Sygn. akt: KIO 3434/24
WYROK
z dnia 16 października 2024 roku
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca: Justyna Tomkowska
Protokolant:
Patryk Pazura
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2024 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa
Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 19 września 2024 roku przez wykonawcę TRONUS POLSKA Spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie (Odwołujący)
w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego – Skarb Państwa – Główny Urząd Miar w Warszawie z siedzibą w
Warszawie oraz Politechnika Świętokrzyska w Kielcach, reprezentowani przez Skarb Państwa – Główny Urząd Miar
orzeka:
1.
Oddala odwołanie,
2. kosztami postępowania obciąża Odwołującego - TRONUS POLSKA Spółka
z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie w następujący sposób:
2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnastu tysięcy złotych zero
groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzech tysięcy
sześciuset złotych zero groszy) poniesioną przez Odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, a także
kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzech tysięcy sześciuset złotych zero groszy) poniesioną przez Zamawiającego
tytułem wynagrodzenia pełnomocnika;
2.2. zasądza od Odwołującego – TRONUS POLSKA Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Warszawie na rzecz Zamawiającego – Skarbu Państwa
– Głównego Urzędu Miar w Warszawie z siedzibą w Warszawie oraz Politechniki Świętokrzyskiej w Kielcach,
reprezentowanych przez Główny Urząd Miar kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzech tysięcy sześciuset złotych zero
groszy) stanowiącą uzasadnione koszty Strony poniesione tytułem wynagrodzenia pełnomocnika.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie -Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:
KIO 3434/24
UZASADNIENIE
Skarb Państwa – Główny Urząd Miar w Warszawie z siedzibą w Warszawie oraz Politechnika Świętokrzyska w Kielcach,
reprezentowani są przez Skarb Państwa – Główny Urząd Miar (dalej jako „Zamawiający”) prowadzą postępowanie o
udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego, którego przedmiotem jest: „Dostawa i montaż
mebli laboratoryjnych do Świętokrzyskiego Kampusu Laboratoryjnego Głównego Urzędu Miar w Kielcach”. Ogłoszenie o
zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 02.04.2024 r., numer ogłoszenia
193412-2024.
Dnia 19.09.2024 r. do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w Warszawie, na podstawie art. 505 ust. 1 ustawy z dnia
11.09.2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1605 ze zmianami, dalej jako „ustawa Pzp”),
odwołanie złożył wykonawca TRONUS POLSKA Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie
(dalej jako „Odwołujący”).
Odwołanie złożono od czynności i zaniechań Zamawiającego niezgodnych z przepisami ustawy Pzp, w toku
postępowania, zarzucając Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów ustawy Pzp:
1)
art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp – poprzez odrzucenie oferty Odwołującego w części I,
pomimo iż jej treść była zgodna z wymaganiami Zamawiającego określonymi w SWZ,
2)
art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp – poprzez odrzucenie oferty Odwołującego w części I,
pomimo iż nie zawiera ona rażąco niskiej ceny w stosunku do przedmiotu zamówienia,
3)
art. 224 ust. 1 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8 ustaw Pzp – poprzez zaniechanie dokonania
ponownego wezwania Odwołującego do złożenia wyjaśnień w przedmiocie zaoferowanej ceny,
4) art. 255 pkt 2 ustawy Pzp – poprzez unieważnienie postępowania, pomimo iż nie
wystąpiła sytuacja, w której wszystkie oferty złożone w postępowaniu podlegałyby odrzuceniu.
Odwołujący wnosił o nakazanie Zamawiającemu:
1)
unieważnienia czynności unieważnienia postępowania w części I,
2)
unieważnienia czynności odrzucenia oferty Odwołującego w części I,
3)
ponownego dokonania czynności badania i oceny ofert,
4) ewentualnie ponownego wezwania Odwołującego do wyjaśnień w przedmiocie
zaoferowanej ceny w trybie art. 224 ust. 1 Pzp,
5)
wyboru oferty Odwołującego, jako najkorzystniejszej w części I.
Zawiadomienie o wszystkich czynnościach Zamawiającego Odwołujący otrzymał w dniu 09.09.2024 r. drogą
elektroniczną. Tym samym termin do złożenia odwołania został zachowany. Odwołujący uiścił wpis od odwołania w
wymaganej wysokości, a Zamawiający otrzymał kopię odwołania.
Odwołujący wskazał, że ma interes we wniesieniu odwołania. W wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów
ustawy, interes Odwołującego w uzyskaniu zamówienia w zakresie doznał uszczerbku, gdyż w przypadku prawidłowego
działania Zamawiającego i potwierdzenia się zarzutów odwołania, oferta złożona przez Odwołującego byłaby jedyną
niepodlegającą odrzuceniu ofertą w części I i mogłaby zostać uznana za ofertę najkorzystniejszą.
W postępowaniu w części I zostały złożone jeszcze dwie oferty wykonawców: DCD Lab sp. z o.o., Pol-Lab G. sp. k.
Jednak w dniu 12.08.2024 r. oferty te zostały przez Zamawiającego odrzucone.
Zarówno odrzucenie oferty Odwołującego, jak i unieważnienie postępowania z naruszeniem przepisów ustawy Pzp
stanowi naruszenie interesu Odwołującego i grozi mu doznaniem szkody, obejmującej utratę szans na uzyskanie
zamówienia.
W uzasadnieniu zarzutów odwołania podniesiono, że przedmiotem zamówienia w części I jest dostawa i montaż biurek i
stołów laboratoryjnych.
W dniu 09.09.2024 r. Zamawiający przesłał do Odwołującego drogą elektroniczną pismo obejmujące m.in. odrzucenie
oferty Odwołującego w części I i unieważnienie postępowania w jej zakresie. Pismo to jest datowane na 12.08.2024 r.,
ale zostało zamieszczone na platformie zakupowej i przekazane przez nią wykonawcom po raz pierwszy w dniu
09.09.2024 r.
W ocenie Odwołującego czynność ta została podjęta z naruszeniem przepisów ustawy Pzp, które może mieć istotny
wpływ na wynik postępowania.
Zarzut nr 1
Zamawiający zarzuca Odwołującemu, że w pozycji 24 formularza ofertowego dla towaru stół 11 miał zaoferować towar,
który nie jest zgodny z wymaganiami Zamawiającego. Niezgodność ta ma wynikać rzekomo z wyjaśnień rażąco niskiej
ceny złożonych przez Odwołującego (pismo z dnia 19.07.2024 r., str. 4).
Ujęty w wyjaśnieniach fragment opisu towaru nie zawiera żadnych informacji, które byłyby sprzeczne z wymaganiami
Opisu przedmiotu zamówienia. Zdaniem Odwołującego blat z blachy 5mm mieści się w wymaganiach OPZ, według
którego blacha ta ma mieć min. 3 mm. Wymaganie w OPZ dot. otworów gwintowanych wskazywało na ich
rozmieszczenie co 50 mm. Ujęta w wyjaśnieniach informacja o zakładanym przez producenta otworowaniu co 5-10 cm
nie jest sprzeczna z tym wymogiem. Producent wskazując na możliwość otworowania w przedziale 5-10 cm pokazał, że
realizowane meble mogą odpowiadać wymaganiom Zamawiającego.
Zważywszy na charakter zamówienia, który zakłada ustalenie ostatecznych wymiarów i kształtu wszystkich mebli na
etapie realizacji umowy (§ 1 ust. 5 projektowanych postanowień
umowy – załącznik nr 5 do SWZ) nie ma w tym zakresie najmniejszego ryzyka dostarczenia towaru, który nie
odpowiadałby wymaganiom SWZ.
Zamawiający wywodzi także rzekomą niezgodność treści oferty z SWZ z załączonej do wyjaśnień Odwołującego (str.
182) wyceny otrzymanej od producenta mebli TOV Tronus. Załączona do wyjaśnień karta z wyceną zawiera faktycznie
opis, który odpowiada treści OPZ dla części I (załącznik 1a do SWZ) sprzed dokonanej przez Zamawiającego w dniu
30.04.2024 r. aktualizacji.
To, czego Zamawiający nie wziął pod uwagę, to cel, któremu służył ten dokument. Służył on wstępnej wycenie realizacji
mebla według opisanych założeń. Była ona sporządzana na wcześniejszym etapie postępowania, zanim doszło do
zmian w treści OPZ. Następnie jednak producent TOV Tronus potwierdził, że wycena ta pozostaje adekwatna dla
wykonania stołu 11 także po dokonanych przez Zamawiającego modyfikacjach. Producent ten uznał, że dokonane przez
Zamawiającego zmiany OPZ nie wpływają istotnie na założone przez niego koszty produkcji i dostawy mebla.
Złożenie tej pierwotnej wyceny wraz z wyjaśnieniami z dnia 19.07.2024 r. nie oznaczało tego, że Odwołujący zmienia
swoje oświadczenie woli zawarte w ofercie, obejmujące propozycję wykonania całego przedmiotu zamówienia w części I
w sposób zgodny z wymaganiami SWZ i w zamian za określone w ofercie ceny. Zamawiający bezpodstawnie
wyprowadził z dokumentu o charakterze informacyjnym skutek zmiany treści oświadczenia woli Odwołującego w ofercie
w sposób taki, że zamiast towaru zgodnego z wymaganiami SWZ Odwołujący miał proponować wykonanie towaru w
sposób niezgodny z SWZ.
Dodatkowo w odniesieniu do dokonanej przez Zamawiającego analizy roboczego rysunku w tej wycenie TOV Tronus,
trzeba podkreślić, że wyciągnięte przez Zamawiającego wnioski (np. co do posiadania przez stoły tylko pięciu nóg, co
rzekomo miałoby uniemożliwiać rozstawienie stołów, jako zabudowy samodzielnej), to takie wnioski nie dają się
uzasadniać także poprzez sam kształt roboczego rysunku, który znalazł się w załączonej wstępnej wycenie TOV
Tronus. Ten roboczy rysunek nie zawiera w ogóle takich detali. Tym samym bezpodstawne jest wyciąganie z niego
wniosku o rzekomej niezgodności z SWZ w zakresie braku możliwości korzystania ze stołów, jako zabudowy
samodzielnej.
Zgodnie z orzecznictwem:
• „dla odrzucenia oferty na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5 Prawa zamówień publicznych niezbędne jest
stwierdzenie i wykazanie przez Zamawiającego niezgodności treści oferty z określonymi przez niego warunkami
zamówienia, przy czym podnoszona rozbieżność nie może budzić wątpliwości” (wyrok KIO z dnia 10 sierpnia
2021 r., KIO 1992/21),
• „Odrzucenie oferty wykonawcy z powodu występowania kolizji treści oferty z warunkami zamówienia wymaga
od Zamawiającego szczegółowego badania wyrażonego przez wykonawcę oświadczenia woli. Nie jest zatem
wystarczające przypuszczenie czy
domniemanie Zamawiającego, że oferta danego wykonawcy jest sprzeczna z danym warunkiem zamówienia, lecz
konieczne jest uzyskanie przez Zamawiającego potwierdzenia, że zaoferowany przedmiot zamówienia nie będzie
odpowiadał jego oczekiwaniom wyraźnie wyartykułowanym w treści SWZ” (wyrok KIO z dnia 25 lutego 2022 r., KIO
305/22).
