Sygn. akt: KIO 3834/23
WYROK
Warszawa, dnia 12 stycznia 2024 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca:Aleksandra Kot
Protokolant: Rafał Komoń
po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 20 grudnia 2023 r.
przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: ECO-ABC sp. z o.o. z siedzibą w Bełchatowie
oraz Olsztyński Zakład Komunalny sp. z o.o. z siedzibą w Olsztynie (dalej: „Odwołujący”) w postępowaniu prowadzonym
przez Szpital Miejski św. J.P. w Elblągu z siedzibą w Elblągu (dalej: „Zamawiający”),
przy udziale uczestnika po stronie Zamawiającego - wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia:
EMKA S.A. z siedzibą w Żyrardowie oraz Port Service sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku
orzeka:
1.Oddala odwołanie.
2.Kosztami postępowania obciąża Odwołującego i:
2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7 500,00 zł (słownie: siedem tysięcy pięćset
złotych 00/100) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600,00 zł (słownie:
trzy tysiące sześćset złotych 00/100) poniesioną przez Odwołującego tytułem wynagrodzenia
pełnomocnika oraz kwotę 3 600,00 zł (słownie: trzy tysiące sześćset złotych 00/100) poniesioną przez
Zamawiającego tytułem wynagrodzenia i wydatków pełnomocnika;
2.2.zasądza od Odwołującego na rzecz Zamawiającego kwotę 3 600,00 zł (słownie: trzy tysiące sześćset złotych
00/100) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez Zamawiającego tytułem
wynagrodzenia i wydatków pełnomocnika.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:…………………………………
KIO 3834/23
Uzasadnienie
Szpital Miejski św. J.P. w Elblągu z siedzibą w Elblągu (dalej: „Zamawiający” lub „Szpital”) prowadzi na podstawie
art. 275 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1605 ze zm.,
dalej: „ustawa Pzp”) postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie podstawowym bez negocjacji na usługę
odbioru, transportu i utylizację odpadów medycznych (Nr referencyjny: ZP/55/2023, dalej: „Postępowanie”).
Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych dnia 10 października 2023
r. pod numerem: 2023/BZP 00436211/01.
20 grudnia 2023 r. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: ECO-ABC sp. z o.o. z siedzibą
w Bełchatowie oraz Olsztyński Zakład Komunalny sp. z o.o. z siedzibą w Olsztynie(dalej: „Odwołujący” lub „Konsorcjum
ECO-ABC”) wnieśli odwołanie wobec dokonanej przez Zamawiającego w dniu 15 grudnia 2023 r. czynności wyboru jako
najkorzystniejszej oferty złożonej przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: EMKA S.A. z
siedzibą w Żyrardowie oraz Port Service sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku (dalej: „Konsorcjum EMKA”).
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp poprzez zaniechanie wezwania
Konsorcjum EMKA do wskazania instalacji do unieszkodliwiania odpadów, spełniającej wymagania określone w warunku
udziału w postępowaniu określonym w Rozdziale XI pkt 2 ppkt 4.3 Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej: „SW Z”)
i w konsekwencji wybór oferty niespełniającej warunków udziału w Postępowaniu.
W związku z powyższym podstawowe żądania, jakie postawił Odwołujący to uwzględnienie odwołania oraz
nakazanie Zamawiającemu:
1)unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty;
2)dokonanie ponownej oceny ofert i wezwania Konsorcjum EMKA do wskazania instalacji do unieszkodliwiania
odpadów, spełniającej wymagania określone w warunku udziału w Postępowaniu określonym w Rozdziale XI pkt 2
ppkt 4.3 SWZ;
3)w przypadku niewskazania innej instalacji do unieszkodliwiania odpadów, odrzucenie oferty Konsorcjum EMKA jako
niespełniającej warunków udziału w Postępowaniu i wezwanie Odwołującego do wskazania instalacji do
unieszkodliwiania odpadów, spełniającej wymagania określone w warunku udziału w Postępowaniu określonym
w Rozdziale XI pkt 2 ppkt 4.3 SWZ.
