Sygn. akt: KIO 1241/23
WYROK
z dnia 17 maja 2023 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący:Izabela Niedziałek-Bujak
Protokolant:
Tomasz Skowroński
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2023 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej w dniu 2 maja 2023 r. przez Odwołującego Fundacja D.T. Sport, ul. Średnia 16, 64-100 Leszno, w
postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego – Ośrodek Sportu i Rekreacji w Zamościu, ul. Królowej Jadwigi 8,
22-400 Zamość
orzeka:
1.Oddala odwołanie.
2.Kosztami postępowania obciąża Odwołującego i:
2.1zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7.500 zł 00 gr. (słownie: siedem tysięcy pięćset
złotych, zero groszy) obejmującą wpis od odwołania oraz kwotę 3.600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset
złotych zero groszy) stanowiącą uzasadnione koszty Zamawiającego;
2.2zasądza od Odwołującego na rzecz Zamawiającego kwotę 3.600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych
zero groszy) tytułem zwrotu kosztów poniesionych w związku z wynagrodzeniem pełnomocnika Zamawiającego.
Stosownie do art. 580 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo Zamówień Publicznych (Dz. U.2022 r., poz.
1710 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem
Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie.
Przewodniczący:………………………………
Sygn. akt: KIO 1241/23
Uzasadnie nie
W postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego – Ośrodek Sportu i Rekreacji w Zamościu, w trybie podstawowym
bez negocjacji na podstawie art. 275 pkt 1 Ustawy na kompleksowe świadczenie usług ratownictwa wodnego w obiektach :
OSiR – Kryta Pływalnia, ul. Zamoyskiego 62 a, 22-400 Zamość, Zalew Miejski – Kąpielisko, Droga Męczenników
Rotundy, 22-400 Zamość (sygn. postępowania: 2023/BZP 00189978), ogłoszonym w Biuletynie Zamówień Publicznych
w dniu 24.04.2023 r., nr 2023/BZP 00189978, wobec ustalenia treści swz w zakresie warunków udziału w postępowaniu,
Wykonawca Fundacja D.T. Sport w Lesznie (Odwołujący) wniósł w dniu 05.05.2023 r. odwołanie do Prezesa Krajowej
Izby Odwoławczej (sygn. akt KIO 1241/23).
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie:
art. 112 ust. 1 i ust. 2 p. 2) i p. 4) ustawy PZP w zw. z art. 114, art.116 ustawy PZP oraz art. 99 ust. 1, ust. 4, ust. 5 i ust.
6 ustawy PZP, w zw. z art. 266 ustawy PZP oraz w zw. z art. 16 p. 1) i 3) ustawy PZP oraz w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy
z dnia 18 sierpnia 2011 roku o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych, art. 45 i art. 56 Traktatu o
funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 22 ust. 1 z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z
konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa,
- poprzez określenie warunków udziału w postępowaniu z naruszeniem zasad udzielania zamówień publicznych, w
szczególności zasady równości i uczciwej konkurencji a także proporcjonalności oraz wprowadzeniu warunków udziału
w postępowaniu, niezgodnych z ustawą, poprzez wprowadzenie warunków:
1) w rozdziale 5 Informacja o warunkach udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia w p. 5.2.2 p. 2 warunku co do
posiadania, przez cały okres realizacji umowy, wpisu do Rejestru Jednostek Współpracujących z systemem Państwowe
Ratownictwo Medyczne w województwie lubelskim - poprzez wprowadzenie zapisu o brzmieniu "O udzielenie
zamówienia mogą ubiegać się wykonawcy, którzy spełniają warunki dotyczące (...): 5.2.2.uprawnień do prowadzenia
określonej działalności gospodarczej lub zawodowej, o ile wynika to z odrębnych przepisów (...) p. 2 Wykonawca
zobowiązany jest do posiadania, przez cały okres realizacji umowy, wpis do Rejestru Jednostek Współpracujących z
systemem Państwowe Ratownictwo Medyczne w województwie lubelskim, co zapewnia ciągłość obsługi ratowniczej w
przypadkach losowych
- który to warunek został przez zamawiającego znacznie zaostrzony w stosunku do warunku wymaganego jako
uprawniający do wykonywania czynności ratownictwa wodnego przepisem art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r.