Oświadczenie woli Odwołującego zostało wyrażone w ofercie (formularzu oferty). Oświadczenie to jest zgodne z SWZ.
Zamawiający usiłuje wywodzić rzekomą niezgodność z krótkiego fragmentu wyjaśnień dotyczących ceny i to wyłącznie
odnoszącej się do jednej pozycji asortymentowej, która nie modyfikują w żadnym stopniu oświadczenia woli zawartego w
ofercie.
Podobnie Zamawiający wyprowadza wręcz domniemanie niezgodności oferty ze złożonej wraz z tymi wyjaśnieniami w
dniu 19.07.2024 r. karty z wstępną wyceną mebla u producenta TOV Tronus. Te domniemania niezgodności oferty z
SWZ nie są jednak konkretne. Oparte są wyłącznie na przypuszczeniach Zamawiającego, w wyrywkowy sposób
interpretującego te dokumenty, w zupełnym oderwaniu od treści oferty, ale także kontekstu i celu, w jakim zostały
złożone.
Podsumowując, Zamawiający odrzucając ofertę Odwołującego naruszył art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Ppzp. Zamawiający
bezpodstawnie przyjął założenie domniemania niezgodności treści tej oferty z SWZ.
Zarzut nr 2 i 3
W toku postępowania Zamawiający wezwał Odwołującego do złożenia wyjaśnień w trybie art. 224 ustawy Pzp.
Wątpliwości Zamawiającego wzbudziła nie całkowita cena oferty dla części I, ale jedynie cena pozycji 24 (stół 11).
Odwołujący złożył dla części nr I ofertę z ceną całkowitą 2.055.225,54 zł brutto. W pozycji 24 Odwołujący zaoferował
cenę jednostkową wynoszącą 26.784,01 zł brutto za jedną sztukę.
Pozostali Wykonawcy, którzy złożyli oferty na część I, to:
• DCD Lab sp. z o.o. – oferta z ceną całkowitą 602.490,90 zł brutto i ceną jednostkową w poz. 24 wynoszącą
4.120,50 zł brutto,
• Pol-Lab G. sp. k. – oferta z ceną całkowitą 1.401.228,30 zł brutto i ceną jednostkową w poz. 24 wynoszącą
71.094,00 zł.
Kwota budżetu dla części I podana przez Zamawiającego przed otwarciem ofert wynosiła 2.809.513,00 zł. Oferta
Odwołującego stanowiła ok. 73,15% kwoty budżetu, ale była znacząco wyższa od cen pozostałych ofert.
Powyższe pokazuje kontekst, w jakim zostało przekazane wezwanie do wyjaśnień w trybie art. 224 Pzp. Nie było i nie ma
żadnego ryzyka nienależytego wykonania zamówienia przez Odwołującego ze względu na rzekome zaniżenie ceny
oferty czy to w całości, czy w odniesieniu do pozycji 24.
Pomimo tego Odwołujący odpowiedział na wezwanie i przedstawił wraz z nim szerokie wyjaśnienia dotyczące
poszczególnych czynników cenotwórczych i dostępnych wykonawcy korzystnych warunków wykonania zamówienia.
Odwołujący odpowiadał dokładnie w odniesieniu do tych zagadnień, o które pytał Zamawiający. Wyjaśnienia poza częścią
motywacyjną (7 stron) obejmowały także szczegółowe kalkulacje wraz z wyjaśnieniami, jak i dowody potwierdzające
treść wyjaśnień i wskazanych w nich warunków realizacyjnych założonych przez Odwołującego (ok. 175 stron
dokumentów).
Jednak oceniając te wyjaśnienia i złożone dowody Zamawiający błędnie i pochopnie uznał te wyjaśnienia za
niewystarczające, a nawet ogólnikowe czy nie zawierające wyliczeń. Leży to wprost w sprzeczności z treścią złożonych
wyjaśnień i dowodów.
Odwołujący odniósł się do poszczególnych elementów wyjaśnień zakwestionowanych w zaskarżonej decyzji:
1) certyfikaty ISO
Kwestie dotyczące posiadanych certyfikatów ISO 9001 i ISO 14001 Odwołujący opisał w wyjaśnieniach dlatego, że o to
zagadnienie pytał go w wezwaniu Zamawiający. Odwołujący opisał (str. 2) w jaki sposób posiadanie tych wdrożeń
pozwala mu na ograniczenie kosztów działalności i wykonania zamówień takich, jak w przedmiotowym postępowaniu.
Zamawiający zupełnie zignorował ten fakt.
Odwołujący wskazał także sposób zorganizowania działalności gospodarczej, który opiera się na prowadzeniu produkcji
przez związany ze sobą podmiot mający siedzibę w Ukrainie. Na te okoliczności i ich wpływ na możliwość
wyprodukowania i dostarczenia towaru w zaoferowanej cenie Odwołujący przedstawił szereg wyjaśnień, kalkulacji i
dowodów.
2) Koszty pracy minimalnej
Zamawiający zarzuca, że Odwołujący rzekomo nie przedstawił tego, w jaki sposób powierzenie produkcji podmiotowi z
Ukrainy przekłada się na koszty wykonania przedmiotu zamówienia w kontekście wynagrodzeń pracowniczych. Zarzut
ten jest o tyle absurdalny, że zagadnienie wyceny produkcji stołów w zakładzie w Łucku jest szeroko opisane w
kalkulacjach i wyjaśnieniach złożonych przez Odwołującego.
Koszty pracy są ujęte w wycenie wykonania i dostawy mebla dokonanej przez partnera. Dla Wykonawcy w tym
przypadku liczy się wynikowa, czyli cena zakupu. A ta, wynosząca 11.695,00 zł netto za sztukę, niewątpliwie jest
znacznie niższa, niż cena ostateczna oferowanego produktu.
W cenie tej wliczone są już wszelkie koszty dostawcy TOV Tronus, w tym koszty pracy według wszelkich norm
obowiązujących w kraju jego siedziby (wyjaśnienia str. 2-5, 181).
Dla Odwołującego, jako nabywcy mebli, decydująca dla wyceny oferty jest cena zakupu od partnera, w której to cenie ten
kontrahent ujmuje już wszelkie swoje koszty (np. koszty pracy) oraz marże.
Dlatego niezasadne są zarzuty Zamawiającego, iż rzekomo Odwołujący miał nie podać dane nt. ilości pracowników
zaangażowanych w produkcję stołów czy czasu ich zaangażowania. To są elementy kalkulowane przez producenta, a
nie Odwołującego, jako jego klienta. Odwołujący uzyskuje od producenta cenę wynikową, za którą może kupić te towary.
Na tej samej zasadzie kupując inne towary (np. komputery, samochody, płyty meblowe, okucia) za zaoferowaną cenę od
producenta czy jego autoryzowanego przedstawiciela kupujący nie ma wglądu w dane takie, jak liczba roboczogodzin
pracowników tego producenta czy kooperantów. Nie można Odwołującemu z tego powodu czynić zarzutu oraz
dyskredytować złożonych wyjaśnień.
Korzyści dla Odwołującego z zakupu towaru od producenta z Ukrainy mają charakter oczywisty. W tym celu Odwołujący
przedstawił dane dotyczące różnicy w wynagrodzeniach w gospodarkach Polskiej i Ukraińskiej. Zupełnie oderwane od
zasad doświadczenia życiowego byłoby np. prowadzenie argumentacji, że powierzenie produkcji podmiotowi z Ukrainy
miałoby prowadzić do zwiększenia cen towarów, zdeterminowanego presją płacową.
Wyjaśnienia wprost wskazują, że zarówno Odwołujący, jak i TOV Tronus zapewniają wynagrodzenia zgodne z
obowiązującymi w odpowiednich krajach normami (str. 3). Wynika to także z ujętych w wyjaśnieniach i załączonych
kalkulacji.
To samo dotyczy cen energii elektrycznej i innymi. Koszty z tym związane leżące po stronie producenta są ujęte w cenie
zakupu mebla. A ew. koszty samego Odwołującego, mające charakter kosztów pośrednich, są ujęte w pozycjach
kalkulacji w szczególności w marży, która obejmuje koszty własne oraz zysk Odwołującego. Zwłaszcza, że prace
realizowane przez samego Odwołującego nie wymagają w istotnym stopniu zużycia energii elektrycznej.
4) Przedstawione koszty robocizny, ujęte m.in. w pozycjach zwymiarowanie, montaż, przeładunek obejmują
wszystkie koszty zatrudnienia, co potwierdzają wyraźnie wyjaśnienia (str. 3). Wyjaśnienia potwierdzały, że
kalkulacja pozwala na sfinansowanie wszystkich obciążeń (wyjaśnienia pkt 3,4).
Zamawiający zupełnie pomija fakt, że wartość tych pozycji w wycenie dotyczy ma charakter jednostkowy. Co oznacza,
że np. stawka netto 1.204 zł za montaż odnosi się do montażu tylko jednej sztuki towaru z tej jednej pozycji. Oznacza to,
że na montaż wszystkich czterech stołów założone koszty netto to już 4.816 zł. A przecież analogiczne koszty
Odwołujący założył też dla pozostałych pozycji asortymentowych. To oznacza możliwość sfinansowania bez żadnych
przeszkód brygady 2 Montażystów przez okres daleko wykraczający poza minimalne wymagania przy dostawie tego
rodzaju.
6) Należności celne i koszty agencji celnej
Zamawiający zarzuta brak ujęcia w kalkulacji należności celnych. Zamawiający pomija wynikający wyraźnie z dowodów
(zgłoszeń celnych) fakt, że ustalane w tych dokumentach
należności celne przy przewozie towarów z Ukrainy wynoszą każdorazowo 0 złotych. Do zapłaty Odwołujący ma wg
tych dokumentów podatek VAT, ale ten jest ujęty w kalkulacji w pozycji zakup towaru. Zamawiający zupełnie
bezpodstawnie postawił więc zarzut, jakoby wycena pozycji 24 (czy też szerzej całej oferty) nie obejmowała kosztów
należności celnych. Stanowisko Zamawiającego jest wprost sprzeczne z treścią dokumentów, na które powołuje się w
uzasadnieniu odrzucenia oferty Odwołującego.
Odnośnie do należności agencji celnej, to Zamawiający zupełnie pomija, że jej koszt wynoszący ok. 250-900 złotych lub
mniej odnosi się do całego danego zgłoszenia celnego. W tym przypadku przypada na realizację całego przedmiotu
zamówienia, którego wartość brutto przewyższa 2 mln złotych. Koszt ten ujęty jest w marży, którą Odwołujący przypisuje
każdej cenie jednostkowej, każdemu towarowi.