W uzasadnieniu odwołania Konsorcjum ECO-ABC podniosło, że czynność wyboru najkorzystniej oferty została
dokonana z rażącym naruszeniem przepisów ustawy Pzp. Odwołujący zaznaczył, że z informacji z otwarcia ofert,
umieszczonej na platformie zakupowej Zamawiającego, wynika że w Postępowaniu wpłynęły dwie oferty: oferta 1 –
złożona przez Konsorcjum EMKA oferująca unieszkodliwianie odpadów w spalarni zlokalizowanej na terenie
województwa pomorskiego w Gdańsku (80-601) przy ul. Sucharskiego 75, w odległości 64 km od miejsca wytwarzania
odpadów oraz oferta 2 – złożona przez Konsorcjum ECO-ABC oferująca unieszkodliwianie odpadów w spalarni
zlokalizowanej na terenie województwa warmińsko-mazurskiego w Olsztynie (10-410) przy ul. Lubelskiej 43 D, w
odległości 100 km od miejsca wytwarzania odpadów. Odwołujący podkreślił, że zaoferowana przez Konsorcjum EMKA
spalarnia zlokalizowana w Gdańsku nie jest położoną najbliżej spalarnią względem miejsca wytwarzania zakaźnych
odpadów medycznych objętych zamówieniem. Znacznie bliżej położoną spalarnią na terenie innego województwa jest
bowiem posiadającą moce przerobowe instalacja zlokalizowana w Tczewie (83-110) przy ul. 30 Stycznia 57/58. Mieści
się ona w odległości 52,7 km od miejsca wytwarzania zakaźnych odpadów medycznych. Następnie Konsorcjum ECOABC podniosło, że – w jego ocenie – mając na uwadze warunki udziału w Postępowaniu oraz oświadczenia o miejscu
unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych, zawarte w formularzach ofertowych złożonych przez wykonawców,
stwierdzić należy, że jedynie oferta złożona przez Odwołującego oferuje posiadającą moce przerobowe, spalarnię na
terenie tego samego województwa, na którym zakaźne odpady są wytwarzane. Odwołujący uznał, że oferta Konsorcjum
EMKA deklarująca spalarnię położoną w województwie pomorskim, w Gdańsku nie spełnia warunków udziału w
Postępowaniu w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej według wymogu Zamawiającego, którym zobowiązał on
wykonawców do posiadania spalarni odpadów medycznych, spełniającej wymogi art. 20 ust. 3-6 ustawy z dnia 14
grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1587 ze zm., dalej: „ustawa o odpadach”), zgodnie z którą odpady
zakaźne powinny być unieszkodliwiane w pierwszej kolejności na terenie województwa na którym zostały wytworzone, w
najbliżej położonej instalacji. W związku z powyższym Konsorcjum ECO-ABC wskazało, że aby Konsorcjum EMKA
spełniło warunek udziału w Postępowaniu w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej winno uzupełnić ofertę
według wymogu określonego w SW Z w trybie art. 128 ustawy Pzp, tj. wskazać, że do realizacji przedmiotowego
zamówienia dysponuje spalarnią odpadów medycznych, spełniającą wymogi art. 20 ust. 3-6 ustawy o odpadach, zgodnie
z którą odpady zakaźne powinny być unieszkodliwiane w pierwszej kolejności na terenie województwa na którym zostały
wytworzone, w najbliżej położonej instalacji. Odwołujący podkreślił, że w przypadku nieuzupełnienia wyżej wymienionego
warunku udziału Postępowaniu oferta Konsorcjum EMKA winna zostać odrzucona jako niespełniająca warunków udziału
w Postępowaniu określonych w SW Z. Ponadto Konsorcjum ECO-ABC podniosło, że brak wykazania spełnienia warunku
udziału w Postępowaniu przez Konsorcjum EMKA winien prowadzić Zamawiającego do oceny spełnienia warunków
udziału w Postępowaniu przez Odwołującego. Konsorcjum ECO-ABC stwierdziło, że z uwagi na fakt, iż wskazało w
ofercie instalację do unieszkodliwiania odpadów w Olsztynie, również Odwołujący winien zostać wezwany w trybie art.
128 ust. 1 ustawy Pzp do wskazania instalacji do unieszkodliwiania odpadów, spełniającej warunki udziału w
Postępowaniu. Nadto Konsorcjum ECO-ABC podkreśliło, że zważywszy, iż najbliżej położoną, posiadającą wolne moce
przerobowe spalarnią jest instalacja zlokalizowana w Tczewie, której dysponentem jest ECO-ABC sp. z o.o. (jeden z
członków konsorcjum Odwołującego), nie ma wątpliwości, że to Odwołujący spełnia warunki udziału w Postępowaniu.