o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych, gdyż przepis ten mówi o konieczności wpisu do
rejestru jednostek współpracujących z systemem Państwowe Ratownictwo Medyczne, o którym mowa w art. 17 ust. 1
ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym, a nie wpisu do rejestru jednostek
współpracujących z systemem PRM w danym województwie, i nie ogranicza ani nie uzależnia możliwości
świadczenia usług do terenu wyłącznie tego województwa, którego wojewoda dokonał wpisu do rejestru
jednostek współpracujących z PRM;a zatem zamawiający stawia tu wymóg przewyższający wymagania ustawy, nie
wynikający z przepisów, nieproporcjonalny, i ograniczający konkurencję do podmiotów, posiadających wpis do rejestru
jednostek współpracujących z terenu województwa lubelskiego, preferując w sposób nieuzasadniony lokalnych
wykonawców, co zakłóca uczciwą konkurencję; zamawiający stawia równocześnie wymogi odnośnie sprzętu i kadry
(również w rozdziale 5 Informacja o warunkach udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia - 2), 3), 4), 5), 6), tak
więc wykonawca oświadczając, że dysponuje kadrą i sprzętem, którego wymaga zamawiający, zapewnia o spełnieniu
już oczekiwanych przez zamawiającego warunków w zakresie kadry i sprzętu, co powoduje, że stanowisko
zamawiającego, zawarte w odpowiedzi na wniosek o wyjaśnienie SW Z, gdzie zamawiający wskazał, że Przepis ten nie
odnosi się jedynie do posiadania wpisu w rejestrze. Wpis dokonany przez właściwego wojewodę jest efektem spełnienia
warunków jakie wskazuje ustawa między innymi w zakresie posiadania kadry ratowników, sprzętu oraz możliwości
osiągania gotowości operacyjnej na wskazanym przez wnioskodawcę terenie. - jest nieadekwatne i nieproporcjonalne,
gdyż kadra ratowników i sprzęt są zapewniane i weryfikowane przy zdolnościach technicznych i zawodowych do
wykonania zamówienia, a nie przy uprawnieniu do prowadzenia danego rodzaju działalności. Zawężająca wykładnia
Zamawiającego, który twierdzi, że W Rejestrze figurują jednostki z terenem działania „wszystkie województwa” lub
enumeratywnie wymienione kilka województw lub regionów. Oznacza to, że podmioty uprawnione do wykonywania
ratownictwa wodnego, które chciały wykonywać ratownictwo wodne na szerszym niż zawężonym do najbliższego rejonu
swojej siedziby obszarze takie wpisy zawczasu uzyskały. Wykonawca posiadając siedzibę w województwie wielkopolskim
zadbał zawczasu o dokonanie wpisu z terenem działania m. Wrocław, gdzie przewidywał prowadzenie działań.” - jest
nieuprawniona, gdyż ustawodawca nie przewidział rejonizacji świadczenia ratownictwa wodnego. Biorąc ponadto
pod uwagę termin na składanie ofert (8 dni od dnia ogłoszenia), co uniemożliwia uzyskanie wpisu do rejestru, warunek
ten należy uznać za bezprawny, nieproporcjonalny i ograniczający konkurencję.
2) w rozdziale 5 Informacja o warunkach udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia p. 3), załączniku nr 4 do SW Z
wykaz osób skierowanych przez Wykonawcę do realizacji zamówienia w oświadczeniu e) oraz w załączniku nr 6 do
SW Z projekt umowy- załącznik nr 1 szczegółowy opis przedmiotu umowy p. 3 warunku co do posiadania przez osoby
(ratowników), nie będących obywatelami polskimi wymagania potwierdzenia komunikatywnej znajomości języka
polskiego, potwierdzonej certyfikatem B2 wg Europejskiego Systemu Opisy Kształcenia Językowego – poprzez
wprowadzenie zapisu o brzmieniu „W przypadku osób nie będących obywatelami Polskimi, wymagana będzie
komunikatywna znajomość języka polskiego (potwierdzona certyfikatem B2 wg Europejskiego Systemu Opisy
Kształcenia Językowego). (...)”