Marża za dostarczenie tylko jednego stołu z pozycji 24 (netto 3 374,72 zł) wynosi już znacznie więcej, niż wartość
zakładanych kosztów pracy agencji celnej. Oznacza to, że koszt agencji celnej jest kosztem mieszczącym się w
założonej wycenie oferty, nawet gdyby obciążały one tylko tą jedną sztukę towaru w tej jednej pozycji asortymentowej. Z
uwzględnieniem perspektywy całej oferty w części I, koszt ten jest w zasadzie śladowy.
7) Zamawiający kwestionuje też rzekomą rozbieżność między kosztami transportu ujętymi w kalkulacji (4 290,24
zł brutto), a dowodami na to, jak zwykle kształtują się ceny transportu z zakładu w Łucku do siedziby Odwołującego
, które kształtowały się w przedziale między ok. 3.400 zł brutto a 4.900 zł brutto.
Zamawiający zupełnie bezpodstawnie pomija fakt, że kalkulacja przedstawiona w wyjaśnieniach odnosi się do jednego
stołu. Tymczasem przedstawione na dowód tego, że wycena w kalkulacji jest bardziej niż wystarczająca na pokrycie
kosztów transportu Odwołujący przedstawił faktury za podobne usługi z ostatniego okresu, które odnosiły się do
przejazdu całego samochodu ciężarowego (TIR). Doświadczenie życiowe nakazuje wiedzieć, że w takim samochodzie
przewozi się jednorazowo znacznie więcej towarów, niż jeden stół.
Nawet gdyby Odwołujący zamierzał zlecić przewiezienie jedynie czterech stołów objętych pozycją 24, to założone w
kalkulacji koszty (4.290,24 zł brutto x 4) przewyższają znacznie ewentualne koszty takiego przewozu.
To pokazuje, że przedstawione w tym zakresie wyjaśnienia i dowody potwierdziły prawidłową kalkulację ceny.
Podsumowując, wyjaśnienia złożone przez Odwołującego oraz złożone z nimi liczne dowody obaliły ewentualne
podejrzenie tego, że cena oferty Odwołującego co do poz. 24 w części I jest ceną rażąco niską. Stanowisko
Zamawiającego w przedmiocie oceny wyjaśnień Odwołującego jest gołosłowne, zupełnie oderwane zarówno od treści
złożonych wyjaśnień, zawartych w nich informacji, a także od treści dowodów.
Zamawiający w uzasadnieniu odnosi się do wyrwanych z kontekstu elementów, które pozostają bez istotnego wpływu na
ekonomiczną opłacalność realizacji zamówienia zarówno co do tej pozycji, jak i co do całej części I. Zamawiający
dokonuje też wyrywkowej, nierzetelnej wykładni złożonych z ofertą dokumentów, starając się wyciągnąć z nich wnioski
sprzeczne z ich treścią (np. rzekomy brak ujęcia kosztów należności celnych, pomimo iż przedstawione dowody
pokazują, że wynoszą one każdorazowo 0 zł).
Wyjaśnienia złożone przez Odwołującego były wyjaśnieniami konkretnymi, rzeczowymi. Tłumaczyły one wycenę pozycji
24 w sposób nie mniej, niż dostateczny, odpowiadający dobrym praktykom stosowanym przy tego rodzaju wyjaśnieniach
w praktyce zamówień publicznych. W ocenie tych wyjaśnień Zamawiający pomijał też zupełnie całościowy kontekst
ekonomiczny oferty Odwołującego, która przy swojej cenie pozwala na należytą realizację zamówienia nie tylko w
odniesieniu do pozycji 24, ale po prostu co do całości przedmiotu zamówienia. Z tego powodu odrzucając ofertę
Odwołującego Zamawiający naruszył art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp.
Z ostrożności procesowej Odwołujący wskazał, że poziom i szczegółowość wyjaśnień złożonych w dniu 19.07.2024 r.
świadczy o tym, że Odwołujący starannie odpowiedział na wezwanie Zamawiającego. Plasują się one z pewnością
powyżej poziomu szczegółowości wyjaśnień składanych zwykle w postępowaniach w trybie art. 224 Pzp, zwłaszcza w
branży meblarskiej. Nawet jeśli w jakiś aspektach wyjaśnienia te wymagałyby doprecyzowania, uzasadnione w tej
sytuacji byłoby ponowne wezwanie Odwołującego do wyjaśnień, np. odnoszące się do konkretnych czynników
cenotwórczych przedstawionych przez Odwołującego. Zwłaszcza, że pierwsze wezwanie Zamawiającego jedynie
ogólnie przedstawiało zakres żądanych informacji odnosząc się do katalogu z art. 224 ust. 3 ustawy Pzp. Za
dopuszczalnością ponownego wezwania do wyjaśnień w takiej sytuacji przemawia orzecznictwo (wyrok KIO z dnia 11
stycznia 2023 r.).
Zarzut nr 4
Zamawiający unieważniając postępowanie wskazał, że w jego ocenie zaszły podstawy unieważnienia postępowania
określone w art. 255 pkt 2 ustawy Pzp. Powyższe bazuje wyłącznie na tym, że Zamawiający dokonał bezpodstawnie
odrzucenia oferty Odwołującego. W postępowaniu zostały także odrzucone inne oferty
Biorąc pod uwagę wyżej przedstawione okoliczności faktyczne oraz wskazane naruszenia przepisów ustawy Pzp
odwołanie w ocenie Odwołującego winno zostać uwzględnione, a zaskarżone odwołaniem czynności Zamawiającego
powinny zostać unieważnione, zgodnie z zakresem przedstawionych przez Odwołującego żądań.
Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron postępowania odwoławczego, na podstawie zgromadzonego w sprawie
materiału dowodowego oraz oświadczeń,
a także stanowisk Stron postępowania, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:
Izba ustaliła, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania, odwołanie nie zawierało
braków formalnych i mogło zostać rozpoznane merytorycznie.
Izba ustaliła, że Wykonawca wnoszący odwołanie wykazał interes w korzystaniu ze środków ochrony prawnej.
Wykonawca jest podmiotem, który złożył ofertę i jest zainteresowany uzyskaniem zamówienia. Odrzucenie oferty
Odwołującego i unieważnienie postępowania godzi w jego interesy ekonomiczne i naraża go na szkodę w postaci utraty
zamówienia i możliwości osiągnięcia zysku z realizacji zamówienia. Wbrew twierdzeniom Zamawiającego w odwołaniu
zawarto zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp, natomiast decyzją Odwołującego przyjął on określony kształt
i uzasadnienie. Nie oznacza to, że Odwołujący nie posiada interesu w korzystaniu ze środków ochrony prawnej. Błędne
określenie w zarzucie zakresu czynności podjętej przez Zamawiającego nie pozbawia Wykonawcy takiego interesu,
może być natomiast podstawą oddalenia zarzutu jako niezasadnego, nie obejmującego całokształtu okoliczności
faktycznych czynności dokonanych przez Zamawiającego.
W aktach postępowania nie ujawniono zgłoszenia przystąpienia.
Zamawiający złożył pisemną odpowiedź na odwołanie, w której wnosił o jego oddalenie w całości.
Na podstawie dokumentacji postępowania Izba ustaliła, że Zamawiający wezwał Odwołującego, na podstawie art. 224
ust. 1 ustawy Pzp do udzielenia wyjaśnień, w tym do złożenia dowodów, dotyczących wyliczenia ceny zaoferowanego w
poz. 24 Formularza cenowego Stołu 11.
Zamawiający w zakresie części 1 postępowania wymagał dostawy biurek i stołów laboratoryjnych. Opis przedmiotu
zamówienia zawarty w załączniku nr 5 do SWZ oraz 1a do OPZ, określa sposób wykonania oraz wymagane parametry
przedmiotu zamówienia. Opisane meble będą użytkowane w pomieszczeniach laboratoryjnych w klasie czystości
powietrza ISO 4 (pom L4.4), ISO 6, w związku z powyższym dostarczone przez wykonawcę meble laboratoryjne nie
powinny mieć negatywnego oddziaływania na warunki panujące w pomieszczeniach laboratoryjnych, ich produkcja
powinna odbywać się z zastosowaniem dobrej praktyki produkcyjnej, odpowiednich systemów zarządzania.
Oferowany przez Wykonawcę Stół 11 powinien charakteryzować się dużą trwałością, spełniać wymagania odpowiednich
przepisów prawa, w tym norm, atestów oraz umożliwiać prowadzenie badań w dostosowanych do potrzeb konkretnych
pomieszczeniach laboratoryjnych.
Zgodnie z załącznikiem nr 5 do SWZ oraz 1a do OPZ, w część 1 poz. 24, każdy stół powinien posiadać metalowy blat z
otworami gwintowanymi. Otwory z gwintem metrycznym M6 rozmieszczone w siatce (rastrze) 50 / 50 mm (odległości
między gwintami) umieszczone na płycie ze stali nierdzewnej, zamknięte tuleje – głębokość gwintu min. 25 mm.
Oferowany w tej pozycji blat powinien posiadać konstrukcję metalową zapewniającą odpowiednią sztywność. Stalowy
rdzeń o strukturze plastra miodu, części zewnętrzne ze stali nierdzewnej, górna część z gwintami. Rdzeń: stal
galwanizowana min. 0,5 mm, dopuszczalne wykorzystanie połączeń żywicznych. Płyta zewnętrzna (góra/dół): Stal
nierdzewna min. 3 mm. Łączna grubość blatu w zakresie 200-250 mm, przy założeniu, że wysokość górnej części blatu
nad posadzką powinna wynieść 950 mm.
Ponad to dla dwóch stołów Zamawiający wymagał zabudowy dolnej: szafka kontenerowa stalowa przejezdna z
szufladami o wymiarach: wys. 600 x szer. 500 x głęb. 600 mm (+/- 10 %), 3 szuflady zamykane centralnie.
Wykonawca oferując Stół 11 zaoferował cenę brutto za jedną sztukę 26 784,01 zł. Przedmiotem zamówienia są cztery
stoły a ich wartość brutto, według oferty Wykonawcy, wynosi 107 136,04 zł.
Zamawiający, bazując na ofertach szacunkowych z cenami jednostkowymi dotyczącymi Stołu 11 oraz porównując cenę
brutto za ten produkt w ofercie Wykonawcy z ceną brutto w innej ofercie, nabrał wątpliwości, czy zaoferowana cena za
Stół 11 nie jest rażąco niska oraz czy za podaną cenę można wykonać taki stół i czy będzie on spełniał wszystkie
wymagania Opisu przedmiotu zamówienia. Zamawiający dokonał porównania ceny stołu z poz. 24 formularza pomiędzy
ofertą Wykonawcy a ofertą kolejnego tańszego wykonawcy zgodnie z rankingiem ofert. Oferta tego tańszego wykonawcy
prawie w każdej pozycji formularza cenowego jest tańsza od oferty Wykonawcy - z wyjątkiem tej jednej pozycji. W
ofercie tańszego wykonawcy Stół 11 jest blisko trzykrotnie droższy niż w ofercie Wykonawcy. Podobną dysproporcję
Zamawiający otrzymał porównując cenę Stołu 11 z oferty Wykonawcy z cenami tego produktu w ofertach szacunkowych,
a były trzy oferty szacunkowe. Wartość szacunkowa w tej jednej pozycji jest niemal czterokrotnie większa od ceny
zaoferowanej przez Wykonawcę.