W złożonej pismem z dnia 8 stycznia 2024 r. odpowiedzi na odwołanie, Zamawiający wskazał, że czynność
wyboru najkorzystniejszej oferty Konsorcjum EMKA z dnia 15 grudnia 2023 r. ocenia jako zgodną z przepisami ustawy
Pzp jak również ustawy o odpadach. Szpital podniósł, że Konsorcjum EMKA zaoferowało spalarnię oddaloną od siedziby
Zamawiającego o 64 km w Gdańsku, natomiast Odwołujący zaoferował spalarnię oddaloną o 100 km od siedziby
Zamawiającego w Olsztynie. Szpital podkreślił, że obie spalarnie spełniają warunek udziału w Postępowaniu, o którym
mowa w Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SW Z. Zdaniem Zamawiającego oferta Konsorcjum EMKA wypełnia wyjątek
opisany w ustawie o odpadach medycznych, tj. art 20 ust. 6 zdanie pierwsze „W przypadku unieszkodliwiania zakaźnych
odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych, przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio.” Zgodnie
natomiast z art. 20 ust. 5 ustawy o odpadach „Komunalne osady ściekowe mogą być stosowane na obszarze
województwa innego niż to, na którym zostały wytworzone, jeżeli odległość od miejsca wytwarzania odpadów do miejsca
stosowania położonego na obszarze innego województwa jest mniejsza niż odległość od miejsca stosowania
położonego na obszarze tego samego województwa.” W związku z powyższym – w ocenie Szpitala – oferta złożona
przez Konsorcjum EMKA jest zgodna z ustawą Pzp oraz ustawą o odpadach i nie podlega odrzuceniu. Zamawiający
zaznaczył, że Odwołujący oferując spalarnię w Olsztynie w województwie warmińsko-mazurskim, tj. w województwie, na
obszarze którego odpady medyczne zostały wytworzone również wypełnia warunek udziału w Postępowaniu, o którym
mowa w Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SW Z oraz jest zgodna z zasadą bliskości wyrażoną w ustawie o odpadach.
Zamawiający podniósł, że w związku z powyższym uznał, iż nie zachodzi potrzeba zastosowania trybu naprawczego
uregulowanego w art. 128 ust. 1 ustawy Pzp tzw. konwalidacja złożonej oferty przez Konsorcjum ECO-ABC poprzez
wskazanie innego miejsca unieszkodliwiania odpadów zgodnie z zasadą bliskości wyrażoną w ustawie o odpadach.
W piśmie z dnia 6 stycznia 2024 r. Konsorcjum EMKA wniosło o oddalenie odwołania w całości przedstawiając
szczegółowe stanowisko w przedmiotowej sprawie.
Krajowa Izba Odwoławcza, rozpoznając na rozprawie złożone odwołanie i uwzględniając dokumentację z
przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, stanowiska stron oraz uczestnika
postępowania odwoławczego złożone na piśmie i podane do protokołu rozprawy, a także przedłożone dowody,
ustaliła, co następuje.
Izba stwierdziła, że nie zachodzą przesłanki do odrzucenia odwołania, o których stanowi przepis art. 528 ustawy
Pzp.
Izba stwierdziła, że Odwołujący posiada interes w uzyskaniu zamówienia, kwalifikowanego możliwością
poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów ustawy, o których mowa w art. 505 ust. 1
ustawy Pzp, co uprawniało go do złożenia odwołania.
Izba ustaliła, że w terminie określonym w art. 525 ust. 1 ustawy Pzp, do niniejszego postępowania odwoławczego
skuteczne przystąpienie po stronie Zamawiającego zgłosili wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia:
EMKA S.A. z siedzibą w Żyrardowie oraz Port Service sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku (dalej: „Przystępujący”).
Odwołanie zostało rozpoznane w granicach zawartych w nim zarzutów (art. 555 ustawy Pzp) z uwzględnieniem
zasady kontradyktoryjności postępowania (art. 534 ust. 1 ustawy Pzp). Rozpoznając przedmiotowe odwołanie Izba miała
na uwadze treść akt postępowania (§ 8 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie
postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą).
Izba ustaliła następujące okoliczności jako istotne:
Przedmiotem zamówienia jest usługa odbioru, transportu i utylizacji odpadów medycznych, zgodnie z załącznikiem nr
1.1 do SWZ (Rozdział V ust. 1 SWZ).