Wymóg postawiony przez zamawiającego jest nieproporcjonalny i bezprawny, a jego wyjaśnienie na wniosek wykonawcy
wprost wskazuje na naruszenie równego traktowania wykonawców, jak również naruszenie prawa UE, w szczególności
swobody przepływu osób jak i swobody świadczenia usług oraz ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z
konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Wykonawca nie kwestionuje przy tym stawianego przez zamawiającego
wymogu posługiwania się przez ratowników językiem polskim w celu umożliwiającym komunikację, stawianie jednak
wymogu przedstawienia certyfikatu, i to jednego jedynie możliwego B2 wg Europejskiego Systemu Opisy Kształcenia
Językowego, bez dopuszczenia równoważnych potwierdzeń znajomości języka, jest sprzeczne z przepisami ustawy
PZP, nieproporcjonalne, jak również przewiduje ograniczenia, nie wynikające z ustawy, a wręcz sprzeczne z ustawą i
swobodami, wynikającymi z Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.
Mając powyższe na względzie Odwołujący wnosi o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu dokonania
zmiany kwestionowanych postanowień przez usunięcie w rozdziale 5 Informacja o warunkach udziału w postępowaniu o
udzielenie zamówienia:
- z p 5.2.2. p. 2 warunku co do posiadania, przez cały okres realizacji umowy, wpisu do Rejestru Jednostek
Współpracujących z systemem Państwowe Ratownictwo Medyczne w województwie lubelskim;
- z p. 3 swz, załącznik nr 4 do swz) wykaz osób skierowanych przez Wykonawcę do realizacji zamówienia – w
oświadczeniu e) oraz w załączniku nr 6 do swz projekt umowy – w załączniku nr 1 szczegółowy opis przedmiotu umowy
p. 3 wymogu, że w przypadku osób (ratowników), nie będących obywatelami polskimi, komunikatywna znajomość języka
polskiego ma być potwierdzona certyfikatem B2 wg Europejskiego Systemu Opisy Kształcenia Językowego.
Zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie wnosząc o oddalenie odwołania w całości (pismo z 15.05.2023 r.).
Termin składania ofert wyznaczony został na dzień 02.05.2023 r., godzina 12:00. W terminie wskazanym złożone zostały
dwie oferty, w tym oferta Odwołującego.
W dniu 28.04.2023 r. Odwołujący skierował do Zamawiającego wniosek o wyjaśnienie treści swz wnosząc o wykreślenie
postanowień wskazanych w odwołaniu. Zamawiający odpowiedział na wniosek pismem z 29.04.2023 r. odmawiając
usunięcia spornych wymagań i szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko.
Stanowisko Izby
Do rozpoznania zarzutów w odwołaniu zastosowanie znajdowały przepisy ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo
zamówień publicznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1710 z późn. zm.), obowiązującej w dacie wszczęcia postępowania o
udzielenie zamówienia, zwana dalej Ustawą.
Odwołanie nie podlegało odrzuceniu.
Rozpoznając odwołanie Izba miała na uwadze stan faktyczny ustalony w oparciu o dokumentację postępowania złożoną
do akt sprawy, w tym specyfikację warunków zamówienia, w zakresie związanym z podstawą zarzutów odwołania.
Mając na uwadze treść zarzutów i żądań sformułowanych w odwołaniu, jak i odpowiedź Zamawiającego na odwołanie,
należało uznać, iż Zamawiający nie dokonał żadnej zmiany w zapisach specyfikacji, w tym zakomunikowanej w
odpowiedzi możliwości zmiany zasad, na jakich wykonawca miałby wykazać uzyskanie wpisu w rejestrze Jednostek
Współpracujących z systemem Państwowego Ratownictwa Medycznego w województwie lubelskim. Tym samym
ocenie podlegały postanowienia w brzmieniu obowiązującym wykonawców przed składaniem ofert, określającym zasady
na jakich Zamawiający miał dokonać oceny ofert.
Izba ustaliła i zważyła.
Zamawiający w swz w pkt 5.2.2 wymaga w zakresie uprawnień do prowadzenia działalności gospodarczej lub
zawodowej posiadania przez cały okres realizacji umowy wpisu do Rejestru Jednostek Współpracujących z systemem
Państwowe Ratownictwo Medyczne w województwie lubelskim, co zapewnia ciągłość obsługi ratowniczej w przypadkach
losowych.
