przedmiotu zamówienia in

abstracto (np. dla wykonania instalacji gazów medycznych) określona stawka VAT jest właściwa. Powyższe zależne jest

od wielu okoliczności takich jak zapisy zamieszczone w dokumentacji postępowania, wyjaśnienia składane w

postępowaniu, jak też zależne jest od dowodów jakie strony przedłożyły na potwierdzenie prezentowanych przez nich

stanowisk.

Rola Izby w postępowaniu sprowadza się zatem do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a

zatem w pierwsze kolejności ustalonego dla danej sprawy stanu faktycznego, który to ustalany jest na podstawie

dokumentacji postępowania, jak też dowodów przedkładanych przez strony i uczestników postępowania.

Nie ma także podstaw w okolicznościach tej sprawy, aby popierać pogląd o określonej stawce VAT orzeczeniami

Krajowej Izby Odwoławczej. Jak zostało wcześniej powiedziane, Izba ustala czy zamawiający w danym postępowaniu,

przy opisanym przez niego zakresie zamówienia dopuścił się naruszeń przepisów ustawy Pzp, w tej sprawie czy

prawidłowo uznał, że właściwe będzie przyjęcie jednej stawki VAT - 23% czy też należy z zakresu zamówienia wydzielić

instalację gazów medycznych i prace związane z wykonaniem i utrzymaniem tzw. zieleni. Także wydane w niniejszej

sprawie orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej jest wiążące wyłącznie dla stron postępowania odwoławczego, i

ostatecznie może okazać się, że prawidłowa stawka VAT, ustalona jako wiążąca dla danego przedmiotu zamówienia

przez właściwe organy podatkowe jest inna, niż ustalona na podstawie materiału dowodowego, złożonego przez strony

postępowania odwoławczego.

W okolicznościach przedmiotowej sprawy, na podstawie zebranego materiału dowodowego Izba uznała, że

właściwe w tej sprawie było zastosowanie obniżonych stawek podatku VAT - 8% na: wykonanie instalacji gazów

medycznych (we wszystkich częściach zamówienia) oraz dla nasadzenia zieleni (stanowiącej opis zamówienia w

zakresie części 1).

W zakresie instalacji gazów medycznych wskazać należy, że ta stanowi wyrób medyczny w rozumieniu

przepisów ustawy z dnia 7 kwietnia 2022 r. o wyrobach medycznych, zaliczony do klasy IIb. Nie można zgodzić się z

argumentacją odwołującego 1, że zamawiający nie wskazał, że w zakresie instalacji gazów medycznych oczekuje

dostawy wyrobu medycznego, gdyż jednoznacznie zostało to opisane w dokumentach zamówienia: dokumentacji

technicznej stanowiącej Załącznik nr 1, 2 i 3 w podzałącznikach STWiOR (Branża sanitarna) - odpowiednio dla każdego

z zadań, określono, iż „instalacje zasilające w gazy medyczne są zakwalifikowane do klasy wyrobów medycznych II b,

montowana armatura i wyposażenie powinny być zarejestrowane jako wyroby klasy II a oraz II b” (odpowiednio dla

Zadania nr 1 - strona 26, dla Zadania nr 2 - strona 24, dla Zadania nr 3 - strona 25), a w podzałącznikach Projekt

techniczny - instalacje sanitarne, sanitarne wewnętrzne, zamawiający określił warunki techniczne ich wykonania, tj.

„Projektowaną instalację gazów medycznych należy wykonać zgodnie z wymaganiami zawartymi w PN-EN ISO73961:2016-07 - „Systemy rurociągowe do gazów medycznych - Część 1: Systemy rurociągowe do sprężonych gazów

medycznych i próżni” oraz zgodnie z przepisami BHP i ppoż. Projektowane instalacje gazów medycznych, zgodnie z

Dyrektywą 93/42/EW G oraz przepisami krajowymi (Ustawao wyrobach medycznych z dnia 7 kwietnia 2022 r.- Dz. U. z

2022 r. poz. 974), zostały zaliczone do wyrobów medycznych klasy IIb. Instalacja, jako wyrób medyczny, powinna zostać

oznakowana obowiązkowym znakiem CE. Wszystkie przywołane w niniejszym projekcie normy zharmonizowane z

Dyrektywą 93/42/EW G, w trakcie wykonywania instalacji, muszą być przestrzegane, tak aby instalacja mogła zostać

oznakowana przez jej Wykonawcę znakiem CE” (odpowiednio dla Zadania nr 1 - strona 148, dla Zadania nr 2 - strona 62,

dla Zadania nr 3 - strona 91).