Zgodnie z Rozdziałem V ust. 1 pkt 2 SW Z „Zamówienie realizowane będzie poprzez odbiór odpadów wymienionych w
załączniku nr 1.1, z magazynów Zamawiającego usytuowanych w Szpitalu Miejskim św. J.P. w Elblągu:
a)obiekt szpitala przy ul. Komeńskiego 35 w Elblągu
b)obiekt szpitala przy ul. Żeromskiego 22 w Elblągu
c)obiekt szpitala przy ul. Zw. Jaszczurczego 22 w Elblągu
specjalistycznym środkiem transportu Wykonawcy z zachowaniem przepisów obowiązujących przy transporcie
towarów niebezpiecznych”.
W Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SW Z, Zamawiający określił warunek udziału w Postępowaniu w zakresie
zdolności technicznej lub zawodowej wskazując, że „Wykonawca wykaże się, że posiada spalarnię odpadów
medycznych, spełniającą wymogi art. 20 ust. 3-6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. 2022, poz. 699
z późn. zm.), zgodnie z którą odpady zakaźne powinny być unieszkodliwiane w pierwszej kolejności na terenie
województwa, na którym zostały wytworzone, w najbliżej położonej instalacji. Spełnienie powyższego warunku
Zamawiający oceni na podstawie informacji dotyczącej miejsca unieszkodliwienia, podanej przez Wykonawcę w
Formularzu oferty.”
Izba ustaliła, że w Postępowaniu zostały złożone dwie oferty: oferta nr 1 – Konsorcjum EMKA oraz oferta nr 2 –
Konsorcjum ECO-ABC.
Konsorcjum EMKA w pkt 5 Formularza ofertowego wskazało, co następuje: „Oświadczamy, ze odpady zakaźne
odebrane od Zamawiającego będą unieszkodliwiane w spalarni zlokalizowanej w 80-601 Gdańsk ul. Sucharskiego 75 w
odległości 64 km od siedziby Zamawiającego”. Podana przez Przystępującego spalarnia zlokalizowana jest na terenie
województwa pomorskiego.
Konsorcjum ECO-ABC w pkt 5 Formularza ofertowego wskazało, co następuje: „Oświadczamy, ze odpady
zakaźne odebrane od Zamawiającego będą unieszkodliwiane w spalarni zlokalizowanej w Olsztynie, ul. Lubelska 43D, w
odległości 100 km od siedziby Zamawiającego”. Podana przez Odwołującego spalarnia zlokalizowana jest na terenie
województwa warmińsko-mazurskiego tj. tego samego województwa, gdzie odpady będą wytwarzane.
Pismem z dnia 15 grudnia 2023 r. Zamawiający poinformował wykonawców, którzy złożyli oferty w Postępowaniu
o wyborze oferty najkorzystniejszej – Konsorcjum EMKA.
Biorąc powyższe ustalenia pod uwagę, Izba uznała, że odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Tytułem wstępu należy wskazać, że zgodnie z art. 16 ustawy Pzp zamawiający przygotowuje i przeprowadza
postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób: zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe
traktowanie wykonawców, przejrzysty i proporcjonalny.
Stosownie do art. 128 ust. 1 ustawy Pzp:
„Jeżeli wykonawca nie złożył oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1, podmiotowych środków dowodowych,
innych dokumentów lub oświadczeń składanych w postępowaniu lub są one niekompletne lub zawierają błędy,
zamawiający wzywa wykonawcę odpowiednio do ich złożenia, poprawienia lub uzupełnienia w wyznaczonym terminie,
chyba że:
1) wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo oferta wykonawcy podlegają odrzuceniu bez względu
na ich złożenie, uzupełnienie lub poprawienie lub
2) zachodzą przesłanki unieważnienia postępowania”.
Zgodnie z art. 20 ust. 3-6 ustawy o odpadach:
„(…)
3. Zakazuje się:
1) stosowania komunalnych osadów ściekowych,
2) unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych
- poza obszarem województwa, na którym zostały wytworzone.
4. Zakazuje się przywozu na obszar województwa odpadów, o których mowa w ust. 3, wytworzonych poza obszarem
tego województwa, do celów, o których mowa w ust. 3.
5. Komunalne osady ściekowe mogą być stosowane na obszarze województwa innego niż to, na którym zostały
wytworzone, jeżeli odległość od miejsca wytwarzania odpadów do miejsca stosowania położonego na obszarze innego
województwa jest mniejsza niż odległość do miejsca stosowania położonego na obszarze tego samego województwa.
6. W przypadku unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych, przepis ust.
5 stosuje się odpowiednio. Dopuszcza się unieszkodliwienie zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów
weterynaryjnych na obszarze województwa innego niż to, na którym zostały wytworzone, w najbliżej położonej instalacji,
w przypadku braku instalacji do unieszkodliwiania tych odpadów na obszarze danego województwa lub gdy istniejące
instalacje nie mają wolnych mocy przerobowych”.