W pkt 5.2.3 swz w opisie zdolności technicznej lub zawodowej Zamawiający wymaga w ppkt 3) zatrudnienia ratowników,
którzy będą posługiwać się językiem polskim w stopniu niezbędnym do prawidłowej realizacji powierzonych czynności. W
przypadku osób nie będących obywatelami polskimi, wymagana będzie komunikatywna znajomość języka polskiego
(potwierdzona certyfikatem B2 wg Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego). Wymaganie w zakresie
posługiwania się językiem polskim przez ratowników jest uzasadnione istotą przedmiotu zamówienia, gdyż ratownicy
podczas wykonywania usługi muszą mieć swobodę kontaktu z osobami korzystającymi z usług na obiektach, w
szczególności prawidłowa komunikacja jest wymagana w sytuacjach udzielania pierwszej pomocy, podejmowania
czynności ratunkowych, wzywania innych służb itp.
Zgodnie z pkt 9.1 swz do oferty należało dołączyć aktualne na dzień składania ofert oświadczenie o spełnianiu warunków
udziału w postępowaniu oraz braku podstaw do wykluczenia z postępowania (załącznik nr 2 do swz).
Wykonawca, którego oferta oceniona zostanie najwyżej składać będzie podmiotowe środki dowodowe, w tym wpis do
Rejestru Jednostek Współpracujących z systemem Państwowe Ratownictwo Medyczne (pkt 9.4.2. swz) oraz wykaz
osób (pkt 9.4.4). W załączniku nr 4 do swz – wykaz osób, wymóg dotyczący znajomości języka polskiego został
powtórzony. Zamawiający nie wskazał wśród dokumentów podmiotowych składanych przez wykonawcę najwyżej
ocenionego w celu wykazania spełnienia warunku udziału w postępowaniu - certyfikatu B2.
Izba oddaliła odwołanie w całości.
Zarzuty odwołania sprowadzały się do kwestionowania warunków udziału w postępowaniu, które zdaniem Odwołującego
jako bezpodstawne i nieproporcjonalne, prowadzić miały do naruszenia zasad prowadzenia postępowania o udzielenie
zamówienia, w tym zasady uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców. Odwołujący powołując się na
przepisy regulujące wymagania w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie ratownictwa wodnego,
wskazywał na nadmierne względem zasad, na jakich dopuszczone jest działanie jednostek ratownictwa wodnego,
ograniczenie możliwości ubiegania się o zamówienie. W tym zakresie miało dojść do naruszenia przepisów Ustawy: art.
112 ust. 1 i ust. 2 p. 2) i p. 4) w zw. z art. 114, art.116 oraz art. 99 ust. 1, ust. 4, ust. 5 i ust. 6 w zw. z art. 266 i art. 16 p.
1) i 3) oraz w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 roku o bezpieczeństwie osób przebywających na
obszarach wodnych, art. 45 i art. 56 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 22 ust. 1 z dnia 12 marca 2022
r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa.
Odnosząc się do tak sformułowanego naruszenia należy wskazać, iż Odwołujący nie odniósł się w żadnej mierze do
uzasadnienia wskazanego przez Zamawiającego w piśmie z 29.04.2023 r. zawierającego negatywną odpowiedź na
wniosek o zmianę wymagań objętych zarzutami. Zamawiający szczegółowo odniósł się do potrzeb determinujących
utrzymanie obecnych postanowień, jak również znaczenia przepisów ustawy z 8 września 2006 r. o Państwowym
Ratownictwie Medycznym (Dz. U. z 2022, poz. 1720 ze zm.) oraz charakteru i specyfiki przedmiotu zamówienia.
Zasadniczo argumentacja w odwołaniu sprowadza się do wykazania, iż na gruncie przepisów regulujących prowadzenie
działalności stanowiącej przedmiot zamówienia, tj. ustawy o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach
wodnych, wymagania dotyczące obowiązku uzyskania wpisu w rejestrze Jednostek Współpracujących z systemem
Państwowe Ratownictwo Medyczne, jak również weryfikacja znajomości języka polskiego ratowników, prowadzić mają
do zaostrzenia warunków, a przez to ograniczają konkurencję w postępowaniu przetargowym i są nieproporcjonalne.