Zamawiający, opierając się na wcześniejszych szacunkach, dokonywanych przez wszczęciem postępowania oraz na
cenie tej pozycji w ofertach podmiotów konkurujących z Wykonawcą, wskazał na uzasadnione wątpliwości czy taka
konstrukcja stołu, przy czterech sztukach wraz z dwiema szafkami kontenerowymi, jest możliwa do wykonania za cenę
107 136,04 zł brutto. W ocenie Zamawiającego, w zakresie wyceny tej pozycji Formularza ofertowego, mogło dojść do
nieprawidłowości przy wyborze materiałów, oceny pracochłonności wykonania stołów lub błędu w obliczeniu ceny.
W ocenie Zamawiającego, wycena poz. 24 formularza cenowego jest na tyle niska, że prawdopodobne jest
nieprawidłowo skalkulowana. Dodatkowo zaniżenie wartości ceny tej pozycji formularza cenowego, może wpływać na
zaniżenie ceny całkowitej oferty. Przyjmując jednostkową wartość stołu czterokrotnie większą, jak ma to miejsce w
pozostałych ofertach stanowiących podstawę do porównania, to całkowita wartość oferty Wykonawcy powinna być blisko
o 9 % większa. Przy całkowitej wartości oferty Wykonawcy, która po poprawieniu omyłek rachunkowych wynosi 2 055
225,60 zł, to wartość blisko 9 % jest wartością niebagatelną. Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że cena
jednostkowa poz. 24 formularza ofertowego, jest istotną częścią składową ceny oferty w znaczeniu, o którym mowa w
art. 224 ust. Pzp. Dodatkowo nie można pominąć kwestii, iż stoły z poz. 24, jak sama nazwa wskazuje, przeznaczone są
do badań precyzyjnych. Stoły 11 będą integralną częścią stanowisk badawczych i będą elementem wyposażenia
Laboratorium niezbędnym do uzyskania precyzyjnych wyników oraz zachowania poprawności wykonywanych badań.
Konieczne jest dostarczenie stołów zgodnych z wymaganiami i specyfikacją Zamawiającego, ponieważ przy braku
spełnienia tych wymagań, Zamawiający nie tylko nie będzie mógł korzystać ze stołów, ale także ograniczone będzie, a
czasem wręcz niemożliwe korzystanie z aparatury badawczej. W tym znaczeniu oferowane Stoły 11 i ich cechy
techniczne, są istotną częścią składową zamówienia, jako niezbędny element dla funkcjonowania przedmiotu
zamówienia.
Biorąc pod uwagę, iż zaoferowana przez Wykonawcę cena istotnej części składowej całej oferty, wydaje się rażąco
niska w stosunku do przedmiotu zamówienia i budzi wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania
przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi przez Zamawiającego w dokumentacji postępowania,
Zamawiający wezwał Wykonawcę do przedstawienia wyjaśnień dotyczących wykonania stołów oraz sposobu wyliczenia
tej ceny oraz do przedstawienia dowodów potwierdzających prawidłowość wyliczenia ceny.
Zamawiający żądał złożenia wyjaśnień, w szczególności w zakresie:
1) zarządzaniem procesem produkcji lub wytworzenia oferowanych Stołów 11;
2) wybranych rozwiązań technicznych zastosowanych do produkcji Stołów 11 lub innych wyjątkowo korzystnych
warunków realizacji dostawy;
3) oryginalności asortymentu oferowanego przez Wykonawcę;
4) zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być
niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie
przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz.
2207, z późn. zm.) lub przepisów odrębnych właściwych dla Wykonawcy, z którymi związane jest realizowane
zamówienie;
5) zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej;
6) zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w
którym realizowane jest zamówienie;
7) zgodności z przepisami z zakresu ochrony środowiska w szczególności w zakresie zbierania, pozbywania się
powstałych przy realizacji odpadów;
8) wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy;
9) kosztów związanych z metodologią oraz sposobem wykonania Stołów 11 określonych w SWZ;
Zamawiający podał, że brak odniesienia się w wyjaśnieniach do wymienionych kwestii wiąże się z ryzykiem, że
Zamawiający uzna wyjaśnienia za iluzoryczne, czyli takie które nie wyjaśniają elementów oferty mających wpływ na
wysokość ceny. Wyjaśnienie ma wykazać, czy zaoferowana cena dla poz. 24, rzeczywiście uwzględnia wszystkie
elementy związane z należytym wykonaniem Stołów 11 i wskazać, czy istnieją konkretne uwarunkowania i obiektywne
czynniki, jakie towarzyszyć będą realizacji zamówienia, które wpłynęły na wysokość zaoferowanej ceny.
Zamawiający oczekiwał, że przedstawione wyjaśnienia, będą poparte dowodami w zakresie wyliczenia ceny, w
szczególności Wykonawca przedstawi wyliczenia z uwzględnieniem cen materiałów oraz kosztami „robocizny”, które są
niezbędne do wykonania Stołu 11. Wykonawca w kalkulacji powinien uwzględnić wartości narzutów, amortyzację
sprzętu, czy koszty stałe ponoszone prze Wykonawcę w trakcie wykonywania zamówienia. Złożona kalkulacja oraz
dowody potwierdzające jej realność powinny być takiego rodzaju, że Zamawiający na ich podstawie będzie mógł ustalić i
zweryfikować czy elementy kalkulacji Wykonawcy są osiągalne w ramach realiów rynkowych. Wszystkie okoliczności
podnoszone przez Wykonawcę w wyjaśnieniach, które w jego ocenie są obiektywne i będą towarzyszyć tylko jemu przy
realizacji zamówienia, oprócz wskazania powinny zostać poparte wyliczeniami i dowodami. Wyliczenia powinny
prezentować konkretne kwoty, które pozwalają Wykonawcy zaoszczędzić i zdobyć przewagę nad firmami
konkurencyjnymi.
Zgodnie z art. 224 ust. 5 Pzp, obowiązek wykazania, że oferta nie zwiera rażąco niskiej ceny spoczywa na Wykonawcy.
Jeżeli dokonana ocena złożonych wyjaśnień potwierdzi, że oferta Wykonawca zawiera rażąco niską cenę w stosunku do
przedmiotu zamówienia, Wykonawca nie uwzględni wszystkich elementów wchodzący w skład realizowanego
zamówienia lub Wykonawca nie złoży wyjaśnień, to oferta Wykonawcy, w zakresie tej części postępowania, zostanie
odrzucona na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp.
Odwołujący w wyznaczonym terminie złożył wyjaśnienia. Wykonawca wskazał, że jego oferta jest najdroższą spośród
trzech ofert złożonych w części 1 postępowania. Wyraźnie droższą, od wszystkich pozostałych ofert. Cena oferty jest
niższa jedynie od wskazanej przez
Zamawiającego kwoty przeznaczonej na sfinansowanie zamówienia (2.809.513 zł brutto). Cena oferty stanowi ok.
73,15% tej wartości, co jest zwykłym zjawiskiem. W znakomitej większości przypadków oferty wykonawców opiewają na
kwoty niższe niż wartość zakładana przez Zamawiającego. Wynika to z normalnych, rynkowych zachowań, gdyż
wykonawcy konkurują w dużej mierze cenami.
Wobec wezwania do wyjaśnienia ceny wyłącznie jednej pozycji (poz. 24 Formularza cenowego - Stół 11) przedstawiono
następujące wyjaśnienia:
1) zarządzania procesem produkcji, świadczonych usług lub metody budowy
Wprowadzenie i stosowanie systemu zarządzania jakością ISO 9001 pozytywnie wpływa na ograniczenie kosztów
produkcji m. in. poprzez stosowanie procedur produkcji i zachowania jakości skracających do minimum czas niezbędny
na wyprodukowanie przedmiotu zamówienia. Wprowadzenie i stosowanie systemu zarządzania środowiskowego ISO
14001 pozytywnie wpływa na ograniczenie kosztów produkcji m. in. poprzez recykling odpadów poprodukcyjnych co
pozwala istotnie obniżyć cenę produktu.
Spółka ma wdrożone procedury zarządzania jakością i zarządzania środowiskowego, czego dowodem są załączone do
wyjaśnień certyfikaty.
Przedmiot zamówienia wchodzi do podstawowego zakresu działalności gospodarczej wykonawcy, co powoduje, że
wykorzystane w tym zakresie mogą być wypracowane przez wiele lat rozwiązania organizacyjne i gospodarcze,
związane między innymi z wytwarzaniem mebli poprzez podmiot powiązany osobowo z wykonawcą i działający pod jego
nadzorem – TOV Tronus (Товариство З Обмеженою Відповідальністю "Тронус"). Podmiot ten ma siedzibę oraz
zakład produkcyjny w Łucku, Ukraina. To ma istotny wpływ na obniżenie ceny produkcji mebli m.in. ze względu na istotne
obniżenie kosztów produkcji w obszarze np. kosztów osobowych czy kosztów zużycia energii w stosunku do sytuacji, w
której cała produkcja byłaby ulokowana w Polsce. Stały charakter współpracy podmiotów udokumentowano fakturami za
wcześniejsze realizacje wykonane dla Spółki przez TOV Tronus oraz fakturami za transport wyprodukowanego przez
TOV Tronus towaru do Polski.
2) wybranych rozwiązań technicznych do produkcji Stołów 11 lub wyjątkowo korzystnych warunków realizacji
dostaw
Założenia wykonawcy w tym zakresie bazowały na zamówieniu i zakupie mebli u swojego stałego kontrahenta, wytwórcy
posiadającego zakład produkcyjny w Łucku na Ukrainie. Powyższe pozwala na znaczne obniżenie kosztów produkcji
przede wszystkim w zakresie kosztów osobowych i kosztów energii elektrycznej. Pozwala to na zakup Stołu 11 na
potrzeby tego zamówienia za bardzo konkurencyjną cenę wynoszącą 11 695,00 zł bez podatku VAT.
3) oryginalności asortymentu oferowanego przez wykonawcę
Ze względu na charakter zamówienia i wymagania SWZ dostawy oferowane przez Wykonawcę nie mają charakteru
unikalnego, odbiegającego od standardów. Wykonawcę wyróżniają natomiast zagadnienia organizacyjne, opisane m.in.
w pkt 1, 2 czy 4, pozwalające na znaczne obniżenie kosztów wytworzenia towarów, przy zachowaniu ich zgodności z
wymaganiami zamówienia.
4) zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być
niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie
przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz.
2207, z późn. zm.) lub przepisów odrębnych właściwych dla Wykonawcy, z którymi związane jest realizowane
zamówienie
Założony przez wykonawcę sposób wykonania zamówienia zakłada realizację produkcji mebli przez TOV Tronus.
Oznacza to, że dla produkcji mebli, która odpowiada za większą część kosztów osobowych przy wykonaniu zamówienia,
koszty ponoszone ostatecznie przez wykonawcę w ramach jego rozliczeń z TOV Tronus, są znacznie obniżone.
TOV Tronus zapewnia zatrudnianym pracownikom wynagrodzenie nie niższe, od obowiązującego w Ukrainie na
podstawie analogicznych regulacji prawnych do polskiej ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Stawki
wynikające z prawa ukraińskiego są przy tym znacznie niższe, niż obowiązujące w Polsce – od 01.01.2024 r. minimalna
stawka wynagrodzenia pracownika w Ukrainie wynosi miesięcznie brutto 7100 hrywien4, co w przeliczeniu na złote daje
ok. 672 zł brutto / miesiąc5 (to ok. 16% minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w Polsce). TOV Tronus
realizuje swoje obowiązki w zakresie opłacania personelu i ubezpieczeń społecznych zgodnie z odpowiednimi normami
prawnymi obowiązującymi w kraju siedziby spółki.
Z kolei w zakresie czynności osób zatrudnionych w Polsce przez wykonawcę do realizacji pozostałych elementów
zamówienia (np. przeładunek, montaże, udział w serwisach gwarancyjnych itp.) wykonawca zapewnia swoim
pracownikom wynagrodzenia zgodne z wymaganiami polskiej ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
Średnia płaca minimalna wyliczona na podstawie ostatnich 3 lat działalności firmy nie jest niższa niż określona ustawą
płaca minimalna dostępna na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Ujęte w naszej kalkulacji koszty pracy odpowiadają
powyższym wymaganiom.
5) zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej
Z pomocy publicznej udzielonej na podstawie odrębnych przepisów Wykonawca nie korzysta.
6) zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w
którym realizowane jest zamówienie
Przepisy prawa pracy w przedsiębiorstwie Wykonawcy są przestrzegane co potwierdza m.in. pozytywny wynik kontroli
przeprowadzonej w 2016 roku przez Państwową Inspekcję Pracy. Spełnianie przepisów o zabezpieczeniu społecznym
wykazała kontrola z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Spółka przestrzega regulacji w zakresie prawa pracy, BHP, a także w zakresie wynagrodzenia za pracę (por. pkt 4
powyżej). Prawidłowe regulowanie należności na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz odprowadzane podatki
potwierdzają także regularnie otrzymywane przez Spółkę zaświadczenia ZUS i US o braku zaległości z tego tytułu.
Spółka oraz jej organ zarządzający posiadają także aktualne zaświadczenie KRK o niekaralności. Spółka jest również
ubezpieczona od odpowiedzialności cywilnej, a także posiada niezbędne środki na zrealizowanie przedmiotowego
postępowania, co potwierdzają załączone dokumenty.
7) zgodności z przepisami z zakresu ochrony środowiska w szczególności w zakresie zbierania, pozbywania się
powstałych przy realizacji odpadów
Wprowadzenie i stosowanie systemu zarządzania środowiskowego ISO 14001 potwierdza zgodność przedsiębiorstwa z
przepisami z zakresu ochrony środowiska. Wykonawca dołączył do wyjaśnień stosowny certyfikat potwierdzający
wdrożenie tego systemu.
8) wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy
Wykonawca zamawia produkcję przedmiotu zamówienia u swojego stałego kontrahenta, wytwórcy TOV Tronus
zlokalizowanego na Ukrainie. Podmiot ten nie realizuje bezpośrednio na rzecz Zamawiającego żadnej części przedmiotu
zamówienia, która podlegałaby odbiorowi, dlatego w ocenie wykonawcy nie ma on charakteru podwykonawcy.
Niezależnie od tego jego udział pozwala na znaczne obniżenie kosztów niezbędnych wykonawcy dla prawidłowego
zrealizowania przedmiotowego zamówienia.
9) kosztów związanych z metodologią oraz sposobem wykonania Stołów 11 określonych w SWZ
Produkcja Stołów 11 zakłada najwyższe standardy produkcyjne tego rodzaju asortymentu. Producent założył m. in.
konstrukcję z profili metalowych malowaną proszkowo, blat z blachy 5mm z otworami co 5-10 cm gwintowane. Szuflady
z blachy o grubości 0.6mm malowanej proszkowo. Stopki plastikowe regulowane. Koszty związane z wykonaniem
Stołów 11 mogły zostać znacznie zredukowane dzięki umiejscowieniu produkcji na terenie Ukrainy, zostały omówione we
wcześniejszych punktach.
Na składowe ceny 1 szt. Stołu 11 oferowanego przez firmę Tronus Polska Sp. z o.o. wpływ mają:
Lp.
Nazwa składowej ceny
koszt zakupu
Zwymiarowanie mebli
montaż
zakwaterowanie montażystów
dieta
transport
Przeładunek
utylizacja odpadów
koszty nieprzewidziane
marża
Razem
Udział w cenie wyrobu netto
11 695,00 zł
100,00 zł
1 204,00 zł
400,00 zł
180,00 zł
3 488,00 zł
500,00 zł
233,90 zł
600,00 zł
3 374,72 zł
100% ceny
VAT
2 689,85 zł
23,00 zł
276,92 zł
92,00 zł
41,40 zł
802,24 zł
115,00 zł
53,80 zł
138,00 zł
776,19 zł
wyrobu
Odnosząc się do wskazanych składowych ceny Wykonawca zaznaczył, że:
Brutto
14 384,85 zł
123,00 zł
1 480,92 zł
492,00 zł
221,40 zł
4 290,24 zł
615,00 zł
287,70 zł
738,00 zł
4 150,90 zł
26 784,01 zł
1. koszt zakupu – w załączeniu do pisma przedstawiono wycenę wytwórcy, która stanowi dla Wykonawcy koszt
zakupu towaru. Wycena została sporządzona przez firmę TOV Tronus będącą wytwórcą produktów oferowanych
na rynku polskim pod marką Tronus Polska Sp. z o.o. Współpraca między podmiotami ma charakter stały i ciągły.
Spółka jest producentem tych towarów, wytwarzanych na nasze zamówienie, celem ich sprzedaży pod naszym
oznaczeniem. Zgodnie m.in. z art. 5 pkt 20 ustawy o systemie oceny zgodności czy art. 2 pkt 3 rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiające wymagania w zakresie
akredytacji i nadzoru
rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 339/93.
Jest to największy element kosztowy. Wynika on z wyceny towarów objętych przedmiotem zamówienia wykonanej dla
wykonawcy przez TOV Tronus. Jest to całkowita cena, za którą podmiot zakupi od TOV Tronus całość towaru objętego
przedmiotem zamówienia wraz z dostawą do miejsca montażu u Zamawiającego.
Wycena dokonana przez TOV Tronus została dokonana w oparciu o wymagania dot. przedmiotu zamówienia ujęte w
SWZ. Dlatego gwarantuje ona wykonanie towarów zgodnych z tymi wymaganiami, w tym pod względem materiałowym.
2. Zwymiarowanie mebli – Wykonawca celem wypełnienia obowiązku nałożonego przez §1 ust. 5 PPU
skalkulował koszt zwymiarowania na 100 zł za sztukę każdego mebla.
3. Montaż – Wykonawca skalkulował cenę montażu uwzględniając zaangażowanie montażystów w ilości 2 osób.
Koszt roboczogodziny na poziomie 43 zł/h (przed dodaniem VAT) oraz czas montażu 2 dni, przy założeniu 7
godzinnego dnia pracy. Ta stawka obejmuje koszt wynagrodzenia pracownika, a także wszelkie związane z tym
składniki, jak składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.
Założone koszty pracy zapewniają stawki zgodne z krajowymi regulacjami w zakresie minimalnego wynagrodzenia za
pracę.
4. Zakwaterowanie montażystów – koszt zakwaterowania montażystów w ilości 2 osób przez 2 dni został przez
Wykonawcę skalkulowany na 100 zł dziennie na osobę.
5. Dieta – na kalkulację diety dla 2 osób przez 2 dni została skalkulowana kwota 45 zł na osobę dziennie. Stawka
diety została przyjęta na poziomie zgodnym z zasadami stosowanymi u wykonawcy. Są one także zgodne ze
stawkami wynikającymi z przepisów przyjętych na podstawie art. 775 § 2 kodeksu pracy.
6. Transport – na koszty transportu składa się 1 transport po cenie 8 zł/km. Transport realizowany bezpośrednio
z zakładu produkcyjnego do miejsca dostawy. Odległość dzieląca zakład produkcyjny od miejsca dostawy to 436
km.
7. Przeładunek – koszt przeładunku został ujęty w wycenie na wypadek, gdyby wystąpił brak możliwości
podjazdu samochodu TIR bezpośrednio do miejsca dostawy i montażu. Na taki wypadek wykonawca przewidział
dodatkowe środki na sfinansowanie wcześniejszego dokonania przeładunku towaru do mniejszych pojazdów, jeśli
stałoby się to konieczne. Dla przeładunku każdego z transportów została skalkulowana kwota 500,00 zł.
8. Utylizacja odpadów – skalkulowana została na 2% ceny zakupu towaru, a składa się na nią zebranie i
przekazanie do specjalistycznych zakładów utylizacji odpadów pochodzących z opakowań transportowych towaru.
Pozycja ta została przez Spółkę wyliczona z uwzględnieniem stawek za odbiór odpadów występujących przy tego
rodzaju realizacjach, z uwzględnieniem ilości odpadów pozostałych po czynnościach związanych z dostawą i montażem
mebli.
9. Koszty nieprzewidziane – to pozycja pozwalająca na sfinansowanie ewentualnych kosztów, które niekiedy
powstają podczas każdej realizacji, a nie dało się ich przewidzieć na etapie kalkulowania ceny oferty.
Poz. 9 zawiera kalkulację pozycji obejmującej rezerwę, na wypadek pojawienia się w toku realizacji zamówienia lub w
okresie rękojmi lub gwarancji dodatkowych, nieprzewidzianych obecnie kosztów. Zabezpiecza ona finansowo wykonanie
ew. dodatkowych, nieprzewidzianych świadczeń. W przypadku, w którym działania takie nie stałyby się konieczne – co
ma miejsce z reguły – jej kwota powiększa marżę wykonawcy.