Mając na uwadze wyżej wymienione przepisy w pierwszej kolejności wymaga podkreślenia, że zakaźne odpady
medyczne powinny być unieszkodliwiane zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 20 ust. 3 i 5-6 ustawy o odpadach, tj.
ich unieszkodliwianie powinno następować na obszarze tego samego województwa, na którym odpady zostały
wytworzone, względnie poza obszarem tego województwa – w sytuacjach, o których mowa w art. 20 ust. 5-6 ustawy
Pzp. I tak art. 20 ust. 3 ustawy o odpadach ustala zasadę regionalizacji, zgodnie z którą zakazuje się unieszkodliwiania
zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych poza obszarem województwa, na którym
zostały wytworzone. Trzy wyjątki od powyższej zasady przewidują ust. 5-6 art. 20 ustawy o odpadach, zgodnie z którymi
można nie stosować ustalonej w art. 20 ust. 3 zasady regionalizacji w następujących sytuacjach: a) jeżeli odległość od
miejsca wytwarzania odpadów do miejsca stosowania położonego na obszarze innego województwa jest mniejsza niż
odległość do miejsca stosowania położonego na obszarze tego samego województwa (art. 20 ust. 6 zdanie 1 w zw. z
art. 20 ust. 5); b) na obszarze województwa innego niż to, na którym zostały wytworzone, w najbliżej położonej instalacji,
w przypadku braku instalacji do unieszkodliwiania tych odpadów na obszarze danego województwa (art. 20 ust. 6 zdanie
2) lub c) gdy istniejące instalacje nie mają wolnych mocy przerobowych (art. 20 ust. 6 zdanie 2). W wyżej wymienionych
sytuacjach dopuszczalne jest unieszkodliwianie odpadów na terenie innego województwa niż to, w którym zostały
wytworzone. Powyższy sposób interpretacji przepisów ustawy o odpadach w zakresie reguł, jakie ustawa ta przewiduje
w odniesieniu do unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych potwierdza ugruntowane orzecznictwo Krajowej
Izby Odwoławczej (zob. m.in.: wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 14 listopada 2022 r. o sygn. akt KIO 2830/22,
wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 13 grudnia 2022 r. o sygn. akt KIO 3161/22 oraz wyrok Krajowej Izby
Odwoławczej z dnia 5 kwietnia 2023 r. o sygn. akt KIO 790/23). Zauważenia wymaga, że np. w wyroku z dnia 29 grudnia
2022 r. w sprawie oznaczonej sygn. akt KIO 3349/22 Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, że „(…) ust. 6 zdanie drugie
nie ogranicza reguły określonej w tym przepisie w zdaniu pierwszym, lecz wskazuje dodatkowo dwie szczególne
sytuacje, w których możliwe jest niestosowanie zakazu, o którym mowa w ust. 3 pkt 2 (…)”. Stanowisko w zakresie
trzech wyjątków od zasady regionalizacji, o której mowa w art. 20 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach znajduje również
potwierdzenie w doktrynie: „Zakaźne odpady medyczne i zakaźne odpady weterynaryjne. Mogą być unieszkodliwiane
(przez termiczne przekształcanie w spalarniach odpadów niebezpiecznych), co do zasady, na obszarze tego
województwa, na którym zostały wytworzone. Bowiem zakazane jest, tak jak dotychczas, unieszkodliwianie tych
odpadów poza obszarem województwa, na którym zostały wytworzone, oraz zakazany jest ich przywóz na teren innego
województwa, pod karą aresztu albo grzywny (art. 172 OdpadyU 2012). W drodze wyjątku odpady te mogą być
unieszkodliwione na obszarze innego województwa, jeżeli odległość od miejsca ich wytwarzania do miejsca ich
unieszkodliwienia jest mniejsza niż odległość do miejsca unieszkodliwiania w tym samym województwie. Dopuszcza się
też ich unieszkodliwienie w najbliżej położonej instalacji w innym województwie w przypadku braku instalacji do
unieszkodliwiania tych odpadów na obszarze danego województwa lub gdy istniejące instalacje nie mają wolnych mocy
przerobowych” (tak: A. Mostowska (red.), Ł. Budziński, J. Wilczyńska, Ustawa o odpadach. Komentarz, Warszawa
2014). Ponadto – co istotne – w razie zaistnienia wyjątków z lit. b) i c), o których mowa powyżej, unieszkodliwianie
odpadów musi odbywać się „w najbliżej położonej instalacji”, co wyraźnie wynika z treści art. 20 ust. 6 zdanie 2 ustawy o
odpadach. Z kolei zaznaczenia wymaga, że odnośnie wyjątku z lit. a) ustawodawca w art. 20 ust. 6 zdanie 1 w zw. z art.