Z kolei sprzedaż zamawiającemu wyrobu medycznego w postaci instalacji rurociągowej gazów medycznych

podlega opodatkowaniu 8% stawką VAT. Zgodnie z poz. 13 tabeli Załącznika nr 3 do ustawy o podatku od towarów i usług

stawką 8% VAT opodatkowane są: „Wyroby medyczne, wyposażenie wyrobów medycznych, systemy i zestawy

zabiegowe, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/745 z dnia 5 kwietnia

2017 r. w sprawie wyrobów medycznych, zmiany dyrektywy 2001/83/W E, rozporządzenia (W E) nr 178/2002 i

rozporządzenia (W E) nr 1223/2009 oraz uchylenia dyrektyw Rady 90/385/EW G i 93/42/EW G (Dz.Urz. UE L 117 z

05.05.2017, str. 1, z późn. zm.), oraz wyroby medyczne do diagnostyki in vitro i wyposażenie wyrobów medycznych do

diagnostyki in vitro, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/746 z dnia 5

kwietnia 2017 r. w sprawie wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro oraz uchylenia dyrektywy 98/79/W E i decyzji

Komisji 2010/227/UE (Dz.Urz. UE L 117 z 05.05.2017, str. 176, z późn. zm.), dopuszczone do obrotu na terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej”.

Z przepisów ustawy o VAT wynika jednoznacznie, że preferencyjna stawka 8% dla wyrobu medycznego znajduje

zastosowanie zawsze, gdy wybór medyczny spełnia warunki dopuszczenia do obrotu. Skoro zatem w przedmiotowym

postępowaniu zamawiający wymaga wykonania i dostarczenia przez wykonawców instalacji gazów medycznych,

będącej wyrobem medycznym z odpowiednim certyfikatem - tym samym zastosowanie znajdzie preferencyjna stawka

podatku.

Na takie właśnie rozumienie przepisów ustawy o VAT w omawianym zakresie oraz taki właśnie tryb postępowania

wskazuje także przedłożona przez zamawiającego, jako dowód w sprawie, Interpretacja indywidulana Izby Skarbowej w

Bydgoszczy z dnia 8 lipca 2013 r. ITPP1/443-345/13/TS. Okoliczności faktyczne opisywane w przedmiotowej sprawie

były bardzo zbliżone do tych, które mają miejsce w prowadzonym postępowaniu. O wydanie indywidualnej interpretacji do

organu podatkowego zwróciła się Spółka, która w wyniku przeprowadzonego postępowania zawarła ze Szpitalem

umowę, której przedmiotem była przebudowa istniejącego Oddziału chirurgicznego i Bloku operacyjnego na nowy

Oddział Chirurgiczny z Pododdziałem Oparzeniowo-Urazowym w zakresie robót remontowych, ogólnobudowlanych,

wykończeniowych oraz instalacyjnych branży sanitarnej, elektrycznej oraz teletechnicznej w obrębie jednego obiektu.

Wynagrodzenie, podobnie jak w niniejszej sprawie, ustalono na kwotę ryczałtową, która zostanie zapłacona Spółce po

dokonaniu protokolarnego odbioru robót. Jednym z elementów zadania była instalacja gazów medycznych. Zamawiający

zastrzegł, że wymagane jest złożenie odnośnie oferowanego systemu rurociągowego do gazów medycznych

oświadczenia Spółki, że po wykonaniu w ramach przedmiotowego zamówienia systemu rurociągowego do gazów

medycznych, dostarczy zamawiającemu deklarację zgodności CE lub Certyfikat zgodności CE, który będzie potwierdzał

spełnianie przez oferowany produkt wymogów określonych w ustawie o wyrobach medycznych. W związku z

powyższym Spółka zwróciła się do organu podatkowego z zapytaniem, czy właściwe jest podzielenie przedmiotu

zamówienia i zastosowanie stawki podatku VAT w wysokości 8% za wykonanie instalacji gazów medycznych, natomiast

dla pozostałego zakresu robót stawki podstawowej w wysokości 23%.