10. Marża – podsumowując koszty realizacji przedmiotowego Stołu marża kształtuje się na poziomie 3 374,72 zł
netto. Jest to marża w wysokości ok. 18,34% wartości ceny oferty. Założona przez Wykonawcę marża jest
porównywalna do ustalonej w badaniach GUS przeciętnej marży przedsiębiorstw handlowych w latach 2019-20217
(obejmującej także ogólne koszty handlowe i zysk). To także pokazuje, że kalkulacja ceny ofertowej przez
Wykonawcę była dokonana w sposób ostrożny, z założeniem środków wystarczających na pokrycie wszelkich
potrzebnych kosztów i osiągnięcie zysk.
Wszystkie kwoty wykazane w wyjaśnieniach są kwotami netto, których suma w ofercie została powiększone o VAT.
Zatem zdaniem Spółki jednoznaczne wykazano, iż oferowana przez firmę Tronus Polska Sp. z o.o. cena zapewnia
pokrycie wszelkich kosztów realizacji pełnowartościowej dostawy, a także zapewnia wykonawcy kalkulowany zysk.
Zaoferowana przez firmę Tronus Polska Sp. z o.o. cena za postępowanie spowodowana jest przewagą konkurencyjną
przedsiębiorstwa i nie jest rażąco niska w stosunku do kosztów produkcji przedmiotu zamówienia. Wyjaśnienia zdaniem
Wykonawcy spełniają wszystkie wymagania wyjaśnień rażąco niskiej ceny, wskazanych konkretnymi paragrafami na
mocy ustawy Prawo Zamówień Publicznych.
Ostatecznie, na podstawie art. 255 pkt 2) ustawy Pzp, Zamawiający unieważnił postępowanie część I, ponieważ
wszystkie złożone w tej części postępowania oferty podlegają odrzuceniu.
Na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5) i pkt 8) ustawy Pzp, Zamawiający odrzucił ofertę Tronus, ponieważ oferta tego
Wykonawcy została przygotowana niezgodnie z warunkami zamówienia oraz zawiera rażąco niską cenę w stosunku do
przedmiotu zamówienia.
Zamawiający wezwał Wykonawcę do złożenia wyjaśnień ceny pozycji 24 Formularza ofertowego. W wezwaniu
kierowanym do Wykonawcy, Zamawiający podał powody oraz
uzasadnił, dlaczego w ocenie Zamawiającego, wycena pozycji 24 Formularza ofertowego stanowi istotną część
składową oferty. Istotność tej części składowej wynika nie tylko ze względu na jej procentowy udział w całości ceny
oferty, ale również z powodu, że zakres przedmiotu zamówienia, jest częścią stanowiska badawczego i bez
dostarczenia prawidłowego, zgodnego z wymaganiami stołu, istnieje ryzyko, że ograniczone będzie, a czasem wręcz
niemożliwe, korzystanie z aparatury badawczej wykorzystywanej na tym stanowisku badawczym.
Wykonawca przekazał Zamawiającemu wyjaśnienia, do których załączył kalkulację. Po weryfikacji złożonych wyjaśnień
Zamawiający stwierdził, że wyjaśnienia są w wielu aspektach ogólnikowe i nie zawierają wyliczeń potwierdzających, że
okoliczności, na które powołał się Wykonawca wpływają na możliwość obniżenia ceny.
W pierwszej kolejności Wykonawca powołał się na wprowadzone i stosowane systemy zarządzania, pozytywnie
wpływające na ograniczenie kosztów produkcji, w szczególności poprzez recykling odpadów. W ocenie Zamawiającego,
jeżeli Wykonawca w wyjaśnieniach powołuje się na wdrożony system ISO to powinien wykazać, że takie czynniki
umożliwiły mu wyliczenie zaoferowanej ceny, za którą wykona przedmiot zamówienia zgodnie z wymaganiami
określonymi w dokumentach zamówienia.
Wykonawca w wyjaśnieniach nie opisał w jaki sposób posiadanie norm ISO czy też zachowanie jakości skracających do
minimum czas niezbędny na wyprodukowanie przedmiotu zamówienia wpłynęło na możliwość obniżenia ceny ofertowej.
Dodatkowo z informacji przedstawionych przez Wykonawcę wynika, że załączone do wyjaśnień certyfikaty dotyczące
zachowania odpowiednich standardów funkcjonowania dotyczą podmiotu Wykonawcy, a nie producenta oferowanych
mebli. Z wyjaśnień wynika, że Wykonawca i podmiot, któremu zostanie zlecona produkcja to różne podmioty. Oznacza
to, że załączony przez Wykonawcę dowód nie potwierdza, iż produkcja mebli będzie odbywała się z zachowaniem
procedur mogących wpłynąć na zmniejszenie kosztów produkcji.
Dalej Wykonawca powołuje się na obniżenie ceny produkcji mebli m.in. ze względu na istotne obniżenie kosztów
produkcji w obszarze np. kosztów osobowych czy kosztów zużycia energii, jednak i w tym przypadku wyjaśnienia nie są
poparte wyliczeniami uzasadniającymi stanowisko Wykonawcy. Co prawda Wykonawca, dokonał porównania stawki
minimalnego wynagrodzenia za pracę w Polce i w kraju, w którym zamierza zlecić produkcję, jednak porównanie to nie
odpowiada na pytanie, jak ta różnica w minimalnym wynagrodzeniu, przekłada się na koszty wykonania przedmiotu
zamówienia. Wykonawca nie określił ilu pracowników i przez jaki okres będzie zaangażowanych w produkcję
oferowanych stołów. Bez podania przyjętej przez Wykonawcę pracochłonności nie ma możliwości oceny i wyliczenia
korzyści osiąganych przez Wykonawcę, a wynikających z przywołanej w wyjaśnieniach różnicy w płacy minimalnej.
Wskazać również należy, że Wykonawca na
potwierdzenie swojego porównania prezentuje artykuł prasowy, który dosyć ogólnie traktuje temat, a na pewno nie odnosi
się on do indywidualnej sytuacji Wykonawcy w toczącym się postępowaniu. Z informacji przekazanych przez
Wykonawcę oraz z prezentowanego artykułu prasowego, nie można wywnioskować czy koszty pracodawcy jakie ponosi
producent mebli w związku z zatrudnieniem pracowników na podstawie umowy zostały ujęte przez Wykonawcę w cenie
oferty. Niestety w treści wyjaśnień Wykonawca całkowicie pomija te dodatkowe koszty – zarówno względem
pracowników zatrudnionych u producenta, jak i własnych pracowników Wykonawcy, realizujących dostawę i montaż do
siedziby Zamawiającego. W tym zakresie Wykonawca nie powinien zasłaniać się wyceną od producenta, ponieważ
powinien wykazać, że cena została skalkulowana prawidłowo. W odniesieniu do różnicy w kosztach cen zużytej energii,
Wykonawca nawet nie zaprezentował tej różnicy, nie mówiąc już o wyliczeniach, które obrazowałyby wpływ tej różnicy
na cenę oferty.
Pozostałe okoliczności podnoszone przez Wykonawcę w wyjaśnieniach sprowadzają się do jego własnego
oświadczenia niepopartego dowodami.
W ocenie Zamawiającego przedłożona kalkulacja jest niepełna. Brakuje w niej szczegółowych wyliczeń dotyczących np.:
kosztów robocizny z uwzględnieniem wszystkich kosztów po stronie pracodawcy czy zaprezentowania kosztów
składowych transportu lub kosztów należności celnych i kosztów za usługi agencji celnej. Sam Wykonawca na dowód
przyjętej prawidłowej kalkulacji powołuje się, że przy poprzednich podobnych realizacjach ponosił koszty należności
celnej i koszty usług agencji celnej, jednak w złożonej kalkulacji ich nie ujął. Podobnie koszty transportu do Polski
wyprodukowanych mebli, przyjęte w kalkulacji są inne niż koszty wynikające z oferty firmy spedycyjnej. Sam Wykonawca
nie informuje, dlaczego w kalkulacji przyjął inne koszty niż te wynikające z oferty. Wykonawca również nie określa
poziomu zaangażowania poszczególnych pracowników w realizację. Bez szczegółowych informacji o składowych tych
kosztów, Zamawiający nie ma możliwości oceny czy przedstawione w kosztorysie pozycje zostały dobrze skalkulowane.
Wykonawca nie może liczyć, że Zamawiający oprze się jedynie na jego oświadczeniu o poprawności kalkulacji,
szczególnie gdy weźmie się pod uwagę omyłki jakie Wykonawca popełnił oraz że nie ujął w cenie realizacji kosztów
należności celnych.
W ocenie Zamawiającego, przy ustaleniu ceny pozycji 24 Formularza ofertowego, doszło do jeszcze jednego błędu, który
potwierdza, że cena zaoferowanego przedmiotu została nieprawidłowo skalkulowana oraz nie jest zgodny z
wymaganiami Zamawiającego.
Zamawiający wymagał zaoferowania stołu, którego blat wyposażony jest w otwory z gwintem metrycznym M6
rozmieszczone w siatce (rastrze) 50/50 mm (odległości między gwintami) umieszczonymi na płycie ze stali nierdzewnej,
zamknięte tuleje – głębokość gwintu min. 25 mm. Dodatkowo dwa z zaoferowanych stołów miały być wyposażone w
szafki kontenerowe stalowe jezdne z szufladami o wym.: wys. 600 x szer. 500 x głęb. 600 mm
(+/- 10 %), każdy kontener z 3 szufladami zamykanymi centralnie. Z wyjaśnień Wykonawcy (na stornie 4) oraz oferty
producenta (strona 182 wyjaśnień), wynika, iż zaoferowane stoły będą wyposażone w otwory gwintowane co 5 – 10 cm,
a dwa z tych stołów będą zagospodarowane pod blatem półką i szufladami. Ponadto kalkulacja ceny Wykonawcy oraz
rysunek załączony do wyjaśnień potwierdzają, że zaoferowane stoły nie będą wyposażone w kontenery jezdne z
szufladami. Z wyjaśnień Wykonawcy wnika, że jeden oferowany stół ma szuflady montowane pod blatem, a drugi
zamiast szuflad będzie miał półkę. Wszystkie zaproponowane w pozycji 24 Formularza stoły nie spełniają wymagania
dotyczącego rozmieszczenia otworów z gwintem w rastrze 50/50 mm, a dodatkowo dwa z nich nie są prawidłowo
wyposażone. Wątpliwości Zamawiającego wzbudza również rysunek oferowanych stołów, które zostały zestawione ze
sobą w jednej linii. Z rysunku tego wynika, że zestawione ze sobą stoły mają tylko pięć nóg, co uniemożliwia rozstawienie
oferowanych stołów, jako zabudowy samodzielnej – zgodnie z rozstawieniem przedstawionym na rzutach - zał. Nr 2 do
OPZ. Kwestia ta mogłaby zostać wyjaśniona przez Wykonawcę, jednak biorąc pod uwagę całe uzasadnienie odrzucenia
oferty Wykonawcy, w tym stanie faktycznym, sprawa wyjaśnienie jest bez znaczenia.
Biorąc powyższe ustalenia pod uwagę, Izba uznała, że odwołanie nie mogło zostać uwzględnione i podlegało oddaleniu
w całości.