20 ust. 5 ustawy o odpadach nie zawarł sformułowania „w najbliżej położonej instalacji”. Innymi słowy wykładnia literalna i
systemowa przepisu art. 20 ust. 5-6 ustawy o odpadach wskazuje, że w przypadku wyjątku, o którym mowa w art. 20
ust. 6 zdanie 1 w zw. z art. 20 ust. 5 decydujące znaczenie dla jego zastosowania ma bliższa odległość od miejsca
wytwarzania odpadów do miejsca ich unieszkodliwienia (instalacja) położonego na obszarze innego województwa niż do
instalacji położonej w tym samym województwie, na obszarze którego odpady zostały wytworzone. Natomiast wymóg
unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych „w najbliżej położonej instalacji” niewątpliwie dotyczy sytuacji, gdy na
terenie województwa wytwarzania odpadów nie ma instalacji do unieszkodliwiania odpadów bądź gdy istniejące instalacje
nie mają wolnych mocy przerobowych tj. wyjątków z art. 20 ust. 6 zdanie 2. W tym miejscu należy przypomnieć, że
norma zawarta w art. 20 ustawy o odpadach stanowi wynik implementacji art. 16 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i
Rady 2008/98/W E z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy (Dz. U. UE. L. z
2008 r. Nr 312, str. 3 z późn. zm.; dalej: „dyrektywa”). Zgodnie z art. 16 ust. 3 dyrektywy „Sieć powinna umożliwiać
unieszkodliwiane odpadów lub odzysk odpadów, o których mowa w ust. 1, w jednej z najbliżej położonych odpowiednich
instalacji, za pomocą najodpowiedniejszych metod i technologii, w celu zapewnienia wysokiego poziomu ochrony
środowiska oraz zdrowia publicznego”. Ustawodawca w art. 20 ustawy o odpadach uregulował zasadę bliskości, która w
różnych swych aspektach odnosi się do: 1) odpadów w ogólności (art. 20 ust. 1 i 2), 2) komunalnych osadów ściekowych
(art. 20 ust. 3 pkt 1, ust. 4 i 5) oraz 3) zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych (art. 20
ust. 3 pkt 2, ust. 4 i 6) (tak: D. Danecka, W. Radecki [w:] D. Danecka, W. Radecki, Ustawa o odpadach. Komentarz, wyd.
VI, Warszawa 2022, art. 20). Nie należy przy tym zapominać, że sam ustawodawca przewidział wskazane powyżej
odstępstwa od zasady regionalizacji wyrażonej w art. 20 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach, które są dopuszczalnym
wyjątkiem od reguły i winny być należycie stosowane w praktyce, gdyż – co wymaga podkreślenia – pozwalają na
zachowanie zasady uczciwej konkurencji w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Izba w pełni podziela
stanowisko ugruntowane w orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej, zgodnie z którym „zasada bliskości" wyrażona w
art. 20 ustawy o odpadach na gruncie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego musi być stosowana przez
zamawiających i wykonawców w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji (zob. m.in. wyrok Krajowej Izby
Odwoławczej z dnia 16 sierpnia 2022 r. o sygn. akt KIO 1966/22).
Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt rozpoznawanej sprawy zasadnym jest wskazanie, że
dokonana w dniu 15 grudnia 2023 r. czynność wyboru jako najkorzystniejszej oferty Konsorcjum EMKA jest zgodna z
ustawą Pzp oraz ustawą o odpadach. Należy zauważyć, że spalarnia odpadów medycznych wskazana przez
Przystępującego w Formularzu ofertowym na potwierdzenie spełniania warunku udziału w Postępowaniu, o którym
mowa w Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SWZ jest zgodna z zasadą bliskości, o której mowa w art. 20 ustawy o opadach,
a konkretnie z wyjątkiem wynikającym z art. 20 ust. 6 zdanie 1 w zw. z art. 20 ust. 5 ustawy o odpadach. Spalarnia, która
została podana przez Konsorcjum EMKA zlokalizowana jest w Gdańsku (województwo pomorskie) i jest położona
zdecydowanie bliżej niż spalarnia wskazana przez Konsorcjum ECO-ABC, która zlokalizowana jest w Olsztynie tj.
znajduje się na terenie województwa warmińsko-mazurskiego – na obszarze województwa, na którym odpady będą
wytwarzane. Jak bowiem wynika z informacji podanych w Formularzach ofertowych przez wyżej wymienionych
wykonawców odległość spalarni w Gdańsku od miejsca wytwarzania odpadów (siedziba Zamawiającego) wynosi 64 km,
natomiast odległość spalarni w Olsztynie od miejsca wytwarzania odpadów (siedziba Zamawiającego) to 100 km. Mając
na uwadze powyższe okoliczności zasadnym jest stwierdzenie, że Zamawiający prawidłowo ustalił, że Konsorcjum
EMKA wykazało spełnianie warunku udziału w Postępowaniu określonego w Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SW Z,
którego treść – jak należy przypomnieć – wprost referuje do spalarni odpadów medycznych spełniającej wymogi art. 20
ust. 3-6 ustawy o odpadach tj. położonej w pierwszej kolejności na terenie województwa, na którym zostały wytworzone,
względnie poza obszarem tego województwa w sytuacjach, o których mowa w art. 20 ust. 5-6 ustawy o odpadach.
Ponadto odnosząc się do twierdzeń Odwołującego wyrażonych podczas rozprawy, iż niemożliwym jest aby obie
instalacje tj. zarówno spalarnia w Olsztynie jak i Gdańsku spełniały zasadę bliskości uregulowaną w ustawie o odpadach,
gdyż zawsze będzie to tylko jedna instalacja, należy wskazać, że są one całkowicie bezzasadne. Wymaga zauważania,
że słusznie podniósł Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie, iż w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy
zarówno Odwołujący jak i Przystępujący spełniają warunek udziału w Postępowaniu, o którym mowa w Rozdziale XI ust.
2 pkt 4 ppkt 3 SW Z, z tym że spalarnia wskazana przez Konsorcjum ECO-ABC jest zgodna z art. 20 ust. 3 pkt 2 ustawy
o odpadach, natomiast spalarnia podana przez Konsorcjum EMKA spełnia przesłankę z art. 20 ust. 6 zdanie 1 w związku
z art. 20 ust. 5 ustawy Pzp. W ocenie Izby zastosowanie wyjątków od zasady bliskości, które ustawodawca przewidział
w art. 20 ust. 5-6 ustawy o odpadach ma bowiem na celu umożliwienie wzięcia udziału w postępowaniu o udzielenie
zamówienia szerszemu gronu potencjalnych wykonawców i tym samym przeprowadzenie postępowania zgodnie z
zasadą uczciwej konkurencji. Znamiennym jest również, że sam Odwołujący podczas rozprawy podniósł, że nie popiera
skrajnego rozumienia zasady bliskości tj. w sposób zawężający sprowadzający się do uznania, że jeśli na terenie
województwa wytwarzania odpadów znajduje się instalacja do unieszkodliwiania odpadów, to tylko ta spalarnia spełnia
zasadę bliskości zgodnie z ustawą o odpadach. Już zatem powyższe okoliczności potwierdzają, że stanowisko
Odwołującego przedstawione na poparcie odwołania jest wewnętrznie sprzeczne i nie zasługuje na uwzględnienie. Idąc
dalej, koniecznym jest zaznaczenie, że argumentacja zawarta w odwołaniu opiera się na tezie, zgodnie z którą w
związku z faktem, iż istnieje instalacja unieszkodliwiania odpadów w Tczewie (województwo pomorskie), której
dysponentem jest ECO-ABC sp. z o.o. z siedzibą w Bełchatowie (jeden z członków Konsorcjum ECO-ABC), która
zlokalizowana jest bliżej niż spalarnie w Gdańsku i Olsztynie oraz według oświadczenia Odwołującego ma wolne moce
przerobowe, to spalarnie zlokalizowane zarówno przez Przystępującego jak i Odwołującego nie potwierdzają spełniania
warunku udziału w Postępowaniu opisanego w Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SW Z. Przy tym niezwykle istotne jest, że
Odwołujący wskazał wprost w uzasadnieniu odwołania, że zważywszy na fakt, iż dysponentem spalarni w Tczewie jest
jeden z członków Konsorcjum ECO-ABC „nie ma wątpliwości, że to Odwołujący spełnia warunki udziału w
Postępowaniu”. Mając na względzie powyższe Izba podzieliła stanowisko wyrażone przez Przystępującego w piśmie
procesowym z dnia 6 stycznia 2024 r., iż działania Konsorcjum ECO-ABC są nielogiczne i sprzeczne z zasadami
doświadczenia życiowego, jak również mają na celu wyeliminowanie oferty Przystępującego z naruszeniem zasady
uczciwej konkurencji. Jak to zostało już wskazane powyżej, nie ulega bowiem wątpliwości, że spalarnia określona
zarówno przez Odwołującego jak i Przystępującego jest zgodna z zasadą bliskości wyrażoną w ustawie o odpadach i
potwierdza spełnianie warunku udziału w Postępowaniu, o którym mowa w Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SW Z.
Dodatkowo słusznie podniósł Przystępujący w rzeczonym piśmie procesowym, że wykładnia art. 20 ustawy o odpadach,
którą prezentuje Konsorcjum ECO-ABC na potrzeby rozpoznania niniejszej sprawy, a która zakłada konieczność
unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych zawsze „w najbliżej położonej instalacji”, jest wykładnią contra
legem. Najlepszy dowód na potwierdzenie tej tezy dał sam Odwołujący, uznając – na potrzeby zbudowania uzasadnienia
zarzutu odwołania – że wskazana przez niego spalarnia w Olsztynie (województwo warmińsko-mazurskie) jest
nieprawidłowa z uwagi na to, że jest położona dalej od miejsca wytwarzania odpadów niż sugerowana w odwołaniu
spalarnia w Tczewie (województwo pomorskie), pomimo to, iż jest instalacją prawidłową w świetle brzmienia art. 20 ust.
3 pkt 2 ustawy o odpadach. Tym samym bezzasadne są twierdzenia Konsorcjum ECO-ABC, iż wyłącznie dysponowanie
spalarnią w Tczewie, która podobnie jak spalarnia w Gdańsku zlokalizowana jest w województwie pomorskim,
umożliwiłoby spełnienie przez wykonawcę warunku udziału w Postępowaniu odnoszącego się do zasady bliskości.
W zakresie dowodów złożonych przez Odwołującego Izba uznała je za niemające znaczenia dla rozstrzygnięcia
niniejszej sprawy. Przede wszystkim odnosząc się do dowodów przedłożonych na okoliczność wykazania, iż zgodnie z
utrwaloną praktyką zamawiający weryfikują spełnianie warunku udziału w postępowaniu odnośnie spalarni zgodnie z
zasadą bliskości, Izba podzieliła stanowisko Zamawiającego i Przystępującego wyrażone podczas rozprawy, iż dotyczą
one postępowań, w których okoliczności faktyczne były całkowicie odmienne, albowiem na terenie województwa
dolnośląskiego nie ma instalacji unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych, a zatem dotyczyły innego wyjątku
od zasady bliskości niż zaistniały w tej sprawie. W konsekwencji powoływane przez Odwołującego wyroki o sygn. akt:
KIO 1551/23 i KIO 1024/23 również mają charakter irrelewantny dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy, gdyż dotyczą
tych samych postępowań, co wyżej wymienione dowody.
Mając na względzie przytoczone okoliczności faktyczne i prawne Izba uznała, że Zamawiający zasadnie przyjął,
iż Konsorcjum EMKA spełnia warunek udziału w Postępowaniu opisany w Rozdziale XI ust. 2 pkt 4 ppkt 3 SWZ.
Wobec powyższego Izba stwierdziła, że odwołanie podlega oddaleniu w całości i na podstawie art. 553 zdanie 1
ustawy Pzp orzekła jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 557, art. 574 oraz art. 575
ustawy Pzp, a także w oparciu o przepisy § 8 ust. 2 pkt 1 w zw. z § 5 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów
z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz
wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437, dalej: „rozporządzenie”), orzekając w
tym zakresie o obciążeniu kosztami postępowania stronę przegrywającą, czyli Odwołującego.
Izba wskazuje, że działając na podstawie § 5 pkt 2 lit. b) rozporządzenia nie uznała zgłoszonego przez
Zamawiającego kosztu dojazdu za wydatek uzasadniony. Przepis stanowi bowiem, że łączna kwota wynagrodzenia i
wydatków jednego pełnomocnika nie może przekraczać kwoty 3 600,00 złotych. Wobec zgłoszenia kosztów zastępstwa
na kwotę 3 600,00 złotych, nie było podstaw do zasądzenia kosztów dojazdu, jako wykraczających ponad tę wartość.
Przewodnicząca:......................................................