Odwołujący w ogóle nie odniósł się do argumentów Zamawiającego związanych z potrzebą zapewnienia
bezpieczeństwa osób przebywających na terenie obiektów objętych opieką ratowników wodnych i zasadami na jakich
dokonywany jest wpis w przedmiotowym rejestrze.
Izba oddaliła odwołanie w całości uznając, iż oba wymagania są związane z przedmiotem zamówienia i nie pozostają
nieproporcjonalne w tym znaczeniu, iż prowadzą do weryfikacji zdolności wykonawcy do prawidłowej realizacji
przedmiotu umowy. W ocenie składu orzekającego, nawet gdyby przyjąć argumenty dotyczące zaostrzenia wymagań, to
nadal dla stwierdzenia, iż miało dojść do naruszenia przepisów Ustawy koniecznym było wykazanie przez
Odwołującego, iż oba kwestionowane warunki nie służą ocenie podmiotowej wykonawcy, jego zdolności i przygotowania
zawodowego do realizacji umowy. Należy bowiem odnotować, iż Zamawiający działając w oparciu o obowiązujące
przepisy prawa uprawniony był do wymagania posiadania wpisu w rejestrze Jednostek Współpracujących z systemem
Państwowe Ratownictwo Medyczne, jak również zweryfikowania znajomości języka polskiego.
Zarzut dotyczący warunku posiadania wpisu w rejestrze Jednostek Współpracujących i żądanie jego wykreślenia Izba
oddaliła. Odwołujący na etapie rozprawy, powołując się na odpowiedź Zamawiającego na odwołanie, rozszerzał
podstawę zarzutu sugerując, iż Zamawiający mógł dokonać modyfikacji zasad na jakich warunek ten należało
potwierdzić, przyjmując, np. możliwość wykazania spełnienia warunku dopiero po zawarciu umowy, a przed
rozpoczęciem sezonu. Stanowisko strony prezentowane w odwołaniu miało na celu wyłącznie wykazanie konieczności
wykreślenia wymagania, a nie zmiany zasad na jakich należało okazać się wpisem „w województwie lubelskim”. Co
istotne propozycja Zamawiającego ostatecznie nie została wprowadzona do treści dokumentacji, a tym samym nie może
mieć znaczenia prawnego, w takim znaczeniu, iż potwierdzać miałaby naruszenie zasad prowadzenia postępowania
przez bezzasadne ograniczenie konkurencji. Zamawiający nie zamierzał zrezygnować z konieczności posiadania przez
cały okres realizacji umowy wpisu w rejestrze, potwierdzającego możliwość współpracy z systemem PRM na terenie
województwa lubelskiego.
Skład orzekający mając na uwadze warunki, na jakich dokonywany jest wpis, wynikające z ustawy z dnia 8 września
2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym, mającej zastosowanie do stanowiącej przedmiot zamówienia usługi
ustalił, iż podmioty uprawnione do wykonywania ratownictwa wodnego na podstawie przepisów ustawy z 18 sierpnia
2011 r. o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych, uzyskują wpis na wniosek w drodze decyzji
administracyjnej wojewody. Warunkiem uzyskania wpisu jest osiągniecie gotowości operacyjnej w czasie nie dłuższym
niż 30 minut od przekazania powiadomienia o zdarzeniu, jak również dysponowanie ratownikami w liczbie niezbędnej do
zapewnienia tej gotowości i dysponowanie środkami łączności niezbędnymi do zapewnienia gotowości (art. 15 ust. 1a).
W przypadku nie spełnienia tych wymagań, zgodnie z art. 17 ust. 5 wojewoda wykreśla z rejestru Jednostkę
Współpracującą z systemem. Rejestr obejmuje między innymi dane dotyczące terenu działania Jednostki
Współpracującej z systemem, a Jednostka Współpracująca z systemem jest zobowiązana niezwłocznie informować
wojewodę o wszelkich zmianach dotyczących danych, o których mowa w ust. 3.
W świetle powyższego Izba uznała, iż wymóg posiadania przez cały okres świadczenia usługi wpisu do rejestru
Jednostek współpracujących z systemem Państwowe Ratownictwo Medyczne w województwie lubelskim nie
prowadzi do naruszenia zasad ustawy Pzp i przepisów właściwych.
Zasadniczym jest rozróżnienie znaczenia potwierdzenia spełnienia warunków uprawniających do wykonywania
ratownictwa wodnego, co następuje w drodze zgody właściwego ministra spraw wewnętrznych wydanej na podstawie
art. 12 ustawy o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych, od uzyskania statusu Jednostki
Współpracującej z systemem PRM. Zgodnie z ustawą o Państwowym Ratownictwie Medycznym, to podmioty
uprawnione do wykonywania ratownictwa wodnego na podstawie przepisów ustawy z 18 sierpnia 2011 r. o
bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych, mogą uzyskać wpis w rejestrze. Oznacza to, iż samo
uzyskanie zgody na wykonywanie ratownictwa wodnego nie oznacza, iż każda jednostka zajmująca się tym
ratownictwem uzyskać może wpis w rejestrze, co wymaga spełnienia warunków opisanych w ustawie PRM. Zdaniem
Odwołującego wprowadzając wymóg uzyskania wpisu dla województwa lubelskiego Zamawiający miał wprowadzić
ograniczenie dla działalności Wykonawcy uprawnionego do wykonywania ratownictwa wodnego. Powyższe zdaniem Izby
nie ma uzasadnienia prawnego.
Należy wskazać, iż uzyskanie wpisu do rejestru Jednostek Współpracujących z systemem PRM pozwoli na
podejmowanie działań przez jednostki stanowiące ten system, w celu udzielenia kwalifikowanej pierwszej pomocy
osobom znajdującym się w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego. Odwołujący nie kwestionował samej potrzeby
uzyskania wpisu, a ten powiązany jest bezpośrednio z oceną uzyskania gotowości operacyjnej na wskazanym terenie
działania danej jednostki. Należy bowiem zauważyć, iż dane w rejestrze odnoszą się również do terenu działania
Jednostki Współpracującej, co pozwala przyjąć, iż wpis potwierdza uzyskanie gotowości operacyjnej pozwalającej na
uzyskanie wpisu do rejestru dla warunków prowadzonej działalności. Jak wynika z przepisów ustawy o PRM jednostka
uzyskująca wpis zobowiązana jest do informowania o wszelkich zmianach dotyczących danych, co może prowadzić do
wykreślenia w drodze decyzji administracyjnej z rejestru tej jednostki, jeżeli nie spełnia wymagań koniecznych do
uzyskania wpisu.
Skoro w ramach obecnego zamówienia mają być podejmowane działania na terenie województwa lubelskiego, to należy
oczekiwać potwierdzenia wpisem w rejestrze Jednostki Współpracującej z systemem PRM osiągniecia gotowości
operacyjnej, dysponowania ratownikami i środkami łączności niezbędnymi do zapewnienia tej gotowości na terenie na
jakim miałby być udzielona pierwsza pomoc. Usunięcie tego warunku prowadziłoby faktycznie do stanu, w którym każda
decyzja wydana przez wojewodę miałaby potwierdzać stan gotowości jednostki do udzielenia pomocy osobom
znajdującym się w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego na terenie województwa lubelskiego. Takie potwierdzenie, w
ocenie składu orzekającego jest możliwe wyłącznie przy uwzględnieniu danych prezentowanych w rejestrze, a te
dotyczyć mają również terenu działania Jednostki Współpracującej z systemem. Jeżeli teren ten został wskazany dla
jednego województwa, to na podstawie takiej decyzji nie można potwierdzić gotowości operacyjnej dla innego
województwa, czy też całego kraju.
Tym samym zarzut Odwołującego nie zasługiwał na uwzględnienie, a postawiony warunek nie narusza wskazanych
przepisów ustaw.
Odnosząc się natomiast do żądania wykreślenia obowiązku potwierdzenia certyfikatem B2 wg Europejskiego
Systemu Opisu Kształcenia Językowego znajomości języka polskiego Izba uznała, iż Odwołujący nie wykazał,
aby taki wymóg prowadził do naruszenia zasad zamówień publicznych i był nieproporcjonalny do celu, jakiemu
ma służyć w trakcie realizacji usługi.
Zamawiający wprowadził dodatkową weryfikację znajomości języka polskiego poprzez żądanie urzędowego
poświadczenia tej znajomości, co jest objęte regulacją ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim i odnosi się
do wymagania wynikającego z przepisów ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym, regulującej zasady
wykonywania zawodu ratownika medycznego. Zgodnie bowiem z art. 10 ustawy PRM do wykonywania zawodu ratownika
i ratownika medycznego konieczne jest wykazanie znajomości języka polskiego w stopniu wystarczającym do
wykonywania tego zawodu i złożenie oświadczenia o następującej treści: Oświadczam, że władam językiem polskim w
mowie i piśmie w zakresie niezbędnym do wykonywania zawodu ratownika medycznego. Przy czym ustawa zastrzega,
dla oceny znajomości języka polskiego warunki związane z podjęciem nauki i uzyskanymi dyplomami, w tym dyplomami
uznawanymi w Rzeczpospolitej Polskiej.
Odwołujący kwestionując wymóg posiadania certyfikatu B2 wskazał na nadmierność tego wymagania, gdyż Zamawiający
nie dopuścił równoważnych potwierdzeń znajomości języka, a te miałyby wynikać, np. z faktu zdania matury w języku
polskim (zgodnie z wyjaśnieniem złożonym na rozprawie). W tym zakresie należy wskazać, iż przepisy ustawy o języku
polskim w art. 11a ust. 4 wprost potwierdzają, iż
Osoba, o której mowa w ust. 1 (Cudzoziemiec lub obywatel polski na stałe zamieszkały za granicą), będąca absolwentem
szkoły wyższej, która ukończyła studia w języku polskim, albo
szkoły ponadgimnazjalnej lub szkoły ponadpodstawowej, która posiada świadectwo dojrzałości, działających w systemie
edukacji Rzeczypospolitej Polskiej, po złożeniu wniosku i uiszczeniu opłaty za wydanie certyfikatu otrzymuje certyfikat
bez konieczności zdawania egzaminu.
Tym samym należało uznać, iż przyjęty przez Zamawiającego sposób weryfikacji znajomości języka polskiego wynika z
jednolitych zasad urzędowego potwierdzania znajomości języka i nie zagraża zasadom prowadzenia postępowania o
udzielenie zamówienia publicznego. Zamawiający w sposób dostateczny, tak w odpowiedzi na odwołanie, jak również w
piśmie z 29.04.2023 r. skierowanym w odpowiedzi na wniosek o wykreślenie warunku, wykazał potrzebę weryfikacji
znajomości języka polskiego przez osoby, które miałyby udzielać pierwszej pomocy w nagłych zdarzeniach, jakim jest
utonięcie lub inne zagrażające życiu i zdrowiu osób korzystających z obiektów na jakich ma być zagwarantowana opieka
ratowników wodnych. Ponadto, należy zauważyć, iż ratownicy stanowić mają zespół komunikujący się za pomocą
środków łączności z pracownikami systemu PRM, używając terminologii medycznej. W ocenie składu orzekającego
Zamawiający żądając złożenia certyfikatu B2 dąży do zweryfikowania warunku wykonywania zawodu ratownika i
ratownika medycznego, jakim jest „wykazywanie znajomości języka polskiego w stopniu wystarczającym do
wykonywania tego zawodu”. Nie można takiej potrzeby oceniać, jako zbędnej z punktu widzenia zapewnienia
bezpieczeństwa, czy też nadmiernej. Przyjęty sposób weryfikacji pozwala na obiektywną ocenę zdolności ratowników i
jest praktykowany powszechnie wobec pracowników, którzy mieliby w ramach obowiązków zawodowych posługiwać się
językiem obcym. Mając na uwadze znaczenie, jakie dla prawidłowej realizacji umowy ma zapewnienie obsługi
ratowników komunikujących się w języku polskim, potrzeba sprawdzenia rzeczywistej znajomości języka polskiego nie
powinna budzić zastrzeżeń.
Również argument Odwołującego, iż czas na złożenie oferty (7 dni) nie pozwalał na zdobycie certyfikatu nie uzasadnia
twierdzenia, iż prowadzi to do naruszenia zasad uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Zamawiający
nie żąda złożenia certyfikatu B2 w toku badania ofert, a jedynie wymaga zapewnienia obsługi ratowników posługujących
się językiem polskim, co zostało urzędowo potwierdzone, na zasadach wynikających z ustawy o języku polskim. Jeżeli
Wykonawca dysponuje ratownikami, którzy deklarują znajomość języka w mowie i piśmie, to zweryfikowanie tych
umiejętności nie powinno stanowić przeszkody. Jednocześnie Zamawiający nie może być pozbawiony możliwości
sprawdzenia, czy ratownik wykazuje znajomość języka w stopniu wystarczającym do wykonywania tego zawodu, co w
żaden sposób nie pozbawia ratownika prawa do wykonywania zawodu, a jedynie stanowi sposób weryfikacji umiejętności
osób, które miałyby zapewniać bezpieczeństwo na obiektach Zamawiającego.
O potrzebie takiej weryfikacji może świadczyć nie tylko powszechna praktyka weryfikacji znajomości języka obcego
certyfikatami w różnych branżach i zawodach, ale także doświadczenie Zamawiającego wynikające ze zdarzenia, jakie
opisane zostało w odpowiedzi na odwołanie, a dotyczące wypadku i braku należytej reakcji ratownika, który nie zrozumiał
komunikatów osoby poszkodowanej (opisane w artykule prasowym).
Należy również wskazać, iż zasady uznawania kwalifikacji zawodowych, opisane w ustawie z dnia 22 grudnia 2015 r. o
zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz. U. 2016, poz.
65) w art. 29 regulują sposób sprawdzenia znajomości języka polskiego osoby, której kwalifikacje zawodowe do
wykonywania zawodu regulowanego (a takim jest zawód ratownika, ratownika medycznego, ratownika górskiego)
podlegają uznaniu i jest zobowiązana posiadać znajomość języka polskiego w stopniu niezbędnym do wykonywania
danego zawodu regulowanego albo danej działalności regulowanej. Jak wynika z ust. 4 osoba taka może potwierdzić
znajomość języka polskiego przez przedłożenie właściwemu organowi dokumentu potwierdzającego znajomość języka
polskiego w stopniu niezbędnym do wykonywania danego zawodu regulowanego albo danej działalności regulowanej,
wydanego przez uprawniony podmiot działający w Rzeczpospolitej Polskiej w innym państwie członkowskim, w
szczególności świadectwa dojrzałości uzyskanego po zdaniu egzaminu maturalnego w języku polskim lub dyplomu
ukończenia studiów prowadzonych w języku polskim, albo przez złożenie egzaminu z języka polskiego
przeprowadzonego przez właściwy organ. Zamawiający wskazał na certyfikat B2 wydawany przez Państwową Komisję
do spraw Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego na podstawie ustawy z 7 października 1999 r. o
języku polskim, a ten można uzyskać bez zdawania egzaminu w przypadku opisanym w art. 11a ust. 4, jeżeli Osoba, o
której mowa w ust. 1 (Cudzoziemiec lub obywatel polski na stałe zamieszkały za granicą), będąca absolwentem szkoły
wyższej, która ukończyła studia w języku polskim, albo szkoły ponadgimnazjalnej lub szkoły ponadpodstawowej, która
posiada świadectwo dojrzałości, działających w systemie edukacji Rzeczypospolitej Polskiej, po złożeniu wniosku i
uiszczeniu opłaty za wydanie certyfikatu otrzymuje certyfikat bez konieczności zdawania egzaminu.
Powyższe prowadzi do wniosku, iż sposób weryfikacji znajomości języka polskiego przyjęty na potrzebę niniejszego
zamówienia publicznego nie prowadzi do naruszenia przepisów ustaw, jest uzasadniony bezpieczeństwem osób, w tym
koniecznością udziału w akcji ratunkowej osób mogących się komunikować ze zrozumieniem pod presją i w stanie
zagrożenia życia i zdrowia osób poszkodowanych, które powinny udzielić fachowej pomocy medycznej osobie
poszkodowanej.
W świetle powyższego odwołanie zostało oddalone w całości.
O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku na podstawie art. § 5, § 8 ust 2 pkt 1) poz. 2437). Izba
zaliczyła do kosztów postępowania odwoławczego wpis oraz uzasadnione koszty Zamawiającego obejmujące
wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości ustalonej na podstawie rachunku złożonego do akt sprawy przed
zamknięciem rozprawy i obciążyła nimi stronę Odwołującą.
Przewodniczący:……………………………………..