Zgodnie z art. 224 ust. 5 ustawy Pzp obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu
spoczywa na wykonawcy. Art. 224 ust. 6 ustawy Pzp stanowi, że odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub
kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia
wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu.
Na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli zawiera rażąco niską cenę lub koszt w
stosunku do przedmiotu zamówienia. Natomiast zgodnie z art. 239 ustawy Pzp Zamawiający wybiera najkorzystniejszą
ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w dokumentach zamówienia. Najkorzystniejsza oferta to oferta
przedstawiająca najkorzystniejszy stosunek jakości do ceny lub kosztu lub oferta z najniższą ceną lub kosztem.
Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa Izby oraz sądów powszechnych za ofertę̨ z rażąco niską ceną należy uznać́
ofertę z ceną niewiarygodną, nierealistyczną w porównaniu do cen rynkowych podobnych zamówień́ . Oznacza to cenę
znacząco odbiegającą od cen przyjętych, wskazującą na fakt realizacji zamówienia poniżej kosztów wytworzenia usługi,
dostawy, roboty budowlanej. W orzecznictwie wskazuje się również, że o cenie rażąco niskiej
można mówić́ wówczas, gdy oczywiste jest, iż przy zachowaniu reguł rynkowych wykonanie umowy przez wykonawcę
byłoby dla niego nieopłacalne.
Analiza przepisów ustawy Pzp prowadzi do wniosku, iż ciężar wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub
kosztu spoczywa na wykonawcy, który otrzymał wezwanie do złożenia wyjaśnień. Tym samym złożone przez
wykonawcę wyjaśnienia w zakresie ceny oferty lub kosztu, lub ich istotnych części składowych, winny być konkretne,
wyczerpujące i rozwiewające wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie
z wymaganiami określonymi w specyfikacji lub wynikającymi z odrębnych przepisów. Wykonawca zobowiązany jest
wyjaśnić w sposób szczegółowy i konkretny, że zaoferowana cena gwarantuje należytą realizację całego zamówienia.
To na wykonawcy ciąży obowiązek wykazania, jakie obiektywne czynniki pozwoliły mu na obniżenie ceny oferty oraz w
jakim stopniu dzięki tym czynnikom cena oferty została obniżona. Wyjaśnienia złożone przez wykonawcę powinny
poparte być stosownymi dowodami. W ramach wyjaśnień, o których mowa w art. 224 Pzp, wykonawca zobligowany jest
nie tylko do sformułowania twierdzeń dotyczących ceny lub kosztu ofert, ale także do przedstawienia dowodów, dzięki
którym zamawiający będzie miał możliwość zweryfikowania złożonych wyjaśnień (tak wyrok Krajowej Izby Odwoławczej
z dnia 30 maja 2016 r., sygn. akt: KIO 817/16, LEX nr 2054658; podobnie wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie dnia 13
marca 2015 r., sygn. akt: IX Ca 39/15, LEX nr 1835972).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Izby Odwołujący składając Zamawiającemu
wyjaśnienia nie sprostał ciężarowi dowodowemu i nie udowodnił, że cena jednostkowa pozycji istotnej dla wykonania
przedmiotu zamówienia nie jest rażąco niska.
Jak wynika z wezwania do złożenia wyjaśnień, Zamawiający w pierwszej kolejności przywołał dokładny opis przedmiotu
zamówienia dla pozycji 24. Następnie Zamawiający zaznaczył, że dokonał porównania ceny jednostkowej stołu z
ofertami uzyskanymi do szacowania wartości zamówienia oraz cenami dla tej pozycji wynikającymi z innych ofert
złożonych w postępowaniu. Zamawiający wskazał, że cena pozycji, która wzbudziła wątpliwości wynosi około 9% ceny
całkowitej oferty i biorąc pod uwagę wartość oferty, jest to różnica niebagatelna. Dodatkowo Zamawiający zaznaczył, jak
istotną kwestię stanowią dla niego zamawiane elementy w odniesieniu do prowadzenia precyzyjnych badań
laboratoryjnych i dlatego pozycja nr 24 stanowi istotną część składową ceny oferty. Wobec powyższego Zamawiający
skierował do Odwołującego 9 szczegółowych pytań o sposób wyliczenia tej ceny oraz do przedstawienia dowodów
potwierdzających prawidłowość wyliczenia ceny. Tak skonstruowane wezwanie uznać należy za szczegółowe.
Odwołujący otrzymanego wezwania nie kwestionował, nie skorzystał z możliwości złożenia środka ochrony prawnej w
postaci odwołania, zatem przyjmując treść wezwania, to na Odwołującym spoczywał ciężar udowodnienia, że wycena
pozycji nr 24 została dokonana prawidłowo, a także że sposób wykonania zamawianych stołów odpowiada opisowi
przedmiotu zamówienia.
Przechodząc do analizy złożonych przez Odwołującego wyjaśnień, Izba podziela opinię Zamawiającego wyrażoną w
odpowiedzi na odwołanie, że pomimo obszerności wyjaśnień i dołączonych do nich różnych dokumentów, w ich treści
nie przedstawiono konkretów, w wielu miejscach ograniczając się do wygłoszenia twierdzeń nie popartych
merytorycznymi dowodami.
O ile można zgodzić się z Odwołujący, że odpowiadając na pytanie o certyfikaty ISO, wytłumaczył on w jaki sposób
posiadanie owych certyfikatów przekładać może się na ograniczenie kosztów działalności gospodarczej i racjonalizację
procesu produkcji mebli, o tyle jak celnie podkreślił Zamawiający, certyfikaty dotyczą Odwołującego a nie producenta
mebli. Zatem dokumenty te nie odnoszą się do procesu produkcji, co najwyżej dotyczą działalności gospodarczej
prowadzonej przez Odwołującego. Zaś w przypadku kwestii powiązań gospodarczo-osobowych z producentem mebli
Odwołujący wygłaszał i składał niespójne twierdzenia. Cała argumentacja Odwołującego w tym punkcie koncentruje się
na procesie produkcji, w którym Wykonawca nie uczestniczy. W odwołaniu natomiast Odwołujący zaznacza, że
„wskazał także sposób zorganizowania działalności gospodarczej, który opiera się na prowadzeniu produkcji przez
związany ze sobą podmiot mający siedzibę w Ukrainie”. Izbie, a także Zamawiającemu, nie zostało wykazane w jaki
sposób posiadanie określonych certyfikatów przez Odwołującego przekłada się na proces produkcji mebli przez inny
podmiot.
Co do kosztów płacy minimalnej, wyjaśnienia Odwołującego charakteryzują się w ocenie Izby największą niespójnością.
Z jednej bowiem strony w wyjaśnieniach Wykonawca wskazuje jako argument koronny dla możliwości obniżenia ceny
jednostkowej pozycji, że „istotne obniżenie kosztów produkcji w obszarze np. kosztów osobowych czy kosztów zużycia
energii w stosunku do sytuacji, w której cała produkcja byłaby ulokowana w Polsce” związane jest z umiejscowieniem
zakładu produkcji mebli poza granicami Polski. Następnie w przypadku odpowiedzi na pytanie o zgodności z przepisami
dotyczącymi kosztów pracy, Odwołujący deklaruje, że „TOV Tronus zapewnia zatrudnianym pracownikom
wynagrodzenie nie niższe, od obowiązującego w Ukrainie na podstawie analogicznych regulacji prawnych do polskiej
ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Stawki wynikające z prawa ukraińskiego są przy tym znacznie niższe,
niż obowiązujące w Polsce (…)”, a „w zakresie czynności osób zatrudnionych w Polsce przez wykonawcę do realizacji
pozostałych elementów zamówienia (np. przeładunek, montaże, udział w serwisach gwarancyjnych itp.) wykonawca
zapewnia swoim pracownikom wynagrodzenia zgodne z wymaganiami polskiej
ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę”. Gdy Zamawiający w Informacji o unieważnieniu postępowania i
odrzuceniu oferty zwraca uwagę, że powyższe twierdzenia nie zostały poparte dowodami (bowiem w zakresie kosztów
energii elektrycznej nie przedstawiono żadnych dowodów, kwestie płacy minimalnej w Ukrainie zostały zobrazowane
jedynie artykułami prasowymi, a co do wysokości wynagrodzeń własnych pracowników Odwołujący również nie
przedstawił żadnych dowodów), Odwołujący w odwołaniu reasumuje, że dla Wykonawcy istotna jest cena wynikowa, a
nie koszty osobowe związane z wytworzeniem mebli ponoszone przez jego producenta oraz, że „ew. koszty samego
Odwołującego, mające charakter kosztów pośrednich, są ujęte w pozycjach kalkulacji w szczególności w marży, która
obejmuje koszty własne oraz zysk Odwołującego”. O ile jeszcze obronić się może twierdzenie, że usytuowanie zakładu
produkcji poza granicami Polski może wpływać na obniżenie kosztów produkcji, ponieważ wiąże się z niższymi kosztami
energii elektrycznej i wynagrodzeniem minimalnym odbiegającym poziomem od wynagrodzeń w Polsce (co jednak
należy wykazać), o tyle w ocenie Izby Odwołujący nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających wysokość
kosztów ponoszonych przez niego na własnych pracowników. W kalkulacji będącej częścią wyjaśnień ujęto jedynie
koszty zakwaterowania montażystów i ich diety, ale poza tym nie przedstawiono jakichkolwiek informacji (poza
lakonicznym oświadczeniem), że wynagrodzenie otrzymywane przez pracowników Odwołującego przekracza progi
określone w przepisach odrębnych. Pozostałe twierdzenia Odwołującego w odniesieniu do kosztów pracowniczych i
zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, to ogólnikowe sformułowania o opłacaniu
składek czy ponoszeniu innych kosztów związanych z zatrudnianiem pracowników.
Jednocześnie zdaniem składu uprawnione było zwrócenie uwagi przez Zamawiającego na poruszone kwestie
wynagrodzeń u producenta mebli i możliwości obniżenia kosztów produkcji mebli, ponieważ w wyjaśnieniach na ten
temat szeroko rozwodzi się sam Odwołujący. Dodatkowo biorąc pod uwagę kwestie powiązań gospodarczo-osobowych,
można uznać, że jest to sytuacja szczególna, zatem Odwołujący powinien posiadać pogłębioną wiedzę na temat zasad
funkcjonowania podmiotu zależnego, skoro jak sam twierdzi, jest to główny akcent pozwalający na obniżenie ceny
jednostkowej pozycji. Tymczasem na rozprawie Odwołujący próbuje bagatelizować swój wpływ na producenta mebli i
szczególne okoliczności z tym zawiązane, a mające przełożenie na możliwość obniżenia ceny jednostkowej. Celnie
zauważył w odpowiedzi na odwołanie Zamawiający na niespójność stanowiska Odwołującego dotyczącą tej kwestii (pkt
18 odpowiedzi). Albo więc pewien czynnik jest istotny dla możliwości obniżenia ceny i wówczas należy ten wpływ
wykazać, albo znaczenie takiego czynnika ma wpływ obojętny lub nieistotny i możliwe jest pominięcie jego wpływu na
cenę jednostkową. Natomiast stanowisko Odwołującego jest w tej materii niejednoznaczne.