Organ rozpoznający sprawę uznał, iż w celu ustalenia prawidłowej stawki VAT należy wziąć pod uwagę wszystkie

okoliczności, w jakich dokonywana jest rozpatrywana transakcja. Należy określić czy powyższa transakcja składa się z

zespołu świadczeń i czynności, tj. czy są to dwa lub więcej niż dwa świadczenia odrębne i niezależne, czy też jest to

jedno świadczenie kompleksowe. Stwierdził również, że prace związane z instalacją gazów medycznych i pozostałe

roboty ogólnobudowlane podejmowane w ramach zawartej umowy dotyczącej przebudowy oddziału szpitala należy w tak

przedstawionym opisie sprawy potraktować jako świadczenia odrębne, opodatkowane właściwymi dla tych usług

stawkami. Wykonanie wszystkich elementów zadania będącego przedmiotem przetargu objęte jest jedną umową, jednak

dla każdego z elementów opracowana została dokumentacja techniczna zawierająca przedmiar robót oraz „kosztorysy

orientacyjne”. Za uznaniem czynności instalacji gazów medycznych jako niezależnej przemawiał zdaniem organu

również fakt, iż Spółka zleciła wykonanie systemu rurociągowego do gazów medycznych firmie specjalistycznej,

posiadającej określone prawem uprawnienia do dostarczenia i zamontowania tego typu instalacji. W konsekwencji organ

uznał, że wykonanie instalacji gazów medycznych - o ile produkt ten spełniać będzie warunki wymagane przepisami

ustawy o wyrobach medycznych - może korzystać z preferencyjnej stawki podatku 8%, zgodnie z art. 41 ust. 2 w

związku z poz. 105 załącznika nr 3 do ustawy o podatku od towarów i usług. Odnośnie natomiast świadczenia

pozostałych usług ogólnobudowlanych w zakładzie opieki zdrowotnej, zastosowanie będzie miała podstawowa stawka

podatku w wysokości 23%, w myśl art. 41 ust. 1 ww. ustawy o VAT jako, że żaden przepis ustawy o podatku od towarów

i usług ani przepisy wykonawcze do tej ustawy nie przewidują obniżonej stawki VAT do wykonywania ww. prac w

pomieszczeniach służby zdrowia.

Podobnie w sprawie będącej przedmiotem odwołania mamy do czynienia z sytuacją, w której zamawiający, w

dokumentacji postępowania, a ściślej w przywoływanych wyżej zapisach dokumentacji projektowej, wyodrębnił zakres

prac obejmujących wykonanie instalacji gazów medycznych i wskazał, że jest ona wyrobem medycznym klasy IIb. Tym

samym dla wyodrębnionego w niej zakresu należało zastosować stawkę podatku VAT właściwą dla niego tj. 8%.

Nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja odwołującego 1, że z treści SW Z wynika przedmiot zamówienia,

którym jest wykonanie robót budowlanych, nie wyodrębniono natomiast w nazwie postępowania dostawy i montażu

instalacji gazów medycznych. Podobnie w zakresie wskazywanych kodów CPV, które to zdaniem odwołującego 1

powinny oddawać i opisywać zakres zamówienia. Izba zwraca uwagę, że sama nazwa zamówienia nie przesądza o

zastosowaniu lub też nie określonej stawki podatku VAT, należy bowiem brać pod uwagę zakres opisany w dokumentacji,

a z tej wynika bezspornie, że przedmiotem są także dostawy i usługi. Jak trafnie zwrócił uwagę zamawiający np. w

zakres zadania nr 1 wchodzi dostawa i montaż dźwigów osobowych o wartości ok. 800 tys. złotych, których też nie

wyodrębniono w nazwie przedsięwzięcia. Nie decyduje zatem samo określenie zamówienia jako roboty budowlane, gdyż

powyższe służy wyłącznie zakwalifikowaniu z jakim rodzajem zamówienia mamy do czynienia (dostawy, usługi, roboty

budowlane), zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 ustawy Pzp i przyjęciu właściwej procedury udzielenia zamówienia. Podobnie

nie sposób budować argumentacji na wskazaniu jakie kody CPV zamawiający wymienił w Rozdziale IV pkt 7 SW Z, nie

sposób jest bowiem w treści SW Z wymienić wszystkich kodów CPV. Samo w sobie nie może to być argumentem

przemawiającym za tym, że nie sposób było z dokumentacji wyodrębnić zakresu związanego z instalacją gazów

medycznych. Przy tym argument ten jest nietrafiony także z tej przyczyny, że w przedmiarach dla wszystkich zadań jest

wyraźnie wskazana Klasyfikacja robót wg Wspólnego Słownika Zamówień oraz wskazanie na kod 24111500-0 - Gazy

medyczne.

Izba nie podziela poglądu wykonawcy W ITKA, żeprzedmiot zamówienia, skoro został zakwalifikowany generalnie

jako roboty budowlane, to winien być postrzegany jako jedno świadczenie, wobec którego zaistniały podstawy do

zastosowania konstrukcji tzw. świadczenia o kompleksowym charakterze.

Zgodnie z utrwalonym poglądem TSUE, jak też w polskim orzecznictwie wskazuje się, że zasadniczo każde

świadczenie dla celów opodatkowania VAT powinno być uznawane za odrębne i niezależne. Z tzw. świadczeniem

kompleksowym mamy do czynienia w sytuacji, gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną

usługę lub jedną dostawę. Wówczas przyjmuje się, że nie powinny być one sztucznie dzielone dla celów podatkowych i

uznaje, że tworzą jednolite świadczenie do celów stosowania przepisów ustawy o VAT.

Definiując świadczenia kompleksowe, warto odnieść się do wskazań Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

- dalej „TSUE” (przykładowo do wyroku z dnia 27 października 2005 r. Levob Verzekeringen BV i OV Bank NV przeciwko

Staatssecretaris van Financien, sygn. C-41/04C-41/04), który na ten temat wypowiadał się już wielokrotnie, rozstrzygając

przy tym spory, w których uczestniczyły również polskie organy skarbowe. Zgodnie z poglądem prezentowanym przez

TSUE usługa kompleksowa powinna opierać się na łącznym wykonywaniu kilku świadczeń, które służą realizacji

głównego celu gospodarczego danej umowy; świadczenia składowe mają charakter komplementarny - poszczególne

usługi składają się w całość; nabywca nie jest zainteresowany odrębną realizacją poszczególnych składowych

świadczenia kompleksowego; poszczególne czynności są ze sobą tak ściśle związane, że ich rozdzielenie miałoby

charakter sztuczny.

Kierując się tak sformułowanymi wytycznymi nie sposób uznać, że mamy w tej sprawie do czynienia ze

świadczeniem kompleksowym. W świetle postanowień SW Z przywołanych wyżej nie budzi wątpliwości, że instalacja

gazów medycznych została wyodrębniona przez zamawiającego w dokumentacji projektowej i opisana oddzielnie.

Ponadto zamawiający wielokrotnie podkreślał w treści ww. dokumentacji, że jest to wyrób medyczny klasy IIb, którego

dotyczą szczególne warunki wykonania i odbioru. Zamawiający wprost wskazał również na normę PN-EN ISO 7396-11:20016-07, która dotyczy ww. szczególnych warunków projektowania i wykonywania instalacji gazów medycznych jako

wyrobu medycznego. Z treści wyjaśnień złożonych przez ROMBUD w postępowaniu wynika także, że ten zakres będzie

zlecony podwykonawcy tj. specjalistycznej firmie posiadającej określone prawem uprawnienia do dostarczenia i

zamontowania tego typu instalacji. Podobną argumentację powiela wykonawca KDM, wskazując na zamiar powierzenia

podwykonawcy tej części zamówienia (dowód: przykładowa oferta z 23 grudnia 2024 r. od potencjalnego podwykonawcy

na wykonanie instalacji gazów medycznych - zastrzeżona jako tajemnica przedsiębiorstwa).

Bez znaczenia dla oceny w tej sprawie pozostaje okoliczność, że co podkreśla odwołujący 1, w wyniku realizacji

każdego z opisywanych 3 zadań powstaną nowe, powiększone obiekty kubaturowe i to rzekomo miałoby decydować o

uznaniu powyższych świadczeń za kompleksowe. Nie ma bowiem znaczenia czy mamy do czynienia z remontem

istniejącego budynku czy też z budową lub rozbudową obiektu. W przypadku budowy czy rozbudowy o nowe/

powiększone obiekty kubaturowe teoretycznie możliwą byłaby sytuacja w której zamawiający wszczyna w pierwszej

kolejności postępowanie na wykonanie robót budowlanych polegających na budowie nowych obiektów a następnie

wszczyna kolejne na wykonanie potrzebnych robót instalacyjnych, w tym w zakresie instalacji gazów medycznych.

Powyższe jest dowodem na to, że świadczenia powyższe nie mają charakteru kompleksowych.

Nie sposób jest także uznać za trafioną argumentacji wykonawcy W ITKA, żew formularzu ofertowym

zamawiający oczekiwał wskazania jednej stawki VAT, na co miała wskazywać konstrukcja tego formularza (zamawiający

miał żądać stawki podatku VAT a nie stawek tego podatku). Formularz ofertowy jest dokumentem edytowalnym,

przekazywanym jako wzór do wypełnienia przez wykonawcę i to zadaniem wykonawcy, jako profesjonalisty, jest

wskazanie prawidłowego podatku od towarów i usług a jeśli wykonawca ma w tym zakresie wątpliwości - ich

wyartykułowanie na etapie postępowania.

Także przywoływany przez odwołującego 1 zapis we wzorze umowy w § 6 ust. 1, w którym to w dopisku

znajdującym się w nawiasie zamawiający wskazał, iż stawka VAT to 23% nie może być uznany jako argument dla

zastosowania tej stawki podatku na całość zamówienia. Należy zauważyć, że przedmiotowy wzór umowy został

udostępniony w ramach odpowiedzi na pytania zestaw 5, z kolei w zestawie 6 udzielonych odpowiedzi zamawiający

doprecyzował, że wykonawca jest zobowiązany zastosować stawki podatku VAT zgodnie z obowiązującymi w tym

zakresie przepisami podatkowymi. Należy także przypomnieć, że przekazany przez zamawiającego projekt umowy

będzie podlegał uzupełnieniu o właściwe dane (w tym cenę oferty netto, brutto i należny podatek VAT) po wyborze oferty,

przed jej zawarciem. Tym samym dane które zostaną tam wpisane są pochodną oświadczenia woli złożonego przez

wykonawcę w treści oferty.

Tym samym, mając na uwadze, że przepis powszechnie obowiązującej ustawy podatkowej stanowi o

preferencyjnej stawce podatku VAT do określonych towarów składających się na przedmiot zamówienia - instalacji

gazów medycznych, należało tą właśnie stawkę zastosować. Wykonanie instalacji gazów medycznych z reguły

powiązane jest z robotami budowlanymi, co nie wyklucza zastosowania stawki preferencyjnej do tej części zamówienia.

Skoro ustawa podatkowa nie rozróżnia zastosowania określonej stawki podatku VAT od kwestii łączenia lub nie instalacji

gazów medycznych z robotami budowalnymi - nieuprawnione jest zdaniem Izby stanowisko odwołującego 1, że z uwagi

na rodzaj prowadzonego postępowania (roboty budowlane) należało sporządzając ofertę zastosować na całość prac

stawkę podstawową w wysokości 23%.

W konsekwencji Izba uznała, że odwołanie o sygn. akt KIO 454/25 nie zasługiwałona uwzględnienie i na

podstawie art. 553 zdanie pierwsze ustawy Pzp orzekła jak w pkt 1 sentencji. Zgodnie bowiem z treścią art. 554 ust. 2 pkt

1 ustawy Pzp, Izba uwzględnia odwołanie, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów ustawy, które miało wpływ lub może

mieć istotny wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia. Brak potwierdzenia się zarzutów wskazanych

w odwołaniu powoduje, iż w przedmiotowym stanie faktycznym nie została wypełniona hipoteza normy prawnej

wyrażonej w ww. przepisie, ponieważ zamawiający dokonał badania oferty odwołującego 1, w sposób w pełni zgodny z

postanowieniami zarówno SW Z jak i powszechnie obowiązującego prawa. Odrzucenie oferty zawierającej stawkę VAT

niezgodną z ustawą o VAT było w okolicznościach przedmiotowej sprawy w pełni uzasadnione. Tym samym dokonany

przez zamawiającego wybór, jako najkorzystniejszej, oferty złożonej przez ROMBUD był prawidłowy (z zastrzeżeniem,

że dotyczy to oceny zastosowania stawki VAT 8% dla instalacji gazów medycznych).

O kosztach postępowania w tej sprawie orzeczono stosownie do wyniku postępowania - na podstawie art. 557 i

art. 575 ustawy Pzp oraz w oparciu o przepisy § 8 ust. 2 w zw. z § 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30

grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz

wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r., poz. 2437).

Odnosząc się z kolei do zakresu prac dotyczących wykonania i utrzymania zieleni nie jest sporne w sprawie, że

w zakresie zamówienia w ramach Zadania 1 mieści się zagospodarowanie terenów zieleni, które znajdą się wokół

budowanego obiektu. Zakres ten został opisany w Szczegółowym opisie przedmiotu zamówienia, w pliku projekt

architektoniczno-budowlany, pkt 5: „W zakresie zagospodarowania terenu projektuje się m. in.: parkingi, ciągi piesze,

drogi dojazdowe, techniczne i ppoż., niezbędną wycinkę drzew i uporządkowanie terenów zielonych”. Szczegółowy

zakres prac określony został w dokumentach: „Inwentaryzacja dendrologiczna, projekt gospodarki szatą roślinną, projekt

nasadzeń kompensacyjnych”, w którym w pkt 7 wskazano, że pielęgnacja ma obejmować okres 3 lat oraz w odrębnym

przedmiarze robót dotyczącym zieleni. W zakres prac, co wynika z kolei z przedmiarów robót, wchodzi w szczególności

wykonanie nasadzeń oraz pielęgnacja zieleni.

Nie budzi wątpliwości, że zagospodarowanie terenów zieleni powinno być objęte 8% stawką podatku VAT.

Właściwą klasyfikacją PKWiU dla świadczonych usług zagospodarowania terenów zieleni wokół budynku jest PKWiU

81.30, zgodnie z załącznikiem nr 3 do ustawy o podatku od towarów i usług, obejmującym usługi objęte 8% stawką VAT.

Podobnie, jak w przypadku wykonania instalacji gazów medycznych, także odniesieniu to tych usług, chociaż

wykonywane są w ramach inwestycji (robót budowlanych) jako, że są realizowane niejako obok nich, posiadają swoją

odrębną dokumentację projektową oraz przedmiar - winny być traktowane odrębnie od robót budowlanych, zgodnie z

przywołaną wyżej zasadą, że każde świadczenie dla celów VAT powinno być traktowane jako odrębne i niezależne.

Również w tym przypadku nie sposób jest twierdzić, że wraz z pracami budowlanymi tworzą jedną kompleksową usługę

i mogą zostać uznane jako pomocnicze.

Tym samym, traktowane jako odrębne świadczenie, które mieści się w grupowaniu PKWiU 81.30., dla którego

zastosowanie znajdzie art. 41 ust. 12-12c oraz załącznik nr 3 do ustawy o VAT - winny zostać opodatkowane

preferencyjną stawką podatku VAT - 8%.

Powyższe stanowisko zostało również wyrażone w interpretacjach podatkowych: Wiążącej Informacji Stawkowej

z dnia 19 września 2023 r. 0112-KDSL2-1.440.250.2023.4.SS, oraz Interpretacji Indywidualnej z dnia 3 listopada 2016 r.

IPPP2/4512-632/16-3/BH, które odwołujący 2 przedłożył jako dowód w sprawie (załącznik do pisma procesowego z 24

lutego 2025 r.). Izba w szczególności zwraca uwagę na treść drugiej z nich, w której organ oceniał prawidłowość

zastosowania obniżonej stawki podatku VAT dla prac polegających na zagospodarowaniu terenów zieleni,

wykonywanych w ramach kontraktu na roboty budowlane. W Interpretacji wskazano, że te podlegają opodatkowaniu

stawką VAT 8% przewidzianą w poz. 176 załącznika nr 3 do Ustawy o VAT. Natomiast wykonywane w ramach tego

samego kontraktu usługi budowlane podlegają opodatkowaniu stawką VAT - 23%.

Izba dopuściła także dowód przedłożony przez odwołującego 2 w załączeniu do pisma procesowego z 24 lutego

2025 r. z treści oferty handlowej z 30 grudnia 2024 r. na zagospodarowanie terenów zieleni, dotyczącą inwestycji

realizowanej przez zamawiającego (w zakresie cen objęta tajemnicą przedsiębiorstwa wykonawcy) na okoliczność, że

zakres prac związanych z zagospodarowaniem terenów zieleni w ramach tej inwestycji może być zlecony

podwykonawcy, a stawka którą stosuje podwykonawca wynosi 8%. Powyższa stanowi dowód na potwierdzenie, że ten

zakres prac, jako odrębny od robót budowlanych, powierzony zostanie podmiotowi, który stosuje stawkę podatku VAT w

wysokości 8%.

Powyższą interpretację co do zastosowania obniżonej stawki VAT potwierdza sam wykonawca ROMBUD, który

w piśmie procesowym z 14 lutego 2025 r. - przystąpieniu do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego

stwierdza: „oferta złożona przez przystępującego, została przygotowana przy zastosowaniu właściwej stawki VAT, tj. 8%

zarówno dla zakresu obejmującego gazy medyczne jak i prac związanych z wykonaniem i utrzymaniem zieleni”.

Tym samym przedmiotem oceny Izby, w tym konkretnym stanie faktycznym, było nie tyle ustalenie jaka stawka

podatku VAT jest właściwą dla zakresu polegającego na wykonaniu i utrzymaniu zieleni, ale ocena czy z treści złożonych

przez ROMBUD w postępowaniu wyjaśnień wynika, że ten dla tego zakresu obniżoną stawkę podatku VAT zastosował.

Na tak zadane pytanie należy odpowiedzieć przecząco. ROMBUD bowiem, w treści złożonych w toku

postępowania wyjaśnień z 21 stycznia 2025 r., odnosi się wyłącznie do zakresu robót związanych z instalacją gazów

medycznych. Nie odnosi się w ogóle do zakresu dotyczącego utrzymania zieleni, stąd zamawiający oceniając te

wyjaśnienia nie miał żadnych podstaw, aby uznać, że również w odniesieniu do prac związanych z utrzymaniem zieleni

wykonawca ten stosuje stawkę obniżoną. Wątpliwość zamawiającego w tym zakresie powinien dodatkowo wzbudzić

fakt, że inny wykonawca - KDM w swoich wyjaśnieniach także ten zakres wyszczególnił, jako podlegający opodatkowaniu

inną, obniżoną stawką.

Z kolei argumentacja ROMBUD prezentowana w piśmie procesowym - przystąpieniu, jak też prezentowana na

rozprawie, nie mogła przez Izbę być wzięta pod uwagę przy ocenie złożonych w toku postępowania wyjaśnień a w

konsekwencji nie mogła mieć wpływ na ocenę prawidłowości złożonej oferty. Twierdzenia, że udzielając wyjaśnień

zamawiającemu w piśmie z 21 stycznia 2025 r. ROMBUD odniósł się generalnie do zakresu robót związanych z

instalacją gazów medycznych, ponieważ występują one we wszystkich trzech zadaniach objętych postępowaniem,

natomiast prace związane z utrzymaniem zieleni znajdują się tylko w zadaniu 1, a w związku z tym informacja o

zastosowanej stawce podatku VAT na ten zakres została pominięta jako nieproblematyczna, nie mogą zostać przez Izbę

uznane. Podobnie dowody w postaci wydruków pierwszych stron kosztorysów sporządzonych dla zadania 1, z których

wynikać miało, że łączna wartość kosztorysów netto, brutto i podatek VAT odpowiada kwotom umieszczonym w

formularzu ofertowym, a ROMBUD dla prac związanych z utrzymaniem zieleni zastosował stawkę VAT - 8% należy

uznać za dowody spóźnione.

Izba zwraca bowiem uwagę, że ocenie w ramach postępowania odwoławczego podlegają czynności

zamawiającego dokonane w toku postępowania, jak też dokumenty w toku postępowania przekazywane i składane. W

konsekwencji wyłącznej ocenie mogą zostać poddane wyjaśnienia złożone przez ROMBUD w postępowaniu, a z tych w

żaden sposób nie wynika, że w ofercie zastosowana została obniżona stawka VAT także dla zakresu związanego z

pielęgnacją zieleni skoro odniesiono się w nich wyłącznie do prac polegających na instalacji gazów medycznych.

Z tych też powodów, na podstawie złożonych w toku postępowania wyjaśnień, zamawiający winien uznać, że

ROMBUD przyjął w swojej ofercie stawkę podatku VATw wysokości 23% w ramach Zadania nr 1 do prac związanych z

tzw. zielenią. Przy czym, jak już wyżej wskazano, stawka ta dla tego zakresu jest nieprawidłowa, a tym samym świadczy

o błędzie w obliczeniu ceny.

Zamawiający błędnie oceniając wyjaśnienia zaniechał zastosowania art. 226 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp, co

stanowiło naruszenie przepisów postępowania. W konsekwencji, doprowadziło to do wyboru oferty ROMBUD w części 1

zamówienia z naruszeniem art. 239 ust. 1 ustawy Pzp, ponieważ nie jest ona ofertą najkorzystniejszą w rozumieniu

kryteriów oceny ofert, a powinna podlegać odrzuceniu.

W konsekwencji Izba uznała, że odwołanie o sygn. akt KIO 500/25 zasługiwałona uwzględnienie i na podstawie

art. 553 zdanie pierwsze ustawy Pzp orzekła jak w pkt 3 sentencji. Zgodnie bowiem z treścią art. 554 ust. 2 pkt 1 ustawy

Pzp, Izba uwzględnia odwołanie, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów ustawy, które miało wpływ lub może mieć istotny

wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia. Potwierdzenia się zarzutów wskazanych w odwołaniu powoduje,

iż w przedmiotowym stanie faktycznym została wypełniona hipoteza normy prawnej wyrażonej w ww. przepisie,

ponieważ zamawiający dokonał badania oferty ROMBUD w zakresie zadania 1, w sposób błędny, z naruszeniem

przepisów ustawy Pzp. Obowiązkiem zamawiającego było odrzucenie oferty zawierającej stawkę VAT niezgodną z

ustawą o VAT, w konsekwencji dokonany przez zamawiającego wybór, jako najkorzystniejszej w Zadaniu 1, oferty

złożonej przez ROMBUD był nieprawidłowy.

O kosztach postępowania w tej sprawie orzeczono stosownie do wyniku postępowania - na podstawie art. 557 i

art. 575 ustawy Pzp oraz w oparciu o przepisy § 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z

dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz

wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r., poz. 2437).

Przewodnicząca:……………………………………….

Uzasadnienie liczy 80 597 znaków.

Dokument w bazie źródłowej