Dostrzeżenia także wymaga, iż Odwołujący pomija milczeniem inne okoliczności związane z usytuowaniem zakładu
producenta, które stanowić mogą negatywny wpływ na cenę jednostkową, mianowicie trwający konflikt zbrojny na
terytorium Ukrainy, możliwe przerwy w dostawie prądu, niedostępność pracowników, możliwe opóźnienia w dostawie,
problemy związane z transportem i poruszaniem się po terytorium państwa obcego.
W przypadku należności celnych i kosztów agencji celnej oraz kosztów transportu, Zamawiający właściwie w Informacji
o odrzuceniu oferty podniósł, że nie zostały one zobrazowane w przedłożonej kalkulacji lub są ponoszone w innej
wysokości, niż wynika z załączonych do wyjaśnień dokumentów. Dopiero w odwołaniu Wykonawca przedstawia szersze
uzasadnienie tych kwestii. Nawet jeśli pewne koszty mają charakter marginalny lub pomijalny, a także rozkładają się na
cały przedmiot zamówienia i nie muszą być odrębnie ujmowane dla danej pozycji, to powyższe należało Zamawiającemu
wyjaśnić. Odwołujący dołączył do wyjaśnień szereg dokumentów, częściowo z tłumaczeniem, częściowo bez
tłumaczenia, nie wyjaśniając jaki mają one związek z wyceną pozycji, dla której składane są wyjaśnienia - „koszty
transportu do Polski wyprodukowanych mebli, przyjęte w kalkulacji są inne niż koszty wynikające z oferty firmy
spedycyjnej. Sam Wykonawca nie informuje, dlaczego w kalkulacji przyjął inne koszty niż te wynikające z oferty". Z
wyjaśnień nie wynika, że koszty te zostały ujęte w marży, jak twierdzi Odwołujący w odwołaniu. Nie może być tak, że w
marży, rozumianej jako zysk Wykonawcy, nagle znajdują się wszystkie koszty nie ujęte w innych pozycjach. Wówczas
bowiem wysokość marży podana w kalkulacji nie jest zyskiem a pozycją odnoszącą się do nieprzewidzianych kosztów,
natomiast może okazać się, że jest to wielkość niewystarczająca na ich pokrycie.
Na koniec, w zakresie poruszonej przez Odwołującego argumentacji wskazującej na możliwość ponownego wezwania
do wyjaśnień, Izba pragnie podkreślić, iż wezwanie do złożenia wyjaśnień może być skierowane do wykonawcy nawet
kilkakrotnie w sytuacji, gdy na podstawie złożonych wyjaśnień powstają dalsze kwestie i nowe wątpliwości wymagające
wyjaśnienia. Rozwiązanie to nie może zatem sprowadzać się do stworzenia wykonawcy drugiej szansy na udzielenie
wyjaśnień w zakresie spełniającym oczekiwania zamawiającego w sytuacji, gdy wykonawca złożył wyjaśnienia
nierzetelne, niekompletne lub niepotwierdzające prawidłowości ceny (tak wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 28
kwietnia 2017 r., sygn. akt: KIO 686/17, wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 31 stycznia 2022 r., sygn. akt: KIO
23/22).
Otrzymanie kolejnej szansy na przedstawienie stanowiska Zamawiającemu poprzedzić muszą co najmniej nowe
wątpliwości Zamawiającego i nowe kwestie do wyjaśnienia. Przy czym te okoliczności powinny wynikać z otrzymanych
już wyjaśnień. W przedmiotowej sprawie, w ocenie Izby, treść złożonych przez Odwołującego wyjaśnień nie rodzi
żadnych nowych okoliczności, które wymagałby przedstawienia dodatkowego stanowiska. Izba uważa
także, że nie istnieją dalsze kwestie, które wymagałby złożenia ponownie wyjaśnień. Odwołujący odpowiadając na
wezwanie Zamawiającego wskazał czynniki, które w jego ocenie uzasadniają poziom cen danego elementu kalkulacji.
Złożone wyjaśnienia mają na tyle niedoskonały charakter i nie są poparte wystarczającym materiałem dowodowym, że
otrzymanie ponownego wezwania do wyjaśnień oznaczałoby umożliwienie Wykonawcy przedstawienia stanowiska od
nowa, a nie jego uzupełnienie w kwestiach niejasnych dla Zamawiającego.
W ocenie Izby w zaistniałym stanie faktycznym skierowanie do Odwołującego ponownego wezwania do wyjaśnień
sprowadzało się do żądania od wykonawcy przestawienia nowych dowodów i informacji, podczas gdy, takie ponowne
wezwanie, powinno służyć jedynie doprecyzowaniu wyjaśnień, które już w pierwotnej wersji były szczegółowe, spójne,
logiczne i poparte stosownymi dowodami.
Reasumując, Izba uznała złożone w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego przez Odwołującego
wyjaśnienia nie były wyczerpujące i spójne, nie obrazowały poszczególnych kosztów do poniesienia na wystarczającym
poziomie, by uzasadnić możliwość obniżenia ceny oferty dla pozycji objętych wezwaniem do wyjaśnień. W ocenie Izby
zarzuty odwołania nie zasługiwały na uwzględnienie. Odwołujący nie uzasadnił podanej w ofercie ceny pozycji i nie
przedstawił wystarczających dowodów na prawidłowość kalkulacji.
Zdaniem składu na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp.
Zamawiający w wezwaniu do wyjaśnień zaprezentował szczegółowy opis przedmiotu zamówienia dla pozycji nr 24 (stół
11). Zamawiający uwzględnił w tym opisie zmiany treści SWZ dokonane w trakcie odpowiedzi na pytania i wyraźnie
wskazał, że częścią dostawy jest także zabudowa dolna stołu: szafka kontenerowa stalowa przejezdna z szufladami o
wymiarach: wys. 600 x szer. 500 x głęb. 600 mm (+/- 10 %), 3 szuflady zamykane centralnie.
Odwołujący w punkcie 9 złożonych wyjaśnień, odpowiadając na pytanie o koszty związane z metodologią oraz
sposobem wykonania Stołów 11 określonych w SWZ, podał, że „produkcja Stołów 11 zakłada najwyższe standardy
produkcyjne tego rodzaju asortymentu. Producent założył m. in. konstrukcję z profili metalowych malowaną proszkowo,
blat z blachy 5mm z otworami co 5-10 cm gwintowane. Szuflady z blachy o grubości 0.6mm malowanej proszkowo.
Stopki plastikowe regulowane. Koszty związane z wykonaniem Stołów 11 mogły zostać znacznie zredukowane dzięki
umiejscowieniu produkcji na terenie Ukrainy, co zostało szczegółowo omówione we wcześniejszych punktach". Do
wyjaśnień, na stronie 182, dołączono formularz zamówienia przesłany przez producenta z rysunkiem poglądowym i
opisem.
W odwołaniu podniesiono, że przedstawiona informacja od producenta miała wstępny charakter, służyła jedynie wstępnej
wycenie, nie zawierała informacji sprzecznych z OPZ, a ponadto ustalenie ostatecznych wymiarów i kształtu wszystkich
mebli będzie miało miejsce na etapie realizacji umowy.
Można zgodzić się z Odwołującym, że rysunek ze strony 182 wyjaśnień służył tylko zobrazowaniu producentowi
wymagań Zamawiającego. Jego treść nie świadczy jeszcze o złożeniu oferty niezgodnej z treścią SWZ, co do
szczegółowych wymagań Zamawiającego. Jednakże Odwołujący zapomina, że w wezwaniu do wyjaśnień Zamawiający
prosił o odniesienie się do kwestii kosztów i metodologii wykonania Stołu 11. W tym zakresie oświadczenie o wykonaniu
części przedmiotu zamówienia zamieszczone w odpowiedzi na pytanie pochodzi w całości od Odwołującego i stanowi
jego oświadczenie woli. Natomiast z treści tego oświadczenia niezbicie wynika, że oferta obejmuje wykonanie Stołu 11
niezgodnie z wymaganiami Zamawiającego. O ile można jeszcze dyskutować o umiejscowieniu otworów i możliwości
ich umieszczenia w miejscach odpowiadających potrzebom Zamawiającego, to jednak Odwołujący całkowicie w
wyjaśnieniach i swoim oświadczeniu pomija kwestie szafek kontenerowych jezdnych z szufladami. Z treści zapewnień
Odwołującego o wykonaniu przedmiotu zamówienia zgodnie z wymogami SWZ wynika, że Wykonawca przewidział
jedynie szuflady i półkę. W ocenie Izby Zamawiający nie mógł wobec tego przyjąć, że dostarczony zostanie przedmiot
zamówienia zgodny z opisem znajdującym się w SWZ, skoro w wyjaśnieniach opisany został inny przedmiot. Skoro zaś
został opisany inny przedmiot, to także przedstawiona przez Odwołującego wycena dotyczy innego przedmiotu. Jeżeli
Odwołujący uważał, że nie jest podmiotem właściwym do udzielenia odpowiedzi na pytanie o metodologię i sposób
wykonania stołów, to powinien był zakwestionować choćby w tym zakresie treść wezwania, przedstawić
Zamawiającemu swoje wątpliwości, lub ewentualnie skontaktować się z producentem i przedstawić korespondencję, z
której wynikałoby, że zostaną wykonane stoły wraz z elementami dodatkowymi odpowiadające opisowi przedmiotu
zamówienia. Izba nie podziela stanowiska Odwołującego, że wykonanie stołu z szufladami a wykonanie odrębnych
szafek jezdnych dodatkowo do stołu nie wpłynie na wysokość ceny pozycji. Takich dowodów Odwołujący nie przedstawił.
Niewątpliwie też nie można uznać, że Zamawiający oczekiwał dostawy stołu zintegrowanego z szufladami lub półkami.
Wezwanie Wykonawcy do złożenia wyjaśnień odnośnie do treści oferty, w ocenie Izby prowadziłoby natomiast do zmiany
treści oferty, co uznaje się za niedozwolone po terminie składania ofert.
W konsekwencji Izba nie uznała również zasadności zarzutu naruszenia art. 255 pkt 2
ustawy Pzp. Skoro wszystkie złożone w postępowaniu oferty podlegały odrzuceniu, obowiązkiem Zamawiającego było
unieważnienie postępowania.
Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak w sentencji.
Orzekając o kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie na podstawie art. 574 oraz art. 575 ustawy
Pzp, a także w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 i 2 lit. b oraz § 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z
dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania
oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020r., poz. 2437 ze zmianami), orzekając w tym
zakresie o obciążeniu kosztami postępowania stronę przegrywającą, czyli Odwołującego.
Przewodnicząca: